|
ñ¶ÖÕ
Õ½î çÆ Çܧç-ÜÅé Ô¹§ç¶ Ôé-ìÅçñ
çå
ع§éà ù ôðèÅ ç¶ ë¹¾ñ í¶à
×¹ðç¹ÁÅðÅ åê ÁÃæÅé ع§éà ÇòÖ¶ çå Áåð ÇÃ§Ø Ø¹§éà ù ôðèÅ ç¶ ë¹¾ñ í¶à Õðç¶
ԯ¶ Ã: êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñÍ À¹é·» éÅñ ÇòèÅÇÂÕ Ã§å ìñòÆð ÇÃ§Ø Ø¹§éÃ å¶ ìñç¶ò ÇçØ
ÚÈ§Ø»Í åÃòÆð : Çòܶ ôðîÅ
ìðéÅñÅ, åêÅ î§âÆ, BH Ãå§ìð (ìÈàÅ
ÇÃ§Ø Ú½ÔÅé, Çòܶ ôðîÅ)-Á¾Ü ê¿ÜÅì ç¶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã: êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ é¶ é¶óñ¶ Çê¿â
ع§éà ÇòÖ¶ çå Áåð ÇÃ§Ø Ø¹§éà çÆ HBòƺ ìðÃÆ ç¶ î½Õ¶ Ã§å» ç¶ é»Á Óå¶ ìä¶ ÃÅÇÔåÕ
ïÅç×ÅðÆ àð¾Ãà ò¾ñ¯º ê¿ÜÅìÆ ç¶ ê¿Ü ñ¶ÖÕ» ÇòÁ§×ÕÅð Õ¶. ÁËñ. ×ð×, ê¿ÜÅìÆ ÕòÆ êz¯:
êzÆåî ÇÃ§Ø ðÅÔÆ, êz¯: ðÇò§çð í¾áñ å¶ çðôé ÇÃ§Ø ì¹¾àð å¶ ðÇܧçð ÇÃ§Ø êÇàÁÅñÅ ù
ÃéîÅÇéå Õðé À¹êð§å ì¯ñÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ñ¶ÖÕ Õ½î çÆ Çܧç-ÜÅé Ô¹§ç¶ ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
î¶ð¶ ñÂÆ Ö¹ôÆ çÆ ×¾ñ þ ÇÕ ÇÂà àð¾Ãà ç¶ Ú¶ÁðîËé å¶ ÔñÕÅ íç½ó ç¶ ÇòèÅÇÂÕ Ã§å ìñòÆð
ÇÃ§Ø Ø¹§éà ÁÅê ê¿ÜÅìÆ ç¶ ÕòÆ Ôé å¶ AIIA 寺 ñË Õ¶ Ô¹ä å¾Õ çðÜé» ñ¶ÖÕ» ù ÃéîÅÇéå
Õð Ú¹¾Õ¶ ÔéÍ À¹é·» é¶ ÕÔÅäÆÕÅð ì§å ÇÃ§Ø Ú¾áÅ çÆ ê¿Üòƺ ê¹ÃåÕ Òç¹êÇÔð¶ ãÇÿÁÅ
ÃÈðÜÓ òÆ ÇðñÆ÷ ÕÆåÆÍ Ã§å Áåð ÇÃ§Ø Ø¹§éà ù ôðèÅ ç¶ ë¾¹ñ í¶à ÕðÇçÁ» À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
À¹Ô ÇþÖÆ ç¶ êzÚÅðÕ, ÕÆðåéƶ å¶ À¹Ø¶ òËç Ô¯ä ÕðÕ¶ öòÅ çÆ åzË-îÈðåÆ ÃéÍ À¹é·»
é¶ Ô÷Åð» êzÅäÆÁ» ù Á§Çîzå ÛÕÅÇÂÁÅÍ Ã§å Áåð ÇÃ§Ø Ø¹§éà ù Ô÷Åð» çÆ Ç×äåÆ ÓÚ ôðèÅ
ç¶ ë¹¾ñ í¶à Õðé ÁŶ ñ¯Õ» ÓÚ ñ¯Õ ÇéðîÅä î§åðÆ Ã: êðÇî§çð ÇÃ§Ø ãƺâÃÅ, ÃÅìÕÅ
î§åðÆ íÅÂÆ ×¯Çì§ç ÇÃ§Ø ñ½º×¯òÅñ, Õ½îÆ îÆå êzèÅé ðÇܧçð ÇÃ§Ø Õ»ÞñÅ, ÇâêàÆ ÕÇîôéð
âÅ: ÔðÕ¶ô ÇÃ§Ø ÇþèÈ, ÔñÕŠç×ðÈð ç¶ Ç§ÚÅðÜ ìÅìÈ êzÕÅô Ú§ç ×ð×, ÇòèÅÇÂÕ ÇÂÕìÅñ
ÇÃ§Ø Þȧç», ÃÅìÕÅ ÇòèÅÇÂÕ îñÕÆå ÇÃ§Ø ÕÆåÈ, Á§åÇð§× Õî¶àÆ î˺ìð çå à¶Õ ÇçØ
èé½ñÅ, ÇÂÃåðÆ ÁÕÅñÆ ÁÅ×È ìÆìÆ ðÇܧçð Õ½ð ÇÔ§ç î¯àð÷, Ú¶ÁðîËé ǧçðêÅñ ÇÃ§Ø ÚÇÔñ
å¶ ×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Ö¹¾âÆ, ÔðêÅñ ÇÃ§Ø ê¿è¶ð, ×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø è½ñÅ, ÁÕÅñÆ ÁÅ×È ÜÃÇò§çð
ÇÃ§Ø î§àÆ, ïÈæ Çò§× ç¶ Õ½îÆ ÁÅ×È ÔðçÆê ÇÃ§Ø Ø¹§éÃ å¶ ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø ×§âÅ ÇÃ§Ø òÅñÅ,
é×ð Õ½ºÃñ åêÅ ç¶ êzèÅé Çì§çð ÇÃ§Ø åêÅ, íç½ó ç¶ êzèÅé ÜÃòÆð ÇÃ§Ø è§îÆ, àð¾Õ
ïÈéÆÁé åêÅ ç¶ êzèÅé Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø ì¯ØÅ, ÁÕÅñÆ ÁÅ×È Çéð§Üä ÇÃ§Ø í¹àÅñ 寺 ÇÂñÅòÅ
Ã˺ÕÇóÁ» çÆ Ç×äåÆ ê¿Ú-Ãðê¿Ú ÔÅ÷ð ÃéÍ
ܦèð ÓÚ ×¹¿âÅ×ðçÆ çÅ é§×Å éÅÚ
ܦèð ÓÚ ×¹¿âÅ×ðçÆ ç½ðÅé Ãóç¶ Ô¯Â¶ î¯àðÃÅÂÆÕñ Õ¯ñ Öó·¶
ê¹Çñà î¹ñÅ÷îÍ (üܶ) ÇÔ³ÃÅ ÓÚ é°ÕÃÅéÆ ×ÂÆ ÕÅðÍ åÃòÆð»: î¹éÆô
ܦèð, BH Ãå¿ìð (îéòÆð ÇóØ
òÅñÆÁÅ)-ÁÅçðô é×ð ç¶ é÷çÆÕ ÃæÅéÕ Ç´ôéÅ é×ð, Çî¼á± ìÃåÆ Áå¶ ÖÇÔðÅ êËñ¶Ã ÃóÕ Óå¶
Á¼Ü ðÅå À°Ã Ã ÷ìðçÃå çÇÔôå ëËñ ×ÂÆ Ü篺 çðÜé» ÔÇæÁÅðì¿ç ÇòÁÕåÆÁ» é¶ ×¹¿âÅ×ðçÆ
çÅ é§×Å éÅÚ Õðç¶ Ô¯Â¶ íÅðÆ í¿é-å¯ó ÕÆåÆ, ÇÜà ç½ðÅé çðÜé» Øð» Áå¶ ç¹ÕÅé» çÆ
í¿é-å¯ó ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÕÂÆ òÅÔé í¿é-å¯ó Çç¼å¶ ׶ Áå¶ Õ°Þ ù Á×é í¶à òÆ Õð Çç¼åÅ Ç×ÁÅÍ
î½Õ¶ Óå¶ ê¹¼ÜÆ ê¹ÇñÃ é¶ åÅÕå çÆ òð寺 Õðç¶ Ô¯Â¶ ôðÅðåÆ ÁéÃð» ù Öç¶ó Õ¶ ÃÇæåÆ ù
ÕÅìÈ Ô¶á ÕÆåÅÍ ÔîñÅòð» é¶ ç¹ÕÅé» çÆ í¿é-å¯ó Õðç¶ Ã «¼àîÅð òÆ ÕÆåÆÍ ×¹¿âÅ ÁéÃð»
é¶ Á½ðå» ù òÆ éÔÄ ìÖÇôÁÅ, î½Õ¶ Óå¶ ê¹¼ÜÆ ê¹Çñà À°µêð òÆ êæðÅÁ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Çî¼á±
ìÃåÆ ð¯â Óå¶ ÃÇæå òè¶ð¶ ç¹ÕÅé» íÆó çÅ ÇôÕÅð ìäÆÁ»Í Ç´ôéÅ é×ð ÇéòÅÃÆ ðÅèÅ éÅîÕ
Á½ðå é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ ðÅå ÕðÆì H.DE òܶ Ã˺Õó¶ ÇòÁÕåÆ ÁÅ èîÕ¶ Áå¶ Øð» ÓÚ òó Õ¶ í¿é
å¯ó Õðé ñ¼×¶, ܯ òÆ ÃÅÔîä¶ ÁÅÇÂÁÅ À°é·» é¶ À°Ã ù ì¹ðÆ åð·» Õ°¼àîÅð ÕÆåÆÍ
î¯àðÃÅÂÆÕñ ëÈÇÕÁÅ, ÕÂÆ òÅÔé í¿é¶
ôðÅðåÆ ÁéÃð» çÆ Ô¹ñóìÅ÷Æ ç¶Ö Õ¶ ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ÁÅêäÅ î¯àðÅÂÆÃÕñ î¯ó Õ¶ í¼Üä ñ¼×Å å»
íÆó ÓÚ ôÅÇîñ ÇòÁÕåÆÁ» é¶ À°Ã ù ضð Õ¶ Õ°¼àîÅð Õðç¶ Ô¯Â¶ î¯àðÅÃÅÂÆÕñ í¿é-å¯ó
Çç¼åÅ Áå¶ à˺ÕÆ ÇòÚ¯º êËàð¯ñ Õ¼ã Õ¶ î¯àðÃÅÂÆÕñ êÆ. ìÆ. BD ¶ B@I Á¼× ñ×Å Çç¼åÆÍ
ÇÂÕ Ô¯ð ÇòÁÕåÆ çÅ î¯àðÃÅÂÆÕñ òÆ í¿ÇéÁÅ Ç×ÁÅÍ ×ñÆ ÓÚ Öó·Æ âÆ. ÁËñ. D ÃÆ ÁËà FHDD
(ÁÃ˺à), âÆ. ìÆ. âÆ. EFFF Ãî¶å ÕÂÆ ÕÅð» çÆ í¿é-å¯ó ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
ÕÂÆ Øð» Áå¶ ç¹ÕÅé» Óå¶ ÔîñÅ
ÔîñòÅð» é¶ Ç´ôéÅ é×ð Ö¶åð ÓÚ Ü¿× ìÔÅçð éÅîÕ ÇòÁÕåÆ ç¶ Øð ÓÚ ×¹êåÅ Üéðñ Ãà¯ð ÓÚ
í¿é å¯ó ÕÆåÆ Áå¶ ç¹ÕÅé ç¶ îÅÇñÕ Õ¶òñ ÇÕôé çÅ î¯àðÃÅÂÆÕñ òÆ í¿é Çç¼åÅÍ ÇÂà 寺
ÇÂñÅòÅ Çî¼á± ìÃåÆ ð¯â Óå¶ ðÅÜÈ Ãà¶ôéðÆ, îÇñ¼àÅ ÇìÀ±àÆ êÅðñð, ÁíÆ Ç´Â¶ôé, ÃÇåÁî
ì¶Õð÷ ÁÅÇç Ãî¶å çðÜé» ç¹ÕÅé» çÆ í¿é-å¯ó ÕÆåÆ Áå¶ ÕÂÆ æÅÂÄ îÅñ òÆ «¼ÇàÁÅÍ
ê¹ÇñÃ é¶ ÕÆåÆ åÅÕå çÆ òð寺
ØàéÅ çÆ ÃÈÚéÅ Çîñç¶ ÔÆ âÆ. ÁËÃ. êÆ. ××éÁÜÆå ÇóØ, êÆ. ÃÆ. ÁÅð. dzÚÅðÜ ÜÃìÆð
ÇÃ³Ø ð¿èÅòÅ, æÅäÅ-B, D, H ç¶ î¹ÖÆ Áå¶ Ô¯ð ÁÇèÕÅðÆ ê¹Çñà ë¯ðà Ãî¶å êÔ¹¿Ú ׶
ê¹ÇñÃ é¶ ñÅáÆÚÅðÜ ÕðÕ¶ ÃÇæåÆ Óå¶ ÕÅìÈ êÅÇÂÁÅÍ
ܶ ê¹Çñà Ã ÇÃð êÔ¹¿ÚçÆ å» éÅ Çò×óç¶ ÔÅñÅå
î¹Ô¼ñÅ ÇéòÅÃÆÁ» é¶ ç¯ô ñ×ÅÇÂÁÅ ÇÕ ÃÈÚéÅ Çç¼å¶ ÜÅä ç¶ ìÅòÜÈç òÆ ê¹Çñà ç¶ð éÅñ
êÔ¹¿ÚÆ, ܶ ê¹Çñà Ã ÇÃð êÔ¹¿Ú Ü»çÆ å» À°é·» çÅ é°ÕÃÅé Ô¯ä¯ ìÚ Ü»çÅÍ ê¹Çñà ç¶
Õî»â¯÷ é¶ À°æ¶ êÔ¹¿Úç¶ ÔÆ î¹Ô¼ñÅ òÅÃÆÁ» Óå¶ ÔÆ ñÅáÆÁ» òð·ÅÀ°äÆÁ» ô¹ðÈ Õð
Çç¼åÆÁ»Í À°é·» é¶ ç¯ êÌ˵à ë¯à¯×ÌÅëð» ù òÆ Õ°¼àîÅð ÕÆåÆ ÇÜà 寺 ìÅÁç Ö¶åðòÅÃÆ
íóÕ ê¶ Áå¶ âÆ. ÁËÃ. êÆ. é¶ Õî»â¯ òÅêà í¶Ü Õ¶ ÃÇæåÆ ô»å ÕÆåÆÍ
ÕÆ ÃÆ ÇòòÅç çÅ ÕÅðé?
