|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
ôÅîñÅà çÆ ì¯ñÆ î½Õ¶ ìÆ.âÆ.êÆ.ú. å¶ Ô¯ð î¹ñÅ÷î» Óå¶ ÔîñÅ
âÕÅñÅ é¶óñ¶ Çê¿â ç¹èó çÆ èðîôÅñÅ ÇòÖ¶ ôÅîñÅà ÷îÆé çÆ ì¯ñÆ Õðé
ñÂÆ êÔ¹§Ú¶ ìÆ.âÆ.êÆ.ú. Óå¶ êæðÅÁ Õðç¶ Ô¯Â¶ Çê¿â ç¶ ñ¯ÕÍ åÃòÆð:
ÚðéÜÆò ܯôÆ
âÕÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (îÅé)-Ãé½ð
ìñÅÕ ç¶ Çê¿â ç¹èó çÆ ê¿ÚÅÇÂå ÷îÆé çÆ ì¯ñÆ ÕðÅÀ¹ä ñÂÆ êÔ¹§Ú¶
ìÆ.âÆ.êÆ.ú. Áå¶ Ô¯ð î¹ñÅ÷î» Óå¶ Á¾Ü Çê¿â ç¶ ÔÆ Õ¹Þ ñ¯Õ» é¶
ÇÂվᶠԯ Õ¶ ÕÇæå ÔîñÅ Õð Çç¾åÅÍ ñ¯Õ» é¶ ê¹Çñà çÆ ÔÅ÷ðÆ ÇòÚ ÔÆ
ÁÇèÕÅðÆÁ» Óå¶ ð¯ó¶ òð·Å Çç¾å¶Í åËÁ Ã Áé¹ÃÅð ìÆ.âÆ.êÆ.ú. Ãé½ð
Ã: ÁÜËì ÇÃ§Ø Ü篺 Çê¿â çÆ èðîôÅñÅ ÇòÖ¶ Áܶ ì¯ñÆ çÆÁ» ÇåÁÅðÆÁ» ÔÆ
Õð ðÔ¶ Ãé ÇÕ Çê¿â ç¶ A@@ ç¶ ÕðÆì ÇòÁÕåÆ, ÇÜé·» ÓÚ ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ
Á½ðå» òÆ ôÅîñ Ãé, ì¯ñÆ òÅñÆ æ» Óå¶ êÔ¹§Ú ׶ å¶ Ç¾à»-ð¯ó·¶
òð·ÅÀ¹ä ñ¾×¶Í ÇÂÔ ñ¯Õ ôÅîñÅà ÷îÆé çÆ ì¯ñÆ çÅ Çòð¯è Õð ðÔ¶ ÃéÍ
ìÆ.âÆ.êÆ.ú. ìóÆ î¹ôÕñ éÅñ í¾Ü Õ¶ èðîôÅñÅ ç¶ Á§çð òó¶, ÇÂà ç½ðÅé
À¹é·» ç¶ îÅî±ñÆ Ã¾à» òÆ ñ¾×ÆÁ»Í ÕÅëÆ Üç¯ ÜÇÔç 寺 ìÅÁç ê¹Çñà íÆó
ù ô»å Õðé ÓÚ Ãëñ Ô¯ÂÆ å¶ ÃðÕÅðÆ Áîñ¶ ù èðîôÅñÅ ç¶ ÇêÛñ¶ çðòÅÇÜúº
ùð¾ÇÖÁå ìÅÔð Õ¾ÇãÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà 寺 ìÅÁç íóÕ¶ ñ¯Õ» é¶ ÕÅëÆ ç¶ð
Ãðê¿Ú ç¶ Øð ù òÆ Ø¶ðÆ ð¾ÇÖÁÅÍ ØàéÅ ìÅð¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç§ÇçÁ» Ã: ÁÜËì
ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Çê¿â ç¶ Õ¹Þ êÇðòÅð» é¶ AE@ ¶Õó ç¶ ÕðÆì
ê¿ÚÅÇÂåÆ ÷îÆé Óå¶ ÕÅëÆ Ã 寺 éÜÅÇÂ÷ Õì÷Å ÕÆåÅ Ô¯ÇÂÁÅ þ, ÇÜÃ
çÆ À¹Ô ì¯ñÆ ÕðÅÀ¹äÅ ÚÅÔ¹§ç¶ ÔéÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂé·» ñ¯Õ» é¶
ÕÅëÆ Ãî» êÇÔñ» ÇÂà ôÅîñÅà ÷îÆé Ãì§èÆ ê¿ÚÅÇÂå ÇòíÅ× Õ¯ñ նà çÅÇÂð
ÕÆåÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆ, ÇÜà çÅ Ô¹ä ê¿ÚÅÇÂå ç¶ Ô¾Õ ÓÚ ëËÃñÅ Ô¯ Ç×ÁÅ þÍ
ìÆ.âÆ.êÆ.ú. é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà 寺 êÇÔñ» ìÆåÆ BI ܱé ù À¹Ô ì¯ñÆ
ÕðÅÀ¹ä ñÂÆ ×¶ Ãé, êð ñ¯Õ» ò¾ñ¯º ×óìó ëËñÅÀ¹ä ÕðÕ¶ À¹é·» ì¯ñÆ
Á¾×¶ êÅ Çç¾åÆÍ ÔÅñÅå çÆ é÷ÅÕå ù ò¶ÖÇçÁ» Á¾Ü À¹Ô ê¹Çñà ë¯ðà éÅñ
ñË Õ¶ ì¯ñÆ ÕðÅÀ¹ä ׶ ÃéÍ ç±Ü¶ êÅö ì¯ñÆ çÅ Çòð¯è Õð ðÔ¶ ñ¯Õ»
ÇòÚ¯º ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ç¯ô ñÅÇÂÁÅ ÇÕ Çê¿â çÆ èó¶ì§çÆ ÕÅðé À¹é·»
éÅñ ÕÇæå è¾Õ¶ôÅÔÆ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þ, ÇÂ毺 å¾Õ ÇÕ ÒÃÅùÓ ÷îÆé çÆ ì¯ñÆ
òÆ éÔƺ ç¶ä Çç¾åÆ ÜÅ ðÔÆÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÜÔóÆ ôÅîñÅà ÷îÆé çÆ
Ô¹ä ìÆ.âÆ.êÆ.ú. ì¯ñÆ ÕðéÅ ÚÅÔ¹§ç¶ Ôé, ÇÂÔ À¹é·» ç¶ ê¹ðÇÖÁ» é¶
ܧ×ñ å¯ó Õ¶ ÁÅìÅç ÕÆåÆ þ Áå¶ ÇêÛñ¶ E@ ÃÅñ» 寺 À¹é·» ç¶ êÇðòÅð»
çÅ ÇÂà ÷îÆé Óå¶ Õì÷Å ÚÇñÁÅ ÁÅ ÇðÔÅ þÍ Çê¿â ç¶ AE@ ç¶ ÕðÆì ×ðÆì
êÇðòÅð ÇÂà ÷îÆé 寺 ÁÅêä¶ êÇðòÅð êÅñ ðÔ¶ ÔéÍ ñ¯Õ» é¶ ç¯ô ñÅÇÂÁÅ
ÇÕ Çê¿â ç¶ Ãðç¶ ê¹Üç¶ êÇðòÅð å» ê¿ÚÅÇÂå çÆ A Ô÷Åð Çòض 寺 ò¾è ÷îÆé
çÆÁ» Çâ×ðÆÁ», ǧåÕÅñ ÕðòÅ Õ¶ îÅñÕ ìä ׶ Ôé êð ×ðÆì Ô¯ä ÕÅðé
À¹Ô ê¿ÚÅÇÂå ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» çÅ ÕÇæå ÒöòÅ-êÅäÆÓ éÔƺ Õð ÃÕ¶,
ÇÜà ÕðÕ¶ À¹é·» ç¶ Õ¶Ã ÖÅðÜ Õð Çç¾å¶ ׶ ÔéÍ ìÆ.âÆ.êÆ.ú. Ã: ÁÜËì
ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹é·» íÆó çÆ Á×òÅÂÆ Õð ðÔ¶ Çê¿â ç¶ ÇÂÕ çðÜé ç¶
ÕðÆì ÇòÁÕåÆÁ» Çòð¹¾è ÕÅðòÅÂÆ Õðé ñÂÆ ÁËÃ.ÁËÃ.êÆ. êÇàÁÅñÅ ù
ÇôÕÅÇÂå í¶Ü Çç¾åÆ þÍ êð õìð ÇñÖ¶ ÜÅä å¾Õ ÇÂà îÅîñ¶ Ãì§èÆ ÇÕö òÆ
ÇòÁÕåÆ Çòð¹¾è Õ¯ÂÆ îÅîñÅ çðÜ éÔƺ Ô¯ÇÂÁÅÍ
îÅðÕÆà Õî¶àÆ ç¶ î˺ìð» çÆ èó¶ì§çÆ ÜéåÕ Ô¯ÂÆ
îÅðÇÕà Õî¶àÆ ç¶ I î˺ìð» 駱 ÇÃð¯ê¶ êÅ Õ¶ ÃéîÅÇéå Õðç¶ Ô¯Â¶
ôz¯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ Áå¶ íÅðåÆ
ÜéåÅ êÅðàÆ ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð Áå¶ òðÕðÍ åÃòÆð: ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø ì¾ìÆ
Áîñ¯Ô, C
Ü°ñÅÂÆ(×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø ì¾ìÆ)-îÅðÇÕà Õî¶àÆ Áîñ¯Ô ç¶ Ú¶ÁðîËé ç¶
ÁÅÔ¹ç¶ ù ñË Õ¶ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÃæÅéÕ ÁÅ×±Á» ÇòÚ êËçÅ Ô¯ÂÆ èó¶ì§çÆ
Á¾Ü À¹Ã Ã ê±ðÆ åð·» éÅñ ÜéåÕ Ô¯ ×ÂÆ Ü篺 ìÅ×Æ èó¶ éÅñ Ãì§èå I
î˺ìð» ò¾ñ¯º ò¾Öð¶ å½ð Óå¶ ìå½ð î˺ìð ÇÂà Õî¶àÆ ÇòÚ êÔ§¹ÚÕ¶ ÁÅêä¶
ÁÔ¹ç¶ Ã§íÅñ¶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÇÂé·» î˺ìð» ç¶ éÅñ ÕÅëÆ ÃÅð¶
ÃæÅéÕ ÁÅ×± òÆ ÔÅ÷ð Ãé ÇÜÔó¶ ÃÅð¶ êÇÔñ» Ú¶ÁðîËé, À¹ê Ú¶ÁðîËé å¶
ìÅÕÆ ç¶ ê¿Ü î˺ìð» ò¾ñ¯º ÁÔ¹ç¶ Ã§íÅñ¶ ÜÅä Ã ×Ëð ÔÅ÷ð ÃéÍ Ã±åð»
Áé¹ÃÅð Ç÷ñ·Å êzèÅé Ü×çÆê ÇÃ§Ø ÚÆîÅ çÅ Á¾Ü ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ êÔ§¹Úä çÅ
îÕÃç ÁÕÅñÆ çñ ÇòÚ ô¹ð± ԯ¶ ÇÂà ÃÆå ï¹¾è ù ÃîÅêå ÕðòÅÀ¹äÅ ÃÆ êð
À¹é·» ç¶ éÅ êÔ§¹Ú ÃÕä ÕÅðé ç¯ò» èÇóÁ» çÆ åñÖÆ ê±ðÆ åð·» éÅñ
ìðÕðÅð ðÔÆÍ ÃîÅ×î ÇòÚ íÅðåÆ ÜéåÅ êÅðàÆ ç¶ ÃÆéÆÁð ÁÅ×± ÃzÆ èðî
êÅñ ðÅú êzèÅé é×ð Õ½ºÃñ î§âÆ ×¯Çì§ç×ó· Áå¶ Ã: ÔðÆ ÇÃ§Ø ÇòðÕ
ÃÆéÆÁð ÁÕÅñÆ ÁÅ×± ò¾ñ¯º éò¶º ü¹ä¶ ׶ îÅðÇÕà Õî¶àÆ î˺ìð» 駱
ÇÃð¯ê¶ ìÖÇôô ÕÆå¶ ×Â¶Í òðéäï¯× þ ÇÕ ìÆå¶ Ççéƺ îÅðÇÕà Õî¶àÆ ç¶
Ú¶ÁðîËé Áå¶ òÅÂÆà ڶÁðîËé ò¾ñ¯º Ü篺 ÁÅêä¶ ÁÔ¹ç¶ Ã§íÅñ¶ ׶ å»
Õ¹¾ñ AF î˺ìð» ÇòÚ¯º Õ¶òñ G î˺ìð ÔÆ ÔÅ÷ð Ãé Ü篺ÇÕ ìÅÕÆ ç¶ I
î˺ìð» ò¾ñ¯º ÇÂà ÃîÅ×î çÅ ìÅÂÆÕÅà ÕÆåÅ Ç×ÁÅ Áå¶ ìÅÁç ÇòÚ ÇÂé·»
ò¾ñ¯º îÅðÇÕà Õî¶àÆ çëåð ÇòÚ îÆÇà§× òÆ ÕÆåÆ ×ÂÆ ÇÜà ÇòÚ À¹é·» é¶
üä¶ ×¶ Ú¶ÁðîËé å¶ À¹ê Ú¶ÁðîËé Óå¶ ÕÂÆ åð·» ç¶ ç¯ô ñ×Ŷ ÃéÍ
ìÅÜÆ×ð ìðÅçðÆ ç¶ ñ¯Õ» ò¾ñ¯º íÅçïº æÅä¶ çÅ ÇØðÅú
íÅçïº, C ܹñÅÂÆ
(ÃåêÅñ ÇÃ§Ø ì¾èä)-ÇêÛñ¶ Ççéƺ Çê¿â ÃÔ½ñÆ ç¶ ìÅÜÆ×ð ìðÅçðÆ éÅñ
Ãì§èå ç¯ Çèð» ÇòÚÕÅð Ô¯ÂÆ ñóÅÂÆ ç¶ îÅîñ¶ 鱧 ñË Õ¶ Á¾Ü ÇÂÃ
ìÅÜÆ×ð ìðÅçðÆ çÆ ÇÂÕ Çèð ç¶ ò¾âÆ Ç×äåÆ ñ¯Õ» é¶ ìÔ¹Ç×äåÆ Á½ðå» Ãî¶å
C Ø¿à¶ ç¶ ÕðÆì æÅäÅ íÅçïº çÅ ÇØðÅú ÕðÕ¶ ÃæÅéÕ ê¹Çñà êzôÅÃé
ÇÖñÅë ܧî Õ¶ éÅÁð¶ìÅ÷Æ ÕÆåÆÍ Á¾Ü æÅä¶ çÅ ÇØðÅú Õðé òÅñÆ Ã¹¾ÚÅ
ðÅî ê¹¾åð Çô§çðêÅñ òÅñÆ Çèð é¶ ÃæÅéÕ ê¹Çñà À¹êð ê¾ÖêÅåÆ ðò¾ÂÆÁÅ
ÁêäÅÀ¹ä ç¶ ç¯ô ñ×Ŷ Ôé Áå¶ ÇÕÔÅ þ ÇÕ ê¹ÇñÃ é¶ BC ܱé 鱧 Ô¯ÂÆ
ñóÅÂÆ ç¶ Ãì§è ÇòÚ À¹é·» ç¶ AA ì§ÇçÁ» Óå¶ Õ¶Ã çðÜ ÕÆåÅ þ ÜçÇÕ ç±ÜÆ
Çèð ç¶ òÕÆñ ðÅî î˺ìð ê¿ÚÅÇÂå ç¶ ÇÕö ÇòÁÕåÆ ÇÖñÅë Õ¯ÂÆ Õ¶Ã çðÜ
éÔƺ ÕÆåÅ Ãׯº ðÅåƺ À¹é·» ç¶ C ì§ÇçÁ» ÇÜé·» ÇòÚ Ã¹ñåÅé ðÅî,
ì§ÃÅ ðÅî å¶ Çô§çðêÅñ 鱧 Çìé» òÜ·Å æÅä¶ ÓÚ ì§ç ð¾ÇÖÁÅ ÇÜé·» Óå¶
Õ¯ÂÆ Õ¶Ã òÆ çðÜ éÔÆºÍ ÇÂà Çèð éÅñ ÁŶ ìÅÜÆ×ð öòÅ çñ Çò§× ÁÕÅñÆ
çñ ç¶ êzèÅé å¶ ï±æ ÁÕÅñÆ ç¶ Üæ¶ì§çÕ ÃÕ¾åð ÃzÆ ÕôîÆðÅ ÇÃ§Ø ñÅñÕÅ,
Ç÷ñ·Å êzÆôç ç¶ ÃÅìÕÅ î˺ìð å¶ Õ»×ðà ÁÅ×± ÃzÆ ü§éÆ ñÅñ Ãðê¿Ú íÅçïº,
î¹ñÖ ðÅî,ÔÜÅðÅ ÇçØ, î§×å ðÅî, î¯Ôä ñÅñ ñÅñÕÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô ÇÂÃ
îÅîñ¶ Ãì§èÆ Õ¾ñ ÁËÃ.ÁËÃ.êÆ. êÇàÁÅñÅ ÃzÆ ÁðÇêå ô¹ÕñŠ鱧 Çîñ¶ Ãé
ÇÜà Ãì§èÆ À¹é·» âÆ.ÁËÃ.êÆ.éÅíŠ鱧 ÔçÅÇÂå ÕÆåÆ ÃÆ ÇÕ ÇÂà îÅîñ¶
ÓÚ Ã¹¾ÚÅ ðÅî Çèð å¶ ì§ÇçÁ» çÆ Õ¯ÂÆ Ç×zëåÅðÆ éÔƺ Ô¯ò¶×Æ êð ÇÂÃ
ç¶ ìÅòܱç æÅäÅ íÅçïº ç¶ î¹ÖÆ ò¾ñ¯º ÇÃÁÅÃÆ çìÅÁ Ô¶á ðÅåƺ À¹é·»
ç¶ C ì§ÇçÁ» 鱧 æÅä¶ ÓÚ ð¾ÇÖÁÅ Ç×ÁÅÍ |
×ñå çòÅÂÆ ÖÅä éÅñ é½ÜòÅé çÆ î½å
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (í¯ñÅ)-ÇÂ毺 é÷çÆÕÆ Çê¿â Öâ¯ñÆ òÃéÆÕ çÆ ¦ØÆ
ðÅå ×ñå çòÅÂÆ ÖÅä éÅñ î½å Ô¯ ×ÂÆÍ ÇÂà ìÅð¶ ÇîzåÕ ç¶ íðŠùôÆñ
Õ¹îÅð ò¾ñ¯º ê¹Çñà ù ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆ ÇÕ ÇîzåÕ ðÅÜ Õ¹îÅð ìñ¾â êzËôð
çÆ ÇìîÅðÆ å¯º êÆóå ÃÆ ÇÜà çÆ çòÅÂÆ À¹Ô ÁÕÃð ðÅå ù ñ˺çÅ ÃÆ êð ¦ØÆ
ðÅå À¹Ã é¶ ÁÅêäÆ ð¯÷ÅéÅ çÆ çòÅÂÆ ç¶ í¹ñ¶Ö¶ Õ¯ÂÆ ×ñå çòÅÂÆ ÖÅ ñÂÆ,
ÇÜà ÕÅðé À¹Ã çÆ ÔÅñå ÖðÅì Ô¯ ×ÂÆ Áå¶ À¹Ã ù ÇÂñÅÜ ñÂÆ Â¶.êÆ. ÜËé
ÔÃêåÅñ ÇòÚ ÇñÁ»çÅ Ç×ÁÅ ÇÜæ¶ À¹Ã çÆ ÇÂñÅÜ ç½ðÅé î½å Ô¯ ×ÂÆÍ ê¹ÇñÃ
ò¾ñ¯º ñÅô çÅ ê¯Ãà îÅðàî ÕðòÅ Õ¶ òÅðû ù ýºê Çç¾åÆÍ
Çî¾àÆ çÅ å¶ñ ò¶ÚçÅ âÆê± Ô¯ñâð ÕÅìÈ
ì¾ÃÆ êáÅä», C ܹñÅÂÆ (ê. ê. ðÅÔƺ)-æÅäÅ ê¹ÇñÃ é¶ ×¹êå ÇÂåñÅÔ ç¶
ÁèÅð À¹å¶ ÃÔÅÇÂÕ Ö¹ðÅÕ Áå¶ ÃêñÅÂÆ÷ ÁÇèÕÅðÆ ù éÅñ ñË Õ¶ Çê¿â
îÅðòÅ ç¶ âÆê± Ô¯ñâð ìñç¶ò ÇÃ§Ø çÆ ÃÃå¶ ðÅôé çÆ ç¹ÕÅé Óå¶ ÛÅêÅ
îÅÇðÁÅ å¶ À¹Ã Çòð¹¾è Õñ½ó òÅÃÆ Úðé ÇÃ§Ø ù C@ ñÆàð Çî¾àÆ çÅ å¶ñ
ÕÅñ¶ ì÷Åð ÇòÚ ò¶Úä ç¶ ç¯ô Ô¶á îÅîñÅ çðÜ ÕðÕ¶ Ç×zëåÅð Õð ÇñÁÅÍ
ÇìÜñÆ çÆ îÅóÆ ÃêñÅÂÆ Çòð¹¾è ï±æ Õ»×ðà ò¾ñ¯º èðéÅ
ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì, C ܹñÅÂÆ (ùðÜÆå ÇÃ§Ø ÃÅÔÆ)-Ç÷ñ·Å ï±æ Õ»×ðà é¶
Á¾Ü êzèÅé ççÆê òðîÅ çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á Ç÷ñ·Å êzì§èÕÆ Õ§êñËÕà ç¶
ÃÅÔîä¶ ôÇÔðÆ Áå¶ ê¶ºâ± Ö¶åð» ù ÇìÜñÆ ç¶ ¦ì¶ Õ¾à ñÅÀ¹ä ç¶ Çòð¯è
ÇòÚ èðéÅ Çç¾åÅ Áå¶ ÇâêàÆ ÕÇîôéð ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì ù ÇÂÕ î§× ê¾åð òÆ
Çç¾åÅÍ èðé¶ ù çì¯èé ÕðÇçÁ» Ç÷ñ·Å êzèÅé ÃzÆ Ã§çÆê òðîÅ é¶ ÇÕÔÅ
ÇÕ ÇìÜñÆ ç¶ ¦ì¶ վ໠ÕÅðé ÇÜæ¶ ê¿ÜÅì çÅ ÇÕÃÅé ì¹ðÆ åð·» êzíÅÇòå
Ô¯ÇÂÁÅ þ, À¹æ¶ ê¿ÜÅì çÆ Ç§âÃàðÆ Áå¶ ÖÅà å½ð Óå¶ ñ¯ÔÅ é×ðÆ î§âÆ
ׯÇì§ç×ó· çÆ Ç§âÃàðÆ ì¹ðÆ åð·» åìÅÔÆ ç¶ Õ§ã¶ Óå¶ ÜÅ êÔ¹§ÚÆ þÍ