dzéÅ Ô¿×ÅîÅ Ô¯ ÜÅä ç¶ ìÅòÜÈç òÆ ÇÕö ù ÇÂÔ éÔÄ êåÅ ÃÆ ÇÕ ÇÂà ԹñóìÅ÷Æ ç¶ ÇêµÛ¶
ÕÅðé ÕÆ ÃÆÍ ÔÅñ»ÇÕ Õ°Þ ÇòÁÕåÆ ÇÂà ԹñóìÅ÷Æ ù ÜÅÇÂ÷ çðÃÅÀ°ä ñÂÆ ê¯Ãàð êÅóé çÅ ÕÇÔ
Õ¶ ÇÂà îÅîñ¶ ù èÅðÇîÕ ð¿×å ç¶ä çÅ ïåé Õð ðÔ¶ Ãé êð ÇîñÆ ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅÇìÕ ç¹ÃÇÔð¶
ç¶ ê̯×ðÅî ç½ðÅé Ãó ðÔ¶ ðÅòä ç¶ ê¹åñ¶ ÇòÚ¯º ì»Ã ÇÖÚçÅ î½Õ¶ Ç´ôéÅ é×ð ÇéòÅÃÆ ÇÂÕ
é½ÜòÅé çÅ Çîµá± ìÃåÆ Ö¶åð ç¶ ÇÂÕ é½ÜòÅé éÅñ ÇòòÅç Ô¯ Ç×ÁÅ ÃÆ Áå¶ À°Ã ç¶ ÇÃð Óå¶
üà ñ¼×Æ ÃÆÍ ÇÜà 寺 ìÅÁç ç¯ò» Çèð» ç¶ ÃîðæÕ ÇÂռᶠԯ Õ¶ À°ñÞ ê¶ Ãé Áå¶ ÃÇæåÆ
Çò×ó ×ÂÆ ÃÆÍ
ê¾ÛîÆ ì§×Åñ 寺 A@@ îË×ÅòÅà òÅè± ÇìÜñÆ Çîñ¶×Æ
Ú§âÆ×ó·, BH Ãå§ìð (ÃàÅë Çðê¯ðàð
)-ê¾ÛîÆ ì§×Åñ ò¾ñ¯º ê¿ÜÅì ðÅÜ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ù ÇîñÆ A@@ îË×ÅòÅà ÇìÜñÆ éÅñ ê¿ÜÅì ÇòÚñ¶
Øð¶ñ± ÖêåÕÅð» ù Õ¹Þ ðÅÔå Çîñä çÆ Ã§íÅòéÅ þ å¶ ðÅÜ ÓÚ Øð¶ñ± Ö¶åð ñÂÆ î½Ü±çÅ ÇìÜñÆ
վ໠ÓÚ òÆ D ؿචçÆ ÕîÆ ÁÅ ÜÅò¶×ÆÍ ÇåÀ¹ÔÅð» çÅ ÃÆ÷é Ô¯ä ÕÅðé ðÅÜ ÓÚ ÇÂà ò¶ñ¶
ÇìÜñÆ çÆ Õ¹¾ñ î§× ò¾è Õ¶ AH@@ ñ¾Ö ï±Çéà Ô¯ ×ÂÆ þ Ü篺ÇÕ ðÅÜ ù ÇÂà ò¶ñ¶ Õ¯ÂÆ ABII
ñ¾Ö ï±Çéà ÇìÜñÆ êzÅêå Ô¯ ðÔÆ þÍ ðÅÜ ÃðÕÅð ÇÜà ù ê¾ÛîÆ ì§×Åñ çÆ ÃðÕÅð é¶ A@@
îË×ÅòÅà Ô¯ð òÅè± ÇìÜñÆ ç¶ä çÆ òÆ ê¶ôÕô ÕÆåÆ þ, ñ¶ÇÕé À¹Ã ù ê¿ÜÅì å¾Õ êÔ§¹ÚÅÀ¹ä
ñÂÆ àð»ÃÇîôé ÕÅðÆâ¯ð éÅ Çîñä ÕÅðé ðÅÜ ÃðÕÅð À¹Õå ÇìÜñÆ êzÅêå Õðé ÓÚ ÁÃîð¾æ þÍ
ðÅÜ ÃðÕÅð ò¾ñ¯º Õ¶ºçð ÃðÕÅð å¶ ðÃå¶ ÓÚ êËºç¶ Õ¹Þ Ãì§Çèå ðÅÜ» éÅñ ÇÂà Ãì§èÆ
ÇòÚÅð-òà»çð¶ ÜÅðÆ Ôé å¶ ðÅÜ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ù Á×ð ê¿ÜÅì å¾Õ ÇÂÔ ÇìÜñÆ êÔ¹§ÚÅÀ¹ä ñÂÆ
ÕÅðÆâ¯ð Çîñ Ç×ÁÅ å» ÁÅÀ¹ºç¶ Õ¹Þ Ççé» ç½ðÅé ðÅÜ ÓÚ ÇìÜñÆ çÆ ÃêñÅÂÆ ÓÚ Ô¯ð ðÅÔå òÆ
Çîñ ÃÕ¶×ÆÍ î¹¾Ö î§åðÆ ÃÕ¾åð¶å ç¶ ÇÂÕ ì¹ñÅð¶ é¶ Á¾Ü ÇÂ¾æ¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ñÇÔðÅ î¹Ô¾ìå
êñ»à ñÂÆ î¹ð§îå ç¶ Õ§î ù î¹¾Ö ð¾Ö Õ¶ À¹Õå ÇìÜñÆ êzÅÜËÕà ù DH Ø¿ÇàÁ» ñÂÆ ì§ç ÕðéÅ
ÇêÁÅ ÃÆ, À¹Ã Óå¶ òÆ î¹ð§îå çÅ Õ§î Õ¾ñ· å¾Õ ê±ðÅ Ô¯ ÜÅò¶×ÅÍ
ê¿ÜÅì ÓÚ ÇìÜñÆ Õ¾à» å¯º Õ°Þ ðÅÔå
êÇàÁÅñÅ, BH Ãå§ìð (ÜÃêÅñ ÇçØ
Çã¾ñ¯º)-ê¿ÜÅì ÓÚ ÇìÜñÆ çÆ î§× Øàä å¶ À¹êñ¼ìèåÅ ÓÚ æ¯ó·Å ÇÜÔÅ òÅèÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ A@ 寺
AB ؿචñ¾×ä òÅñÅ ÇìÜñÆ Õ¾à E Õ¹ ؿචÓå¶ ÔÆ ÃÆîå Ô¯ Ç×ÁÅ þ Ü篺ÇÕ ÇçÔÅåÆ Ö¶åð»
ÓÚ ÇÂÔ Õ¾à ÔÅñ¶ òÆ Ç÷ÁÅçÅ ç¾ÇÃÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ Á§ÕÇóÁ» î¹åÅÇìÕ ÇìÜñÆ
çÆ î§× AGIH ñ¾Ö ï±Çéà Óå¶ êðå ÁÅÂÆ þÍ ÇêÛñ¶ Ççé» ÓÚ ÇÂÔ AI@@ ñ¾Ö ï±Çéà å¾Õ ê¹¾Ü
×ÂÆ ÃÆÍ ÇÂö åð·» ÇìÜñÆ ì¯ðâ Õ¯ñ ÇìÜñÆ çÆ À¹êñìèåÅ ACFB ñ¾Ö ï±Çéà þÍ ÇêÛñ¶ Ççé»
ÓÚ ÇÂÔ ñÇÔðÅ î¹Ô¾ìå å¶ ìÇá§âÅ åÅê ÇìÜñÆ Øð» ç¶ A-A ï±Çéà ì§ç Ô¯ ÜÅä ÕÅðé ABE@
ñ¾Ö ï±Çéà å¾Õ êÔ¹§Ú ×ÂÆ ÃÆÍ ò¾âÅ Ö¾êÅ êËçÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ Õ¾à A@ 寺 AB
ؿචå¾Õ ÜŠ깾ܶ ÃéÍ ÇìÜñÆ ì¯ðâ Õ¯ñ ÇÂà ò¶ñ¶ åÅê ÇìÜñÆ Øð» çÅ À¹åêÅçé EHB ñ¾Ö ï±Çéà,
êä ÇìÜñÆ êz¯ÜËÕ໠寺 ADB ñ¾Ö ï±Çéà, íÅÖóÅ ç¶ êz¯ÜËÕ໠寺 ACB ñ¾Ö ï±ÎÇéà,
éÇòÁÅÀ¹äï¯× Ãð¯å» 寺 AE ñ¾Ö ï±Çéà, ì˺ÇÕ§× Áå¶ ç±Ü¶ ðÅÜ» 寺 F@@ ñ¾Ö ï±Çéà
ÇìÜñÆ çÆ ÖðÆç ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÇÕÀ¹ºÇÕ Þ¯é¶ çÆ ëÃñ î§âÆÁ» ÇòÚ ÁÅ ü¾ÕÆ þ, ÇÂà ñÂÆ
Þ¯é¶ ç¶ Ö¶å» ÇòÚ Ô¹ä êÅäÆ çÆ ÷ð±ðå éÔƺ þÍ ÇôÖð ñ¯â Ã Ö¶åÆ çÅ ñ¯â E@@ 寺 F@@
ñ¾Ö ï±Çéà þÍ ÁÅÀ¹ä òÅñ¶ Ççé» ÇòÚ Ü篺 Ö¶åÆ çÅ ñ¯â Ô¯ð Øà ÜÅò¶×Å Áå¶ î½Ãî çÆ
åìçÆñÆ éÅñ ê¾ÇÖÁ» Áå¶ Â¶Áð Õ§âÆôéð» çÅ ñ¯â òÆ õåî Ô¯ ÜÅò¶×Å å» ÇìÜñÆ çÆ î§× Ô¶á»
ÁÅ ÜÅò¶×ÆÍ
ë×òÅóÅ ÓÚ ÕÇðÁÅé¶ çÆ ç¹ÕÅé ù ÇíÁÅéÕ Á¼×-ñ¼Ö» çÅ é°ÕÃÅé
ë×òÅóÅ ÓÚ ÕÇðÁÅé¶ çÆ ç¹ÕÅé ù ñ¼×Æ ÇíÁÅéÕ Á¼× çÅ ÇçzôÍ åÃòÆð: Õ°ñò¿å ÇóØ
ë×òÅóÅ, BH Ãå¿ìð (Ü×ÜÆå ÇÃ³Ø ÚÅéÅ)-Á¼Ü
ðÅå ×¹ó î³âÆ ð¯â Óå¶ ÇðÖÆ ðÅî ÇÕôé Õ°îÅð ÕÇðÁÅéÅ îðÚ˺à çÆ ç¹ÕÅé Óå¶ ñ¼×Æ ÇíÁÅéÕ
Á¼× ÕÅðé ñ¼Ö» ð¹ê¶ çÅ é°ÕÃÅé Ô¯ Ç×ÁÅÍ ñ×ê× I.AE òܶ ô¹ðÈ Ô¯ÂÆ Á¼× Ô½ñÆ-Ô½ñÆ Çåé
î³Ç÷ñÅ ÇÂîÅðå ÇòÚ ëËñ ×ÂÆÍ Á¼× ¶éÆ ÇíÁÅéÕ ÃÆ ÇÕ ë×òÅóÅ ëÅÇÂð ÇìÌ׶â çÆ ×¼âÆ Á¼×
ù ì¹ÞÅÀ°ä ÇòÚ éÅÕÅî ðÔÆÍ ðÅå A@.C@ òܶ å¼Õ Á¼× é¶ Çå¿é¯º î³Ç÷ñ» ù ÁÅêäÆ ñê¶à ÇòÚ
ñË ÇñÁÅÍ Á¼× Óå¶ ÕÅìÈ êÅÀ°ä ñÂÆ Ô¹ÇôÁÅðê¹ð, ܦèð, ÕêÈðæñŠ寺 ÁÅÂÆÁ» ëÅÇÂð ÇìÌ׶â
çÆÁ» ×¼âÆÁ» å¶ àÆî» ù Ú¯ÖÆ ÇîÔéå ÕðéÆ êÂÆÍ ÇÂ毺 Ç÷Õðï¯× ÔË ÇÕ ×¹ó î³âÆ Ô¯ñ öñ
ÕÇðÁÅéÅ òêÅðÆÁ» å¶ êàÅÕÅ ÇòÕð¶åÅ çÆ êÌÇüè î³âÆ ÔËÍ ç¹ÕÅéçÅð êðîÜÆå ãÄ×ðÅ é¶
ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ ç¹êÇÔð C òܶ À°Ô ç¹ÕÅé ì¿ç ÕðÕ¶ ׶ å¶ À°é·» ÇìÜñÆ çÅ î¶é ÃÇòµÚ òÆ ì¿ç
ÕÆåÅ ÃÆ å¶ ðÅå I.C@ òܶ À°é·» ù ÇÂà ÔÅçö ìÅð¶ êåÅ ñ¼×ÅÍ î½Õ¶ Óå¶ êÔ¹¿Ú¶ âÆ. ÁËÃ.
êÆ. ÔðÕîñÜÆå ÇÃ³Ø Ö¼Ö é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ ÔÅçö ç¶ ÕÅðé çÅ êåÅ êÈðÆ êóåÅñ 寺 ìÅÁç ÔÆ
ñ¼× ÃÕçÅ ÔËÍ î½Õ¶ 寺 ÔÅ÷ð åÇÔÃÆñçÅð Áîé êÅñ ÇÃ³Ø é¶ î³ÇéÁÅ ÇÕ ë×òÅóÅ ëÅÇÂð ÇìÌ׶â
Õ¯ñ ÁîñÅ ÃàÅë çÆ ØÅà ÔËÍ íÅò¶º ÇÕ Ô¹ÇôÁÅðê¹ð 寺 ÁÅÂÆ ëÅÇÂð ÇìÌ׶â çÆ àÆî é¶ ÜÅé
çÆ êÌòÅÔ éÅ ÕðÇçÁ» ÇÂà Á¼× ù ì¹ÞÅÀ°ä ÇòÚ ÁÅêäÆ êÈðÆ Çà¼ñ ñ×ÅÂÆ ÔËÍ
Á»×äòÅóÆ î¹ñÅ÷î» çÆ Õ½îÆ ÕÅéëð³Ã I å¯
ºÜ¦èð, BH Ãå³ìð (ìÅòÅ)-ÁÅñ
dzâÆÁÅ øËâð¶ôé ÁÅø Á»×äòÅóÆ òðÕð÷ Á˺â ÔËñêð÷ çÆ Fòƺ Õ½îÆ ÕÅéëð³Ã I 寺 AB ÁÕå±ìð
ù íÕéÅ íòé, Ú³âÆ×ó· ÇòÖ¶ Ô¯ò¶×ÆÍ ÇÂà ÕÅéëð³Ã çÆ ô¹ð±ÁÅå I ÁÕå±ìð ù ÇÂÕ ÇòôÅñ ñìÅÂÆ
ðËñÆ ÕðÕ¶ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ ÇÂÔ ÜÅäÕÅðÆ Á»×éòÅóÆ î¹ñÅ÷î ï±éÆÁé çÆÁ» ÁÅ×±Á» Ç´ôéÅ
Õ¹ìîÅðÆ, Úîé¯ ç¶òÆ, ìñòÆð Õ½ð Çóèó, Õ¹ñò³å Õ½ð, ÕôîÆð Õ½ð, ÜÃìÆð Õ½ð å¶ Ú³êÅ ç¶òÆ
ÁÅÇç é¶ Çç³ÇçÁ» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ðËñÆ ù ÕÅîð¶â î¹Ô³îç ÁîÆé, Üéðñ ÃÕ¾åð, Õ¹ñ ÇÔ³ç ÃÆà±,
âÅ: Ô¶î ñåÅ Üéðñ ÃÕ¾åð, ÕÅîð¶â éÆñî, ÕÅîð¶â À±ôÅ ðÅäÆ êÌèÅé Á»×éòÅóÆ î¹ñÅ÷î ï±éÆÁé
ê¿ÜÅì, ÕÅîð¶â ðرéÅæ ÇÃ³Ø Õ½îÆ À¹ê êÌèÅé ÃÆà± ÕÅîð¶â ÇòÜË ÇîôðÅ êÌèÅé ÃÆà± ê¿ÜÅì
óì¯èé Õðé×¶Í ê¿ÜÅì ÇòÚ êÇÔñÆ òÅð Ô¯ ðÔÆ Õ½îÆ Õ»éëð³Ã ñÂÆ ÇåÁÅðÆÁ» ÜÅðÆ ÔéÍ ÁÅ×±Á»
é¶ çÅÁòÅ ÕÆåÅ ÇÕ ÇÂà ÇÂÇåÔÅÃÕ ÕÅéðø³Ã ÇòÚ Á×ñ¶ óØðô çÅ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÜÅò¶×Å å¶ éòƺ
ñÆâðÇôê çÆ Ú¯ä ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
êÅÇÕÃåÅé ù ÁñÇòçÅ ÕÇÔ ÇÔ§ç± êÇðòÅð íÅðå ê¹¾ÜÅ
êÅÇÕÃåÅé Û¾â Õ¶ íÅðå ÁŶ êÅÇÕÃåÅéÆ ÇÔ§ç± êÇðòÅð ç¶ î˺ìð ÁàÅðÆ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé
Óå¶Í åÃòÆð: ð±ìÆ
ÁàÅðÆ ÃðÔ¾ç, BH Ãå§ìð (ðÅÇܧçð
ÇÃ§Ø ð±ìÆ)-êÅÇÕÃåÅé 寺 ÇÂÕ ÇÔ§ç± êÇðòÅð ç¶ î˺ìð ÁÅêäÆ Ã¹ð¾ÇÖÁŠ鱧 ñË Õ¶
ÃîÞ½åÅ ÁËÕÃêzËà ðÅÔƺ íÅðå ê¾¹Ü¶Í ÁàÅðÆ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé ÇòÖ¶ ÒÁÜÆåÓ éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ»
êÅÇÕÃåÅé 寺 ÁŶ êÇðòÅð ç¶ î¹ÖÆ ÃzÆ çñÆê Õ¹îÅð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ñðÕÅäÅ ôÇÔð
Ççè êÅÇÕÃåÅé ÇòÖ¶ îËâÆÕñ Ãà¯ð çÆ ç¹ÕÅé ÕðçÅ ÃÆÍ À¹Ãé¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô å¶ À¹Ãç¶
êÇðòÅðÕ î˺ìð ôÇÔð ñðÕÅäÅ ÇòÖ¶ ÷ðÅ òÆ Ã¹ð¾ÇÖÁå éÔÄ ÃéÍ ÃzÆ çñÆê Õ¹îÅð é¶ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ À¹Ãç¶ éÅñ ÚÅð ì¾Ú¶ å¶ êåéÆ ÁŶ ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô íÅðå Á§çð ê¾Õ¶ å½ð Óå¶
éÅ×ÇðÕåÅ ñËä ñÂÆ òÆ ÇÂèð çÆ ÃðÕÅð 鱧 ì¶éåÆ Õðé׶Í
A@
òð·¶ ìÅÁç òñË寺 ÜÅÁñÆ êÅÃê¯ðà ðÅÔƺ ÁÅÇÂÁÅ ÇÂÕ ÕÅìÈ
ðÅÜÅûÃÆ, BH Ãå¿ìð (ùÖÇÜ¿çð ÇóØ
Ô¶ð)-¶Áð dzâÆÁÅ çÆ À°âÅé é§ìð-AHH ðÅÔƺ òñËå 寺 ÜÅÁñÆ êÅÃê¯ðà ðÅÔƺ ÁÅÇÂÁÅ
íÅðåÆ îÈñ çÅ ÇÂÕ éÅ×ÇðÕ ÇÂîÆ×̶ôé ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» ç¶ ÁÇó¼Õ¶ Úó·é çÅ ÃîÅÚÅð ÇîÇñÁÅ
ÔËÍ êåÅ ñ¼×Å ÔË ÇÕ êðÇò¿çð ÇÃ³Ø (CA) ê¹¼åð Ã: ÔðíÜé ÇÃ³Ø òÅÃÆ Çê³â Ú¼Õ íÅîÈ Ü¯
ÇÕ A@ Õ° òð·¶ êÇÔñ» ÇÂ毺 ×ñå ã¿× éÅñ òñËå (¦âé) ÚñÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ Á¼Ü À°Ô Üç Ãò¶ð¶
åóÕ¶ ¶Áð dzâÆÁÅ çÆ À°âÅé ðÅÔƺ íÅðå ê¹¼ÜÅ å» ÇÂæ¶ åÅÇÂéÅå ÇÂîÆ×̶ôé ÁÇèÕÅðÆÁ»
é¶ À°Ã ç¶ ÕÅ×÷» çÆ Ø¯Ö ÕÆåÆ å» À°Ã çÅ êÅÃê¯ðà ÜÅÁñÆ êÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ×Ëð-ÕÅùéÆ ã¿×
éÅñ ç¼Ã òð·¶ òñËå ÓÚ ×¹÷Åðé òÅñ¶ À°Õå ç¯ôÆ Çòð¹¼è î¹Õ¼çîÅ çðÜ Õð ÇñÁÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ
ôðÅì êÆ Õ¶ ×¾âÆ ÚñÅÀ¹ä ÓÚ Á¿ìðÃðƶ î¯ÔðÆ
ç×ð±ð, BH Ãå§ìð (Ã. Ã.
ë¹¾ñ)-ôðÅì êÆ Õ¶ ×¾âÆ ÚñÅÀ¹äÅ ÷¹ðî þ å¶ ÇÂà ÷¹ðî ìçñ¶ çøÅ AHH ÁèÆé ê¹Çñà ò¾ñ¯º
ÚñÅé Õ¾à¶ Ü»ç¶ Ôé ÇÜà ÁèÆé ܹðîÅéÅ Ü» ÕËç çÆ Ã÷Å Ô¯ ÃÕçÆ þÍ A ÁêzËñ B@@H 寺 C@
îÂÆ B@@I å¾Õ ç¶ ÇÂÕ ÃÅñ ç½ðÅé ðÅÜ íð ÓÚ ÁÇÜÔ¶ AGCH վච׶ ÚñÅé» ÓÚ¯º Õ¶òñ
Ç÷ñ·Å Á§ÇîzåÃð ÓÚ Õ¾à¶ HGI ÚñÅé ôÅÇîñ ÔéÍ ëðÆçÕ¯à, îÅéÃÅ å¶ ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì ÁÇÜÔ¶
Ç÷ñ·¶ Ôé ÇÜæ¶ ê¹Çñà 鱧 ÇÂÕ ÃÅñ ÓÚ ÇÂÕ òÆ ÇòÁÕåÆ éÔƺ ÇîÇñÁŠܯ ôðÅì êÆ Õ¶ ×¾âÆ
ÚñÅÀ¹ºçÅ Ô¯ò¶ ÜçÇÕ Ô¹ÇôÁÅðê¹ð Ç÷ñ·¶ é¶ ÇÂÕ ÃÅñ ÓÚ ÇÂÕ ÚñÅé Õ¾à Õ¶ ÖÅåÅ Ö¯ñ·ä çÆ
ÇÔ§îå ÇòÖÅÂÆÍ Ã§×ð±ð ç¶ ÃîÅÜ Ã¶òÕ ÃzÆ Õîñ Áé§ç ÁËâò¯Õ¶à ò¾ñ¯º ñÚéÅ ÁÇèÕÅð ÁËÕà
ÁèÆé î§×Æ ÜÅäÕÅðÆ ç¶ ÜòÅì ÓÚ ê¿ÜÅì ç¶ ê¹Çñà î¹ÖÆ ò¾ñ¯º î¹Ô¼ÂÆÁÅ ÕðòÅÂÆ ÜÅäÕÅðÆ
Áé¹ÃÅð Ç÷ñ·Å Çëð¯÷ê¹ð ÓÚ B å¶ ê¹Çñà Ç÷ñ·Å ìàÅñÅ ÓÚ Õ¶òñ E ÚñÅé վච׶ ÔéÍ
î¹ÕåÃð ÓÚ CA, î¯×Å ÓÚ BI, ìÇá§âÅ ÓÚ I, êÇàÁÅñÅ ÓÚ EB, ç×ð±ð ÓÚ AH, ìðéÅñÅ ÓÚ
CD, «ÇèÁÅäÅ ÓÚ AAC, Ü×ðÅúº ÓÚ BB, Ö¿éÅ ÓÚ ACH, ð¯êó ÓÚ DC, Üñ§èð ÓÚ DB, éò» ôÇÔð
ÓÚ BG, Õê±ðæñÅ ÓÚ GB, ê¹Çñà Ç÷ñ·Å îÜÆáÅ ÓÚ B@, ×¹ðçÅÃê¹ð ÓÚ BD, åðéåÅðé ÓÚ DC å¶
î¯ÔÅñÆ ÓÚ AAB ÚñÅé վච׶ ÔéÍ Ôð¶Õ Ç÷ñ·Å ê¹Çñà 鱧 âðÅÂÆòð» çÆ êÆåÆ ôðÅì Ú˵Õ
Õðé ñÂÆ ÁËñÕ¯îÆàð î¹Ô¼ÂÆÁÅ ÕðòŶ ԯ¶ ÔéÍ ñ¾×ê× ED Ô÷Åð ð¹ê¶ çÆ ÕÆîå òÅñ¶ ÇÂÃ
ÁËñÕ¯îÆàð ðÅÔƺ ê¾åÅ ñ¾× Ü»çÅ þ ÇÕ âðÅÂÆòð é¶ ôðÅì êÆåÆ Ô¯ÂÆ þ Ü» éÔƺ ܶ êÆåÆ
Ô¯ÂÆ þ å» ÇÕ§éÆ Õ¹Í êzÅêå ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð åðéåÅðé Ç÷ñ·Å ê¹Çñà 鱧 ÁÇÜÔ¶ C
ÁËñÕ¯îÆàð Çç¾å¶ ׶ Ôé ÜçÇÕ ×¹ðçÅÃê¹ð 鱧 D, Á§ÇîzåÃð 鱧 D, ìàÅñŠ鱧 B, îÜÆáÅ
鱧 B, Çëð¯÷ê¹ð 鱧 F, î¯×¶ 鱧 C, î¹ÕåÃð 鱧 B, ëðÆçÕ¯à 鱧 Õ¯ÂÆ éÔƺ, îÅéÃÅ
鱧 A, ìÇá§âŠ鱧 D, ܦèð 鱧 I, Ô¹ÇôÁÅðê¹ð 鱧 D, éò» ôÇÔð 鱧 D, Õê±ðæñŠ鱧
B, êÇàÁÅñŠ鱧 G, ìðéÅñŠ鱧 E, ç×ð±ð D, ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì 鱧 B, î¹ÔÅñÆ é±§ E, «ÇèÁÅäÅ
鱧 H, ð¯êó 鱧 E, Ü×ðÅúº 鱧 A, Ö¿éŠ鱧 B Áå¶ Çëñ½ð ÁÕËâîÆ é±§ A ÁËñÕ¯îÆàð
Çç¾åÅ Ç×ÁÅ þÍ
êÅÇÂñà» çÆ ÔóåÅñ ÕÅðé ç¯ À°âÅä» ð¼ç
ðÅÜÅûÃÆ, BH Ãå¿ìð (ùÖÇÜ¿çð ÇóØ
Ô¶ð)-Õ½î»åðÆ ÔòÅÂÆ Á¼âÅ ÇòÖ¶ ê¹¼Üä òÅñÆÁÅ ÇÂÕ Õ½î»åðÆ å¶ ÇÂÕ Ø𶬠À°âÅä êÅÇÂñà»
çÆ ÔóåÅñ ÕÅðé ð¼ç Ô¯ ×ÂÆÁ» Ôé ÇÜÃ ç¶ ÇÃචòܯº ïÅåðÈÁ» ù íÅðÆ î¹ôÇÕñ» çÅ ÃÅÔîäÅ
ÕðéÅ ÇêÁÅÍ êåÅ ñ¼×Å ÔË ÇÕ Â¶Áð dzâÆÁÅ çÆ À°âÅé é§ìð HHA ܯ ÇÕ Çç¼ñÆ-Á³ÇîÌåÃð
ôÅÔðÜÅ çðÇîÁÅé ÚñçÆ ÔË À°Ô Á¼Ü éÔƺ ÁÅÂÆ, ÇÜà ÕðÕ¶ ÇÂà ðÅÔƺ Ãøð Õðé òÅñ¶ H@ ç¶
ÕðÆì ïÅåðÈÁ» ù ç¹ìÂÆ ÜÅä òÅñÆ ÇÂö ÔÆ ÔòÅÂÆ Õ¿êéÆ çÆ À°âÅä ðÅÔƺ í¶ÇÜÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ
ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ Çç¼ñÆ-Á³ÇîÌåÃð çðÇîÁÅé Ú¼ñä òÅñÆ À°âÅä é§: FCH, FCI òÆ êÅÇÂñà» çÆ
ÔóåÅñ ÕÅðé ð¼ç Õð Çç¼åÆ ×ÂÆ å¶ ÇÂà ðÅÔƺ Ãøð Õðé òÅñ¶ DE Õ° ïÅåðÈÁ» ù ÇÕ¿×Çøôð
çÆ À°âÅä ðÅÔƺ í¶ÇÜÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÔ À°âÅä G.DE òܶ ê¹¼ÜçÆ ÔË å¶ H.DE òܶ ÇÂ毺 À°âÅä
íðçÆ ÔËÍ
ç¯
é½ÜòÅé» çÆ â¹¾ìä ÕÅðé î½å
î¹¾ñ»ê¹ð ×ðÆìçÅÃ, BH Ãå§ìð (Ççñìð
ÖËðê¹ð)-é¶óñ¶ Çê¿â îÅÜðÅ ÇòÖ¶ À¹ç¯º îÅåî ÛÅ Ç×ÁÅ Ü篺 ÇÂà Çê¿â ç¶ ç¯ é½ÜòÅé» çÆ
â¹¾ìä ÕÅðé î½å Ô¯ ×ÂÆÍ êzÅêå ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ÇÃÃò»-ì¾çÆ îÅð× ðÅÔƺ îÅÜðÅ Çê¿â ç¶
ê¿Ü-Û¶ é½ÜòÅé ÁÅê¯-ÁÅêä¶ î¯àðÃÅÂÆÕñ» Óå¶ ìÅìÅ ÜòÅÔð ÇÃ§Ø ç¶ ÁÃæÅé ÔðÆê¹ð (ÇÔîÅÚñ
êzç¶ô) ÇòÖ¶ ç¹ôÇÔð¶ ç¶ î½Õ¶ î¾æÅ à¶Õä ñÂÆ Ø𯺠ðòÅéŠԯ¶, ÇÜÀ¹º ÔÆ ÇÂÔ é½ÜòÅé
éò» é×ð (ÔÇðÁÅäÅ) ÇòÖ¶ 깾ܶ å» À¹µæ¯º ¦ØçÆ ÃðÃÅ éçÆ ÓÚ éÔÅÀ¹ä ñ¾× êÂ¶Í ÇÂÃ
ç½ðÅé ç¯ é½ÜòÅé ýðò (AF) ê¹¾åð îçé ñÅñ Áå¶ ×¹ðÇò§çð ÇÃ§Ø (AF) ê¹¾åð ×¹ðÚðé ÇçØ
ÁÚÅéÕ éçÆ ÓÚ ð¶å üÕÅÂÆ Ã 깾ච׶ Ⱨض ÖåÅé» ÓÚ Öó·¶ êÅäÆ ÓÚ ÜÅ òó¶Í éÅñ ç¶