À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÚÅÇÂå îÇÔÕî¶ ò¾ñ¯º ê¿ÚÅÇÂåÆ ÷îÆé çÆ ì¯ñÆ C@
ëÆÃçÆ òèÅ Õ¶ ×ðÆì Áå¶ Û¯à¶ ÇÕÃÅé» çÅ ÕÚ±§îð Õ¾ã Çç¾åÅ þÍ ÃÅìÕÅ
î§åðÆ âÅ: Ôðì§Ã ñÅñ é¶ èðé¶ ù çì¯èé ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Ã±ì¶ ÇòÚ
þåÅèÅðÆ êÅðàÆ ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð» ò¾ñ¯º ÁëÃð» çÆ çëåð» ÇòÚ Õ¹¾àîÅð éÅñ
Ã±ì¶ ÇòÚ çÇÔôå çÅ îÅÔ½ñ ìÇäÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ þ å¶ ÇéÁ» å¶ ÕÅùé çÆ ÔÅñå
ìÔ¹å îÅóÆ Ô¯ ü¾ÕÆ þÍ
èðé¶ ù Ôðî¯ÇÔ§çð ÇÃ§Ø ÔðÜÆ ÃÅìÕÅ Ú¶ÁðîËé ñ˺â îÅð×¶Ü ìËºÕ ÃðÇÔ§ç,
êz¯: éÇð§çð ÇÃ§Ø ÇàòÅäÅ ÁËâò¯Õ¶à, ÁËâò¯Õ¶à ÔðÕîñ ÇÃ§Ø êzèÅé
ÁËé.ÁËÃ.ï±.ÁÅÂÆ., ×¹ñÜÅð ÇÃ§Ø êzèÅé ï±æ Õ»×ðà ìñÅÕ Ö¶óÅ, Ü×ÜÆå
ÇÃ§Ø Õ½ñÆ, ×¹ðܧà ÇÃ§Ø íîÅðÃÆ ì¹¦ç, ðäÜÆå ÇÃ§Ø åðÖÅä îÅÜðÅ, úî
êzÕÅô å»×óÆ, ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø ôÅçÆê¹ð, Ü×çÆô ÇÃ§Ø í¯ñÅ ÇðÀ±éÅ,
Ü×ÜÆå ÇÃ§Ø éÅ×ðÅ êzèÅé ì¾ÃÆ êáÅä», ðäèÆð ÇÃ§Ø ÞÅîê¹ð ÚÆë öòÅ çñ,
ÃîÆð ÕêÇñÃ å¶ ìñÜÆå ÇÃ§Ø ×¹äÆÁÅ îÅÜðÆ é¶ òÆ Ã§ì¯èé ÕÆåÅÍ
Çê¿â Ú½ðÅ ÓÚ Ççé ÇçÔÅó¶ éÕçÆ å¶ ×ÇÔä¶ Ú¯ðÆ
Ãé½ð, C ܹñÅÂÆ (ïÖñ)-Ãé½ð é¶óñ¶ Çê¿â Ú½ðÅ ÇòÖ¶ Ççé ÇçÔÅó¶ Ú¯ð
çðòÅܶ ç¶ Õ¹§â¶ ò¾ã Õ¶ ê±ðÆ çñ¶ðÆ éÅñ Øð ÇòÚ¯º ïéÅ, Ú»çÆ ç¶ Ü¶òð
Áå¶ éÕçÆ ñË Õ¶ ëðÅð Ô¯ ×Â¶Í ñÖìÆð ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ð¯÷ÅéÅ
çÆ åð·» ÇçÔÅóÆ Óå¶ àðËÕàð é¶ó¶ ç¶ Ö¶å» ÇòÚ ÚñÅ ÇðÔÅ ÃÆ Áå¶ À¹Ã
çÆ êåéÆ êðîÜÆå Õ½ð ì¾ÇÚÁ» Ãî¶å ÇçÔÅóÆ Óå¶ ÜÆðÆ ñÅÀ¹ä Ãò¶ð¶ ׶
Áå¶ Ü篺 AB òܶ ç¶ ÕðÆì ð¯àÆ ÖÅä ñÂÆ ê¹¾ÜÅ å» ç¶ÇÖÁÅ Øð ç¶ ç¯ò¶º
çðòÅܶ Ö¹¾ñ·¶ Ãé Áå¶ Á§çð ç¶ÇÖÁÅ å» Øð çÆ ê¶àÆ Áå¶ Û¯à¶ àð§Õ» ç¶
Çܧçð¶ å¯ó Õ¶ Ú¯ð åÕðÆìé B å¯ñ¶ ïéÅ, Ú»çÆ ç¶ ò¾Ö ò¾Ö ܶòð
åÕðÆìé C@ å¯ñ¶ Áå¶ AB Ô÷Åð éÕçÆ Ú¯ðÆ ÕðÕ¶ ñË ×Â¶Í À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ ÇÂà çÆ Ã±ÚéÅ ê¹Çñà ù ç¶ Çç¾åÆ þ Áå¶ ê¹Çñà î½ÕÅ ç¶Ö ü¾ÕÆ þÍ
ê¹Çñà îÅîñ¶ çÆ Ü»Ú Õð ðÔÆ þÍ
éÅíÅ é×ð ùèÅð àð¾Ãà ç¶ Ú¶ÁðîËé çÆ Ú¶ÁðîËéÆ çÅ ð¶óÕÅ ÜÅðÆ
éÅíÅ, C ܹñÅÂÆ (ùէÇéÁÅ íÅðçòÅÜ)-éÅíÅ é×ð ùèÅð àð¾Ãà çÅ Ú¶ÁðîËé
ÃæÅéÕ íÅÜêÅ é¶åÅò», òðÕð» ÇòÚ¯º ñÅÀ¹ä çÆ æ» êÇàÁÅñÅ òÅÃÆ í¹ê¶ô
Á×ðòÅñ ù ñ×Ŷ ÜÅä å¶ íÅÜêÅ ÁÅ×±Á» ÇòÚ ÇòÁÅêÕ ð¯Ã þÍ ç¹ìÅðÅ Çëð
íÅÜêÅ ç¶ BF ÁÔ¹ç¶çÅð» å¶ E Õ½ºÃñ» é¶ ÁÅêä¶ ëËÃñ¶ Óå¶ Áà¾ñ
ðÇÔ§ÇçÁ» ÁÅêä¶ ÁÃåÆë¶ À¹ç¯º å¾Õ òÅêà éÅ ñËä çÅ Ççzó· ÇéôÚÅ
ç¹ÔðÅÇÂÁÅ þ Ü篺 å¾Õ À¹Õå Ú¶ÁðîËé çÆ Çéï¹ÕåÆ ð¼ç éÔƺ Ô¯ Ü»çÆÍ
ÇÂà Ãì§èÆ Ü篺 ÃzÆ Á¼×ðòÅñ éÅñ çêðÕ ÕÆåÅ å» ÒÃí Á¾ÛÅÓ çÅ êzíÅò
Çç§ÇçÁ» À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ô¹ð± ÇòÚ ÇÂÔ êzåÆÇ´ÁÅ ÁÅÀ¹äÆ Ã¹íÅòÕ ÃÆ,
Ô½ñÆ Ô½ñÆ Ãí áÆÕ Ô¯ ÜÅò¶×ÅÍ ìÅÕÆ å¹Ãƺ ÔÅÂÆÕîÅé 寺 ê¹¾Û ÃÕç¶
Ô¯Í ÃæÅéÕ ÃðÕÅð» î§åðÆ ÃzÆ îé¯ð§Üé ÕÅñÆÁÅ éÅñ çêðÕ Õðé çÆ Õ¯Çôô
ÕÆåÆ å» À¹Ô ÇòèÅé ÃíÅ ôËôé ÇòÚ ð¹¾Þ¶ Ô¯ä ÕÅðé ×¾ñ éÔƺ Ô¯ ÃÕÆ êð
ÇÂÕ ÃæÅéÕ ÃÅ: íÅÜêÅ ÁÅ×± é¶ Ã§êðÕ Õðé Óå¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÔ é¯àÆÇëÕ¶ôé
òÅêà ԯäÅ î¹ôÇÕñ þÍ ç¯ Ççé çÅ ð½ñÅ ð¾êÅ þ êË Õ¶ ì§ç Ô¯ ÜÅò¶×ÅÍ
Ü篺 ê¹¾ÇÛÁÅ Ç×ÁÅ ÇÕ ÕÆ ÕÅðé þ êÅðàÆ é¶ éÅíÅ íÅÜêÅ ù ÇÕÀ¹º Á¾Ö¯º
úÔñ¶ ÕÆåÅ þ? å» ÁÅ×± çÅ ÜòÅì ÃÆ ÇÕ ÇÂÔ íÅÜêÅÂÆÁ» çÆ ÁÅêäÆ Çã¾ñÆ
ÕÅð×¹÷ÅðÆ ÕÅðé þÍ ÇÂÔ ÁÔ¹çÅ BD ؿචñÂÆ Ãî» ç¶ä òÅñ¶ ÇòÁÕåÆ ñÂÆ
þ ÇÂæ¶ å» ÇÂÔ îÆÇà§×» ÇòÚ éÔƺ ÁÅÀ¹ºç¶ ÇÂé·» çÆ ÕÅð×¹÷ÅðÆ Çé¾ñ
þÍ
ê¹Çñà ò¾ñ¯º í×½óÅ ÕÅìÈ
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (í¯ñÅ, ðäÜÆå ÇóØ)-ðÅÜê¹ðÅ ôÇÔð çÆ ×¹ð± ÁîðçÅÃ
ÕÅñ¯éÆ òÃéÆÕ êðÇî§çð ÇÃ§Ø Çòð¹¾è ÇÃàÆ ê¹Çñà կñ B@@F çÅ ÇÂÕ î¯àð
ÃÅÂÆÕñ Ú¯ðÆ çŠնà çðÜ ÃÆ êð êðÇî§çð ÇÃ§Ø Ü¹ñÅÂÆ B@@G 寺 ÇÂà նÃ
ç¶ îÅîñ¶ ÇòÚ ÁçÅñå Õ¯ñ ê¶ô éÔƺ Ô¯ÇÂÁÅ ÇÜà ÕðÕ¶ êðÇî§çð ù îÅäï¯×
ÁçÅñå ò¾ñ¯º ÁêzËñ B@@I ù í×½óÅ ÕðÅð ç¶ Çç¾åÅ ÃÆ, ù Á¾Ü æÅäÅ ÇÃàÆ
ÇòÚ åÅÇÂéÅå î¯Ôé ñÅñ Ô½ñçÅð ò¾ñ¯º ÕÅì± ÕðÕ¶ îÅäï¯× ÁçÅñå ÇòÚ ê¶ô
ÕÆåÅ ÇÜ毺 À¹Ã ù ܶñ· í¶Ü Çç¾åÅÍ
î§Ççð ÇòÚ î±ðåÆ ÃæÅêéÅ íñÕ¶
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (Çé.ê.ê.)-ÇÂ毺 ç¶ âÅñÆîÅ ÇòÔÅð ÇòÚ ÃÇæå ÃzÆ
ñÕôîÆ éÅðÅÇÂä î§Ççð ÇòÖ¶ E ܹñÅÂÆ ù î±ðåÆ ÃæÅêéÅ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
êzì§èÕ» ò¾ñ¯º ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ î±ðåÆ ÃæÅêéŠ寺 êÇÔñ» Ôòé Ô¯ò¶×ÅÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ ×¹ð± ÕÅ ¦×ð Áå¹¾à òðå¶×ÅÍ
ÇÕÃÅé» ù ëÃñ» çÆ ÁçÅÇÂ×Æ ÇüèÆ Ô¯ò¶-ìÇÔð±
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø çÅÖÅ)-íÅò¶º ÇÕ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð é¶
êÇÔñÆ Ü¹ñÅÂÆ å¯º ÇÕÃÅé» ù À¹é·» çÆ ëÃñ» çÆ ÇþèÆ ÁçÅÇÂ×Æ Õðé çÅ
ëËÃñÅ Õð Çç¾åÅ þÍ ÇÂÃ ç¶ ìÅòܱç ǧâÆÁé ëÅðîð ÁËïÃƶôé çÆ
ÕéïâÆÁî çÆ ê¿ÜÅì ÇÂÕÅÂÆ ç¶ êzèÅé ÃåéÅî ÇÃ§Ø ìÇÔð± é¶ î§× ÕÆåÆ þ
ÇÕ ÇÕÃÅé» ù À¹é·» çÆ ëÃñ çÆ ÇþèÆ ÁçÅÇÂ×Æ ñÂÆ ÕÇÔ ü¾Õ¶ À¹Ã ò¶ñ¶
ç¶ î¹¾Ö î§åðÆ ÕËêàé ÁîÇð§çð ÇÃ§Ø çÆ ÃðÕÅð é¶ Ü¯ é¯àÆÇëÕ¶ôé ÜÅðÆ
ÕÆåÅ ÃÆ Áé¹ÃÅð ÇÕÃÅé» ù ÇþèÆ ÁçÅÇÂ×Æ ÕÆåÆ ÜÅò¶Í Ã: ìÇÔð± Á¾Ü
ÇÂæ¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñ Õð ðÔ¶ Ãé ÇÕ ÕËêàé ÁîÇð§çð ÇÃ§Ø é¶ B@@F
ÇòÚ Ãà¶à ÇÕÃÅé ÕÇîôé ç¶ Ú¶ÁðîËé ÜÆ.ÁËÃ. ÕÅñÕà ðÅÔƺ ëÃñ» çÆ
ÁçÅÇÂ×Æ ìÅð¶ ÇÃëÅðô» ñÂÆ Çà¾êäÆ çÆ î§× ÕÆåÆ ÃÆÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
ÜÆ.ÁËÃ. ÕÅñÕà é¶ B îÅðÚ B@@F ù ÁÅêäÆ Çðê¯ðà ÇÕÃÅé» ù ëÃñ» çÆ
ÁçÅÇÂ×Æ Ú˾ջ ðÅÔƺ ÇþèÆ Õðé çÆ ÃðÕÅð ù ÇÚ¾áÆ ÇñÖÆÍ Ãí Õ¹Þ Ô¯
ÜÅä ç¶ ìÅòܱç ÕËêàé ÁîÇð§çð ÇÃ§Ø çÆ ÃðÕÅð ò¶ñ¶ ÇÂÕ ÁÇèÕÅðÆ é¶
ÁÅó·åÆÁ» ç¶ çìÅÁ Ô¶á ÁÅ Õ¶ é¯àÆÇëÕ¶ôé ñÅ×± Ô¯ä Óå¶ ÁÅðÜÆ ð¯Õ ñ×Å
Çç¾åÆ å¶ À¹ê𯺠B@@G çÆÁ» ÇòèÅé ÃíÅ Ú¯ä» Ô¯ä ÕÅðé À¹Ô ñÅ×± éÔƺ
Ô¯ ÃÇÕÁÅÍ Ã: ìÇÔð± é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ô¹ä Õ»×ðÃÆ Ã±ìÅ êzèÅé ÃzÆ îÇÔ§çð
ÇÃ§Ø Õ¶.êÆ. å¶ Çòç¶ô ðÅÜ î§åðÆ ÃzÆîåÆ êzéÆå Õ½ð ò¾ñ¯º ÇÕÃÅé» ù
ÇþèÆ ÁçÅÇÂ×Æ ìÅð¶ Òã¹¾Úð»Ó âÅÔ¹ä çÆ Çé§çÅ ÕðÇçÁ» Ã: ìÇÔð± é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô ÇÂà Ãì§èÆ Õ¹ñ ÇÔ§ç Õ»×ðà çÆ êzèÅé ÃzÆîåÆ Ã¯éÆÁÅ ×»èÆ
Áå¶ êzèÅé î§åðÆ âÅ: îéî¯Ôé ÇÃ§Ø ù ÇôÕÅÇÂå Õðé×¶Í Ã: ìÇÔð± é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅì ç¶ î½Ü±çÅ î¹¾Ö î§åðÆ Ã: êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ é¶ íÅò¶º
Ô¹ä A ܹñÅÂÆ å¯º ëÃñ» çÆ ÁçÅÇÂ×Æ ÇÕÃÅé» ù ÇþÇèÁ» Õðé ç¶ Ô¹Õî
Çç¾å¶ Ôé êð À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂö ÃðÕÅð é¶ ÁÅó·åÆÁ» ÁËïÃƶôé çÆ ì¶éåÆ
Óå¶ êÇÔñ» Çå§é ëÃñ» çÆ ÁçÅÇÂ×Æ ê¹ðÅä¶ ÇÃÃàî éÅñ ÕÆåÆÍ À¹é·»
ÃðÕÅð çÆ îéôÅ Óå¶ ô§Õ¶ êz×àÅÀ¹ºÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Ô¹ä ÔÅÂÆÕ¯ðà é¶ Ü¯
ÁÅç¶ô Çç¾å¶ Ôé À¹é·» Óå¶ À¹é·» ù åþñÆ ÔËÍ
Ã: ìÇÔð± é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÃñ ÇòÚ ê¿ÜÅì ç¶ ÇÕÃÅé êÇÔñ» ÔÆ ÁÅðÇæÕ
î§çÔÅñÆ çÅ ÇôÕÅð ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÅó·åÆÁ» ù àÕðÅú çÅ ðÃåÅ éÔƺ
ÁêéÅÀ¹äÅ ÚÅÔ¹§çÅ Ãׯº ÃçíÅòéÅ òÅñÅ îÅÔ½ñ ìäÅ Õ¶ ð¾ÖäÅ ÚÅÔÆçÅ ÔËÍ
Á¾Ü çÆ êzËà ÕÅéëð§Ã î½Õ¶ ܧ×Æð ÇÃ§Ø íÃîóÅ, ×¹ðî¶ñ ÇÃ§Ø ì¯Ãð,
×¹ðÇçÁÅñ ÇÃ§Ø ÇòðÕ, ðØìÆð ÇÃ§Ø ÕðåÅðê¹ð, öòÅ ÇÃ§Ø êé½çÆÁ»,
ðÇò§çð ÇÃ§Ø ìñì¶óÅ, ðäÜÆå ÇÃ§Ø ðÅäÅ, ×¹ðÚðé ÇÃ§Ø ×§×ð¯ñÅ, ×¹ðêÆð
ÇÃ§Ø ê¿Ü¯ñÅ ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
íÅÜêÅ é¶ ü¾ÇÕÁÅ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ÓÚ ÖÅîÆÁ» çÅ î¹¾çÅ
ÃîÅäÅ, C ܹñÅÂÆ (ÔðÇò¿çð ÇÃ¿Ø à¯éÆ, îÅé)-íÅðåÆ ÜéåÅ êÅðàÆ çÅ
ÇÂ¾Õ òøç ÇÃòñ ÔÃêåÅñ çÆÁ» ÕîÆÁ» å¶ îðÆ÷» ù ÁÅ ðÔÆÁ» î¹ôÇÕñ»
Ãì¿èÆ Õ½ºÃñð êÌçÆê ôðîÅ çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ç¶ î¹ÖÆ âÅÕàð
ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø ù ÇîÇñÁÅÍ íÅÜêÅ ÁÅ×ÈÁ» é¶ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ç¶ î¹ÖÆ ÔÃêåÅñ
ç¶ ÔñÅå» ò¾ñ ÇèÁÅé ÇçòÅÀ¹ºÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÔÃêåÅñ ÓÚ âÅÕàð» ç¶ ÃàÅë
çÆ ÕîÆ ç¶ éÅñ éÅñ îðÆ÷» çÆÁ» ÷ðÈðÆ ñ¯ó» òÆ êÈðÆÁ» éÔƺ Ô¯ ðÔÆÁ»Í
À¹é·» Ô¯ð òÆ ÕÂÆ ÖÅîÆÁ» ÔÃêåÅñ ç¶ î¹ÖÆ âÅÕàð ç¶ ÇèÁÅé ÓÚ
ÇñÁ»çÆÁ»Í î¹ÖÆ âÅÕàð ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø é¶ íÅÜêÅ òøç ù ÇòôòÅà ÇçòÅÇÂÁÅ
ÇÕ ÔÃêåÅñ ÓÚ ÃÅðÆÁ» ÕîÆÁ» ù ÜñçÆ çÈð Õð Çç¾åÅ ÜÅò¶×Å å¶ îðÆ÷» çÆ
ç¶Ö-íÅñ Ú¿×Æ åð·» ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ íÅÜêÅ ÁÅ×ÈÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô ÇÂÃ
Ãì¿èÆ ÜñçÆ ÔÆ ÇÃÔå î¿åðÆ ê³ÜÅì ñÕôîÆ Õ»å ÚÅòñÅ ù òÆ Çîñä×¶Í ÇÂÃ
î½Õ¶ òëç ÓÚ î¿âñ êÌèÅé ôÇÔðÆ ðåé Çÿ×ñÅ, ÇçÔÅåÆ êÌèÅé ðÅܶô
î¯çÇ×¾ñ, ÿÜÆò Õ½ÇôÕ, ðî¶ôòð ÇîôðÅ, Ç´ôé Çò¾ÕÆ, ÿܶ, ïô Çÿ×ñÅ
å¶ îçé ñÅñ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ð¹¾å çÅÖñ¶ çÆ ÁÅÂÆ
ÕÅñÜ ÓÚ êó·ÅÂÆ çÅ éò» ÃËôé ô¹ð± Ô¹§ç¶ ÔÆ êðåÆÁ» ð½äÕ»
éÅíÅ, C ܹñÅÂÆ (ïãÆ)-ÃðÕÅðÆ Çðê¹çîé ÕÅñÜ éÅíÅ ÇòÖ¶ Á¾Ü éò¶º ÃÅñ
ç¶ çÅÖñ¶ ô¹ð± Ô¯ä éÅñ Õ˺êà ÇòÚ ñóÕ¶-ñóÕÆÁ» çÆ íÅðÆ Ç×äåÆ ÇòÚ
î½Ü±ç×Æ éÅñ ð½äÕ» ô¹ð± Ô¯ ×ÂÆÁ»Í ÇÂà î½Õ¶ ÕÅñÜ ç¶ Çêz§ÃÆêñ âÅ:
åðöî èÅðÆòÅñ é¶ Õ¹Þ Ú¯äò¶º ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñìÅå Õðç¶ Ô¯Â¶ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ ÇÂà ÃÅñ ç¶ ÃËôé ÇòÚ ìÆ.ÃÆ.¶. êÅðà ç±ÜÅ çÆ êó·ÅÂÆ òÆ ô¹ð± Ô¯
ðÔÆ þÍ ÇÂö éÅñ ÔÆ ìÆ.ÕÅî, ìÆ.ÃÆ.¶., ìÆ.ìÆ.¶., ÁËî.¶. Á§×ð¶÷Æ,
ÇÂÕé½ÇîÕà Áå¶ ê¯ñÆÇàÕñ ÃÅǧà çÆ êó·ÅÂÆ êÇÔñ» ÔÆ Ú¾ñ ðÔÆ þÍ
À¹é·» Á¾×¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÕÅñÜ ÇòÚ Õ§ÇêÀ±àð Áå¶ ñÅÇÂìz¶ðÆ çÆ éòƺ
ÇÂîÅðå òÆ ñ×í× ÇåÁÅð Ô¯ ü¾ÕÆ þ, ÇÜà éÅñ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÕÅëÆ ñÅí
Ô¯ò¶×ÅÍ ÇÂà î½Õ¶ êz¯: Õ¹ñìÆð ÇçØ, êz¯: ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø ÁÅÇç òÆ
ÔÅ÷ð ÃéÍ
ð¶ñò¶ Á¿âð ÇìÌÜ çÅ Õ¿î Û¶åÆ ô¹ðÈ Ô¯ò¶×Å- ÇñìóÅ
î³âÆ ×¯Çì¿ç×ó·, C ܹñÅÂÆ (ìñÇÜ¿çð ÇÿØ)-À°åðÆ íÅðå çÆ êÌîµ¹Ö
ñ¯ÔÅ é×ðÆ î³âÆ ×¯Çì¿ç×ó· ù ç¯ ÇÔ¾ÇÃÁ» ÇòÚ ò¿âä òÅñÆ ð¶ñò¶ ñÅÂÆé
å¶ Á³âð ÇìÌÜ çÆ À°ÃÅðÆ çÅ Õ¿î Û¶åÆ ÔÆ ô¹ðÈ ÕðòÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×Å Áå¶
ÇÂà îÅîñ¶ ù ðÅÜéÆåÆ çÆ í¶ºà éÔƺ Úó·é ÇçµåÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÔ ÇòÚÅð
î˺ìð êÅðñÆî˺à Ã: ùÖç¶ò ÇÃ¿Ø ÇñìóÅ é¶ ÁµÜ é×ð Õ½ºÃñ ׯÇì¿ç×ó·
ç¶ êÌèÅé ÃÌÆ èðîêÅñ ðÅú ç¶ çëåð ÇòÚ Ú¯äò¶º êµåðÕÅð» éÅñ ×µñìÅå
ÕðÇçÁ» êÌ×à ÕÆå¶Í ÇÂà î½Õ¶ å¶ ê³ÜÅì êÌç¶ô Õ»×ðà Õî¶àÆ ç¶ ÃÕµåð Ã:
ÔÇð¿çð ÇÃ¿Ø í»ìðÆ, Õ½ºÃñ êÌèÅé èðîêÅñ, ÔðÚ¿ç ÇÃ¿Ø éÃðÅñÆ, âÅ:
ܯÇ׿çð ÇÃ¿Ø îËäÆ, ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø Çãµñ¯º, ÕÅðÜÃÅèÕ ÁëÃð õåðÅÜÆå
ôðîÅ ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ ñ¯Õ ÃíÅ ÔñÕÅ ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì 寺 Ú¯ä Çܵåä 寺
ìÅÁç êÇÔñÆ òÅð î§âÆ ×¯Çì¿ç×ó· ê¹µÜä Óå¶ Õ»×ðÃÆ òðÕð» òµñ¯º Ã:
ÇñìóÅ çÅ ÇéµØÅ ÃòÅ×å ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Õ½ºÃñ ç¶ êÌèÅé ÃÌÆ
èðîêÅñ ðÅú é¶ Á³âð ÇìÌÜ ìÅð¶ çµÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà êÌÜËÕà Ãì¿èÆ F ܹñÅÂÆ
ù ð¶ñò¶ ÇòíÅ× Áå¶ Ô¯ð Ãì¿èå ÇòíÅ×» éÅñ îÆÇà¿× ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ÔË å»
ܯ ÇÂà îÅîñ¶ ÇòÚ å¶÷Æ ÇñÁÅ Õ¶ Á³âð ÇìÌÜ çÆ À°ÃÅðÆ ç¶ Õ¿î Û¶åÆ
ô¹ðÈ Ô¯ ÃÕ¶Í
éÅð§× çÅ ÁÔ¹çŠûíä Óå¶ ÃòÅ×å ÕÆåÅ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (ÁÅÔñ±òÅñÆÁÅ) -Õ¶.Õ¶. ÃÇÔ×ñ ÃÅìÕÅ î˺ìð (ÁËÃ.
ÁËÃ.ÁËÃ. ì¯ðâ ê¿ÜÅì) çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á êåò§ÇåÁ» çÅ ÇÂÕ êzåÆÇéè î§âñ
ÕÇîôéð é×ð Çé×î Ã: îéÜÆå ÇÃ§Ø éÅð§× ù ÇîÇñÁÅ ÇÜÃ é¶ Ã: éÅð§× ù
ìå½ð ÕÇîôéð ÁÔ¹çŠûíä å¶ ÜÆ ÁÅÇÂÁ» ÇÕÔÅ Áå¶ ôÇÔð ç¶ ÇòÕÅà å¶
Ô¯ð ÃÔ±ñå» ìÅð¶ ×¾ñ ÕÆåÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ðÇò§çðêÅñ ÇÃ§Ø Ü¯éÆ Õ¯ÔñÆ, å¶Çܧçð
ïãÆ, åðÇò§çð ñ¾ÕÆ, èîðêÅñ ÇçØ, ôÇò§çð êÅñ ÇÃ§Ø éÅ×Æ, ÜÇå§çð
ÇÃ§Ø Õ¯ÔñÆ, ÔðêzÆå ÇçØ, îéî¯Ôé ÇçØ, ÔðçÆê ÇçØ, Õ¹ñÇò§çð ÇçØ,
×¹ðìÚéÇçØ, åðñ¯Õ ÇçØ, çñÜÆå ÇçØ, ÃðìÜÆå ÇçØ, ǧçðêÅñ ÇçØ,
Õ¹ñÜÆå ÇçØ, ÇÂÕìÅñ ÇçØ, ×¹ðçÆê ÇçØ, ùÖêzÆå ÇçØ, ÜÇê¿çð ÇçØ,
ÜÃÇò§çð ÇçØ, êðÇî§çð ÇçØ, ×¹ðÇçÁÅñ ÇçØ, Ü×åÅð ÇçØ, êðÇò§çð
ÇçØ, ùÖÇò§çðêÅñÇÃ§Ø ÁÅÇç ôÇîñ ÃéÍ
êËàð¯ñ, âÆ÷ñ çÆÁ» ÕÆîå» Ú ÕÆå¶ òÅè¶ ù òÅêà ÇñÁÅ ÜÅò¶-ð¾ÖóÅ
éÅíÅ, C ܹñÅÂÆ (ùէÇéÁÅ íÅðçòÅÜ)-Õ¶ºçðÆ êËàð¯ñÆÁî î§åðÆ ò¾ñ¯º
âÆ÷ñ/êËàð¯ñ çÆÁ» ÕÆîå» ÇòÚ ÕÆå¶ ì¶æÅÔ òÅè¶ å¶ ÇòÁÅêÕ ð¯Ã ëËñ
Ç×ÁÅ þÍ
ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ òðÇÕ§× Õî¶àÆ î˺ìð Ã: ðäèÆð ÇÃ§Ø ð¾ÖóÅ é¶ ÇÂÃ
êËàð¯ñ, âÆ÷ñ ÇòÚ ÇìéÅ ÇÕö Á×ÅÀ±º îÆÇà§×, êzÃåÅò ç¶ ÇÂà åðÆÕ¶
éÅñ Ú¯ð î¯ðÆúº ÕÆå¶ ×¶ ÇÂà òÅè¶ çÆ ÇéÖ¶èÆ ÕðÇçÁ» ÇÂà ù å¹ð§å
ð¾ç Õðé çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ À¹é·» Á¾×¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ü篺 ç¶ô çÅ Áé§çÅåÅ å¶
G@ êzåÆôå ÁÅðÇæÕåÅ ÇòÚ ÁÅêäÅ ìäçÅ ð¯ñ ÇéíÅÀ¹ä òÅñÅ ÇÕÃÅé Á¾Ü Ö¶åÆ
ÃËÕàð ÇòÚ ê±ðé ÇìÜñÆ ÃêñÅÂÆ éÅ Ô¯ä ÕÅðé êÇÔñ» ÔÆ ÇÂé·» ç¹ôòÅðÆÁ»
éÅñ Ü±Þ ÇðÔÅ þ å¶ âÆ÷ñ Üéð¶àð» éÅñ Ö¶åÆ ù êÅñ ÇðÔÅ þ ÁÇÜÔ¶ î½Õ¶
ç¶ô ç¶ ÇÕÃÅé, î÷ç±ð» À¹å¶ Ô¯ð ì¯Þ êÅÀ¹äÅ ÕÆ ÇÂÔ ñ¯Õ ÇÔ¾å çÆ ×¾ñ
þÍ ÇÕæ¶ å» ÇÂÕ êÅö Õ»×ðà êÅðñÆîÅéÆ Ú¯ä» å¯º ìÅÁç ÇÂé·» ÕÆîå» ù
ØàÅÀ¹ä ç¶ òÅÁç¶ ÕðçÆ ÃÆ êð Õ¶ºçð ÇòÚ ÃðÕÅð ìäç¶ ÔÆ ÇÂÃ é¶ ñ¯Õ»
éÅñ ÕÆå¶ òÅÁÇçÁ» ù Çåñ»ÜñÆ ç¶ Õ¶ ÇÂé·» îËàð¯ êçÅðæ» ÇòÚ Â¶é»
òÅèÅ Õð Çç¾åÅ ÇÕ ÇÂÔ òÃå» ÁÅî ÁÅçîÆ çÆ Ãîð¾æŠ寺 ìÅÔð þÍ À¹é·»
î¿× ÕÆåÆ ÇÕ À¹êð¯Õå òÃå» ÓÚ ÕÆå¶ òÅè¶ ù òÅêà ÇñÁÅ ÜÅò¶Í
ÃðÕÅðÆ Ô¹Õî» ù Çà¼Ú ÃîÞçÆ ÔË ÁøÃðôÅÔÆ
íÅçïº, C ܹñÅÂÆ (ÃåêÅñ ÇÃ§Ø ì¾èä)-íÅò¶º ÇÕ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð é¶ ê¿ÜÅì
ðÅÜ íÅôŠïè ÁËÕà, B@@H åÇÔå ðÅÜ ç¶ Ãî±Ô Ç÷ÇñÁ» ÇòÚ ÃÇæå ÃÅð¶
çëåð», ì¯ðâ», ÕÅðê¯ð¶ôé», Ô¶áñÆÁ» ÁçÅñå» Áå¶ ÇòÇçÁÕ ÁçÅÇðÁ» ÇòÚ
ê¿ÜÅìÆ íÅôŠ鱧 ê±ðé ð±ê ÇòÚ ñÅ×± Õðé ç¶ Áîñ 鱧 ïÕÆéÆ ìäÅÀ¹ä
ñÂÆ Ç÷ñ·Å ê¾èðÆ ÁÖÇåÁÅðÆ Õî¶àÆÁ» çÅ ×áé òÆ Õð Çç¾åÅ Ç×ÁÅ þ êð
ÇÂÃç¶ ìÅòܱç ÃÅâÆ ÁëÃðôÅÔÆ î»-ì¯ñÆ ê¿ÜÅìÆ Ü¯ ÃÅâÆ ðÅÜ íÅôÅ òÆ þ,
êzåÆ Ã¹Ú¶å éÔƺ Áܶ òÆ ìÔ¹å¶ çëåð» ÇòÚ ÁëÃð» ç¶ çëåð» î±Ôð¶ é»Á
òÅñÆÁ» êñ¶à» Á§×ð¶÷Æ ÇòÚ ÔÆ Ôé Áå¶ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ Ç÷ÁÅçÅåð Õ§îÕÅ÷
òÆ Á§×ð¶÷Æ ÇòÚ ÔÆ Ô¹§çÅ þÍ ÇìÜñÆ Ãî¾ÇÃÁÅ Ãì§èÆ êËçŠԯ¶ çÕà 寺
ìÅÁç ìÅçñ ÃðÕÅð é¶ Á×ñ¶ Ô¹Õî» å¾Õ ÃðÕÅðÆ çëåð» ÇòÚ Â¶.ÃÆ. ì§ç
ð¾Öä ç¶ éÅñ éÅñ ç¹ÕÅé» òÆ ôÅîÆ G.C@ òܶ ì§ç Õðé ç¶ Çéðç¶ô Çç¾å¶
Ãé êð ÇÂà çÆ òÆ ÇÕö 鱧 Õ¯ÂÆ êzòÅÔ éÔƺ ìÔ¹å¶ çëåð» ÇòÚ Áܶ òÆ
¶.ÃÆ.ÁÅî Ú¾ñç¶ ðÇÔ§ç¶ Ôé À¹æ¶ ç¶ð ðÅå å¾Õ ç¹ÕÅé» Ö¹¾ñÆÁ» ÁÅî ç¶ÖÆÁ»
Ü»çÆÁ» ÔéÍ Á¾Ü ç¶Öä ÓÚ ÁÅÇÂÁÅ ÇÕ æÅäÅ íÅçïº ç¶ î¹ÖÆ ç¶ çëåð ç¶
ìÅÔð é»Á òÅñÆ êñ¶à Á§×ð¶÷Æ íÅôÅ ÇòÚ ñ¾×Æ Ô¯ÂÆ þ ÇÜæ¶ ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ
ê¹¾Û ÇðÔÅ ÃÆ íÅÂÆ ÁËÃ.ÁËÚ.ú. çÅ ÕîðÅ ÇÕÔóÅ þ ôÅÇÂç À¹Ô Á§×ð¶÷Æ
éÔƺ ÃÆ ÜÅäçÅÍ ÇÂæ¶ ÔÆ ìà éÔƺ ÇÂà Õîð¶ ÇòÚ Â¶.ÃÆ.òÆ Ú¾ñ ÇðÔÅ
ÃÆÍ
Û¶òƺ êÅåôÅÔÆ ç¶ êzÕÅô ÇçÔÅó¶ Ãì§èÆ ÃîÅ×î ÁÅð§í
âÕÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (îÅé)-ÃzÆ ×¹ð± ÔðׯÇì§ç ÃÅÇÔì çÆ Úðé Û¯Ô êzÅêå
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÕðÔÅñÆ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ Û¶òƺ êÅåôÅÔÆ ç¶ êzÕÅô ÇçÔÅó¶ Ãì§èÆ
Çå§é Ççé» ÃîÅ×î çÆ ô¹ð±ÁÅå ÃzÆ ÁÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ç¶ ÁÅð§í éÅñ Ô¯ÂÆÍ
×¹ðç¹ÁÅðÅ Õî¶àÆ ç¶ êzèÅé Ã; ðäÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ D ܹñÅÂÆ çÆ
ôÅî ù Û¶òƺ êÅåôÅÔÆ ù ÃîðÇêå ãÅâÆ çðìÅð ÃÜÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×Å ÜçÇÕ E
ܹñÅÂÆ ù ÃîÅ×î» çÆ ÃîÅêåÆ ÃzÆ ÁÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ç¶ í¯× À¹êð§å ÕÆðåé
çðìÅð Áå¶ Ö±é çÅé Õ˺ê ñ×Å Õ¶ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
òÅåÅòðä çÆ ô¹¾èåÅ çÅ êzä ÇñÁÅ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (Çã¾ñ¯º)-ê¿ÜÅì ÁÕËâîÆ ÁÅø ë¯ð˺ÇÃÕ îËâÆÃé Á˺â
à½ÕÃÆÕ½ñ¯ÜÆ Áå¶ ÁÅÂÆ.ÁËî.¶. ê¿ÜÅì ÇÂé ÃðÇòà âÅÕàð÷ Çò§× ò¾ñ¯º
êÇàÁÅñŠܧ×ñÅå ÇòíÅ× ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ Çê¿â Õ¾ñð íËäÆ ÇòÖ¶ ÒÒðÅôàðÆ
âÅÕàð÷ ÇçòÃÓÓ ê½ç¶ ñ×Å Õ¶ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ êËëîËà êzèÅé Áå¶
ÁÅÂÆ.ÁËî.¶. ç¶ ÃÆéÆÁð ÁÅ×± âÅ: âÆ.ÁËÃ. í¹¾ñð é¶ ÇÂà î½Õ¶ íÅðå
ðåé âÅ: ìÆ.ÃÆ. ðŶ ù ïÅç ÕðÇçÁ» âÅÕàðÆ íÅÂÆÚÅð¶ ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ
ÃÅù îÔÅé âÅÕàð, ÃîÅÜ Ã¹èÅðÕ Áå¶ ×ðÆì» ù ÃîðÇêå âÅ: ìÆ.ÃÆ. ðŶ
ç¶ çðôé îÅð× å¶ ÚñÇçÁ» îðÆ÷» Áå¶ ÇÂéÃÅéÆÁå çÆ Ã¶òÅ ÕðéÆ ÚÅÔÆçÆ þ
Áå¶ âÅÕàð» Áå¶ îðÆ÷» ÇòÚ Ççé¯ Ççé ò¾è ðÔÆ ç±ðÆ ØàÅÀ¹ä Ãì§èÆ ï¯×
À¹êðÅñ¶ Õðé¶ ÚÅÔÆç¶ ÔéÍ âòÆ÷éñ ܧ×ñÅå ÁøÃð, êÇàÁÅñÅ Ã: ÕðîÜÆå
ÇÃ§Ø ÜàÅäÅ é¶ ÇÂà î½Õ¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà Ã ê¿ÜÅì ÇòÚ ÇÃðë F
êzåÆôå ðÕìŠܧ×ñ» ÁËèÆé þ ÜçÇÕ Ø¾à¯ Ø¾à BB êzåÆôå ðÕì¶ ÇòÚ Ü§×ñ
Áå¶ ê½ç¶ ñ¾×ä¶ ÚÅÔÆç¶ ÔéÍ ÃÆéÆÁð ÁÅ×± âÅ: Ü×ìÆð ÇçØ, âÅ: ÇòôÅñ
Ú¯êóÅ, âÅ: ܶ.Õ¶. ì»Ãñ Áå¶ âÅ: ÁîéçÆê ìÕôÆ é¶ êÇàÁÅñÅ ÇéòÅÃÆÁ» ù
ÁêÆñ ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÒÒÔð îé¹¾Ö ñÅò¶ ÇÂÕ ð¹¾ÖÓÓ ç¶ éÅÔð¶ Ô¶á ÃÅù
ò¾è 寺 ò¾è çðÖå ñ×Å Õ¶ òÅåÅòðä ù ÔðÅ íðÅ Áå¶ ÃÅø ùæðÅ ìéÅÀ¹ä
ñÂÆ ÁÅêäÆ éËÇåÕ Ç÷§î¶òÅðÆ ÃîÞäÆ ÚÅÔÆçÆ þÍ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ ÇÂÃ
î½Õ¶ ÕÅÕÅ ÇÃ§Ø ô¶ðîÅÜðÅ, âÅ: ðÅÕ¶ô Õ¹îÅð, ܱéÆÁð ðË÷Æâ˺à, âÅ:
ÃÇå§çðêÅñ ÇÃ§Ø Áå¶ Çê¿â ç¶ êåò§å¶ Çòô¶ô ð±ê ÇòÚ ôÅÇîñ ÃéÍ
æ»-æ» À¹Ç×ÁÅ Õ»×ðà ØÅÔ ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ ëËñÅ ÃÕçË ÇìîÅðÆÁ»