ÃÅæÆÁ» ò¾ñ¯º ð½ñÅ êÅÀ¹ä Óå¶ ÃóÕ å¯º ×¹Üðç¶ ðÅÔ×Æð Ü篺 å¾Õ ìÚÅú ñÂÆ êÔ¹§Ú¶ å»
ç¯ò¶º Üä¶ îð ü¾Õ¶ ÃéÍ ÇÂÕ¯ Çê¿â ç¶ ÇÂÔ ç¯ò¶º é½ÜòÅé ÃðÕÅðÆ ÔÅÂÆ ÃÕ±ñ ì±æ×ó· ÓÚ
é½òƺ ÕñÅÃ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆ ÃéÍ Çê¿â ÓÚ ÇÂé·» çÆÁ» ñÅô» ê¹¾Üä Óå¶ ÇÂÕçî Ã¯× çÆ ñÇÔð
ç½ó ×ÂÆÍ
ìÅçñ ãÅÂÆ ÃÅñ» çÅ ñ¶ÖÅ-ܯÖÅ ÜéåÅ ù ç¶ä-ÇåòÅóÆ
ìÃåÆ Ü¯è¶òÅñ «ÇèÁÅäÅ ÇòÖ¶ Õ»×ðÃÆ òðÕð» çÆ îÆÇà§× ù çì¯èé Õðç¶ Ô¯Â¶ î˺ìð
êÅðñÆî˺à ÃzÆ îéÆô ÇåòÅðÆ éÅñ ÃÅìÕÅ î§åðÆ îñÕÆå ÇÃ§Ø çÅÖÅ, ×¹ðî¶ñ ÇÃ§Ø êÇÔñòÅé,
ÜËîñ ÇÃ§Ø ã¶ðÆ, ÃÅìÕÅ î¶Áð éÅÔð ÇÃ§Ø Ç×¾ñ, ê¾êÆ êðÅôð Áå¶ Çâ§êñ ðÅäÅ ÁÅÇç é÷ð ÁÅ
ðÔ¶ ÔéÍ åÃòÆð: ÔÇð§çð ÇÃ§Ø ÕÅÕÅ
«ÇèÁÅäÅ, BH Ãå¿ìð (ÁôòéÆ Ü¶åñÆ)-Õ°ñ
ÇÔ³ç Õ»×ðà Õî¶àÆ ç¶ ì¹ñÅð¶ å¶ «ÇèÁÅäŠ寺 ñ¯Õ ÃíÅ î˺ìð ÃÌÆ îéÆô ÇåòÅóÆ é¶ î¹¼Ö
î³åðÆ Ã: êÌÕÅô ÇÃ³Ø ìÅçñ 寺 ÁÃåÆøÅ ç¶ä çÆ î³× ÕÆåÆ ÔË ÇÕªÇÕ À°Ô ê³ÜÅì çÆ ÇÂÕ òÆ
Ãî¼ÇÃÁÅ çÅ Ô¼ñ ñ¼íä ÓÚ éÅÕÅî ðÔ¶ ÔéÍ Á¼Ü ÇÂæ¶ ê³ÜÅì êÌç¶ô Õ»×ðÃ ç¶ Üéðñ ÃÕ¼åð Ã;
×¹ðî¶ñ ÇÃ³Ø êÇÔñòÅé ç¶ ÇéòÅà Óå¶ êÅðàÆ òðÕð» 鱿 ÿì¯èé ÕðÇçÁ» ÃÌÆ ÇåòÅóÆ é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ Ã: ìÅçñ é¶ Ã¼åÅ ÓÚ ÁÅÀ°ä 寺 êÇÔñ» ô̯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÁÅêä¶ Ú¯ä îé¯ðæ
ê¼åð ÓÚ ÜéåÅ éÅñ ܯ òÅÁç¶ ÕÆå¶ Ãé À°é·» 鱿 í¹ñÅ Õ¶ ÜéåÅ éÅñ ÇòôòÅÃØÅå ÕÆåÅ ÔËÍ
À°é·» î¹¼Ö î³åðÆ Ã: ìÅçñ 鱿 ÇÕÔÅ ÇÕ À°Ô ÁÅêä¶ ãÅÂÆ ÃÅñ» ç¶ ôÅÃéÕÅñ çÆ ÕÅð×¹÷ÅðÆ
çÅ ñ¶ÖÅ-ܯÖÅ ÜéåÅ ÃÅÔîä¶ ê¶ô ÕðéÍ ÃîÅ×î 鱿 ÃÅìÕÅ î³åðÆ Ã: îñÕÆå ÇÃ³Ø çÅÖÅ,
ÃÅìÕÅ î¶Áð Ã: éÅÔð ÇÃ³Ø Ç×¼ñ, Ã: ×¹ðî¶ñ ÇÃ³Ø êÇÔñòÅé, Ã: ÜËîñ ÇÃ³Ø Ú½ÔÅé, Ç÷ñ·Å
ï±æ Õ»×ðà êÌèÅé ÃÌÆ Çâ¿êñ ðÅäÅ, ê³ÜÅì Õ»×ðÃ ç¶ Üéðñ ÃÕ¼åð ÃÌÆ Áô¯Õ êðÅôð ê¼êÆ, öòÅ
çñ ÁÅ×È ÃÌÆ Ã¹ôÆñ êðÅôð ÁÅÇç é¶ òÆ Ã¿ì¯èé ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ êÌç¶ô
Õ»×ðÃ ç¶ ÃÕ¼åð ÃÌÆ ÕÃå±ðÆ ñÅñ Çî³àÈ, ÃÌÆîåÆ òÆéŠïìåÆ, ÃÅìÕÅ Õ½ºÃñð ÃÌÆîåÆ ÁÅôÅ
×ð×, ÁËÃ. ÃÆ. Ã˵ñ ç¶ Ú¶ÁðîËé Ã: ÁÜÆå ÇÃ³Ø í¿×ÅäÆ, Ã: ÇòÕðîÜÆå ÇÃ³Ø êÇÔñòÅé,
Õ½ºÃñð Ã: ÇêÌæêÅñ ÇÃ³Ø ØÅÇÂñ, Ã: ÜÃìÆð ÇÃ³Ø Ú¼ãÅ, ÃÌÆ Ã¿Ü¶ åñòÅó, ÁËâò¯Õ¶à ìÆ.
Õ¶. ðÅîêÅñ, âÅ: Õ°ñçÆê Ü¿âÅ, Ã: ðÛêÅñ ÇÃ³Ø Ç×¼ñ, Ã: ÔðÜÆå ÇÃ³Ø Çì¼àÈ, Ã: ÁÜÆå
ÇÃ³Ø òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
HD
ÇÃ¾Ö Õåñ¶ÁÅî» ç¶ ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅø C@ 鱧 ç¯ô åËÁ Ô¯ä׶
ÁÜÆå é×ð, BH Ãå§ìð (ÁîðçÆê ÇçØ
ÃËäÆ)-éò§ìð AIHD ÇÃ¾Ö Õåñ¶ÁÅî» ç¶ ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅø ê¼Ûî ÇòÔÅð æÅäÅ éòƺ Çç¾ñÆ ÇòÖ¶
çðÜ Õåñ, «¾àîÅð å¶ Á×÷éÆ ç¶ Õ¶Ã» ÓÚ éòƺ Çç¾ñÆ ç¶ òèÆÕ ÃËôé Ü¾Ü C@ Ãå§ìð 鱧 ç¯ô
åËÁ Õðé çÅ øËÃñŠùäÅÀ¹ä×¶Í ÇÂà Ãì§èÆ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» ÁÅñ ǧâÆÁÅ ÇÃ¾Ö Ãà±â˺àÃ
ëËâð¶ôé íÅÂÆ ÕðéËñ ÇÃ§Ø êÆð î¹Ô§îç é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂéÃÅë çÆ ñóÅÂÆ ÓÚ ¦ìÆ À¹âÆÕ Õðé
寺 ìÅÁç éò§ìð AIHD ÇÃ¾Ö Õåñ¶ÁÅî» ç¶ êÆóå Ã. Ãòðé ÇÃ§Ø Ü¯ ÇÂà Ã ÕËé¶âÅ ÓÚ ðÇÔ
ðÔ¶ Ôé, ù ÁÅêä¶ ôÔÆç ԯ¶ ñóÕ¶ ×¹ðìÖôÆô ÇÃ§Ø ç¶ Õåñ նà ÓÚ Ç§éÃÅë çÆ ÁÅà ì¼ÞÆ
þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Õå ÇòÁÕåÆ é¶ ìóÆ çñ¶ðÆ éÅñ ÕÅ鱧é ÃÅÔîä¶ ÁÅêä¶ ÇìÁÅé ÕÇæå
ç¯ôÆÁ» ç¶ ÇÖñÅø çðÜ ÕðòŶ ÃéÍ êÆð î¹Ô§îç é¶ Á¾×¶ ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ Ü×çÆô àÅÂÆàñð նà çÆ
ùäòÅÂÆ Ô¹ä C@ Ãå§ìð 鱧 éòƺ Çç¾ñÆ çÆ êÇàÁÅñÅ ÔÅÀ±Ã ÁçÅñå ÓÚ ç¯ô çÅÇÂð Õðé Óå¶
Ô¯ ðÔÆ þÍ êÆð î¹Ô§îç é¶ Á¾×¶ ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ A éò§ìð 鱧 ëËâð¶ôé òñ¯º Çç¾ñÆ ç¶ Ãî±Ô
êÆóå êÇðòÅð» éÅñ ÇîñÕ¶ ð¯Ã êzçðôé ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ
¶Áð
dzâÆÁÅ çÅ ÜÔÅ÷ ÚÈÔ¶ Ãä¶ Çç¼ñÆ ðòÅéÅ
ÚÈÔÅ ñ¼íä
ñÂÆ éòÄ î¹ÇÔ¿î Çò¼ãÆ ÜÅò¶×Æ
ðÅÜÅûÃÆ, BH Ãå¿ìð (ùÖÇÜ¿çð ÇóØ
Ô¶ð)-ìÆå¶ Ççéƺ ¶Áð Ç¿âÆÁÅ ç¶ ì¯ÇÂ³× GGG ÔòÅÂÆ ÜÔÅ÷ ÓÚ Â¶Áðê¯ðà ÁæÅðàÆ çÆ
éñÅÇÂÕÆ ÕðÕ¶ ÇÂà ÓÚ ÚÈÔÅ òó· ÜÅä çÆ ÚðÚÅ çÅ ÇòôÅ ìäÆ Ãì¿Çèå À°âÅä çÆ éò¶º ÇÃð¶ 寺
ÛÅäìÆä Õðé ñÂÆ Çç¼ñÆ ÇòÖ¶ ÇñÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ êåÅ ñ¼×Å ÔË ÇÕ ÇÂà À°âÅä ù ç¯ Ççé
ÇÂà ÔòÅÂÆ Á¼â¶ ÇòÖ¶ ð¼Öä å¶ ÇÂà ÓÚ¯º ÚÈÔ¶ ù ñ¼íä ñÂÆ Áé¶Õ» دñ ÕÆå¶ ×¶ êð
ÒÖ¯ÜÆÓ çÃÇåÁ» ç¶ ê¼ñ¶ ÇÃðø ÇéðÅôÅ ÔÆ êÂÆÍ ÇÂà À°êð¿å Á¼Ü ÇÂà À°âÅä ù Ãò¶ð¶ A@.C@
òܶ ç¶ ÕðÆì êÅÇÂñà ÁðÇò¿çð ÇÃ³Ø çÆ Á×òÅÂÆ ÓÚ Çç¼ñÆ ÇòÖ¶ ÇñÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà À°âÅä
ÇòÚ ÷ìðÆ òó·¶ ÚÈÔ¶ ù ñ¼íä Ü» îÅðé òÅÃå¶ Çç¼ñÆ ÇòÖ¶ ÇÂÕ å÷ðìÅ ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ ÔËÍ
êåÅ ñ¼×Å ÔË ÇÕ Çç¼ñÆ ÇòÖ¶ ÇÂà ÚÈÔ¶ ù îÅðé òÅÃå¶ ÇÂÕ Ô¯ð ÚÈÔ¶ çÅ ÃÔÅðÅ ÇñÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ
ÃÈåð» î¹åÅìÕ Çç¼ñÆ ÇòÖ¶ ÇÂà êÆóå ÜÔÅ÷ ÓÚ Çê³Üð¶ ÓÚ ì¿ç ÕðÕ¶ ÇÂÕ ÚÈÔ¶ ù ð¼ÇÖÁÅ
ÜÅò¶×ÅÍ À°êð¿å ÃÅð¶ ÜÔÅ²Ü ÓÚ ÇÕö ÷ÇÔðÆñÆ çòÅÂÆ çÅ ÇÛóÕÅÁ ÕÆåÅ ÜÅò¶×Å å¶ ÇÂÃ
ÜÔŲ÷ ù Õ¯ÂÆ ÚÅð Õ° سචñÂÆ ì¿ç Õð Çç¼åÅ ÜÅò¶×ÅÍ Ü¶Õð Çê³Üð¶ ÓÚ ì¿ç ÚÈÔÅ îð
Ü»çÅ ÔË å» ÃîÇÞÁÅ ÜÅò¶×Å ÇÕ êÇÔñ» òÅñÅ ÚÈÔÅ òÆ îð Ç×ÁÅ ÔË êð Çëð òÆ À°Ã îð¶ ÚÈÔ¶
çÆ ÒìçìÈÓ ÁÅÀ°ä çÆ À°âÆÕ ÕÆåÆ ÜÅò¶×Æ å¶ Çëð À°Ã Ö¶åð çÆ åñÅôÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
Üê-åê ÃîÅ×î» çÆ ÃîÅêåÆ G ù
ê¼Ö¯òÅñ ܯè», BH Ãå¿ìð (×ð¶òÅñ)-ìÅìÅ
ÂÆôð ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð Õñ¶ð» òÅÇñÁ» ç¶ éÅéÕ¶ é×ð ìóÈ¿çÆ éÅéÕÃð áÅá ê¼åÆîÅé» ç¶ î¹¼Ö
ÿÚÅñÕ ìÅìÅ Ü¿×Æð ÇÃ¿Ø Áå¶ î¹¼Ö Ã¶òÅçÅð ìÅìÅ è¿éÅ ÇÃ¿Ø çÆ ç¶Ö ð¶Ö Ô¶á ìÅìÅ ÂÆôð
ÇÃ¿Ø çÆ DFòÄ ìðÃÆ î½Õ¶AB Ãå¿ìð 寺 Ú¼ñ ðÔ¶ Üê-åê ÃîÅî×» çÆ ÃîÅêåÆ G ÁÕåÈìð ôÅî ù
H òܶ Ô¯ò¶×Æ Áå¶ I òܶ ÁÅðåÆ å¯º ìÅÁç ÕÆðåé çðìÅð Ãܶ×ÅÍ Ç×ÁÅð» ÁÕåÈìð ù î¹øå
âÅÕàðÆ Õ˺ê ñ×ÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ
Òê³ÜÅì ðËòÆÇéÀÈ ÁÅëÆÃð÷ ÁËïÃƶôéÓ çÆ ÕÅðÜÕÅðéÆ çÅ ÁËñÅé
Ô¹ÇôÁÅðê¹ð, BH Ãå¿ìð (ÔðêÌÆå
Õ½ð)-ÇêÛñ¶ Ôøå¶ îÅñ ÇòíÅ× çÆÁ» Çå¿é ÁËïÃƶôé» Ç÷ñ·Å îÅñ ÁøÃð ÁËïÃƶôé,
åÇÔÃÆñçÅð ÁËïÃƶôé å¶ éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ÁËïÃƶôé ù í¿× ÕðÕ¶ ÇÂÕ Ã¿ï¹Õå Òê³ÜÅì
ðËòÇéÀÈ ÁÅëÆÃð÷ ÁËïÃƶôéÓ ×Çáå Õðé çŠܯ øËÃñÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÃÆ, À¹Ã çÆ ÕÅðÜÕÅðéÆ
ê³ÜÅì ðËòÇéÀÈ ÁÅëÆÃð÷ ÁËïÃƶôé ç¶ êÌèÅé ÃÌÆ ðÅî ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð ðŶկà å¶ Üéðñ
ÃÕ¾åð ÃÌÆ ÜË Ú¿ç êÇð¿çÅ òñ¯º ÁËñÅé ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ ÃÈìÅ ê¾èðÆ ÕÅðÜÕÅðéÆ Õî¶àÆ ÓÚ
ÁÅðàÆÕñ AE ÁèÆé ÃðìÿîåÆ éÅñ üä¶ ÁÔ¹ç¶çÅð» ÓÚ ÃðêÌÃå ùÖÇò¿çð ÇÃ¿Ø Çã¾ñ¯º Ç÷ñ·Å
îÅñ ÁøÃð ôÔÆç í×å ÇÃ¿Ø é×ð, ÃÆéÆÁð À¹ê êÌèÅé ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø éâÅñÅ éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð
í¯×ê¹ð, À¹ê êÌèÅé ÔðçÆê ÇÃ¿Ø èÅñÆòÅñ åÇÔÃÆñçÅð ôÅÔÕ¯à, ×¹ðêÌÆå ÇÃ¿Ø éÅÇÂì
åÇÔÃÆñçÅð ÇíÖÆÇò¿â, çðìÅðÅ ÇÃ¿Ø ð¿èÅòÅ åÇÔÃÆñçÅð çÃÈÔÅ å¶ êÅñ ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ éÅÇÂì
åÇÔÃÆñçÅð î¯×Å, ÃÕ¾åð ÃÌÆîåÆ Çòé¶ Õ¹îÅðÆ ôðîÅ åÇÔÃÆñçÅð Á¿ÇîÌåÃð-A, ðÅܶô ôðîÅ
åÇÔÃÆñçÅð ê¾àÆ, î¹Õ¶ô Õ¹îÅð éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ì¿Üð å¯ð êÇàÁÅñÅ å¶ Õ¹ñçÆê ÇÿØ
éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð í×åÅ íÅÂÆ, ÁÅð׶éÅÂÆ÷ð ÃÕ¾åð ÁðÇò¿çð ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð èÅð Õñ»,