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (ðäÜÆå ÇçØ)-ÃæÅéÕ ôÇÔð ÇòÚ æ»-æ» å¶ À¹¾Ç×ÁÅ
Õ»×ðà ØÅÔ ñ¯Õ» ñÂÆ ÕÂÆ åð·» çÆÁ» ÇìîÅðÆÁ» êËçÅ Õð ÃÕçÅ þ ÇÜà éÅñ
ôÇÔð ÇòÚ ìÆîÅðÆÁ» ëËñä çÅ ÖåðÅ ò¾èçÅ ÜÅ ÇðÔÅ ÔË êð ÇÃÔå ÇòíÅ× å¶
é×ð Õ½ºÃñ ÇÂà êÅö ò¾ñ ÔÅñ çÆ ØóÆ ÇèÁÅé éÔƺ ç¶ ðÔ¶ ôÅÇÂç ÇÕö
ò¾â¶ ÇìîÅðÆ ëËñä çÆ À¹âÆÕ Õð ðÔ¶ ÔéÍ ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅìÕ ôÇÔð ç¶ êÅðÕ»,
ÃóÕ» ÇÕéÅð¶ ÇÂ毺 å¾Õ ÇÕ ñ¯Õ» ç¶ ÖÅñÆ êñÅà» ç¶ éÅñ ñ¾×çÅ Õ»×ðÃ
ØÅÔ ç¶ô çÆ ÁìÅçÆ ò»× ò¾èçÅ ÔÆ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ ÇÜÔóÅ ÇÕ ÇÕö òÕå òÆ
ôÇÔð òÅÃÆÁ» ñÂÆ îÅð± Çþè Ô¯ ÃÕçÅ þ å¶ ÇÂà 寺 ÕÂÆ åð·» çÆÁ»
ÇìîÅðÆÁ» êËçÅ Ô¹§çÆÁ» ÔéÍ ÇÂà Ãì§èÆ ÕÅðÜÃÅèÕ ÁøÃð ÃzÆ òÇð§çð ÜËé
éÅñ çêðÕ ÕÆåÅ å» À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» çÆ ÜÅäÕÅðÆ ÇòÚ éÔƺ ÇÕ
Õ»×ðà ØÅÔ Õ¯ÂÆ ÇìîÅðÆ òÆ êËçÅ ÕðçÅ þ å¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ìðÃÅå» ç¶ î½Ãî
ÕÅðé ôÅÇÂç êËçÅ Ô¯ Ç×ÁÅ Ô¯ò¶Í ÇÂà Ãì§èÆ âÅ: í¹Çê¿çð ÇçØ
ÁËÃ.ÁËî.ú. éÅñ çêðÕ ÕðéÅ ÚÅÇÔÁÅ êð çêðÕ éÔƺ Ô¯ ÃÇÕÁÅÍ
×¹Á»ã ÇòÚ ìäÆ Õ¾ÚÆ ×ðÕÆ ÕÅðé îÕÅé ÓÚ åð¶ó»
Øé½ð, C ܹñÅÂÆ (ìñÇܧçð ÇÃ§Ø Ç×¾ñ)-ÔñÕÅ Øé½ð ç¶ Çê¿â î§â¯ñÆ ÇòÚ
ÇÂÕ ×ðÆì êÇðòÅð ç¶ Øð é¶ó¶ ìäÆ Õ¾ÚÆ ×ðÕÆ (ñËàðÆé ç¶ Õ¾Ú¶ Ö¾â¶)
ÇÜÃ ç¶ êÅäÆ êËä éÅñ ðäèÆð ÇÃ§Ø ê¹¾åð éðÅåÅ ÇÃ§Ø ç¶ îÕÅé ÇòÚ åð¶ó»
ÁÅ ×ÂÆÁ» Ôé, çÅ îÅîñÅ ÃÅÔîä¶ ÁÅÇÂÁÅ þÍ Ã±åð» 寺 ÇîñÆ ÜÅäÕÅðÆ
î¹åÅìÕ ìÆ.âÆ.êÆ.ú. çëåð Øé½ð ù Ãì§èå ÇòÁÕåÆ ò¾ñ¯º ÇÂÕ çðÖÅÃå
Çç¾åÆ ×ÂÆ þ, ÇÜà ÇòÚ î§â¯ñÆ òÅÃÆ ðäèÆð ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ÁÅêä¶ ×¹Á»ã
ÇòÚ ìäÆ Õ¾ÚÆ ×ðÕÆ ÇÜà ÕÅðé À¹ÃçÅ îÕÅé Çâ¾×ä ÇÕéÅð¶ êÔ¹§Ú ü¾ÕÅ þ,
Ãì§èÆ êzôÅÃÇéÕ ÕÅðòÅÂÆ çÆ ×¹ÔÅð ñ×ÅÂÆ þÍ Ã±åð» Áå¶ î½Õ¶ 寺
êzÅêå ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅìÕ ðäèÆð ÇÃ§Ø Ü¯ ê¶ô¶ 寺 ÇçÔÅóÆçÅð þ Áå¶ ìóÆ
î¹ôÕñ éÅñ ÁÅêä¶ êÇðòÅð çÅ ×¹÷ÅðÅ ÚñÅ ÇðÔÅ þ, é¶ ê±ð¶ îÅîñ¶ çÆ
ÜÅäÕÅðÆ ìÆ.âÆ.êÆ.ú. Øé½ð Ãî¶å Ãì§èå æÅä¶ ù ç¶ Çç¾åÆ þÍ À¹Ã ò¾ñ¯º
Çç¾åÆ ÇñÖåÆ çðÖÅÃå ÇòÚ Çê¿â çÆ î½Ü±çÅ ê¿ÚÅÇÂå å¶ Ãðê¿Ú ÃzÆîåÆ
×¹ðîÆå Õ½ð êåéÆ ðÅÇܧçð ÇçØ, Ç×ÁÅé ÇçØ, Çéðîñ ÇçØ, ÃåéÅî ÇçØ,
ÜòÅñÅ ÇÃ§Ø (ÚÅð¶ ê¿Ú), ÇÂÕìÅñ ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ÁÅÇç ç¶ çÃåÖå òÆ
î½Ü±ç ÔéÍ ÇÂà çðÖÅÃå ÇòÚ À¹Õå ÇòÁÕåÆ ò¾ñ¯º ÁÅêä¶ ×¹Á»ãÆ ÕðéËñ
ÇÃ§Ø å¶ À¹Ãç¶ îÕÅé 寺 Úó·ç¶ êÅö ñ×í× C@ ë¹¾à ⱧØÆ Õ¾ÚÆ ×ðÕÆ
ìäÅÂÆ Ô¯ÂÆ þ, ÇÜà çÅ êÅäÆ À¹Ã ç¶ îÕÅé çÆÁ» éƺԻ ÇòÚ êË ÇðÔÅ þ
ÇÜà ÕÅðé îÕÅé çÆÁ» çÆòÅð» ÷îÆé ÇòÚ èÃäÆÁ» ô¹ð± Ô¯ ü¾ÕÆÁ» ÔéÍ
êÆóå ò¾ñ¯º ÁÅêä¶ îÕÅé ç¶ Çâ¾×ä ç¶ õåð¶ ç¶ î¾ç¶ é÷ð ÔñÕÅ ÇòèÅÇÂÕ
ÃzÆ îçé ñÅñ ÜñÅñê¹ð ù òÆ îçç çÆ ×¹ÔÅð ñ×ÅÂÆ þ Áå¶ À¹Ã ò¾ñ¯º
ÇòèÅÇÂÕ ù êzôÅÃÇéÕ ÁÇèÕÅðÆÁ» ç¶ Ã¾åÅèÅðÆ êÅðàÆ ç¶ çìÅÁ Ô¶á
ÕðòÅÂÆ ÇòÚ Çã¾ñ òðåä çÆ ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆÍ À¹êð¯Õå îÅîñ¶ Ãì§èÆ Ü篺
ÇòèÅÇÂÕ éÅñ ×¾ñìÅå ÕÆåÆ ×ÂÆ å» À¹é·» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô Ãì§èå ÇòÁÕåÆ
ù ÇÂéÃÅë ÇçòÅÀ¹ä ñÂÆ Ôð ïåé Õðé׶Í
ÃÅìðÆ êÆð çÆ çð×ÅÔ Óå¶ î¶ñÅ ñ¼×Å
Áîñ¯Ô, C ܹñÅÂÆ (×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø ì¾ìÆ, ñç)-Áîñ¯Ô æÅä¶ ÇòÚ ÃÇæå
ÃÅìðÆ êÆð çÆ çð×ÅÔ Óå¶ ñ¾×¶ ÃñÅéÅ î¶ñ¶ ç½ðÅé ÕòÅñ» é¶ ò¾Ö-ò¾Ö
Õ¾òÅñÆÁ» ê¶ô ÕðÕ¶ ÇÜæ¶ êÆð çÆ À¹Ãåå ÕÆåÆ À¹æ¶ ÃÇíÁÕ ò³é×ÆÁ» ê¶ô
ÕðÕ¶ çðôÕ» çÅ Ö±ì îé¯ð§Üé ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÁÃ×ð ÕÅÕÅ ÇÂîÇåÁÅ÷ ÁñÆ
Õ¾òÅñ Á˺â êÅðàÆ îÅñ¶ðÕ¯àñÅ ç¶ ÕòÅñ» é¶ ÁÅêäÆÁ» îÕì±ñ ÕòÅñÆÁ»
ùäÅÂÆÁ»Í Á¾ñÅ î¹Ô§îç ÚÅð ïÅð Áå¶ ÔÅÜÆ Ö¹ÁÅÜÅ Õ¹åì ëðÆç Óå¶
ÁèÅÇðå Õ¾òÅñÆ àÆî ò¾ñ¯º ÃÈøÆ ÕñÅî ùäÅÇÂÁÅÍ
ÇÂà î½Õ¶ âÆ ÁËà êÆ Áîñ¯Ô ðÇî§çð ÇçØ, æÅäÅ î¹ÖÆ Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø Áå¶
ÃàÅë é¶ êÆð çÆ çð×ÅÔ Óå¶ ÚÅçð Úó·ÅÂÆÍ ÃñÅéÅ î¶ñ¶ ç½ðÅé ê¹ÇñÃ
ò¾ñ¯º æÅä¶ ÇòÚ ÇòôÅñ ¦×ð Áå¶ á§ã¶ êÅäÆ çÆ ÛìÆñ ñ×ÅÂÆ ×ÂÆÍ
ÇÂà î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ êÆð çðìÅð ç¶ ×¾çÆ éÃÆé ìÅìÅ ðî÷Åé Ö»,
ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø æÅäÅ î¹éôÆ, í¹Çê¿çð Õ¹îÅð, ìñòÆð ÇçØ, ìñÇò§çð ÇçØ,
Áéòð ÁñÆ ÜÅëð Ö», çñÅòð ÁñÆ, ÁÅó·åÆÁÅ ÁËïÃƶôé ç¶ êzèÅé ÜÆòé
Õ¹îÅð ê¹ðÆ, ìñç¶ò öãÅ, ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ôÇÔðÆ Áîñ¯Ô ç¶ êzèÅé
çðôé ÇÃ§Ø ÚÆîÅ, Çôò ÃËéÅ ç¶ Ã§×áé î§åðÆ ìñÜÆå ê¶ÃÆ Áå¶ ê¹ÇñÃ
ÃàÅë ç¶ î˺ìð ÔÅ÷ð ÃéÍ
Çê¿â ÜÖòÅñÆ ÓÚ ð¯â ô¯Á ÕðÅÇÂÁÅ
ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì, C ܹñÅÂÆ (ÔðêzÆå ÇÃ§Ø Ç×¾ñ, í±ôé ñç)-Ãà¶à
êz¯×ðÅî îËé¶Üî˺à ÃËñ î¯ÔÅñÆ ò¼ñ¯º ÁÅñ dzâÆÁÅ ð¶âÆú A@@.B
ÁÕÅôòÅäÆ êÇàÁÅñÅ ðÅÔƺ ò¼Ö ò¼Ö Çê³â» ÇòÚ Çòôò ìËºÕ å¯º ÃÔÅÇÂåÅ
êzÅêå ê³ÜÅì 궺ⱠÜñ ÃêñÅÂÆ Áå¶ ÃËéÆà¶ôé êz¯ÜËÕà ÁèÆé Üñ ÃêñÅÂÆ
Áå¶ ÃÆòð¶Ü ÃÕÆî» Ãì³èÆ ñ¯Õ» ù ÜÅ×ðÈÕ Õðé ñÂÆ ð¯â ô¯Á ÕðòŶ ÜÅ
ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂö åð·» Çê³â ÜÖòÅñÆ, ìñÅÕ ÃðÇÔ³ç Ç÷ñ·Å ëÇåÔ×ó· ÃÅÇÔì
ÇòÚ ð¯â ô¯Á ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ êðîÜÆå ÇÃ³Ø í¼àÆ Çé×ðÅé
dzÜÆ. ÁÅð.Õ¶ Þ¼ñÆ ÕÅðÜÕÅðÆ Ç³ÜÆéÆÁð, ÁÅð.êÆ. ×°êåÅ, êzî¯ç Ú³ç,
ÃzÆîåÆ Ã³×ÆåÅ ÇåzêÅáÆ ÁÅÇç ì¹ñÅÇðÁ» é¶ Ã³ì¯èé ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ
ê³ÜÅì ç¶ Çê³â» ÇòÚ òè ðÔ¶ çÈÇôå êÆä òÅñ¶ êÅäÆ çÆ Ãî¼ÇÃÁÅ ù ÇèÁÅé
ÇòÚ ð¼Öç¶ Ô¯Â¶ Áå¶ ÇÂà 寺 Ô¯ä òÅñÆÁ» ÖåðéÅÕ ÇìîÅðÆÁ» 寺 Çê³â»
ç¶ ñ¯Õ» é°È³ ðÅÔå ÇçòÅÀ°ä ñÂÆ ê³ÜÅì ÃðÕÅð é¶ Çòôò ìËºÕ çÆ ÇòåÆ
ÃÔÅÇÂåÅ éÅñ ABH@.C@ Õð¯ó çÆ ñÅ×å éÅñ ê³ÜÅì 궺ⱠÜñ ÃêñÅÂÆ Áå¶
ÃËéÆà¶ôé êz¯ÜËÕà îé÷Èð ÕÆåÅ ÔËÍ ÇÂà êz¯ÜËÕà ÁèÆé ê³ÜÅì ðÅÜ ç¶
ÃÅð¶ Çê³â» ÇòÚ Á×ñ¶ E ÃÅñ» ç¶ ç½ðÅé ÃÅë Áå¶ Ã¹ð¾ÇÖÁå êÆä òÅñÅ
êÅäÆ î¹Ô¼ÂÆÁÅ ÕðòÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ
ÁçÅÇÂ×Æ ÁÅó·åÆÁ» ðÅÔƺ Õðé ç¶ ëËÃñ¶ çÅ ÃòÅ×å
ì¾ÃÆ êáÅä», C ܹñÅÂÆ (×½åî)-ëËâð¶ôé ÁÅë ÁÅó·åÆ ÁËïÃƶôé ê¿ÜÅì
ç¶ Ã±ìŠܹÁÅǧà êzËà ÃÕ¾åð ÃzÆ ðÅܶô Çç×ñÅ å¶ ÃæÅéÕ ôÅÖÅ ç¶
êzèÅé ùÇð§çð ÇÃ§Ø í§×± é¶ ÇÂæ¶ ÜÅðÆ ÇÂÕ ÇñÖåÆ Ã»Þ¶ ÇìÁÅé ðÅÔƺ
ëËâð¶ôé ç¶ Ã±ìÅ êzèÅé Ã: ðÇò§çð ÇÃ§Ø ÚÆîÅ ò¾ñ¯º ê¿ÜÅì ç¶ î¹¾Ö
î§åðÆ Ã: êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ éÅñ ÇîñÕ¶ ëÃñ» çÆ ÁçÅÇÂ×Æ ÁÅó·åÆÁ» ðÅÔƺ
ÔÆ Õðé çÅ ëËÃñŠܯ ÇñÁÅ þ, À¹Ã Óå¶ Ö¹ôÆ çÅ êz×àÅòÅ ÕðÇçÁ» ñìÅ
êzèÅé Ã: ðÇò§çð ÇÃ§Ø ÚÆîÅ å¶ ê¿ÜÅì ç¶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã: êzÕÅô ÇçØ
ìÅçñ çÅ è§éòÅç ÕÆåÅ þÍ
ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø ù êÌèÅé üÇäÁÅ
ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì, C ܹñÅÂÆ (ÃÅÔÆ)-Ç÷ñ·Å ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì ç¶ ÇþÇÖÁÅ
ÕðîÆÁ» çÆ ÇÂÕ îÆÇà§× Á¾Ü ÇÂæ¶ Ô¯ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ ÇþÇÖÁÅ ÕðîÆ ï±éÆÁé
ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì çÅ ÃðìçîåÆ éÅñ ×áé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ìÅÁç ÇòÚ Ã¹ÖÇò§çð
ÇÃ§Ø Ôðì§Ãê¹ðÅ ù êzèÅé üÇäÁÅ Ç×ÁÅ å¶ ÕÅðÜÕÅðÆ Õî¶àÆ çÆ òÆ Ú¯ä
ÕÆåÆ ×ÂÆÍ îÆÇà§× ù ùÖòÆð ÇÃ§Ø êzËà ÃÕ¾åð, îéçÆê ÇÃ§Ø Ö÷ÅéÚÆ,
êðÇî§çð ÇçØ, ÔðÚ§ç ÇçØ, ççÆê ÇçØ, ÃÇå§çð ÇçØ, ×¹ðçÆê ÇçØ,
ÃåéÅî ÇÃ§Ø å¶ Õ¹ñÇò§çð ÇÃ§Ø é¶ òÆ Ã§ì¯èé ÕÆåÅÍ
ÔÅÀ±Ã àËÕÃ î¹¾ç¶ Óå¶ íÅÜêÅ òëç âÆ. ÃÆ. ù ÇîÇñÁÅ
ì¾ÃÆ êáÅä», C ܹñÅÂÆ (ð¹êÅñ)-Ç÷ñ·Å íÅðåÆ ÜéåÅ êÅðàÆ êzèÅé ñÅñ
Ú§ç Çܧçñ çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ì¾ÃÆ êáÅä» î§âñ íÅÜêÅ çÅ ÇÂÕ òëç Á¾Ü
ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ÇâêàÆ ÕÇîôéð éÅñ î¹ñÅÕÅå ÕÆåÆÍ î¹ñÅÕÅå ç½ðÅé
ÃzÆ Çܧçñ é¶ ð¯Ã êz×à ÕÆåÅ ÇÕ ì¾ÃÆ êáÅä» çÆ ÃÆ ÕñÅà սºÃñ ç¶ ÔÅÀ±Ã
àËÕà çÅ Ãðò¶ H@@@ ð¹ê¶ ×÷ ç¶ Õ¹ñËÕàð ð¶à Áé¹ÃÅð ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þ,
Ü篺ÇÕ ÃðÇÔ§ç ÇòÚ Õ¹ñËÕàð ð¶à D@@@ ð¹: êzåÆ î¹ð¾ìÅ ×÷ þÍ À¹é·» î§×
ÕÆåÆ ÇÕ ì¾ÃÆ êáÅä» çÅ ÔÅÀ±Ã àËÕà Ãðò¶ Çëð 寺 ç¯ Ô÷Åð ð¹ê¶ (òêÅðÕ)
Áå¶ A@@@ ð¹ê¶ ÇðÔÅÇÂôÆ Áé¹ÃÅð ÕÆåÅ ÜÅò¶Í ÇâêàÆ ÕÇîôéð é¶ òëç çÆ
ÇñÖåÆ î§× ù Çòå ÕÇîôéð ê¿ÜÅì Õ¯ñ í¶Üä çÅ ïÕÆé ÇçòÅÇÂÁÅÍ òëç Çò¼Ú
Õ¹ñçÆê îçÅñ, ðÅܶô ×½åî, ðÅÜÆò Çç×ñÅ, ìñÇò§çð ì»Ãñ, ÔðÆô æð¶ÜÅ
å¶ Õ¹ñçÆê êÅáÕ òÆ òëç ÇòÚ ôÅîñ ÃéÍ
ð¼Üò» îÆºÔ êËä éÅñ Þ¯é¶ çÆ ñ¹ÁÅÂÆ å¶÷ Ô¯ÂÆ
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (ðäÜÆå ÇçØ)-Ãì âòÆ÷é ðÅÜê¹ðÅ ÇòÚ ìÆå¶ Ççéƺ
Ô¯ÂÆ íðòƺ ìÅÇðô é¶ ÇÜæ¶ ×ðîÆ ç¶ Ã¶Õ ù î¾áÅ ÕðÕ¶ î½Ãî ÇòÚ éðîÅÂÆ
Õð Çç¾åÆ þ å¶ ÇÕÃÅé çìÅ çìÅ Þ¯é¶ çÆ «ÁÅÂÆ ÇòÚ ð¹ÇÞÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ þ
À¹æ¶ ÇìÜñÆ Õ¾à» çÆ Ã±ÂÆ æ» Óå¶ ÔÆ ÇàÕÆ Ô¯ÂÆ þ ÜçÇÕ ÃðÕÅðÆ çøåð»
ÇòÚ òÆ ç¹êÇÔð â¶ã òܶ Û¹¾àÆ Ô¯ Ü»çÆ þ ÇÜà ÕÅðé ÁøÃð» ç¶ Â¶.ÃÆ.
òÆ ì§ç Ô¯ Ü»ç¶ ÔéÍ ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅìÕ ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ Ô¯ÂÆ ìÅÇðô é¶ ÇÜæ¶
Òç¶ð ÁŶ çð¹Ãå ÁÅÂ¶Ó òÅñÆ ÕÔÅòå Óå¶ î¯Ôð ñÅ Çç¾åÆ þ À¹æ¶ êËð¯º
À¹ÖóÆ ÇÕÃÅéÆ î¹ó êËð» Óå¶ Öó· ×ÂÆ þ å¶ Ãî¹¾Ú¶ ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ Þ¯é¶ çÆ
«ÁÅÂÆ ÷¯ð» Óå¶ þÍ
ìÅÇðô ç¶ êÅäÆ çÅ ÇÕÃÅéÆ òð× ê±ðÅ ê±ðÅ ëÅÇÂçÅ ñË ÇðÔÅ þÍ î½Ãî ÇòÚ
éðîÅÂÆ Ô¯ä ÕÅðé Þ¯éÅ ñÅÀ¹ä ÇòÚ òÆ Õ¯ÂÆ êz¶ôÅéÆ éÔƺ þÍ Þ¯é¶ ç¶
Çìé» ÔðÅ ÚÅðÅ, Ãì÷ÆÁ», î¾ÕÆ, ÇîðÚ» çÆ ëÃñ ù òÆ ÇÂà ìÅÇðô é¶
ÁÅÕÃÆÜé ñ¾×ä ò»× ÔðÅ íðÅ Õð Çç¾åÅ þÍ ÇìÜñÆ ç¶ Õ¾à» çÅ ÁÃð Ôð è§ç¶
Óå¶ îÅóÅ ÁÃð êÅ ÇðÔÅ þÍ ÇÜæ¶ Û¯àÅ ÕÅð¯ìÅð ì§ç Ô¯ä ÇÕéÅð¶ ê¹¾Ü
Ç×ÁÅ þ À¹æ¶ ÇìÜñÆ çÆ ØÅà ÕÅðé ìðë ؾà ìä ðÔÆ þ ÇÜà ÕÅðé ÕÂÆ Õ¿î»
çÅ é¹ÕÃÅé Ô¯ ÇðÔÅ ÔËÍ
ÃðÕÅð ç¶ ÁóÆÁñ òåÆð¶ ÕÅðé ê¿ÚÅÇÂåÆ ÷îÆé» ÇòÔñÆÁ» êÂÆÁ»
ÖîÅ䯺, C ܹñÅÂÆ (ܯÇ׿çð êÅñ)-ê³ÚÅÇÂåÆ ÷îÆé» ù êÇÔñ» éÅñ¯º C@%
寺 ò¾è ì¯ñÆ ç¶ä òÅñ¶ ÇòÁÕåÆ ù ÷îÆé á¶Õ¶ Óå¶ ç¶ä òÅñÅ ÃðÕÅð çÅ
ÁóÆÁñ òåÆðÅ ì¹ðÆ åð·Åº ë¶ñ· Ô¯ ü¾ÕÅ þ Áå¶ ÖîÅ䯺, ÃîðÅñÅ Áå¶
îÅÛÆòÅóÅ ìñÅÕ ç¶ ìÔ¹å ÃÅð¶ Çê³â» Çò¾Ú ê³ÚÅÇÂåÆ ÷îÆé» ÇòÔñÆÁ»
êÂÆÁ» Ôé Áå¶ ÇÂÔé» ÷îÆé» Çò¾Ú êôÈ Ø¹¿î ðÔ¶ ÔéÍ À¹Õå êÌ×ÅàòÅ
íÅðåÆ ÇÕÃÅé ïÈéÆÁé ñ¾Ö¯òÅñ ç¶ ÃÈìÅ Õî¶àÆ î˺ìð ÁÜî¶ð ÇÃ¿Ø ðÅäò»
îÆå êÌèÅé Ç÷ñ·Å ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì é¶ ÇÂà ê¾åðÕÅð éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ»
ÕÆåÅÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂà Ã Þ¯éÅ Á¾è 寺 ò¾è ñ¾× Ú¹¾ÕÅ þ êð
ê³ÚÅÇÂåÆ ÷îÆé» á¶Õ¶ Óå¶ éÅ Úó·ä ÕÅðé Ô¯ä òÅñ¶ ØÅචñÂÆ Õ½ä Ç÷¿î¶òÅð
Ô¯ò¶×ÅÍ Ã: ðÅäò» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÕäÕ ç¶ ÃÆ÷é ç½ðÅé ÇÕÃÅé» ù ê¶ ØÅà¶
ÕÅðé ÇÕÃÅé C@% 寺 Ç÷ÁÅçÅ ì¯ñÆ ç¶ä ñÂÆ ÇåÁÅð éÔƺ ÔéÍ À¹é·»
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂö ÕÅðé îÅÛÆòÅóÅ ìñÅÕ Çò¾Ú ñ×í× C@@ ¶Õó ÷îÆé ÖÅñÆ
êÂÆ þ Áå¶ ô¶ðê¹ð Çò¾Ú F@ ¶Õó ÷îÆé çÆ ç¯ òÅðÆ ì¯ñÆ Ô¯ ü¾ÕÆ þ êð
Õ¯ÂÆ îÇԿ׶ á¶Õ¶ À¹å¶ ÷îÆé ñËä ù Õ¯ÂÆ ÇåÁÅð éÔƺ þÍ ÇÂö åð·»
Çê³â ÕÕðÅñÅ Ö¹ðç, ÇÃÔÅñÅ Áå¶ ÖÆðéÆÁ» çÆ ÷îÆé òÆ ÇÂö ð¶óÕ¶ ÕÅðé
ì¯ñÆ À¹å¶ éÔƺ Úó·ÆÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÖîÅ䯺 ìñÅÕ ç¶ Çê³â ðÅäò»
çÆ ÕðÆì B@ ¶Õó ÷îÆé òÆ ÇÂö åð·» ÇòÔñÆ êÂÆ þÍ ÇÕÃÅé ÁÅ×È é¶
ê³ÜÅì ÃðÕÅð Áå¶ Ö¶åÆìÅóÆ î¿åðÆ å¯º ê¹ð÷¯ð ôìç» Çò¾Ú î¿× ÕÆåÆ þ
ÇÕ À¹Õå ÷îÆé» ÇÂñÅÕ¶ çÆ î¿× Áå¶ ÜÅÇÂ÷ ÕÆîå À¹å¶ ì¯ñÆ ç¶ Õ¶ ÇÕÃÅé»
ù Çç¾åÆÁ» ÜÅä å» Ü¯ ÇÕÃÅé Ã ÇÃð À¹Õå ÷îÆé» ì¯ñÆ À¹å¶ ñË Õ¶ Ã
ÇÃð Þ¯é¶ çÆ ÇìÜÅÂÆ Õð ÃÕäÍ |
êÇàÁÅñÅ çÆÁ» A@@ èðîôÅñÅò» çÆ î¹ð¿îå çÅ Õ§î ÇòÚ¶ ÔÆ ñàÇÕÁÅ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (ÁÅÔñ±òÅñÆÁÅ) -ê¿ÜÅì ç¶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã: êzÕÅô
ÇÃ§Ø ìÅçñ é¶ êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ çÃçÆ Ú¯ä» å¯º êÇÔñ» ÕÆå¶ Ã§×å çðôé
ç½ðÅé ÇÜæ¶ êÇàÁÅñ¶ ù ׯç ñË Õ¶ ÇòÕÅà ÕÅðÜ» çÆ ÞóÆ ñ×ÅÀ¹ä çÆ ×¾ñ
ÕÔÆ, À¹æ¶ ê±ð¶ ÷¯ð ô¯ð éÅñ ÇòÕÅà ÕÅðÜ» çÆ ô¹ð±ÁÅå òÆ Ô¯ÂÆÍ Ã§×å
çðôé ÇòÚ é×ð Çé×î êÇàÁÅñÅ çÆ Ôç±ç Á§çð ÁÅÀ¹ºçÆÁ» A@@ ç¶ ÕðÆì
èðîôÅñÅò» ç¶ éòÆéÆÕðé å¶ î¹ð§îå ñÂÆ Õð¯ó» ð¹ê¶ éÕç ç¶ä çÅ ÁËñÅé
çÃçÆ Ú¯ä» ç¶ ÁËé ÇÃð Óå¶ ÁÅÀ¹ä, å¶ Ú¯ä ÷ÅìåÅ ñÅ×± Ô¯ä ÕÅðé, êËö
çÆ Ô¶ðÅë¶ðÆ ù ÇèÁÅé ÇòÚ ð¾ÖÇçÁ» èðîôÅñÅò» ù ð¹ÇêÁÅ ìËºÕ âðÅëà»
ðÅÔƺ ç¶ä ÇòÚ ìçñ Ç×ÁŠܯ Ô¹ä ÇìñÕ¹ñ ÔÆ á§â¶ ìÃå¶ ÇòÚ êË ÚñÅ
Ç×ÁÅ þÍ ÇÂÕ¾åð ÕÆåÆ ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅìÕ ÁËñÅé» ç¶ À¹ñà A@ ëÆÃçÆ
èðîôÅñÅò» çÅ Õ§î ÔÆ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ, ÕÂÆ òÅðâ» ÇòÚ Ã§×å çðôé ç½ðÅé
ÁËñÅé¶ Õ§î» çÅ B@ 寺 C@ ëÆÃçÆ Õ§î ÔÆ ê±ðÅ Ô¯ÇÂÁÅÍ ÇÂà Ãì§èÆ é×ð
Çé×î ç¶ î¶Áð Ã: ÁÜÆåêÅñ ÇÃ§Ø Õ¯ÔñÆ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃðÕÅðÆ Ô¹Õî»
î¹åÅìÕ ÇÜé·» èðîôÅñÅò» ñÂÆ î¹¾Ö î§åðÆ Ã: êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ Ô¯ð» ç¶
ç×å ç½ðÅé ÇòÕÅà ÕÅðÜ» ç¶ ÁËñÅé ԯ¶ Ãé, êÇÔñ» À¹é·» çÃæÅò» çÆ
ðÇÜÃàz¶ôé, Õ篺 寺 ÇÂÔ Ô¯ºç ÇòÚ ÁÅÂÆÁ»Í Õ篺 寺 ÇÂÔ Õ§î Õð
ðÔÆÁ» Ôé, ìÅð¶ êóåÅñ Õðé À¹êð§å ÔÆ ÇÂé·» èðîôÅñÅò» ù ÚËÕ» ðÅÔƺ
êËö Çç¾å¶ ÜÅä çÆ åÜòÆ÷ þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ êÇÔñ» ÇÂé·» èðîôÅñÅò»
ç¶ Ô¯ä òÅñ¶ Õ§î» ñÂÆ é×ð Çé×î é¶ G Õð¯ó ð¹ê¶ ç¶ ÕðÆì à˺âð ñ×Ŷ
òÆ ÃéÍ
ÕÅî¶âÆÁé ç¯ ÁðæÆ ÕÅî¶âÆ å¯º êÌÔ¶÷ Õðé-î¶Ôð Çî¾åñ
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (Ãòðé ÇÃ§Ø í¯ñÅ)-î˺ ÁÅêä¶ ÜÆòé ÇòÚ B@@ ê¿ÜÅìÆ
Çëñî» ÇòÚ Õ§î ÕÆåÅ Áå¶ ÇÔ§çÆ Çëñî» ÇòÚ òÆ ÃàÅð ÕñÅÕÅð» éÅñ ð¯ñ
ÕÆå¶ êð ê¿ÜÅìÆ Çëñî ÜÆÜÅ ÃÅñÆ, ç¯ îçÅðÆ, ܾàÆ, çå¯-ì§å¯, å¶ðÆ î¶ðÆ
ÇÂÕ ÇܧçóÆ Áå¶ Çî¾åð ÇêÁÅð¶ ù ÇòÚ ÕÆå¶ Õ§î 寺 îËù ê±ðé çå¹ôàÆ
ÇîñÆÍ ÇÂÔ ×¾ñ ÁÅêä¶ ÷îÅé¶ ç¶ Ú¯àÆ ç¶ ðÔ¶ ÕÅî¶âÆÁé ÃzÆ î¶Ôð Çî¾åñ
ò¾ñ¯º ðÅÜê¹ðÅ ÇòÖ¶ ìzÔî Õ¹îÅðÆ ç¶ òðçÅéÆ íòé ÇòÖ¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ
×¾ñìÅå ç½ðÅé ÁÅÖÆÍ À¹é·» ò¾ñ¯º ÇÕÔÅ ÕÅî¶âÆ À¹é·» ù ð¾ì ò¾ñ¯º
òðçÅé òܯº ÔÆ ÇîñÆ ÃÆ, Ü篺ÇÕ À¹é·» é¶ ÁÅêä¶ ÇÕ¾å¶ òܯº Õ¹Þ AIFG
寺 AIGC å¾Õ òÕÅñå ÕÆåÆ ÃÆ êð ê¿ÜÅìÆ Çëñî» ÇòÚ òèÆÁÅ ð¯ñ Çîñä
ÕÅðé À¹é·» é¶ Çëñî» ÇòÚ Õ§î Õðé ù ÔÆ åðÜÆÔ Çç¾åÆÍ ÃzÆ Çî¾åñ
ò¾ñ¯º ÇÕÔÅ ÇÕ Á¾Ü Õ¾ñ· ç¶ Õ¹Þ ÕÅî¶âÆ ÕñÅÕÅð ç¯ ÁðæÆ ÕÅî¶âÆ Õðç¶
Ôé, ܯ À¹é·» ù éÔƺ ÕðéÆ ÚÅÔÆçÆÍ Ã: Çî¾åñ ò¾ñ¯º ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹é·»
ò¾ñ¯º ÚÅð Çëñî» êz¯ÇâÀ±Ãð òܯº òÆ ÕÆåÆÁ» Ôé, ÇÜé·» ÇòÚ î» çÅ
ñÅâñÅ Áå¶ ÇÔ§çÆ Çëñî ÜÆé¶ éÔƺ 籧×Å Çòô¶ô ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶ ìzÔî
Õ¹îÅðÆ Ã§ÃæÅ çÆ î˺ìð ðÅäÆ òÅÃÆ À¹åð êzç¶ô ò¾ñ¯º ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ã
é¶ ÁÅêä¶ òÅñ» éÅñ I àé îÅñ ñ¾ÇçÁÅ àð¾Õ I@ ë¹¾à ç±ð å¾Õ ÇÖ¾Ú Õ¶
ÁÅêäÅ é» ÇñîÕÅ ì¹¾Õ ÇòÚ çðÜ ÕðòÅÇÂÁÅ þÍ ÇÂà î½Õ¶ ê¹éÆå îÇÔåÅ
òÅÂÆà ÁÅë ÇÔîÅÚñ, ÁÇòéÅô ÇÕâòÂÆ éÅ×ê¹ð îÔÅðÅôàð Áå¶ ìzÔî Õ¹îÅðÆ
çÃæÅ çÆÁ» î˺ìð» ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÃçîÅ
J Øé½ð- (ê. ê.)-Üéðñ Õ½ºÃñ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ Üæ¶çÅð ÕîñçÆê ÇçØ
ã§âÅ ù À¹Ã Ã ìÔ¹å ×ÇÔðÅ ÃçîÅ ñ¾×Å Ü篺 À¹é·» çÆ îÅåÅ Ãîô¶ð
Õ½ð ÁÚÅéÕ Ãòð×òÅà ԯ ×Â¶Í Üæ¶çÅð ÕîñçÆê ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ÁÅêäÆ Ãòð×Æ
îÅåÅ çÆ ÁÅåÇîÕ ô»åÆ ñÂÆ E ܹñÅÂÆ ù êÅá ç¶ í¯× êŶ ÜÅ ðÔ¶ ÔéÍ
êËàð¯ñ
å¶ âÆ÷ñ çÆÁ» ÕÆîå» ÓÚ òÅè¶ çÆ Çé§çÅ
ìé±ó, C ܹñÅÂÆ (ê¾åð êz¶ðÕ)-Õ¶ºçð ÃðÕÅð ò¾ñ¯º âÆ÷ñ å¶ñ ÓÚ B
ð¹ê¶ êzåÆ ñÆàð å¶ êËàð¯ñ ÓÚ D ð¹ê¶ êzåÆ ñÆàð òÅè¶ ÕÆå¶ ÜÅä å¶
ÇÕÃÅé ÃíÅ ç¶ Ç÷ñ·Å êÇàÁÅñÅ ç¶ ÃÆéÆÁð ÁÅ×± ×¹ðçðôé ÇÃ§Ø ÖÅÃê¹ð,
Ú½èðÆ î¹Ô§îç ÃçÆÕ, ìÔ¹Üé ÃîÅÜ êÅðàÆ ç¶ ÔñÕÅ ðÅÜê¹ðÅ ç¶ Ç§ÚÅðÜ Ã:
Ü×ÜÆå ÇÃ§Ø Ûóìó é¶ Ãõå ôìç» ÇòÚ ÇéÖ¶èÆ ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ þ ÇÕ ç¶ô Á§çð
òèÆ îÇÔ§×ÅÂÆ é¶ ÜéåÅ çÅ ñ¯Õ êÇÔñÅ ÔÆ å¯ó Õ¶ ð¾Ö Çç¾åÅ ÔËÍ À¹é·»
Õ¶ºçð ÃðÕÅð 寺 î§× ÕÆåÆ þ ÇÕ âÆ÷ñ å¶ êËàð¯ñ å¶ñ çÆÁ» ÕÆîå» ÇòÚ
ÕÆå¶ òÅè¶ ç¶ ÁËéÅé ù å¹ð§å òÅêà ÇñÁÅ ÜÅò¶Í
Ç×ÁÅé ÃÅ×ð îËâÆÕñ ÕÅñÜ é¶ ÕËé¶âÅ ç¶ ÕÅñÜ» éÅñ ÃîÞ½åÅ ÕÆåÅ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (Çã¾ñ¯º)-Ç×ÁÅé ÃÅ×ð îËâÆÕñ ÕÅñÜ Áå¶ ÔÃêåÅñ