ÿï¹Õå ÃÕ¾åð ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð ëÅÇ÷ñÕÅ, ÔðÇî¿çð ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð Üñ¿èð-B å¶
çðôé ÇÃ¿Ø ÇþèÈ åÇÔÃÆñçÅð éÅíÅ, êÌËà ÃÕ¾åð ìðÇÜ¿çð ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð ôÔÆç í×å ÇÿØ
é×ð å¶ Çò¾å ÃÕ¾åð ÃåéÅî ÇÃ¿Ø éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð Çëñ½ð ù üÇäÁÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂö åð» ÃÈìÅ
ÕÅðÜÕÅðéÆ Õî¶àÆ ç¶ î˺ìð» ÓÚ í¹Çê³çðÜÆå ÇÃ¿Ø Ç÷ñ·Å îÅñ ÁøÃð Üñ¿èð, êðîÜÆå ÇÿØ
Ç÷ñ·Å îÅñ ÁøÃð ðÈêé×ð, Áô¯Õ Õ¹îÅð ì»Ãñ éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ÖÈÔÆÁ» Ãðòð, ×¹ðî¶ñ ÇÿØ
éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ÜÆðÅ, ÁÅåî ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð ëðÆçÕ¯à, ÃÌÆîåÆ ÜÆòé Ü×ܯå åÇÔÃÆñçÅð
îñ¶ðÕ¯àñÅ, ÃÌÆîåÆ ÔðêÌÆå Õ½ð éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ÁËÃ. òÅÂÆ. ÁËñ Öðó, ÁîéêÅñ ÇÿØ
åÇÔÃÆñçÅð ë×òÅóÅ, ×¹ðî¿çð ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð â¶ðÅìÃÆ, ××éçÆê ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð åêÅ,
ñôîé ÇÃ¿Ø éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð Á¿ÇîÌåÃð-B, ñ¿òð éÇð¿çð ÇÃ¿Ø åÇÔÃÆñçÅð «ÇèÁÅäÅ (êÈðò),
ïî ñÅñ éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ÕñÅé½ð, ðÅÜÆò òðîÅ åÇÔÃÆñçÅð Üñ¿èð-A å¶ Ü¯Ç׿çð ÇÿØ
éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ç¶Ôñ¯º ù ôÅÇîñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ ÁÅðàÆÕñ BB ÁèÆé Ãðì
ÿîåÆ éÅñ Çå¿é î˺ìð ÁÅÇâà Õî¶àÆ ñÂÆ üä¶ ×¶ Ôé ܯ ÁËïÃƶôé çÅ ñ¶ÖÅ-ܯÖÅ
ð¾Öä×¶Í ÇÂé·» ÓÚ ðÅÇÜ¿çð úìðŶ åÇÔÃÆñçÅð î¯ÔÅñÆ, ÔðÇò¿çð ÇÃ¿Ø Ç×¾ñ éÅÇÂì
åÇÔÃÆñçÅð éð¯à ÜËîñ ÇÃ¿Ø å¶ ÁðÇò¿ç ÃñòÅé éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ìàÅñÅ ôÅÇîñ ÔéÍ ÁËïÃƶôé
ç¶ ì¹ñÅð¶ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÇòÖ¶ åÇÔÃÆñçÅð Çòܶ ôðîÅ, ÔðÇî¿çð ÇÃ¿Ø å¶
éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð îéÜÆå ÇÃ¿Ø ù ܯ ÃðÕÅð òñ¯º î¹Á¾åñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þ, À¹Ã ç¶ ð¯Ã òܯº
ÃÅðÆ ÕÅðÜÕÅðéÆ çÆ îÆÇà¿× B ÁÕåÈìð ù A@.C@ òܶ Ô¯àñ ìËñÆ Ç¿àðéËôéñ îÅñ ð¯â
Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÇòÖ¶ ð¾ÖÆ ×ÂÆ þ ÇÜ¾æ¶ Á×ñÆ ÕÅðòÅÂÆ Ãì¿èÆ øËÃñÅ ÇñÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ
ê¿ÜÅìÆ ñÅ×± éÅ Õðé Óå¶ ÃÆà± ò¾ñ¯º ÇÂåðÅ÷
Ú§âÆ×ó·, BH Ãå§ìð (ÁÜÆå ÇìÀ±ð¯)-ê¿ÜÅìÆ
ÜÅÇ×zåÆ î§Ú ò¾ñ¯º ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ ù êzë¹¾ñå Õðé ñÂÆ ÕðòÅÂÆ Ãðì êÅðàÆ ÕÅéëð§Ã ò¾ñ¯º
ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ ù ñÅ×± ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ ÜéåÕ î¹ÇÔ§î ÚñÅÀ¹ä ç¶ øËÃñ¶ çÅ ê¹ð÷¯ð ÃòÅ×å Õðç¶
ԯ¶ ê¿ÜÅì ÃÆà± ç¶ Üéðñ ÃÕ¾åð å¶ Õ½îÆ À¹ê êzèÅé ÕÅîð¶â ðعéÅæ ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ
òÅð-òÅð íð¯Ã¶ ç¶ä å¶ øËÃñ¶ Õðé ç¶ ìÅòܱç ê¿ÜÅì ç¶ ÃðÕÅðÆ, éÆî ÃðÕÅðÆ ÇòíÅ×» å¶
Çé¾ÜÆ ÇòÇçÁÕ å¶ ÃéÁåÆ ÁçÅÇðÁ» ÓÚ ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ ñÅ×± Õðé çÆ é½ÕðôÅÔÆ å¶ ÔÅÕî Çèð»
ç¶ ÇÃÁÅÃÆ ÁÅ×±Á» é¶ Õç¶ òÆ ×§íÆðåÅ éÔƺ ÇçÖÅÂÆÍ ÔÅÕî ÜîÅå» å¶ ìÔ¹ Õ½îÆ Õ§êéÆÁ»
ò¾ñ¯º ê¿ÜÅì ÓÚ ê¿ÜÅìÆ çÆ æ» Á§×ð¶÷Æ ù åðÜÆÔ Çç¾åÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ò¾ñ¯º
ìÔ¹å¶ é¯àÆÇëÕ¶ôé å¶ ÁËòÅðâ òÆ Á§×ð¶÷Æ ÓÚ ÛÅê¶ ÜÅ ðÔ¶ ÔéÍ ÃÆà± ÁÅ×± é¶ ê¹ð÷¯ð î§×
ÕÆåÆ ÇÕ ÃðÕÅðÆ, éÆî ÃðÕÅðÆ ÇòíÅ×», Çé¾ÜÆ ÇòÇçÁÕ å¶ ÃéÁåÆ ÁçÅÇðÁ» ÓÚ ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ
çÆ òð寺 ïÕÆéÆ ìäÅÀ¹ä ñÂÆ Ãõå Õçî ü¾Õ¶ ÜÅäÍ ðعéÅæ ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ
ñÅ×± ÕðòÅÀ¹ä òÅñ¶ ÜéåÕ Á§ç¯ñé çÅ ÃÆà± íðê±ð ÃÇÔï¯× Õð¶×ÆÍ
îéêÌÆå é¶ ÁÅî ñ¯Õ» òÅñÆ ×ËñðÆ ÓÚ ìËá Õ¶ ç¶ÖÆ Þ§âÅ À¹åÅðé çÆ ðÃî
Ô¹ÃËéÆòÅñÅ Õ½î»åðÆ ÃðÔ¾ç
Óå¶ êð¶â ç½ðÅé ÁÅî ÜéåÅ ÓÚ ìËá¶
îéêzÆå ÇÃ§Ø ìÅçñ å¶ À¹é·» çÆ ì¶àÆ ðÆÁÅ ìÅçñÍ åÃòÆð : ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø Ã§è±
Çøð¯÷ê¹ð, BH Ãå§ìð (ÜÃÇò§çð ÇçØ
çè±)-ÃÅç×Æ ê¾ÖÆ ÜÅä¶ Ü»ç¶ ê¿ÜÅì ç¶ õ÷ÅéÅ î§åðÆ îéêzÆå ÇÃ§Ø ìÅçñ Ú¶ÁðîËé Ç÷ñ·Å
ï¯ÜéÅ ì¯ðâ Çøð¯÷ê¹ð ìÆåÆ ôÅî ôÔÆç¶ ÁÅ÷î Ãðçð í×å ÇÃ§Ø ç¶ Üéî ÇçÔÅó¶ Óå¶ ôðèÅ ç¶
ë¹¾ñ í¶à Õðé ñÂÆ ÇÔ§ç-êÅÇÕ Õ½î»åðÆ ÃðÔ¾ç Ô¹ÃËéÆòÅñÅ ÇòÖ¶ 깾ܶ ÇÜæ¶ Ã: ìÅçñ é¶
ÁÅêäÆ ì¶àÆ ðÆÁÅ ìÅçñ Ãî¶å ôÔÆç-¶-ÁÅ÷î ÃðçÅð í×å ÇçØ, ðÅÜ×¹ð±, ùÖç¶ò ç¶ ÃîÅðÕ»
Óå¶ ÜÅ Õ¶ ÇÃÜçÅ ÕÆåÅÍ À¹é·» çÅ ÇÂæ¶ ÁÅÀ¹ä ç¶ ÃèÅðé å¶ üê-ÚêÆå¶ é¶ ÇÂÕ òÅð Çëð
ÚÅð¶ êÅö éòƺ ü¿Þ ÚðÚÅ Û¶ó Çç¾åÆ þÍ Õ¾ñ· ôÅî Ô¹ÃËéÆòÅñÅ ÃðÔ¼ç Óå¶ Þ§âÅ À¹åÅðé
çÆ ðÃî ç¶Öä ÁŶ çðôÕ À¹ç¯º þðÅé Ô¯ ׶ Ü篺 À¹é·» ç¶ ÇòÚÕÅð ÁÅî ñ¯Õ» òÅÃå¶ ìäÆ
×ËñðÆ ÓÚ ê¿ÜÅì ç¶ õ÷ÅéÅ î§åðÆ Ã: îéêzÆå ÇÃ§Ø ìÅçñ ÁÅ ìËá¶ å¶ ÇÂà Ã À¹é·» ç¶
éÅñ Õ¯ÂÆ Ã¹ð¾ÇÖÁÅ ÕðîÚÅðÆ Ü» ÇÃòñ êzôÅÃé çÅ ÁÇèÕÅðÆ î½Ü±ç éÔƺ ÃÆÍ õ÷ÅéÅ î§åðÆ
çÆ ÃÅç×Æ ò¶Ö Õ¶ ñ¯Õ þðÅé ÃéÍ Õ¾ñ· BG Ãå§ìð ù ÔÆ Ú§âÆ×ó· ç¶ ÇÂÕ Çé¾ÜÆ ÃÕ±ñ ç¶
ì¾ÇÚÁ» çÅ à±ð À¹é·» ù Çîñä Çê¿â ìÅçñ ÇòÖ¶ ÁÅÇÂÁÅ ÇÜæ¶ Ã: îéêzÆå ÇÃ§Ø ìÅçñ é¶
ì¾ÇÚÁ» éÅñ ç¶ô çÆ ÁÅ÷ÅçÆ ÓÚ Ã: í×å ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ÇéíŶ ð¯ñ çÆ ÚðÚÅ ÕÆåÆÍ À¹é·» Ü篺
ì¾ÇÚÁ» ù Ô±ÃËéÆòÅñÅ ìÅð¶ å¶ BH Ãå§ìð ù ôÔÆç ç¶ Üéî Ççé ìÅð¶ ç¾ÇÃÁÅ å» ÃÅÇðÁ» é¶
Çøð¯÷ê¹ð ÜÅä Óå¶ ÃÇÔîåÆ êz×àÅÂÆ ÇÕÀ¹ºÇÕ À¹é·» çÆ ÇçñÆ Ç¾ÛÅ ÃÆ ÇÕ À¹Ô íÅðå ç¶
îÔÅé Ãê±å ù Ö¹ç ÜÅ Õ¶ À¹é·» çÆ ÃîÅè Óå¶ ë¹¾ñ-îñÅò» í¶à ÕðéÍ Çê¿â ìÅçñ 寺 ì¾ÇÚÁ»
éÅñ ÁÅêäÆ Çé¾ÜÆ ×¾âÆ ÓÚ ÃòÅð Ô¯ Õ¶ ÇÂÕ ×ÅÂÆâ çÆ åð·» À¹Ô ÇÂæ¶ ê¹¾Ü¶ å¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ
ôÔÆç» çÆÁ» ÃîÅèÆÁ» òÅñÆ Ü×·Å ç¶ô çÆ ò§â Ã êÅÇÕÃåÅé ÇòÚ ÚñÆ ×ÂÆ ÃÆ å¶ Çëð íÅðå
ÃðÕÅð é êÅÇÕÃåÅé éÅñ åÅñî¶ñ ÕðÕ¶ ÇÂÔ Ü×·Å òÅêà ñÂÆÍ ÇÂà 寺 ìÅÁç À¹Ô Þ§âÅ À¹åÅðé
çÆ ðÃî ç¶Öä êÔ¹§Ú¶Í
Õ»×ðÃÆ ìÅçñ 寺 éÔÄ êÇÔñ» êzèÅé î§åðÆ å¯º ÁÃåÆøÅ î§×ä-Ú§ç±îÅÜðÅ
Ú§âÆ×ó, BH Ãå³ìð (éÇð§çð
ܾ×Å)-ê³ÜÅì ç¶ Õ»×ðÃÆ é¶åÅò» òñ¯º ÇìÜñÆ Ã³Õà ç¶ îÃñ¶ Óå¶ î¹¼Ö î³ åðÆ
êzÕÅô ÇÃ³Ø ìÅçñ çÅ ÁÃåÆëÅ î³×ä À°å¶ Çå¼ÖÆ êzåÆÇÕÇðÁÅ êz×à ÕðÇçÁ» ôz¯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ
ç¶ Üéðñ ÃÕ¼åð êz¯. êz¶î ÇÃ³Ø Ú³çÈîÅÜðÅ é¶ ÇÕÔÅ ÔË ÇÕ êÈðÅ î¹ñÕ ÇìÜñÆ Ã³Õà çÆ ñê¶à
ÓÚ Ô¯ä ÕÅðé êÇÔñ» ÁÃåÆëÅ ç¶ô ç¶ êzèÅé î³åðÆ å¶ ÇìÜñÆ î³åðÆ å¯º î³×äÅ ÚÅÔÆçÅ ÔËÍ
ÇÂÕ ÇìÁÅé ÓÚ êz¯. Ú³çÈîÅÜðÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê³ÜÅì ç¶ Õ»×ðÃÆÁ» ù Ã. êzÕÅô ÇÃ³Ø ìÅçñ 寺
ÁÃåÆëÅ î³×ä 寺 êÇÔñ» ÁÅêäÆ êÆó·Æ ԶỠïàÅ ÷ðÈð îÅð ñËäÅ ÚÅÔÆçÅ ÔËÍ
Ç×ÁÅéÆ ÇêÌåêÅñ ÇÃ¿Ø ì˺à çÅ ãÅâÆ ÜæÅ Çòç¶ô¯º êðÇåÁÅ
ðÈêé×ð, BH Ãå¿ìð (Ã. ð)-ÁÅêäÆ Ãëñ
ÕËé¶âÅ ë¶ðÆ À°êð¿å íðå×ó· (ðÈêé×ð) òÅñ¶ Ç×ÁÅéÆ ÇêÌåêÅñ ÇÃ¿Ø ìËºÃ å¶ ÃÅæÆÁ» çÅ
ãÅâÆ ÜæÅ òÅêà òåé êðå ÁÅÇÂÁÅ ÔËÍ íÅÂÆ ì˺à Áé°ÃÅð àð»à¯ Áå¶ î»àðÆÁñ ÇÜÔ¶ ò¼â¶
ôÇÔð» ÇòÚ ÇÃ¼Ö Ã¿×å» é¶ Üæ¶ é±¿ íðò» ÃÇåÕÅð Çç¼åÅ å¶ À°æ¯º ç¶ Ã»Ãç ÃÌÆ ×¹ðìÖô
ÇÃ¿Ø î¼ñ·Æ é¶ Üæ¶ çÅ À°Ú¶Ú¶ å½ð Óå¶ ÃéîÅé ÕÆåÅÍ
êÅÇÕÃåÅéÆ ÇòÁÕåÆ íÅðåÆ ÇÂñÅÕ¶ ÓÚ çÅõñ Ô¹¿çÅ ëÇóÁÅ
éð¯à ÜËîñ ÇÿØ, BH Ãå¿ìð (íÅàÆÁÅ)-ìÆ.
ÁËÃ. ÁËë. ç¶ é½ÜòÅé» é¶ ìÆå¶ Ççé ìÇîÁÅñ ç¶ ÃðÔ¾çÆ Ö¶åð ÓÚ¯º ÇÂÕ êÅÇÕÃåÅéÆ ÇòÁÕåÆ
íÅðåÆ ÇÂñÅÕ¶ ÓÚ çÅõñ Ô¹¿çÅ ëÇóÁÅ Ç×ÁÅ þÍ ÁñÆ é»Á çÅ ÇÂÔ ÇòÁÕåÆ ê¹Çñà æÅäÅ éð¯à
ÜËîñ ÇÃ¿Ø ç¶ ÔòÅñ¶ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ ê¹Çñà æÅäÅ êÌíÅðÆ áÅÕ¹ð Õîñ ÇÃ¿Ø Ç¿ÃêËÕàð é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Õå ç¯ôÆ çÆ ÔÅñå éÆî êÅ×ñ ÇÜÔÆ ÔË Ü¯ êÈðÆ ×¾ñìÅå ÕðÕ¶ ÁåÅ-êåÅ éÔÄ
ç¾ÃçÅ þ ÇÜÃ ç¶ Çòð¹¾è èÅðÅ C-CD-B@ íÅðåÆ ç¿âÅòñÆ êÅÃê¯ðà ÕÅùé ÁèÆé ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ
×ÂÆ þ å¶ ÜÅîÅ åñÅôÆ ç½ðÅä ç¯ôÆ å¯º Õ¯ÂÆ ÚÆ÷ êÌÅêå éÔÄ Ô¯ÂÆ þÍ
ìðÅó å¶ Õ¶. êÆ. ç¶ Ã¹ÞÅÁ Óå¶ ÇòÚÅð Õðé çÆ ×¹§ÜÅÇÂô
Ú§âÆ×ó·, BH Ãå§ìð (ÁËé.ÁËÃ.
êðòÅéÅ)-ê¿ÜÅì ç¶ ç¯ ÃÆéÆÁð Õ»×ðÃÆ ÁÅ×±Á» Ã. Ü×îÆå ÇÃ§Ø ìðÅó å¶ ÃzÆ îÇÔ§çð ÇçØ
Õ¶. êÆ. é¶ ðÅÜ çÆ ÁÅðÇæÕ ÔÅñå ùèÅðé, î¹ëå ÇìÜñÆ å¶ Õ¹Þ ç±Ü¶ Ö¶åð» ìÅð¶ Çç¾åÆ ÜÅ
ðÔÆ Áðì» ð¹ê¶ çÆ ÃìÇÃâÆ ØàÅÀ¹ä Ü» ÇÂà ÃÅð¶ îÅîñ¶ Óå¶ é÷ðÃÅéÆ Õðé å¶ ðÅÜ ÃðÕÅð ù
ÁÅðÇæÕ Ã§Õà ÓÚ¯º Õ¾ãä ñÂÆ Ã»ÞÆ Ã¯Ú ÁêéÅÀ¹ä ñÂÆ Ãðì êÅðàÆ îÆÇà§× ì¹ñÅÀ¹ä ç¶ Ü¯
ò¾Ö-ò¾Ö ùÞÅÁ Çç¾å¶ Ôé À¹é·» ìÅð¶ ò÷ÅðåÆ ÔñÕ¶ Õ¹Þ ÁÅôÅòÅçÆ ÇçÖÅÂÆ ç¶ ðÔ¶ ÔéÍ Á¾Ü
ÇÂà Ãì§èÆ Ü篺 B î˺ìð» Óå¶ ÁèÅÇðå À¹ê î¹¾Ö î§åðÆ Ã. ùÖìÆð ÇÃ§Ø ìÅçñ å¶ ÃæÅÇéÕ
ÃðÕÅð» î§åðÆ îé¯ð§Üé ÕÅñÆÁÅ òÅñÆ Õî¶àÆ ç¶ î˺ìð éÅñ çêðÕ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ å» À¹é·»
ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô ÇÂà ìÅð¶ ÁÅêä¶ ÃÅæÆ ç¶ Çòç¶ôÆ ç½ð¶ 寺 C ÁÕå±ìð å¾Õ òÅêà ÁÅÀ¹ä Óå¶
î¹¾Ö î§åðÆ Ã. êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ éÅñ ÷ð±ð Ã¯Ú ÇòÚÅð Õðé×¶Í ÇÂÃ ç¶ éÅñ ÔÆ ÃzÆ ÕÅñÆÁÅ
é¶ ô¾Õ êz×à ÕÆåÅ ÇÕ Õ»×ðà ÇÂÔ Ãí Õ¹Þ ÇÃÁÅÃÆ ëÅÇÂçÅ À¹áÅÀ¹ä ñÂÆ å» éÔƺ ÕÇÔ ðÔÆ?
ܶ Õ»×ðà ù Ã¾Ú î¹¾Ú ÔÆ ê¿ÜÅì ç¶ ÇÔ¾å» éÅñ ÇêÁÅð þ å» ÃÅð¶ îÅîñ¶ Óå¶ Çëð 寺
ÇòÚÅð Õðé çÆ ×§¹ÜÅÇÂô ù ð¾ç éÔƺ ÕÆåÅ ÜÅ ÃÕçÅÍ ü§×ÆÁ» ç¶ é»Á Óå¶ ÇòÚÅð Ô¯ ÃÕçÅ
þÍ ÇÂ¾æ¶ ÇÂÔ ×¾ñ òðäéï¯× þ ÇÕ ÕÂÆ Õ»×ðÃÆ ÁÅ×±Á» çÆ åð·» íÅÜêÅ ç¶ Õ¹Þ êzÇþè
ÇòÁÕåÆ òÆ ÃìÇÃâÆÁ» Öåî Õðé Ü» ØàÅÀ¹ä ìÅð¶ Çò¾å î§åðÆ Ã. îéêzÆå ÇÃ§Ø ìÅçñ ç¶
ÇòÚÅð» éÅñ ÃÇÔîåÆ êz×à Õð ü¾Õ¶ ÔéÍ
ÕäÕ çÆ éòÄ ÇÕÃî ÁËÚ. âÆ. BIFG Óå¶
ð¼ÖóÅ ÇÕÃÅé î¶ñ¶ ÓÚ Ô¯ò¶×Æ ÇòÚÅð-ÚðÚÅ
êÇàÁÅñÅ, BH Ãå§ìð (í×òÅé çÅÃ)-ÕäÕ
À¹åêÅçé ÓÚ ÚÆé ù Û¾â Õ¶ íÅðå Çòôò ÓÚ Ãí î¹ñÕ» éÅñ¯º Á¾×¶ þÍ íÅðå ÓÚ ê¿ÜÅì çÅ
çðÜÅ Ãí 寺 À¹µêð þ ܯ Õ¶ºçðÆ ÕäÕ í§âÅð ÓÚ D@ 寺 GE êzåÆôå åÕ ï¯×çÅé êÅÀ¹ºçÅ
ÇðÔÅ þÍ ÇêÛñ¶ ÃÅñ BBI.F@ ñ¾Ö àé ÕäÕ Õ¶ºçðÆ í§âÅð ÓÚ ÁÅÂÆ ÇÜà ÓÚ¯º ê¿ÜÅì é¶ A@H
ñ¾Ö àé Çç¾åÆÍ ê¿ÜÅì çÆ ÔÅóÆ ÓÚ î¹¾Ö øÃñ ÕäÕ ÔÆ ìäÆ ðÔÆ Ü¯ Á¾Ü CE ñ¾Ö þÕàÁð ðÕì¶
Óå¶ ìÆÜÆ Ü»çÆ þÍ ê¿ÜÅì ÓÚ ÕäÕ çÅ êzåÆ ÔËÕà¶Áð ÞÅó DB-DC չǧàñ êzåÆ þÕà¶Áð ç¶
ÁÅñ¶-ç¹ÁÅñ¶ ع§î ÇðÔÅ þÍ ÇÂà ÓÚ Ô¹ä Öó¯·å òÆ ÁÅ ×ÂÆ þÍ ÔÅñ»ÇÕ ÕÆîÆÁÅÂÆ ÖÅç» çÆ
òð寺 BAC ÇÕñ¯×zÅî êzåÆ þÕà¶Áð þ ܯ íÅðå çÆ Á½Ãå Öêå çÅ B.CF ×¹äÅ þÍ Ç¾կ ÇÕÃî
êÆ. ìÆ. âìÇñÀ±-CDC ÇÕÃî çÅ AE ÃÅñ 寺 îåòÅåð ÇÂ¾Õ ò¾â¶ ðÕì¶ Óå¶ ìÆÇÜÁÅ ÜÅäÅ ÇÂÃ
Öó½å çÅ ò¾âÅ ÕÅðé þÍ ÁËÚ. âÆ.-BCBI ÇÕÃî ܯ ê±ð¶ â¶ã çÔÅÕÅ ê¿ÜÅì ç¶ Ö¶å» çÆ
ÒîÇñÕÅÓ ìäÆ ðÔÆ, 寺 ìÅÁç Ö¯Ü é¶ Õ¯ÂÆ Ô¯ð ç±ÜÆ Ãøñ ÇÕÃî ÇòÕÇÃå éÔƺ ÕÆåÆÍ íÅðåÆ
Ö¶åÆ Ö¯Ü Ã§ÃæÅ ò¾ñ¯º ÇòÕÇÃå ÕÆåÆ ×ÂÆ ÁËÚ. âÆ.-BHID ÇÕÃî æ¯ó·¶ Ã ÓÚ ê¾Õ Õ¶
Ú¯ÖÅ ÞÅó ç¶ ç¶ºçÆ þ êð ÇÂà ÇÕÃî çÅ åÃçÆÕô¹çÅ ìÆÜ À¹êñìè éÔÆºÍ ÇêÛ¶ ÇÜÔ¶ ÕäÕ å¶
ܽÁ» ç¶ Ö¯Ü ÃÅǧÃçÅé» çÆ Çç¾ñÆ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆ îÆÇà§× ÓÚ ÁËÚ. âÆ.-BIFG ÇÕÃî ç¶ é»Á
æ¾ñ¶ êÇÔÚÅä Õð ñÂÆ ×ÂÆ þÍ ÇÂÔ ÇÕÃî ê¿ÜÅì, ÔÇðÁÅäÅ, ê¾ÛîÆ À¹µåð êzç¶ô, åðÅÂÆ å¶
ðÅÜÃæÅé ç¶ ÇçÜÅÂÆ ç¶ ÇÂñÅÇÕÁ» ÓÚ ÕÅôå Õðé ñÂÆ ðñÆ÷ ÕÆå¶ ÜÅä çì§èÆ ÇòÚÅðÁèÆé
ÔËÍ ÇÂà ÇÕÃî 寺 FF չǧàñ êzåÆ þÕà¶Áð åÆÕ ÞÅó Çñ¾åÅ ÜÅ ÃÕçÅ þÍ ÁÜîÅÇÂô» ÓÚ
Á½Ãå ÞÅó ED չǧàñ êzåÆ þÕà¶Áð ÇéÕÇñÁÅÍ ÇÂà ÇÕÃî é¶ ÕäÕ çÆÁ» êÆ. ìÆ. âñÇñÀ±-CDC,
âìÇñÀ±. ÁËÚ.-EDB, êÆ. ìÆ. âìÇñÀ±-EE@ å¶ êÆ. ìÆ. âìÇñÀ±-E@B ÁÅÇç Ãí ÇÕÃî» éÅñ¯º
ò¾è ÞÅó Çç¾åÅÍ ÇÂà ÓÚ òè¶ð¶ ÞÅó ç¶ä òÅñÆ êÆ. ìÆ. âìÇñÀ±-CDC ÇÕÃî éÅñ¯º AB.DD
êzåÆôå ò¾è ç¶ä çÆ Ãîð¾æÅ þÍ ÇÂÔ ÇÕÃî ÇìîÅðÆ ðÇÔå Áå¶ ÇòôÅñ í»å í»å ç¶ òÅåÅòðé ÓÚ
ìÆܶ ÜÅä ç¶ Áé¹Õ±ñ þÍ ÇÂÔ ê¾Õä ù ADB-DC Ççé ñ˺çÆ þÍ ÇÂÃ ç¶ ê½ÇçÁ» çÆ ¦îÅÂÆ IE 寺
IF Ã˺àÆîÆàð þ Áå¶ ë¹àÅðÅ íðê±ð ÕðçÆ þÍ ÇÂà ù ÕðéÅñ ì§à, ëñË× Ãî¾à å¶ ñÆë ìñÅÂÆà
çÆÁ» ÇìîÅðÆÁ» òÆ éÔƺ ñ×çÆÁ»Í ÇÂà ÓÚ Ç÷§Õ, å»ìÅ å¶ î˺×éÆ÷ çÆ îÅåðÅ ò¾è Ô¯ä ÕÅðé
ê½ôÇàÕåÅ íðê±ð ÇÕÃî þÍ ê¿ÜÅì å¶ ÔÇðÁÅäÅ ÓÚ òðåîÅé ìÆÜÆÁ» ÜÅ ðÔÆÁ» Ãí¶ ÇÕÃî» ù
îÅå ÕðçÆ þÍ ÇòÇ×ÁÅéÆÁ» ù ê±ðÆ ÁÅà þ ÇÕ ÇÂÔ ÇÕÃî ðñÆ÷ ÕÆå¶ ÜÅä À¹êð§å ÕäÕ ç¶
À¹åêÅçé ÓÚ ÃÇæðåÅ ÁÅò¶×Æ Áå¶ Öó¯å ๾à¶×ÆÍ ÇÂÔ ÇÕÃî ê¿ÜÅì ÓÚ ÇÂà çì§èÆ Ö¯Ü ÓÚ
ê¶ êóÅÁ ù Öåî Õð¶×ÆÍ ÇòÇ×ÁÅéÆÁ» é¶ ÇÂà ÇÕÃî ù ÇÕðÃÅéÆ çÅ íÇò¾Ö ç¾ÃÇçÁ» ÇÕÔÅ þ
ÇÕ ÇÂÔ ÇÕÃî ¦îÅ Ãî» Ö¶å» çÆ ðÅäÆ ìä Õ¶ ðÔ¶×ÆÍ ÕäÕ çÆ ÕÅôå ÓÚ ç±ÜÅ Ãì÷ ÇÂéÕñÅì
ÇñÁÅÀ¹ä çì§èÆ íÅðåÆ Ö¶åÆ Ö¯Ü Ã§ÃæÅ å¶ ê¿ÜÅì Ö¶åÆ ï±éÆòðÇÃàÆ ç¶ ÇòÇ×ÁÅéÆ Ö¶åÆìÅóÆ
ÇòíÅ× ç¶ îÅÇÔð» éÅñ Á¾Ü C@ Ãå¿ìð ù ð¾ÖóÅ ÇÕÃÅé î¶ñ¶ ÓÚ Ãí ÇÕÃî» çÆÁ» Çòô¶ôåÅò» å¶
çíÅòÕåÅ å¶ ÇòÚÅð-òà»çðÅ Õðé׶Í
ÿå ìÅìÅ ÂÆôð ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð òÅÇñÁ» çÆ ìðÃÆ Ãì¿èÆ î¹¾Ö ÃîÅ×î B 寺
Ü×ðÅÀ¹º, BH Ãå§ìð (Çò. êÌ.)-êÌÇþè
×¹ðç¹ÁÅðÅ éÅéÕÃð Õñ¶ð» ÇòÖ¶ ÿå ìÅìÅ ÂÆôð ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð òÅÇñÁ» çÆ ìðÃÆ Ãì¿èÆ
 î¹¾Ö
ÃîÅ×î B ÁÕåÈìð 寺 ô¹ðÈ Ô¯ä×¶Í ÇÂÔ ÃîÅ×î F ÁÕåÈìð å¾Õ Ú¾ñä׶ å¶ ÇÂà ç½ðÅé ç¯
ñóÆÁ» ÓÚ ÃÌÆ ×¹ðÈ ×Ì¿æ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ ÁÖ¿â êÅá» ç¶ í¯× êŶ ÜÅä׶ å¶ ÇòôÅñ é×ð