ò¾ñ¯º ÁËñìðàÅ ðÅÜ (ÕËé¶âÅ) éÅñ ÇÂÕ Çòô¶ô ÃîÞ½åÅ ÕÆåÅ þÍ ÔÃêåÅñ
ò¾ñ¯º âÅ: ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø À¹ê Ú¶ÁðîËé é¶ ÕËé¶âÆÁé ÕÅñÜ éÅñ ÃîÞ½åÅ
ÕÆåÅ ÇÜà ÇòÚ A@+B êÅà ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ Ú¯ä ÕÆåÆ ÜÅò¶×Æ, ÇÂÔ
ÇòÇçÁÅðæÆ F îÔÆé¶ Ç×ÁÅé ÃÅ×ð ÔÃêåÅñ Áå¶ Õ¯ðà çÅ ìÅÕÆ Ãî» ÕËé¶âÅ
ÇòÚ Á§çÅ÷é â¶ã ÃÅñ ñ×ÅÀ¹ä×¶Í Ç×ÁÅé ÃÅ×ð îËâÆÕñ ÕÅñÜ ÇòÚ òÆ ÕËé¶âÆÁé
ÁÇèÁÅêÕ, ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÇÃÇÖÁå Õðé×¶Í âÅ: ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂÃ
îÅîñ¶ ÇòÚ B@ Ô÷Åð âÅñð ëÆà ñÂÆ ÜÅò¶×ÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃzÆ Ôðîé ÇçØ
êzèÅé Ç×ÁÅé ÃÅ×ð ÁËܱնôéñ ÇþÇÖÁÅ Áå¶ ÚËðÆà¶ìñ àð¾Ãà é¶ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ ÇÂÔ ÔÃêåÅñ ÕÅëÆ òèÆÁÅ ÃÔ±ñå» ÇÂñÅÕ¶ ç¶ ñ¯Õ» ù î¹Ô¾ÂÆÁÅ ÕðòÅ
ÇðÔÅ þÍ
ÕñÅÕÅð» ñÂÆ æƶàð òðÕôÅê ñ¼×Æ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (ÃÇí. êzåÆÇéè)-éËôéñ æƶàð ÁÅðàà ùÃÅÇÂàÆ (éàÅÃ)
êÇàÁÅñÅ ç¶ ìÅéÆ í×å î¹éôÆ ðÅî ܦèð ÇéòÅÃÆ çÆ ÃñÅéÅ ìðÃÆ ù ÃîðÇêå,
éàÅà çÆ BDòƺ ÃñÅéÅ Çéô¹ñÕ æƶàð òðÕôÅê çÆ ÃîÅêåÆ å¶ ÇÂæ¶
ÁËÃ.âÆ.ÁËÃ.ÂÆ. ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕ±ñ ÇòÖ¶ ÃîÅ×î ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÃîÅ×î
çÆ êzèÅé×Æ ÕñÅ êz¶îÆ Ã: ÔðîÆå ÇÃ§Ø Õ§èÅðÆ Ú¶ÁðîËé Õ§èÅðÆ êìÇñÕ
ÃÕ±ñ÷ Áå¶ Ç§âÃàðÆ÷ é¶ ÕÆåÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ê¶ô êz¯×ðÅî ÇòÚ ò§âð ì¶ìÆ
é¶îå þíðòÅñ é¶ ÕñÅÃÆÕñ Çézå, îËéÅ î¯çÇ×ñ, ÇêåÅ ÁðÇò§ç î¯çÇ×ñ,
ÒÒî» ôÅðçÅ êÇàÁÅñÅ ØðÅäŠç×Æå ÃíÅÓÓ ò¾ñ¯º ×Æå ç×Æå, ÁÚÅÇðÁÅ
ðÅî ñÅñ çÆ ÕñÅÃÆÕñ ×ÅÇÂÕÆ, Ã: ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø çÅ ì»Ã¹ðÆ òÅçé, âÅ:
ÁÇÖñ¶ô þêÆ ò¾ñ¯º ÇåÁÅð î§×ñÅÚðé, ùðÜÆå ÁËêÃðâ ò¾ñ¯º ÇåÁÅð éÅàÕ
çÆÁ» ÞñÕÆÁ» Áå¶ Ü×çÆô Õ¹îÅð, ôðéÜÆå ò¾ñ¯º ÇåÁÅð ñ¯Õ Çézå çÆ íðê±ð
ôñÅØÅ Ô¯ÂÆÍ
éàÅÃ ç¶ Çéðç¶ôÕ ÃzÆ êzÅä þíðòÅñ é¶ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÇÕ ÇÂÃ ç¶ éÅñ ÔÆ
òðÕôÅê çÅ ç±ÜŠ׶ó ÁÅð§í Ô¹§çÅ þ ÇÜÃç¶ åÇÔå òðÕôÅê çÅ êz¯×ðÅî E
ܹñÅÂÆ êÇÔñ¶ ÁËåòÅð ù ìÅð»çðÆ ×Åðâé ÇòÖ¶ Ãò¶ð¶ Áå¶ AA ܹñÅÂÆ
ôÇéÚðòÅð ù Ã˺àðñ Ãà¶à ñÅÇÂìz¶ðÆ ñËÕÚð ÔÅñ ÇòÖ¶ î§ÇÚå ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ
Üæ¶: ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ç¶ îÆå êÌèÅé ìä¶
î³âÆ ×¯Çì¿ç×ó·, C ܹñÅÂÆ (ìñÇÜ¿çð ÇÿØ)-ǵ毺 ç¶ ÇÂÇåÔÅÇÃÕ
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì êÅåôÅÔÆ Û¶òƺ î¹Ô¾ñÅ ×¹ðÈ ÕÆ é×ðÆ ÇòÚ ÁµÜ ñ¯Õñ
×¹ðç¹ÁÅðÅ êÌì¿èÕ Õî¶àÆ ç¶ îÆå êÌèÅé çÆ Ô¯ÂÆ Ú¯ä ÇòÚ ÇîÀ°ºÃêñ
Õ½ºÃñð Üæ¶çÅð ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ñÖéêÅñ ÇéðÇòð¯è îÆå êÌèÅé Ú¹ä¶ ×Â¶Í ÇÂÃ
Ú¯ä ìËáÕ ÇòÚ ôÌ̯îäÆ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÌì¿èÕ Õî¶àÆ ôÌÆ ÁÇîÌ¿åÃð ç¶
×¹ðç¹ÁÅðÅ Ç¿ÃêËÕàð ùÖç¶ò ÇÃ¿Ø ã¿â ìå½ð çðôÕ ôÅîñ ԯ¶ Ü篺ÇÕ
ô̯îäÆ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÌì¿èÕ Õî¶àÆ ç¶ ÔñÕÅ î˺ìð ðÇò¿çð ÇÃ¿Ø ÖÅñÃÅ òÆ
À°Ú¶Ú¶ å½ð å¶ ÔÅ÷ð ÃéÍ êµåðÕÅð» ù ÜÅäÕÅðÆ Çç¿ÇçÁ» ÃÌ.ã¿â é¶
çµÇÃÁÅ ÇÕ ×¹ðìÖô ÇÃ¿Ø ÖÅñÃÅ é¶ A@ ÜéòðÆ B@@I ù îÆå êÌèÅé ç¶
ÁÔ¹µç¶ 寺 ÁÃåÆëÅ ç¶ ÇçµåÅ ÃÆ Ü¯ ô̯îäÆ Õî¶àÆ é¶ AD ÜÈé B@@I ù
êÌòÅé Õð ÇñÁÅ Áå¶ ÁÅêä¶ îåÅ é§: ECA ðÅÔƺ Ú¯ä ÕðÅÀ°ä ñÂÆ ÁÅç¶ô
Ççµå¶Í ÇÜà åÇÔå ÁµÜ Ú¯ä ìËáÕ ç½ðÅé ÇéðÇòð¯è ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ñÖéêÅñ ù
îÆå êÌèÅé Ú¹ÇäÁÅ Ç×ÁÅÍ Ú¹ä¶ îÆå êÌèÅé ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ù ܵæ¶çÅð
ðÇò¿çð ÇÃ¿Ø ÖÅñÃÅ é¶ ÇÃð¯êÅ í¶ºà ÕÆåÅÍ
ôðÅì ç¶ éÅÜÅÇÂ÷ á¶Õ¶ ì¿ç ÕðòŶ
ÃîÅäÅ, C ܹñÅÂÆ (ÃÅÇÔì ÇÿØ)-ÔÇðÁÅäÅ ðÅÜ ç¶ ôðÅì á¶Õ¶çÅð» òµñ¯º
ÃîÅäÅ ÓÚ ê˺çÆ ÔÇðÁÅäÅ çÆ Õ¹Þ Ü×·Å Áå¶ Ô»ÃÆ ì¹àÅäÅ éÇÔð é÷çÆÕ
ÇÂÕ èÅðÇîÕ ÃæÅé é¶ó¶ Ö¯ñ·¶ ôðÅì ç¶ éÜÅÇÂ÷ á¶ÇÕÁ» Ãì¿èÆ Öìð»
ð¯÷ÅéÅ ÁÜÆå ÓÚ êÌî¹µÖåÅ éÅñ êÌÕÅÇôå Ô¯ä 寺 ìÅÁç ÔÇðÁÅäÅ ðÅÜ ç¶
ÁÅìÕÅðÆ ÇòíÅ× é¶ ÕÅðòÅÂÆ ÕðÇçÁ» ÁµÜ ç¯ò¶º ôðÅì ç¶ éÜÅÇÂ÷ á¶ÇÕÁ»
çÅ ÚñÅé ÕµàÇçÁ» ì¿ç ÕðòÅ Ççµå¶ ×Â¶Í ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ÔÇðÁÅäÅ ðÅÜ
ç¶ ôðÅì á¶Õ¶çÅð òµñ¯º ÃîÅäÅ ÓÚ ÁÅêäÆ ÔÇðÁÅäÅ ç¶ Ôµç Á¿çð ç¯ ôðÅì
ç¶ á¶Õ¶ Ö¯ñ·¶ ԯ¶ Ãé ÇÜé·» ìÅð¶ ÔÇðÁÅäÅ çÆ ÁÅìÕÅðÆ ÇòíÅ× çÆ
Ç÷ñ·Å ÁÇèÕÅðÆ ÃzÆîåÆ ÕîñÅ Ú½èðÆ Õ¯ñ ÇôÕÅÇÂå ê¹µÜÆ å¶ ÁÜÆå ÓÚ ÇÂÃ
Ãì¿èÆ Öìð êÌÕÅÇôå Ô¯ÂÆ ÇÜà 寺 ìÅÁç ÁÅìÕÅðÆ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ»
Á¾Ü Ç÷ñ·Å ÕËæñ ç¶ ÁËÃ.ÁËÃ.êÆ Ã¹ñåÅä ÇÃ¿Ø ù á¶Õ¶ ì¿ç ÕðòÅÀ¹ä ç¶
ÁÅç¶ô Çç¾å¶ ׶ å¶ Á¾Ü ÁËÃ.ÁËÃ.êÆ é¶ Ö¹ç ê¹Çñà àÆî éÅñ ÁÅ Õ¶ á¶ÇÕÁ»
ç¶ ÚñÅé Õ¾à¶ å¶ éÅÜÅÇÂ÷ å½ð Óå¶ Ö¹ñ·¶ á¶Õ¶ ì¿ç ÕðòÅ Çç¾å¶Í
Üìð ÜéÅÔ ç¶ îÅîñ¶ ÓÚ ê¿Ü Çòð¹¾è նà çðÜ
êÇàÁÅñÅ-æÅäÅ Õ¯åòÅñÆ êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ ×¹ðêzÆå Õ½ð (ÁÃñ éÅî éÔƺ)
ê¹¾åðÆ î¶Üð ÇÃ§Ø òÅÃÆ ÇðôÆ Õñ¯éÆ êÇàÁÅñÅ çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶ ÔðçÆê
ÇÃ§Ø ê¹¾åð ÕÅñÅ ðÅî òÅÃÆ ìá¯ÂÆ Õñ», îÅØ òÅÃÆ êÇàÁÅñÅ, ÔéÆ òÅÃÆ
êÇàÁÅñÅ, î¯ù Áå¶ ÇÂÕ ÁäêÛÅå¶ ÇòÁÕåÆ Çòð¹¾è ê¹ÇñÃ é¶ íÅðåÆ
ç§âÅòñÆ çÆ èÅðÅ CGF,CFE,CED,E@F åÇÔå նà çðÜ ÕÆåÅ þÍ ÇôÕÅÇÂå
ÕðåÅ é¶ ç¯ô ñÅÇÂÁÅ þ ÇÕ AD ܱé ù ôÅîƺ G.DE Õ¹ òܶ Û¯àÆ éçÆ
Ãé½ðÆ Á¾âÅ Õ¯ñ À¹Ô ÃóÕ Óå¶ ÜÅ ðÔÆ ÃÆ ÇÕ ÕÇæå ç¯ôÆÁ» é¶ À¹Ã éÅñ
Û¶óÛÅó ÕðéÆ ô¹ð± Õð Çç¾åÆÍ ÔðçÆê ÇÃ§Ø éÅñ À¹Ã çÆ ÜÅä êÛÅä ÃÆ,
À¹Ã ù ÕÅð ÇòÚ ÇìáÅ ÇñÁÅ Áå¶ Ô½ñÆ Ô½ñÆ Ô¯ð ÕÇæå ç¯ôÆ ðÃå¶ ÇòÚ éÅñ
ìËáç¶ ×¶, ÇÜà çÅ êÆóå é¶ Çòð¯è òÆ ÕÆåÅÍ ìÅÁç ÇòÚ À¹Ã ù Ö¶å» ÇòÚ
ÇÂÕ î¯àð Óå¶ ñË ×¶ ÇÜæ¶ À¹Ã éÅñ Ãî±ÇÔÕ Üìð ÇÜéÅÔ ÕÆåÅ Áå¶ ìÅÁç
ÇòÚ À¹Ã ù èîÕÆÁ» òÆ Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ê¹Çñà îÅîñ¶ çÆ Ü»Ú Õð ðÔÆ þÍ
Þ×ó¶ ç¶ îÅîñ¶ : Þ×ó¶ ç¶ îÅîñ¶ ÇòÚ æÅäÅ ÇÃòñ ñÅÂÆé ÇòÖ¶ ïÅçÇò§çð
ÇÃ§Ø ê¹¾åð çñÆê çÅà òÅÃÆ é÷çÆÕ àÆ.ìÆ. ÔÃêåÅñ çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶ Ã¹îé
Á¾åðÆ, ùîÆñ Á¾åðÆ, À¹èð ÇôîñÅ Áå¶ C-D Ô¯ð ÁäêÛÅå¶ ÇòÁÕåÆÁ»
Çòð¹¾è íÅðåÆ ç§âÅòñÆ çÆ èÅðÅ CBC,CBD,CDA,E@F, ADH,ADI åÇÔå Õ¶Ã
çðÜ ÕÆåÅ þÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ çÅ ç¯ô þ ÕÇæå ç¯ôÆÁ» é¶ å¶÷èÅð ÔÇæÁÅð»
éÅñ Õ¹¾àîÅð ÕðÕ¶ À¹Ãù ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ
Þ×ó¶ ç¶ ÇÂÕ Ô¯ð îÅîñ¶ ÇòÚ æÅäÅ ÇåzêóÆ êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ ÃåêÅñ ÇçØ
ê¹¾åð çñÆê ÇÃ§Ø òÅÃÆ ðäÜÆå é×ð çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶ ÇêzåêÅñ ÇÃ§Ø ê¹¾åð
çñÆê ÇçØ, îéÇܧçð ÇÃ§Ø ê¹¾åð ÇêzåêÅñ ÇçØ, ÜÃêzÆå ÇÃ§Ø ê¹¾åð
ÇêzåêÅñ ÇÃ§Ø ÁÅÇç Çòð¹¾è íÅðåÆ ç§âÅòñÆ çÆ èÅðÅ CBC,CDA,E@F,DBG,CD
ÁèÆé նà çðÜ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ çÅ ç¯ô þ ÇÕ ÕÇæå ç¯ôÆÁ»
é¶ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ çÆ Õ¹¾àîÅð ÕðÕ¶ À¹Ãù ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ À¹é·» Õ¯ñ å¶÷èÅð
ÔÇæÁÅð òÆ ÃéÍ
Ö¯Ô çÅ îÅîñÅ : æÅäÅ ÇÃòñ ñÅÇÂé êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ ÜÃêÅñ ÇÃ§Ø ê¹¾åð ÃÅè±
ÇÃ§Ø òÅÃÆ éÅðæ ¶ ÁËòÇéÀ± íÅçïº ð¯â êÇàÁÅñÅ çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶
éÇð§çð ÇÃ§Ø ê¹¾åð êzçÆê ÇÃ§Ø òÅÃÆ Çìôé é×ð, ÔðÜÆå ÇÃ§Ø ê¹¾åð
Õ¹ñçÆê ÇÃ§Ø òÅÃÆ ðÅî é×ð Çòð¹¾è íÅðåÆ ç§âÅòñÆ çÆ èÅðÅ CHB/CD
ÁèÆé նà çðÜ ÕÆåÅ þÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ çÅ ç¯ô þ ÕÇæå ç¯ôÆÁ» é¶ À¹ÃçÅ
î¯ìÅÇÂñ ÃËà, E@@ ð¹ê¶ éÕçÆ Áå¶ î¯àð ÃÅÂÆÕñ Ãêñ˺âð êÆìÆA@¶ÁËî-EG@H
ù ×¹ðç¹ÁÅðÅ ç¹Ö ÇéòÅðé ÃÅÇÔì é¶ó¶ À¹Ú¶ ê¹ñ 寺 Ö¯Ô ÇñÁÅÍ
Ú¯ðÆ çÅ îÅîñÅ : Ú¯ðÆ ç¶ îÅîñ¶ ÇòÚ ÃÅè± ÇÃ§Ø ê¹¾åð Áîð ÇÃ§Ø òÅÃÆ
í»éðÆ çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶ ÁäêÛÅå¶ ÇòÁÕåÆÁ» Çòð¹¾è íÅðåÆ ç§âÅòñÆ çÆ
èÅðÅ CGI åÇÔå նà çðÜ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ çÅ ç¯ô þ ÕÇæå
ç¯ôÆÁ» é¶ À¹ÃçÅ î¯ìÅÇÂñ ë¯é ÕÇæå ð±ê ÇòÚ Ú¯ðÆ Õð ÇñÁÅÍ
-ÜÃêÅñ ÇÃ§Ø Çã¾ñ¯º
ÇòÇ×ÁÅéÕ Ã¯Ú ð¿× ÇñÁÅÂÆ
...Ü篺 åðÕôÆñ» é¶ å»åÇðÕ Õ¯ñ¯º á¾×¶ êËö òÅêà ÕðòŶ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (ÔðêzÆå ÇÃ§Ø èÅñÆòÅñ)-ÃæÅéÕ ê¹Çñà æÅäÅ âòÆ÷é
é§ìð-D ç¶ é¾Õ æ¾ñ¶, êÇàÁÅñÅ ìà Ãà˺â ç¶ Çê¾Û¶ ÕÇæå ×Ëð-ÕÅùéÆ å½ð
Óå¶ â¶ðÅ ÜîÅÂÆ ìËᶠå»åÇðÕ îÆÁ» ÜÆ ÃîðÅà À¹ðø ÁÅÇðø îÇñÕ ù
êÇàÁÅñÅ ÇòÁÅÔÆ ÇÂÕ î¹ÇàÁÅð òܶåŠ寺 IBF@ ð¹ê¶ á¾×ä¶ ÕÅëÆ îÇԧ׶
ê¶ ÔéÍ éåÆܶ òܯº ÇÂà å»åÇðÕ é¶ éÅ ÇÃðø ÇÂà î¹ÇàÁÅð 寺 ñ¶ êËö
ÔÆ À¹Ã ù òÅêà ÕÆå¶ Ôé Ãׯº åðÕôÆñ ùÃÅÇÂàÆ êÇàÁÅñÅ ÇÂÕÅÂÆ ç¶ ÁÅ×±Á»
ç¶ ÃÅÔîä¶ î¹ÁÅëÆéÅîÅ å¶ ÇÂÕðÅðéÅîÅ ÇñÖ Õ¶ À¹Ã ù ÖÇÔóÅ ÛóÅÀ¹äÅ
ÇêÁÅ þÍ ÇÂà ØàéÅ ìÅð¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç§ÇçÁ» êÆóå î¹ÇàÁÅð ç¶ íðÅ
ǧçðÜÆå ê¹¾åð î§×å ðÅî òÅÃÆ ðÅÜê¹ðÅ é¶ ÒÁÜÆåÓ éÅñ ×¾ñìÅå ç½ðÅé
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ¹Þ Ã 寺 À¹Ã çÆ íËä òܶåÅ ÃÔ¹ð¶ êÇðòÅð éÅñ ðÇÔ§ç¶
åäÅÁ ÕðÕ¶ îÅéÇÃÕ å½ð Óå¶ êz¶ôÅé ÃÆÍ À¹Ã é¶ êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ îÆÁ» ÜÆ
ÃîðÅà é» ç¶ ÇÂÕ ÁÖ½åÆ ÇÃÁÅä¶ ÁÅÇðø îÇñÕ À¹ðø îÆÁ» ÃÅ×ð ÜÆ ÃîðÅà
ê¹¾åð éÅÇÃø îÇñÕ Õ¯ñ êÔ¹§Ú ÕÆåÆÍ À¹Ã é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ã çÆ íËä é¶
ÇÂà ÁÖ½åÆ ÇÃÁÅä¶ ìÅð¶ ÜÅäÕÅðÆ êÇàÁÅñÅ ÇòÚ Úñ ðÔ¶ ÇÂÕ êzÅÂÆò¶à
àÆ.òÆ ÚËéñ 寺 êzÅêå ÕÆåÆ ÃÆÍ À¹Ã é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ êz¶ôÅé ðÇÔ§çÆ À¹Ã
çÆ íËä Õ¯ñ¯º À¹Ã çÆ Ãî¾ÇÃÁÅ ù Ô¾ñ Õðä ñÂÆ À¹Õå å»åÇðÕ é¶ À¹Ã ù
×¹§îðÅÔ ÕðÕ¶ ê±ÜÅ êÅá ñÂÆ IBF@ ð¹ê¶ á¾× ñ¶, êð Çî¾ÇæÁÅ Ãî» ìÆå
ÜÅä ç¶ ìÅÁç òÆ À¹Ã çÆ íËä çÆ Õ¯ÂÆ Ãî¾ÇÃÁÅ Ô¾ñ éÅ Ô¯ÂÆÍ ÇÂà ñÂÆ
À¹Ã çÆ íËä òܶåÅ é¶ ÁÅÇðë îÇñÕ Õ¯ñ ÜÅäÅ ì§ç Õð Çç¾åÅ Áå¶ êËö
òÅêà ñËä çÆ î§× ÕÆåÆ êð À¹Õå å»åÇðÕ é¶ À¹Ã çÆ íËä 庯 Ô¯ð êËö
ñËä ñÂÆ ë¯é Óå¶ èîÕÆÁ» Çç¾åÆÁ» ÇÜà Óå¶ Ç§çðÜÆå ÇÂà ØàéÅ ìÅð¶
Áð÷Æ ÇñÖ Õ¶ åðÕôÆñ ùÃÅÇÂàÆ çÆ êÇàÁÅñÅ ÇÂÕÅÂÆ ç¶ çøåð ÇòÚ ç¶
ÁÅÇÂÁÅÍ
ÇÂà Ãì§èÆ ÕÅðòÅÂÆ ÕðÇçÁ» ùÃÅÇÂàÆ ÕÅðÕ¹§é Ü篺 ÇÂà ØàéÅ çÆ åøåÆô
Õðé ñÂÆ ÁÖ½åÆ ìÅì¶ ç¶ çøåð êÔ¹§Ú¶ å» À¹Õå å»åÇðÕ î½Õ¶ Óå¶ î½Ü±ç
éÔƺ ÃÆ êð ìÅÔð ÕÅÀ±ºàð Óå¶ ìËáÆ ÇÂ¾Õ ñóÕÆ Ôð ×ÅÔÕ ù ABA ð¹ê¶
çÆÁ» êðÚÆÁ» Õ¾à Õ¶ Á§çð í¶Ü ðÔÆ ÃÆ ÇÜæ¶ ÕÇæå ÁÖ½åÆ ìÅì¶ çÅ ÇÂÕ
Ú¶ñÅ ×ÅÔÕ» çÆ Ôð Ãî¾ÇÃÁÅ áÆÕ Ô¯ä ìÅð¶ ê±ð¶ ÇòôòÅÃ ç¶ ÇðÔÅ ÃÆ å¶
ÁÅêä¶ ×¹ð± ù ÇîñÅÀ¹ä çÆÁ» åðÆÕ» åËÁ Õð ÇðÔÅ ÃÆÍ ÇÂà î½Õ¶ åðÕôÆñ
ùÃÅÇÂàÆ ç¶ ÁÅ×ÈÁ» é¶ À¹Ã Ú¶ñ¶ ù ÕÂÆ ÃòÅñ ÕÆå¶ ÇÜà çÅ À¹Ô Õ¯ÂÆ
åþñÆìõô ÜòÅì éÅ ç¶ ÃÇÕÁÅ Áå¶ À¹Ô å»åÇðÕ êÇàÁÅñÅ ÇòÚ Ô¯ä ç¶ ìÅòܱç
òÆ ÕÇæå ìÔÅéÅ ìäÅ Õ¶ Çç¾ñÆ í¾Ü Ç×ÁÅÍ
ç¹ÕÅéçÅðÆ õðÅì Ô¯ä ç¶ â𯺠ÁÅÖð îÆÁ» ÁÅÇðë îÇñÕ é¶ êÇàÁÅñÅ êÔ¹§Ú
Õ¶ åðÕôÆñ» Á¾×¶ ÁÅêä¶ ×¯â¶ à¶Õ Çç¾å¶ Áå¶ êÆóå ñóÕÆ ç¶ íðÅ ù ì¹ñÅ
Õ¶ À¹Ã ç¶ êËö òÅêà î¯ó Çç¾å¶Í ÇÂà Ãì§èÆ À¹Ã é¶ ÇÂÕ ÇÂÕðÅðéÅî¶
ÇòÚ ÁÅêä¶ ÕÆå¶ ÕÅñ¶ Õ§î çÆ î¹ÁÅëÆ î§× Õ¶ òÅÁçÅ òÆ ÕÆåÅ ÇÕ Áׯº 寺
À¹Ô ÇÕö òÆ ÇòÁÕåÆ ù ÇÂà åð·» éÅñ íðî» Õ¶ éÔƺ «¾à¶×ÅÍ ÇÂà ØàéÅ
çÆ ÇÂñÅÕ¶ Çò¾Ú ÕÅøÆ ÚðÚÅ þÍ
ìÆ. ÁËÃ. ÃÆ. çÆ îÆÇà§× ÓÚ CI òêÅðÕ ÃæÅé» ç¶ éÕô¶ êÅÃ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (ÁÅÔñ±òÅñÆÁÅ)-é×ð Çé×î çÆ Ôç±ç Á§çð ìäŶ ÜÅä
òÅñ¶ ô¯Áð±î» å¶ ç¹ÕÅé» ç¶ éÕô¶ êÅà Õðé ñÂÆ ÇìñÇâ§× Ãì Õî¶àÆ (ìÆ.ÁËÃ.ÃÆ.)
çÆ ìËáÕ é×ð Çé×î êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ Ã±åð» î¹åÅìÕ ÇìñÇâ§× Ãì Õî¶àÆ
çÆÁ» ÇêÛñÆÁ» ç¯ îÆÇà§×» ÇòÚ ðÇÔ ×¶ CC òêÅðÕ éÕô¶ å¶ ÇÂà òÅð
êÇàÁÅñÅ ÇòÚ ìäŶ ÜÅä òÅñ¶ AH Ô¯ð ô¯Áð±î» å¶ ç¹ÕÅé» ç¶ éÕô¶
ÇñÁ»ç¶ ×Â¶Í ÕÇîôéð Ã: îéÜÆå ÇÃ§Ø éÅð§× Ô¯ð» ç¶ ÕÇÔä î¹åÅìÕ ÇÜé·»
ÇòÚ Õ¹¾ñ EA ÇòÚ¯º CI çÅÁò¶çÅð» ç¶ ÁÅêä¶ òêÅðÕ ÃæÅé» ç¶ éÕôÅ êÅÃ
ÕðòÅÀ¹ä ç¶ ÕÅ×÷Åå ÃÔÆ êŶ ×Â¶Í ìÅÕÆ ÃÅÇðÁ» ù ÁÅÀ¹ºçÆ A@ ܹñÅÂÆ
@I Ççé ô¹¾ÕðòÅð ù Ô¯ä òÅñÆ îÆÇà§× ñÂÆ ÇòÚÅð ÁèÆé ðÖ ÇñÁÅ Ç×ÁÅ þÍ
é×ð Çé×î ç¶ ÕÇîôéð Ã: éÅð§× çÅ ÕÇÔäÅ ÃÆ ÇÕ Á¾Ü Ô¯ÂÆ ìÆ.ÁËÃ.ÃÆ.
çÆ îÆÇà§× ÇòÚ ôÇÔð òÅÃÆÁ» ù ÁÃƺ ÇÂÔ Ã¹é¶ÔÅ ç¶ä ÇòÚ ÕÅîïÅì Ô¯ ׶
Ô» ÇÕ éÅ×ÇðÕ» ò¾ñ¯º Çç¾åÆÁ» éÕô¶ êÅà ÕðÅÀ¹ä çÆÁ» Áð÷ÆÁ» Óå¶ ìÔ¹å
Ãî» éÔƺ ñ¾×¶×Å å¶ ñ¯Õ ×Ëð ÕÅùéÆ åðÆÕ¶ éÅñ À¹ÃÅðÆÁ» Õð鯺 ×¹ð¶Ü
Õðé׶ å» ÇÕ À¹é·» å¶ Ôî¶ôÅ é×ð Çé×î çÆ ÕÅðòÅÂÆ çÆ åñòÅð éÅ ñàÕçÆ
ðÔ¶Í
ÕÅð ÚÅñÕ çÆ Ç×ÌëåÅðÆ ñÂÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ á¼ê
ì¾ÃÆ êáÅä», C ܹñÅÂÆ (ð¹êÅñ, ×½åî)-ìÆå¶ Õ¾ñ· ÇÂ毺 ç¶ òÅðâ é§: H
ÇéòÅÃÆ ðäÜÆå ÇÃ§Ø À¹ðë à½ÔóÅ îÆå êzèÅé ïÅç×Åð ìÅìÅ î¯åÆ ðÅî
îÇÔðÅ àð¾Ãà ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì Áå¶ Ã¶òÅ î¹Õå àÆÚð ۾ܱ ðÅî ç¶ î¯àð
ÃÅÂÆÕñ éÅñ ÇÜà ÃÇòëà ÕÅð çÆ à¾Õð Ô¯ÂÆ ÃÆ, À¹Ã ù ÕÇæå å½ð Óå¶
Ò۾ⶠÜÅäÓ Çòð¹¾è ð¯Ô ÓÚ ÁŶ ÇîzåÕ ç¶ Ãì§èÆÁ» é¶ ÃðÇÔ§ç-î¯Çð§âÅ
ð¯â ÃÇæå ð¯÷Å ôðÆë é¶ó¶ æÅäÅ ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì Á¾×¶ èðéÅ îÅð Õ¶ A@@
Çî§à ñÂÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ á¾ê ð¾ÖÆ Ü¯ ê¹Çñà ò¾ñ¯º ÕÇæå ç¯ôÆ ù ÇÂÕ Ø¿à¶
Á§çð Ç×zëåÅð Õðé ç¶ íð¯Ã¶ î×𯺠ìÔÅñ Ô¯ ÃÕÆÍ òÅÇðû çÅ ÕÇÔäÅ ÃÆ
ÇÕ À¹é·» À¹êð ç±ÜÆ Çèð ò¾ñ¯º ÒÃîÞ½åÅÓ Õðé ñÂÆ çìÅú êÅÇÂÁÅ ÜÅ
ÇðÔÅ þÍ Ú¶å¶ ðÔ¶ Õ¾ñ· À¹êð¯Õå ÃóÕ À¹å¶ ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì ò¾ñ ÜÅ ðÔÆ
ÕÅð çÆ ÃÅÔîÇäúº ÁÅ ðÔ¶ î¯àð ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð» éÅñ ÷ìðçÃå à¾Õð ç¶
Çþචòܯº ðäÜÆå ÇÃ§Ø å¶ Û¾Ü± ðÅî ç¯ò¶º î½Õ¶ Óå¶ ÔÆ îÅð¶ ׶ ÃéÍ
îÅåÅ ðÅî Õ½ð ù ôðè»ÜñÆÁ» í¶à
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (Ü. Ã. Çã¾ñ¯º)-ÃÆéÆÁð Õ»×ðÃÆ ÁÅ×± ÃzÆ éÇð§çð
ÇÃ§Ø ÃÇÔ×ñ çÆ îÅåÅ ÃðçÅðéÆ ðÅî Õ½ð ÃÇÔ×ñ çÆ Á§Çåî ÁðçÅà çÆ ðÃî
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÇÃ§Ø ÃíÅ ÇòÚ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ Ã§å éÛ¾åð ÇÃ§Ø Õ§ìñÆ òÅñ¶ Áå¶
ô¯zîäÆ Õî¶àÆ ç¶ ÃÅìÕ êzèÅé êz¯: Ç´êÅñ ÇÃ§Ø ìⱧ×ð é¶ Ã: ÃÇÔ×ñ ç¶
Øð ÔÅ÷ðÆ ñòÅÂÆÍ Á§Çåî ÁðçÅà î½Õ¶ ðÅ×Æ Ççػ é¶ ÇÂñÅÔÆ ìÅäÆ çÅ
ÕÆðåé ÕÆåÅÍ ÇÂà À¹êð§å ôðè»ÜñÆ ÃîÅð¯Ô ÇòÚ Õ¶ºçðÆ Çòç¶ô î§åðÆ
ÃzÆîåÆ êzéÆå Õ½ð çÅ ô¯Õ çç¶ô êÇóÁÅ Ç×ÁÅÍ Ç÷ñ·Å Õ»×ðà Õî¶àÆ
ôÇÔðÆ ç¶ êzèÅé ÃzÆ êz¶î ÇÕôé ê¹ðÆ, ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ôÇÔðÆ
êzèÅé ǧçðî¯Ôé ÇÃ§Ø ìÜÅÜ(Ú¶ÁðîËé é×ð ùèÅð àð¾Ãà) é¶ ÇòÛóÆ ð±Ô
ù ôðè»ÜñÆÁ» í¶à ÕÆåÆÁ»Í ÇÂà ôðè»ÜñÆ ÃîÅð¯Ô ÇòÚ ÃÅìÕ î§åðÆ Ã¹ðÜÆå
ÇÃ§Ø Õ¯ÔñÆ, Á§åððÅôàðÆ íÅÀ± íÅÂÆÚÅðŠç×áé ç¶ Õ½îÆ îÆå êzèÅé
ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ÃËëçÆê¹ð, ÃÅìÕ î¶Áð Çòôù ôðîÅ, Õ¶.Õ¶. ôðîÅ, ÁËÃ.êÆ.
Áêz¶ôé Ü×ÜÆå ÇÃ§Ø Ç×¾ñ, ÁÕÅñÆ ÁÅ×± ÕðéËñ ÇÃ§Ø îÅÜðÆ, ÃÅìÕ Ú¶ÁðîËé
ò¶ç êzÕÅô ×¹êåÅ, ǧàÕ ÁÅ×± âÆ.ÃÆ. ôðîÅ, Çê¿×ñòÅó¶ 寺 ìÅìÅ
ìñìÆð ÇÃ§Ø Áå¶ ìÔ¹å ÃÅð¶ ÃÅìÕ Õ½ºÃñð, ÃÆéÆÁð Õ»×ðÃÆ ÁÅ×±, ô¯zîäÆ
ÁÕÅñÆ çñ Ãî¶å ò¾Ö ò¾Ö ðÅÜÃÆ êÅðàÆÁ» ç¶ ÁÅ×± ÔÅ÷ð ÃéÍ
ìÆ.Á˵â ÕÅñÜ Óå¶ Çâ×ðÆ ç¶ä ìçñ¶ êËö î¿×ä çÅ ç¯ô-ÕÅñÜ ò¾ñ¯º ç¯ô»
çÅ Ö¿âé
ÃîÅäÅ, C ܹñÅÂÆ (ÃÅÇÔì ÇÿØ,êÌÆåî ÇÃ¿Ø éÅ×Æ)-ÃîÅäÅ ç¶ Ç¾Õ
ìÆ.ÁËâ ÕÅñÜ å¯º ìÆ.ÁËâ ÕðÕ¶ ׶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ç¯ô ñÅÇÂÁÅ þ ÇÕ
ÕÅñÜ ç¶ êÌì¿èÕ» ò¾ñ¯º À¹é·» 寺 ìÆ.ÁËâ çÆ Çâ×ðÆ ç¶ä ìçñ¶ Çå¿é ý
ð¹ê¶ çÆ î¿× ÕÆåÆ þÍ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ç¶ ÇÂà ç¯ô ù ÕÅñÜ ç¶ ÇêÌ¿ÃÆêñ
é¶ ð¾ç ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» é¶ ÇÕö òÆ ÇòÇçÁÅðæÆ å¯º êËö çÆ î¿×
éÔÆ ÕÆåÆÍ ÕÅñÜ ÇòÚ¯º ìÆ.ÁËâ ÕðÕ¶ ×ÂÆ Á¿ÜÈ å¶ Ã˺àÆ Ãî¶å ÕðÆì D@
ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹é·» é¶ ÕÅñÜ ÇòÚ ìÆ.ÁËâ ÕÆåÆ þÍ À¹Ô
ë¯é ÕðÕ¶ Á¾Ü çÈð ç¹ðÅⶠ寺 Çâ×ðÆ ñËä ñÂÆ êÔ¹¿Ú¶ êð À¹é·» ù ÕÅñÜ
ÇòÚ çÅÖñ éÔƺ Ô¯ä Çç¾åÅ Ç×ÁÅ Áå¶ À¹é·» éÅñ ì¹ðÅ ÇòÔÅð ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
À¹é·» ù Çâ×ðÆ ç¶ä ìçñ¶ êÌåÆ ÇòÇçÁÅðæÆ Çå¿é ý ð¹ê¶ çÆ î¿× ÕÆåÅÍ
À¹é·» é¶ ç¯ô ñÅÇÂÁÅ ÇÕ À¹é·» ù Ö¾Üñ Ö¹ÁÅð ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ À¹é·»
ÇÂà Ãì¿èÆ ÁËÃ.âÆ.ÁËî ÃîÅäÅ Ã: ùÖÇò¿çð ÇÃ¿Ø Ç×¾ñ ù ÇôÕÅÇÂå Õðé
çÆ ×¾ñ òÆ ÕÔÆ þÍ À¹é·» é¶ ÕÅñÜ éÅñ Ãì¿èå ê³ÜÅìÆ ïÈéÆòðÇÃàÆ å¯º î¿×
ÕÆåÆ þ ÇÕ ÁÇÜÔ¶ ÕÅñÜ çÆ îÅéåÅ ð¾ç ÕÆåÆ ÜÅò¶Í ÇÂà Ãì¿èÆ ÕÅñÜ ç¶
ÇêÌ¿ÃÆêñ ìÖÃÆô ÇÃ¿Ø é¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ç¶ ç¯ô 寺 ÇÂéÕÅð ÕÆåÅ Áå¶
ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» é¶ ÁÅêä¶ å½ð Óå¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù Çìé·Å ÇÕö ç¶ðÆ å¯º
Çâ×ðÆ ç¶ä ìÅð¶ ÇñÇÖÁÅ þÍ Ü¶Õð ÇòÇçÁÅðæÆÁ» 寺 êËö çÆ î¿× ÕÆåÆ ×ÂÆ
þ å» À¹Ô ÕÅñÜ ç¶ Ú¶ÁðîËé çÅ îÃñÅ þÍ À¹Ô Ú¶ÁðîËé ù ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù
ÁÅ ðÔÆ ê̶ôÅéÆ ù Öåî Õðé òÅÃå¶ Ã¹ÞÅÁ ç¶ä×¶Í ÇÂà Ãì¿èÆ ÕÅñÜ ç¶ Ú¶ÁðîËé
ÃÌÆ ôÅî ÇìÔÅðÆ ÇÜ¿çñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÕÅñÜ Á¿çð ê¶êð Ú¾ñä ÕðÕ¶
ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÕÅñÜ Á¿çð çÅÖñ éÔƺ Ô¯ä Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
ÇÕö òÆ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» Çâ×ðÆ ç¶ä ìçñ¶ êËö çÆ î¿× éÔƺ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ç¶ ç¯ô ÇòÚ Õ¯ÂÆ Ã¾ÚÅÂÆ éÔƺ þÍ
C@ ñ¾Ö ñ¯Õ ØÅåÕ ÇìîÅðÆÁ» ÕÅðé Á§é¶·êä çÅ ÇôÕÅð Ô¹§ç¶ Ôé-âÅ:
ì¯êÅðŶ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (Çã¾ñ¯º)-Ç÷ñ·Å Á§éÅêä ð¯Õ± ùÃÅÇÂàÆ ò¾ñ¯º
êÇàÁÅñÅ ÁÅÂÆ ÔÃêåÅñ Áå¶ ñÅÇÃÕ ñ¶÷ð Ã˺àð ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ ÇÂÕ
ÃËîÆéÅð çÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà ÃËîÆéÅð ÇòÚ âÅ: ùÖçÆê ÇÃ§Ø ì¯êÅðŶ
é¶ ÁÅêäÅ Çòô¶ô íÅôä Çç¾åÅÍ Ã¹ÃÅÇÂàÆ ç¶ ì¹ñÅð¶ ÔðçÆê ð§èÅòÅ
î¹åÅìÕ âÅ: ì¯êÅðŶ é¶ ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ C@ ñ¾Ö ñ¯Õ ÇÂà ò¶ñ¶ ØÅåÕ
ÇìîÅðÆÁ» ÕðÕ¶ Á§éÅêä çÅ ÇôÕÅð Ô¹§ç¶ ÔéÍ À¹é·» ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ ÇÃðë A
êzåÆôå ñ¯Õ ÔÆ Á¾Ö» çÅé Õðé ÇòÚ ð¹ÚÆ ÇçÖÅ ðÔ¶ ÔéÍ À¹é·» ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ
Á¾Ö» ù ûíä ñÂÆ ñ¯Õ» ÇòÚ ÜÅ×ð±ÕåÅ ìÔ¹å ÷ð±ðÆ þÍ ñ¯Õ» çÅ ðÇÔä
ÃÇÔä Áå¶ Ö¹ðÅÕ çÅ òÆ Á¾Ö» éÅñ Ãì§èå ÇìîÅðÆÁ» Óå¶ ÁÃð ê˺çÅ þÍ Ü¶Õð
ñ¯Õ ô¹¾è Áå¶ ê½ôÇàÕ ÖÅäÅ ÖÅä׶ å» À¹é·» çÆÁ» Á¾Ö» Áð¯× ðÇÔ§çÆÁ»
Ôé, òÅåÅòðä ÇòÚ êËçÅ Ô¯ ÇðÔŠקèñÅêä òÆ Á¾Ö» çÆÁ» ÇìîÅðÆÁ» ÇòÚ
òÅèÅ ÕðçÅ þÍ ÇÂà î½Õ¶ ÇÃòñ ÃðÜé âÅ: Õ¹ñçÆê Õ½ð ÃÅÔéÆ, úêæÅñÇîÕ
ç¶ Ãì§èå ÕÅðÕ¹§é, ÁÇèÕÅðÆ, ÃîÅÜ Ã¶òÆ, âÅ: ÁÅÂÆ.âÆ. Ç×¾ñ ÃÔÅÇÂÕ
ÇÃòñ ÃðÜé Ãî¶å ìÔ¹å ÃÅð¶ ÕÅðÕ¹§é ÔÅ÷ð ÃéÍ
á¶ÕÅ ÃÕÆî ÁèÆé Õ§î Õðé òÅñ¶ î¹ñÅ÷î» é¶ ÃóÕÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ ð¯ÕÆ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (Ã.ð.)-ÃðÕÅðÆ ðÇܧçðÅ ÔÃêåÅñ Áå¶ îËâÆÕñ ÕÅñÜ
êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ á¶ÕÅ ÇÃÃàî ÁèÆé Õ§î Õðé òÅñ¶ ÕðîÚÅðÆÁ» é¶ Á¾Ü åÆܶ
Ççé òÆ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ç¶ ÇÖñÅë ÁÅêäÆ Õ§î ۾⯠ÔóåÅñ ÜÅðÆ ð¾ÖÆÍ ÇÂé·»
èðéÅÕÅðÆÁ» é¶ Ãò¶ð¶ A@.C@ òܶ 寺 AB òܶ å¾Õ êÇàÁÅñÅ-ç×ð±ð ð¯â
ù çնåÕ å½ð Óå¶ Á¾è¶ ؿචñÂÆ ì§ç ð¾ÇÖÁÅÍ á¶Õ¶çÅðÆ ÇÃÃàî ÁèÆé
Õ§î Õðç¶ ÕðîÚÅðÆÁ» é¶ êzä ÕÆåÅ ÇÕ À¹Ô á¶Õ¶ Óå¶ Õ§î éÔƺ Õðé׶ å¶
ÇÕÔÅ À¹é·» çÅ Á§ç¯ñé À¹ç¯º å¾Õ Ú¾ñçÅ ðÔ¶×Å, Ü篺 å¾Õ ÃðÕÅð ò¾ñ¯º
À¹é·» ù ê¾ÇÕÁ» Õðé ñÂÆ Õ¯ÂÆ é¯àÆÇëÕ¶ôé ÜÅðÆ éÔƺ ÕÆåÅ Ü»çÅÍ ðÅî
ÇÕôé êzèÅé çðÜÅ ÚÅð ÕðîÚÅðÆ ï±éÆÁé ðÇܧçðÅ ÔÃêåÅñ é¶ ÃÅð¶ Üæ¶ì§çÆÁ»
ç¶ ÁÅ×±Á» ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô Õ¾ñ· Ãò¶ð¶ I òܶ çðÜÅ ÚÅð ï±éÆÁé ç¶
êz¯×ðÅî ÇòÚ êÔ¹§Úä å» ÇÕ Ã§Øðô ù Ô¯ð Çå¼ÖÅ Õðé ñÂÆ ÇòÚÅð òà»çðÅ
Ô¯ò¶Í Á¾Ü çÆ ÇÂà ðËñÆ ù ðÅî ÇÕôé êzèÅé ç¶ ÇÂñÅòÅ î¹Õ¶ô Õ¹îÅð,
ð±ê ñÅñ ìÅØÅ Ç÷ñ·Å Üéðñ ÃÕ¾åð, ÃåêÅñ î§â¯ðÅ, Ãòðé ì§×Å, î§×å ðÅî,
ìñòÆð ÇÃ§Ø êzèÅé îËâÆÕñ ÕÅñÜ, ÔðÆ Ú§ç, Õ¶Ãð ÇçØ, ðÅî ìÅì±,
òÆðìñ àÆÕ± å¶ ÁÇéñ Õ¹îÅð é¶ òÆ ôî±ñÆÁå ÇçÖÅÂÆÍ
×»ÜÅ ð¾Öä ç¶ ç¯ô ÓÚ ÕÅì±
ðÅÜê¹ðÅ, C ܹñÅÂÆ (ðäÜÆå ÇçØ)-ÇÃàÆ ê¹ÇñÃ é¶ ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ù ׻ܶ
Ãî¶å ÕÅì± ÕðÕ¶ ÕÅðòÅÂÆ ô¹ð± Õð Çç¾åÆ þÍ ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅìÕ ÇÃàÆ
ê¹Çñà ÇòÚ åÅÇÂéÅå ÃÅèÅ ÇÃ§Ø Â¶.ÁËÃ.ÁÅÂÆ. é¶ ðÅÜê¹ðÅ ÃðÇÔ§ç
ìÅÂÆêÅà àÆ. ê¹ÁÅǧà Óå¶ éÅÕÅ ñÅÇÂÁÅ ÃÆ å» ê¹Çñà êÅðàÆ ù ÇÂÕ
ÇòÁÕåÆ ÁÅÀ¹ºçÅ ÇòÖÅÂÆ Çç¾åŠܯ ê¹Çñà êÅðàÆ ù ò¶Ö Õ¶ ØìðÅ Ç×ÁÅÍ
ê¹ÇñÃ é¶ ð¯Õ Õ¶ À¹ÃçÆ åñÅôÆ ñÂÆ å» À¹Ã ç¶ Õì÷¶ ÇòÚ¯º ê¹Çñà ù ÃÅã¶
Á¾á ÇÕñ¯ ×»ÜÅ ÇîÇñÁÅÍ ê¹Çñà ù À¹Ã ÇòÁÕåÆ é¶ ÁÅêäÅ éÅî üéüé ÖÅé
òÅÃÆ çðí§×Å ç¾ÇÃÁÅÍ ê¹ÇñÃ é¶ Õ¶Ã çðÜ ÕðÕ¶ ÕÅðòÅÂÆ ô¹ð± Õð Çç¾åÆ
þÍ
ì˺Õ
ç¶ Ö÷ÅéÚÆ Óå¶ ðÅâ» éÅñ ÕÆåÅ ÜÅéñ¶òÅ ÔîñÅ
êÇàÁÅñÅ, C ܹñÅÂÆ (Ü.Ã. Çã¾ñ¯º)-æÅäÅ Õ¯åòÅñÆ êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ Õîñ
ÁñÆê¹ðÆÁÅ ê¹¾åð Ãò: ÜÆòéêÅñ òÅÃÆ â¯×ðÅ î¹Ô¾ñÅ êÇàÁÅñÅ çÆ ÇôÕÅÇÂå
Óå¶ Çéðîñ ÇÃ§Ø ê¹¾åð ñÖÇò§çð ÇÃ§Ø òÅÃÆ îËÔÃ, Ü×çÆê ÇÃ§Ø ê¹¾åð
ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø òÅÃÆ ë¾×ä îÅÜðÅ Áå¶ Ã¹Öç¶ò ÇÃ§Ø ê¹¾åð ðÛêÅñ ÇçØ
òÅÃÆ ìدðÅ Çòð¹¾è íÅðåÆ ç§âÅòñÆ çÆ èÅðÅ CHG,CBE,CD,AB@ìÆ åÇÔå Õ¶Ã
çðÜ ÕÆåÅ þÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ é¶ ê¹Çñà ù ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ë¾×ä îÅÜðÅ
ìËºÕ ÇòÚ ÖÜÅéÚÆ þÍ À¹Ã¶ ìËºÕ ÇòÚ ÕÇæå ç¯ôÆ Çéðîñ ÇÃ§Ø ÃÔÅÇÂÕ îËé¶Üð
þÍ ÇôÕÅÇÂå ÇòÚ À¹Ã çÅ ÕÇÔäÅ þ ÇÕ Çéðîñ ÇÃ§Ø Ü¯ Çòç¶ô ÜÅä òÅñ¶
ñ¯Õ» ç¶ ÕÇæå ìËºÕ ç¶ ëð÷Æ çÃåÅò¶Ü ÇåÁÅð Õð Çç§çÅ ÃÆÍ À¹Ã é¶ ÇÂÃ
Ãì§è ÇòÚ Çéðîñ ÇÃ§Ø ù ëð÷Æ çÃåÅò¶Ü» Ãì§èÆ ÁÅÇÖÁÅ, ÇÜà çÅ À¹Ã é¶
ÜòÅì ç¶ Çç¾åÅÍ ÇÂà ð§Üô ù ñË Õ¶ À¹Ã Óå¶ ÕÇæå ð±ê ÇòÚ ÜÅéñ¶òÅ
ÔîñÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ çÅ ç¯ô þ ÇÕ ÇÂÔ îÅîñÅ ÇÂÕ ñ¾Ö ð¹ê¶
çÆ Ã¹êÅðÆ ñË Õ¶ ÕÇæå ð±ê ÇòÚ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂÔ å» Ô¹ä ê¹ÇñÃ
çÆ åëåÆô ÇòÚ ÔÆ ÃÅÔîä¶ ÁŶ×Å ÇÕ ÁÃñ ×¾ñ ÕÆ þÍ îÅîñ¶ çÆ Ü»Ú
âòÆ÷é é§: D ç¶ þâ Õ§Ãà¶ìñ ×¹ðÇê¿çð ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ
ê¿ÚÅÇÂå ÁøÃð ܾÃÆ çÆ Ã¶òÅ î¹ÕåÆ Óå¶ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì, C ܹñÅÂÆ (ùðÜÆå ÇÃ§Ø ÃÅÔÆ)-ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø Ü¾ÃÆ
ê¿ÚÅÇÂå ÁøÃð ìñÅÕ ì¾ÃÆ êáÅä» ù À¹é·» çÆ Ã¶òÅ éÇòðåÆ À¹êð§å ÃàÅë
ò¾ñ¯º ÇÂÕ Çé¾ØÆ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÃîÅ×î ù çì¯èé ÕðÇçÁ»
ñ˺â îÅðà×¶Ü ìËºÕ ÃðÇÔ§ç ç¶ ÃÅìÕÅ Ú¶ÁðîËé Ã: Ôðî¯ÇÔ§çð ÇÃ§Ø ÔðÜÆ
é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø Ü¾ÃÆ é¶ ÁÅêäÆ Ã¶òÅ ç½ðÅé ÇÂîÅéçÅðÆ å¶
åéç¶ÔÆ éÅñ ÇâÀ±àÆ ç¶ Õ¶ å¶ ê¶ºâ± Ö¶åð» ÇòÚ ÇòÕÅà ÕÅðÜ ÕðòÅ Õ¶
ÇÂÕ ÇîÃÅñ êËçÅ ÕÆåÆÍ ÃÆéÆÁð ÁÕÅñÆ é¶åÅ Ã: ðäÜÆå ÇÃ§Ø ÇñìóÅ é¶
ÇÂà î½Õ¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê¶ºâ± ñ¯Õ» çÆ ¦îÆ Ã¶òÅ ç½ðÅé ܾÃÆ é¶ ñ¯óò§ç ñ¯Õ»
çÆ Ã¶òÅ ÕðÕ¶ é¶Õ Õ§î ÕÆåÅ þÍ ÃîÅ×î ù Ú¶ÁðêðÃé Ç÷ñ·Å êzÆôç ÃzÆîåÆ
ðÅÇܧçð Õ½ð ÃñÅäÅ, âÅ: ÜÃò§å ÇÃ§Ø ÁËî.ÁËî.ú. ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì, Ú¶ÁðêðÃé
ìñÅÕ Ã§îåÆ ì¾ÃÆ êáÅä» ÃåéÅî Õ½ð, Ã: ÜÃòÆð ÇÃ§Ø Ú¶ÁðîËé ìñÅÕ
çîåÆ ÃðÇÔ§ç, ÃzÆ âÆ.Õ¶. ÃÅñçÆ ìñÅÕ ÇòÕÅÃ å¶ ê¿ÚÅÇÂå ÁøÃð ì¾ÃÆ
êáÅä», Ã: ùÖÇî§çð ÇÃ§Ø ÇàòÅäÅ ìñÅÕ ÇòÕÅÃ å¶ ê¿ÚÅÇÂå ÁøÃð ê¶âÅ,
îËâî ðÇò§çð Õ½ð ìñÅÕ ÇòÕÅÃ å¶ ê¿ÚÅÇÂå ÁøÃð Áîñ¯Ô å¶ Ã: éðÇê¿çð
ÇÃ§Ø ×ð¶òÅñ ìñÅÕ ÇòÕÅÃ å¶ ê¿ÚÅÇÂå ÁøÃð ÃðÇÔ§ç é¶ Ã§ì¯èé ÕÆåÅ å¶
ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø Ü¾ÃÆ ò¾ñ¯º ÇéíÅÂÆ ×ÂÆ Ã¶òÅ çÆ ôñÅØÅ ÕÆåÆÍ
ÕÆàéÅôÕ Ãà¯ð Óå¶ ÛÅêÅ, ÁäÁÇèÕÅðå çòÅÂÆÁ» Õì÷¶ ÓÚ
ì¾ÃÆ êáÅä», C ܹñÅÂÆ (ð¹êÅñ, ×½åî)-Ç÷ñ·Å Ö¶åÆìÅóÆ ÁëÃð ÃðìÜÆå
ÇÃ§Ø Õ§èÅðÆ çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ê¿Ü î˺ìðÆ À¹âä çÃå¶ ò¾ñ¯º ÇÂæ¶ ê¹ðÅäÆ
ÁéÅÜ î§âÆ ÃÇæå ÇÂÕ ç¹ÕÅé çÆ ÚËÇÕ§× ç½ðÅé Õ¹Þ ÁäÁÇèÕÅðå çòÅÂÆÁ»
Õì÷¶ ÇòÚ ñË Õ¶ ÕÅðòÅÂÆ ô¹ð± Õð Çç¾åÆ ×ÂÆ þÍ àÆî ÇòÚ âÅ: Õ¹ñò§å
ÇÃ§Ø î¾ñ·Æ ÃÔÅÇÂÕ Ö¶åÆìÅóÆ ÁëÃð êñ»à êz¯àËÕôé, âÅ: ×¹ðî¶ñ ÇçØ
ÇÂéÃËÕàÆÃÅÂÆâ ǧÃêËÕàð, ðäÜÆå ÇÃ§Ø ÃÔÅÇÂÕ Ö¶åÆìÅóÆ ÇòÕÅà ÁëÃð
ÖîÅ䯺 Áå¶ ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø Ö¶åÆ ÇòÕÅà ÁëÃð ôÅîñ ÃéÍ âÅ: ×¹ðî¶ñ ÇçØ
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÅîñ¶ çÆ ÇÂåñÅÔ À¹ê î§âñ îËÇÜÃàz¶à ù ç¶ Çç¾åÆ ×ÂÆ
þÍ |
|
|