ÕÆðåé òÆ Õ¾ÇãÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂà Ãì¿èÆ ÜÅäÕÅðÆ Çç¿ÇçÁ» ÿå ìÅìÅ ØÅñÅ ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð
òÅÇñÁ» ç¶ ÃÕ¼åð íÅÂÆ Ôðì¿Ã ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ B ÁÕåÈìð ù ôÅî ò¶ñ¶ ÁÖ¿â êÅá»
çÆ êÇÔñÆ ñóÆ êÌÕÅô Ô¯ò¶×Æ ÇÜÃ ç¶ í¯× D ÁÕåÈìð ù êËä×¶Í ÇÂà Ççé Á×ñÆ ñóÆ êÌÕÅô
Ô¯ò¶×Æ ÇÜé·» ç¶ í¯× ÇîåÆ F ÁÕåÈìð ù êËä×¶Í À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ F ÁÕåÈìð ù Ãò¶ð¶
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÓÚ ÇòôÅñ é×ð ÕÆðåé òÆ Õ¾ÇãÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ìÅìÅ ÁðÇò¿çð ÇÿØ
éÅéÕÃð, íÅÂÆ î¶Ôð ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð, íÅÂÆ ÜÃÇò¿çð ÇÃ¿Ø Çì¿çÆ, íÅÂÆ ×¯ðÅ ÇÃ¿Ø éÅéÕÃð
ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÁÅ÷ÅçÆ Ø¹ñÅàƶ ÕÅ. ùðÜé ÇÃ³Ø éÔƺ ðÔ¶
Ú¯×Åò», BH Ãå¿ìð (î¹: Ç×¼ñ)-ç¶ô
çÆ ÁÅ÷ÅçÆ å¶ Ú¯×Åò» ç¶ ÇòÕÅà ñÂÆ À°µØ¶ ï¯×çÅé êÅÀ°ä òÅñ¶ ÕÅ. ùðÜé ÇóØ
çÅ Á¼Ü Ú¯×Åò» ÇòÖ¶ ¦îÆ ìÆîÅðÆ å¯º ìÅÁç ÇçÔ»å Ô¯ Ç×ÁÅÍ Ö¼ìÆ ÇòÚÅðèÅðÅ òÅñÆÁ» Üæ¶ì¿çÆÁ»
ÜîÔÈðÆ ÇÕÃÅé ÃíÅ ç¶ åÇÔÃÆñ ÁÜéÅñÅ êÌèÅé ÇòðÃÅ ÇòÔÅð àÇêÁÅñÅ, Ç×ÁÅé ÇÃ³Ø Ú¯×Åò»,
ÕÅ. ùÖç¶ò ÇÃ³Ø ìðÆÕÆ, ÕÅ. ×¹ðìÖô ÇÃ³Ø êÌÆå é×ð, ÕÅ. åÆðæ ÇÃ³Ø Ú½èðÆ, ÃðìÜÆå
ÇÃ³Ø å¶ ÃÆ. êÆ. ÁÅÂÆ ç¶ À°Ø¶ ÁÅ×È Ü×åÅð ÇÃ³Ø îÇÔñ»òÅñÅ é¶ ÕÅîð¶â çÆ î½å Óå¶ â±¿Ø¶
ç¹¼Ö çÅ ÇÂ÷ÔÅð ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ À°é·» çÅ Á¼Ü ìÅÁç ç¹ÇêÔð ÇÜæ¶ À°é·» é¶ ÇÂñÅÕ¶ ç¶
ÁÅ÷ŲçÆ Ø¹ñÅàÆÁ» çÆ ïÅç×Åð À°ÃÅðé çÅ ÁËñÅé (ÔÃêåÅñ ÜÅä 寺 êÇÔñ») ÕÆåÅ ÃÆ, À°Ã
Ü×·Å À°é·» çÅ ÃÃÕÅð ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ
ÁÅÃàð¶ñÆÁÅ ÓÚ é½ÜòÅé» Óå¶ Ô¯ ðÔ¶ éÃñÆ Ôîñ¶ ÇÚ§åÅ çÅ ÇòôÅ-Õ¹ñÅð
Ú½ñ»×, BH Ãå§ìð (ùÖç¶ò
ÇçØ)-ÁÅÃàð¶ñÆÁÅ ÓÚ ñ×ÅåÅð ê¿ÜÅìÆ é½ÜòÅé» Óå¶ Ô¯ ðÔ¶ éÃñÆ Ôîñ¶ קíÆð ÇÚ§åÅ çÅ
 ÇòôÅ
ìÇäÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ þÍ ÇÂé·» ÇòÚÅð» çÅ êz×àÅòÅ ÕîñÜÆå ÇÃ§Ø Õ¹ñÅð Õ½îÆ îÆå êzèÅé ï±æ
ÁÕÅñÆ çñ (ì) é¶ Á¾Ü ð¯÷ÅéÅ ÒÁÜÆåÓ ç¶ Ú½ñ»× Ãì-çëåð ÇòÖ¶ ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Ã: Õ¹ñÅð
é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÃÅâÆ íÅðå ÃðÕÅð ù ê¿ÜÅìÆÁ» Óå¶ Ô¯ ðÔ¶ éÃñÆ ÔîÇñÁ» Ãì§èÆ ×§íÆðåÅ éÅñ
ÁÅÃàð¶ñÆÁé ÃðÕÅð Óå¶ çìÅÁ êÅÀ¹äÅ ÚÅÔÆçÅ þÍ ÇÂà î½Õ¶ À¹é·» éÅñ ÃðìÜÆå ÇÃ§Ø ê¿â¯ðÆ
ï±æ ÁÅ×±, Õîñ ïÔÆÁ» ï±æ ÁÅ×± òÆ ÔÅ÷ð Ãé, ÇÜé·» êzèÅé î§åðÆ âÅ: îéî¯Ôé ÇÃ§Ø å¯º
î§× ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô é½ÜòÅé» ç¶ Ã¯Ôä¶ íÇò¾Ö 寺 À¹æ¯º çÆ ÃðÕÅð ù ÜÅ×ð±Õ ÕðòŶ ÇÕ
ÇÃ¾Ö é½ÜòÅé, Õ½î ô»åÆ çÅ êzåÆÕ þ ܯ Õç¶ òÆ ÇÕö Óå¶ ÔîñÅ éÔƺ ÕðçÆ Ü¯ òèÆÁÅ
éÅ×ÇðÕ ò»× Ôð¶Õ ç¶ô ÇòÚ À¹æ¯º çÆ Áðæ-ÇòòÃæÅ ù À¹µÚÅ ü¾Õä ñÂÆ ê±ðÆ ÇîÔéå éÅñ Õ§î
Õð ðÔÆ þ, ÇÜà çÅ ÇÂÇåÔÅà ÇÕö òÆ ÜÅäÕÅðÆ çÆ î¹ÔåÅÜ éÔƺÍ
Á½ðå é¶ çÈÜÅ ÇòÁÅÔ ÕðÅÀ¹ä çÅ ç¯ô ñÅ Õ¶ ÇòÁÅÔ ð¯ÇÕÁÅ
Ú½×Åò» ç¶ ÇÂÕ êËñ¶Ã ÓÚ çÈÜÅ ÇòÁÅÔ ÕðÅÀ°ä ÁÅÇÂÁÅ ñÅóÅ å¶ À¹Ãç¶ Çê¼Û¶ ìËáÆ ÚÈó¶
Ãî¶å îéçÆê Õ½ð ÇÜÃ é¶ ç¯ô ñÅÇÂÁÅ ÇÕ î¶ðÅ ç¯ îÔÆé¶ êÇÔñ» ÇÂà éÅñ ÇòÁÅÔ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆÍ
åÃòÆð: î¹: Ç×¼ñ
Ú¯×Åò», BH Ãå¿ìð (î¹:
Ç×¼ñ)-ìñÇò¿çð ÇÃ³Ø ê¹¼åð Ãòðé ÇÃ³Ø òÅÃÆ ñÅñê¹ðÅ Ç÷ñ·Å åðéåÅðé ù À°Ã òÕå ñËä¶ ç¶
ç¶ä¶ êË ×¶ Ü篺 Ú½×Åò» ç¶ ÇÂÕ êËñ¶Ã ÓÚ ÇòÁÅÔ î½Õ¶ îéçÆê Õ½ð ê¹¼åðÆ Ã¹Öç¶ò ÇóØ
é¶ ÁÅêäÆ íÈÁÅ ç¶ éÅñ ÃåéÅî Õ½ð òÅÃÆ é¼æÈ Ú¼Õ é¶ ÁÅ Õ¶ ð½ñÅ êÅ Çç¼åÅ ÇÕ À°Ã çÅ ç¯
îÔÆé¶ êÇÔñ» À°Ã éÅñ ÇòÁÅÔ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆÍ ñóÕÅ ø½Ü ÓÚ åÅÇÂéÅå ÔËÍ Á¼Ü Ú½×Åò» ç¶ ÇÂÕ
êËñ¶Ã ÓÚ Ü篺 ùéÆåÅ ê¹¼åðÆ åðöî ÇÃ³Ø Çê³â îÇÔîçê¹ðÅ ù ÇòÁÅÔ ÕðòÅÀ°ä ñÂÆ ÁÅÇÂÁÅ
å» ÕÇæå êÇÔñ¶ ÇòÁÅÔ òÅñÆ ñóÕÆ îéçÆê Õ½ð é¶ ÃÈÔ¶ ÚÈó¶ Ãî¶å ð½ñÅ êÅ Çç¼åÅÍ ÃÈÚéÅ
ÇîñÇçÁ» ñ¯ê¯Õ¶ ê¹Çñà æÅä¶ ç¶ Ãì dzÃêËÕàð ÔðÜÆå ÇÃ³Ø çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á êËñ¶Ã ù ضð
ÇñÁÅ å¶ ÃîÅ×î ð¯Õ Çç¼åÅ êð ÇÂÕ ÇÂÕ¼áÆ åÃòÆð 寺 ÇÂñÅòÅ îéçÆê Õ½ð ÁÅêä¶ ÇòÁÅÔ çÅ
Õ¯ÂÆ ÃìÈå éÔƺ ê¶ô Õð ÃÕÆÍ ÇÂà ÕðÕ¶ ç¯Ô» Çèð» ù æÅäÅ ñ¯ê¯Õ¶ í¶Ü Çç¼åÅ Ç×ÁÅÍ ìÅÁç
ç¹ÇêÔð ÁËÃ. ÁËÚ. ú. ñ¯ê¯Õ¶ dzÃ: ðôêÅñ ÇÃ³Ø é¶ ÁÅêä¶ çøåð ÓÚ ç¯Ô» Çèð» ù ì¹ñÅ Õ¶
îéçÆê Õ½ð òñ¯º ê¶ô ÕÆå¶ ÃìÈå çÆ ØÅà ÕðÕ¶ ÇòÁÅÔ ÕðÅÀ°ä ñÂÆ ÁŶ ñóÕ¶ ù ÁÅêäÆÁ»
ÇòÁÅÔ çÆÁ» ðÃî» êÈðÆÁ» Õðé ñÂÆ Û¼â Çç¼åÅÍ Ü篺ÇÕ îéçÆê Õ½ð é¶ æÅäÅ åðéåÅðé çÆ
Ú½ºÕÆ ÕË𯺠ÇòÖ¶ Çðê¯ðà çðÜ ÕðòÅÂÆ ÃÆÍ
îÅñ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» çÆ î¹Á¾åñÆ çÅ îÅîñÅ ×ÇÔðÅÇÂÁÅ
Ç÷ñ·¶
ÓÚ ç¯ ÇçéÅ î¹Õ§îñ ÔóåÅñ çÅ ÁËñÅé
Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÇòÖ¶ îÅñ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» å¶ íðÅåðÆ Üæ¶ì§çÆÁ» çÆ Ô¯ÂÆ îÆÇà§×
鱧 çì¯èé Õðç¶ Ô¯Â¶ Ã: ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø éâÅñÅ ÃÆéÆ: îÆå êzèÅé ê¿ÜÅì ðËòÆÇéÀ± ÁÅÇëÃð÷
ÁËïÃƶôéÍ À¹é·» éÅñ Ã: ÃåéÅî ÇçØ, Ã: ÔðçÆê ÇÃ§Ø èÅñÆòÅñÍ åÃòÆð» : ÔîôÅÇÂé Ãà±âÆú
Ô¹ÇôÁÅðê¹ð, BH Ãå§ìð (ìñÇܧçð êÅñ
ÇçØ, ÔðêÌÆå Õ½ð)-îÅñ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» çÆ î¹Á¾åñÆ é±§ ñË Õ¶ êËçÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÇòòÅç
קíÆð Ô¹§çÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ Á¾Ü îÅñ ÇòíÅ× çÆÁ» ò¾Ö-ò¾Ö Üæ¶ì§çÆÁ» 寺 ÇÂñÅòÅ íðÅåðÆ Üæ¶ì§çÆÁ»
ò¾ñ¯º û޶ å½ð Óå¶ øËÃñÅ ÕÆåÅ ÇÕ C@ Ãå§ìð å¶ A ÁÕå±ìð 鱧 Ç÷ñ·¶ Á§çð ÁÇèÕÅðÆ/ÕðîÚÅðÆ
Ãî±ÇÔÕ Û¹¾àÆ ñË Õ¶ Ç÷ñ·Å þâ Õ¹ÁÅðàð Óå¶ îÅñ î§åðÆ ÇÖñÅø ÇòôÅñ ð¯Ã î¹÷ÅÔðÅ Õðé׶Í
Á¾Ü Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÇòÖ¶ ê¿ÜÅì ðËò¶ÇéÀ± ÁÅøÆÃð÷ ÁËïÃƶôé ç¶ ÃÆéÆ: îÆå êzèÅé Ã:
×¹ðîÆå ÇÃ§Ø éâÅñÅ çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á ÇÂÕ íðòƺ îÆÇà§× Ô¯ÂÆ ÇÜà ÓÚ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ
Ç÷ñ·Å ÕÅ鱧ׯ ÁËïÃƶôé, çÆ ðËò¶ÇéÀ± êàòÅð ï±éÆÁé, îéÆÃàðÆÁñ ÃàÅë ï±éÆÁé, òÃÆÕÅ
éòÆà ï±éÆÁé , é§ìóçÅð ï±éÆÁé ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð» é¶ ò¾âÆ Ç×äåÆ ÓÚ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅÍ îÆÇà§×
鱧 çì¯èé ÕðÇçÁ» Ã: éâÅñÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ îÅñ î§åðÆ ò¾ñ¯º ç¯ åÇÔÃÆñçÅð» å¶ ÇÂÕ éÅÇÂì
åÇÔÃÆñçÅð 鱧 î¹Á¾åñ ÕðÕ¶ ܯ å¹×ñÕÆ ëðîÅé ÜÅðÆ ÕÆåÅ þ À¹Ã éÅñ ÇòíÅ× ÓÚ îÅñ î§åðÆ
ç¶ ÇÖñÅø ð¯Ã þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÕ êÅö ÇâêàÆ ÕÇîôéð Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÁÅêäÆ Çðê¯ðà ÓÚ
ÇñÖ ÇðÔÅ þ ÇÕ Ãà˺ê عàÅñ¶ ÓÚ åÇÔÃÆñçÅð» çÆ Õ¯ÂÆ ÇîñÆí¹×å Ü» ìçéÆåÆ éÔƺ þ êð
ç±Ü¶ êÅö îÅñ î§åðÆ ÇÂé·» ÁÇèÕÅðÆÁ» 鱧 Çìé» ÇÕö ÕÅðé î¹Á¾åñ ÕÆåÅ þÍ Ã: éâÅñÅ
é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ç÷ñ·Å Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ç¶ Ãî±Ô îÅñ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆ/ÕðîÚÅðÆ å¶ íðÅåðÆ Üæ¶ì§çÆÁ»
ò¾ñ¯º C@ Ãå§ìð å¶ A ÁÕå±ìð 鱧 Ãî±ÇÔÕ Û¹¾àÆ ñË Õ¶ Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÇòÖ¶ ÇòôÅñ ð¯Ã
î¹÷ÅÔðÅ ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂà çØðô çÆ Á×ñÆ ÕóÆ åÇÔå B ÁÕå±ìð 鱧 ê¿ÜÅì
ðËò¶ÇéÀ± ÁÅÇëÃðÜ ÁËïÃƶôé çÆ ÁË×ÜËÕÇàò Õî¶àÆ çÆ îÆÇà§× Ô¯ò¶×Æ ÇÜà ÓÚ Á×ñ¶
çØðô çÆ ð±ê-ð¶ÖÅ çÅ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ À¹é·» ÇÂÔ òÆ î§× ÕÆåÆ ÇÕ ÇâêàÆ ÕÇîôéð
Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ò¾ñ¯º î¹Á¾åñ ÕÆå¶ ÕñðÕ» 鱧 òÆ å¹ð§å ìÔÅñ ÕÆåÅ ÜÅò¶ ܶÕð ÁÇÜÔÅ éÔƺ
ÕÆåÅ Ü»çÅ å» ÇâêàÆ ÕÇîôéð Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ç¶ ÇÖñÅë òÆ î¯ðÚÅ Ö¯ñ· Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ Ã: ÔðçÆê ÇÃ§Ø èÅñÆòÅñ åÇÔÃÆñçÅð ôÅÔÕ¯à, Ã: ÃåéÅî ÇçØ
Çëñ½ð (ç¯ò¶º îÆå êzèÅé ê¿ÜÅì ðËò¶ÇéÀ± ÁÅÇëÃðÜ ÁËïÃƶôé), Ã: ìðÇܧçð ÇçØ
åÇÔÃÆñçÅð éò» ôÇÔð êzËà ÃÕ¾åð ê¿ÜÅì ðËò¶ÇéÀ± ÁÅÇëÃð÷ ÁËïÃƶôé, Ã: ìÇð§çð î¯Ôé
ì¶çÆ êzèÅé òÃÆÕ éòÆà ï±éÆÁé, Ã: î§×ñ ÇÃ§Ø êzèÅé é§ìóçÅð ï±éÆÁé Ç÷ñ·Å Ô¹ÇôÁÅðê¹ð,
Ã: ÔðÇܧçð ÇÃ§Ø å¾×ó êzèÅé ÕÅ鱧ׯ ÁËïÃƶôé, Ã: ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø êzèÅé êàòÅð ï±éÆÁé,
ÃzÆ îé¯Ôð ñÅñ êzèÅé îéÆÃàðÆÁñ ÃàÅë ï±éÆÁé, Ã: çðìÅðÅ ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ åÇÔÃÆñçÅð çñÔÅ,
Ã: ÇêzåêÅñ ÇÃ§Ø åÇÔÃÆñçÅð ×ó·ô§Õð, ÃzÆ îé¯Ôð ñÅñ éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð í±§×Å, Ã: ÔðêÅñ
ÇÃ§Ø éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ×ó·çÆòÅñÅ, Ã: ×¹ðç¶ò ÇÃ§Ø éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð îÅÇÔñê¹ð, Ã:
Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ×ó·ô§Õð, Ã: ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð à»âÅ, ÃzÆ
êzçÆê Õ¹îÅð éÅÇÂì åÇÔÃÆñçÅð ÁÅçîê¹ð, Ã: Çôòçðôé ÇÃ§Ø Üéðñ ÃÕ¾åð êàòÅð ï±éÆÁé,
ÃzÆ ×¹ðî¶ñ ðÅî ÇÞ§î, ÃzÆ Ç´ôé Õ¹îÅð îé¯ÚÅ Ö÷ÅéÚÆ, Ã: ÕôîÆð ÇÃ§Ø îéÆÃàðÆÁñ ÃàÅë
ÁÅÇç Ãî¶å ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ À¹êð¯Õå Üæ¶ì§çÆÁ» ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÃÃåÆÁ» ù îÇÔ¿×ÆÁ» çòÅÂÆÁ» ò¶Úä çÅ
عàÅñÅ Ú¾ñ ÇðÔË ÒÜé Á½ôèÆÓ ç¹ÕÅé» ÓÚ
î¹éÅøÅ éÔƺ
çÅ çÅÁòÅ ÕðÕ¶ ÇÂÕ çòÅÂÆ îðÆ÷» ù ò¶ÚÆ Ü»çÆ ÕÂÆ î¹¼ñ» Óå¶
Üñ¿èð, BH Ãå¿ìð (Çôò)- ðÅÜ ÇòÚ
ÇÃÔå ÇòíÅ× é¶ ÁÅî îðÆ÷» ù ÃÃåÆÁ» çòÅÂÆÁ» À¹êñìè ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ ÒÜé Á½ôèÆÓ çÆÁ»
ç¹ÕÅé» Ö¯ñ·ÆÁ» Ôé Í ÇÜé·» Ç÷Çñ·Á» ÇòÚ ÇÂÔ ç¹ÕÅé» Ö¯ñ·ÆÁ» Ôé À¹é·» ÇòÚ «ÇèÁÅäÅ,
Üñ¿èð, Á¿ÇîÌåÃð, êÇàÁÅñÅ, î¯ÔÅñÆ, ëðÆçÕ¯à, î¯×Å, ìÇá¿âÅ, îÅéÃÅ å¶ Çøð¯÷ê¹ð ôÅÇîñ
ÔéÍ Õ¹Þ ç¹ÕÅé» ÇòÚ ÇÂà ò¶ñ¶ ÃÃåÆÁ» çòÅÂÆÁ» ù îÇÔ¿×Å ò¶Úä çŠعàÅñÅ Ú¾ñ ÇðÔÅ ÔË
ÇÜà ÕðÕ¶ À¹Õå ç¹ÕÅé» çÆ íð¯Ã¶ï¯×åÅ òÆ ô¾Õ ç¶ Ø¶ð¶ ÓÚ ÁÅ ×ÂÆ þÍ Õ¹Þ ç¹ÕÅé» ÇòÚ
ÕÆîå» òÃÈñ Õðé ñÂÆ ñ¾×Å çÅÁ ñ×ÅÇÂÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ å¶ ÇÂà éÅñ îðÆ÷» Õ¯ñ¯º C@@ 寺 ñË
Õ¶ D@@ êÌåÆôå çÅ î¹éÅøÅ òÃÈñ ÕÆå¶ ÜÅä çÆ ÚðÚÅ þ å¶ À¹Õå òÅèÅ òÆ À¹é·» ÜËé¶ÇðÕ
çòÅÂÆÁ» 寺 òÃÈñ ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ ÇÜÔóÆÁ» ÇÕ îÅðÕ¶ òÅñÆÁ» çòÅÂÆÁ» ç¶ î¹ÕÅìñ¶ æ¯Õ
ìÅ÷Åð ÇòÚ ÇÕèð¶ Ç÷ÁÅçÅ ÃÃåÆÁ» ÔéÍ ÜËé¶ÇðÕ çòÅÂÆÁ» çÆ ÕÆîå ÁÃñ ÇòÚ ÕÅëÆ Ø¾à Ô¹¿çÆ
ÔË êð À¹Õå çòÅÂÆÁ» ç¶ À¹êð (ÁËî.ÁÅð. êÆ.) ÕÅëÆ ÛÅêÆ ×ÂÆ Ô¹¿çÆ þ å¶ À¹Õå ÁËî. ÁÅð.
êÆ. 寺 Üé Á½ôèÆ çÆÁ» ç¹ÕÅé» ÇòÚ çòÅÂÆÁ» ò¶Úä òÅñ¶ ñ¯Õ ×ÅÔÕ ç¶Ö Õ¶ çòÅÂÆÁ» çÆ
ÕÆîå òÃÈñ Õð ðÔ¶ Ôé Óå¶ ÁËî. ÁÅð. êÆ. 寺 ؾà íÅÁ å¶ çòÅÂÆÁ» ò¶Ú Õ¶ îðÆ÷» Óå¶
ÁÇÔÃÅé Õðé çÅ çÅÁòÅ òÆ Õðç¶ Ôé Í ÒÁÜÆåÓ Õ¯ñ Üé Á½ôèÆ çÆÁ» Õ¹Þ ç¹ÕÅé» å¯º ò¶ÚÆÁ»
çòÅÂÆÁ» ç¶ Çì¾ñ î½ÜÈç Ôé ÇÜÔóÆ ÇÕ ÇÂÕ çòÅÂÆ ÕÂÆ ð¶à» Óå¶ Áñ¾×-Áñ¾× îðÆ÷» ù ò¶ÚÆ
×ÂÆ ÔËÍ Üé Á½ôèÆ çÆ ÇÂÕ ç¹ÕÅé 寺 ÇÂÕ ×ðíòåÆ Á½ðå ñÂÆ ÜËé¶ÇðÕ ê̯àÆé êÅÀÈâð çÅ
â¾ìÅ B@@ ×ðÅî çÆ êËÇÕ¿× ÇÜà Óå¶ ÁËî. ÁÅð. êÆ. ADB ð¹ê¶ ÛÅêÆ ×ÂÆ ÃÆ, À¹Ã ñÂÆ
êÌçÆê ÇÃ¿Ø é»Á ç¶ ÇòÁÕåÆ é¶ À¹Õå â¾ìÅ H@ ð¹ê¶ ÇòÚ ÖðÆÇçÁÅ å¶ Ô¯ð îðÆ÷ ùÖÜÆå
Õ½ð é¶ â¾ìÅ A@@ ð¹ê¶ ÇòÚ ÖðÆÇçÁÅÍ À¹Õå ÜËé¶ÇðÕ êÅÀÈâð ç¶ â¾ì¶ çÅ æ¯Õ ÇòÚ ÇÃðë
CE ð¹ê¶ î¹¾ñ þÍ Á˺àÆ ÁËñðÜÆ òÅñÆ çòÅÂÆ ñËò¯ÃËàðÆÇÜé çÆ E ÇîñÆ×ðÅî ׯñÆÁ» ç¶
ê¾å¶ çÆ ÁËî. ÁÅð. êÆ. C@ ð¹ê¶ ÛÅêÆ ×ÂÆ þ å¶ îðÆ÷ ù À¹Õå ê¾åÅ ÇÕö ù B@ Ü» A@
ð¹ê¶ ÇòÚ ÃÃåÅ Ô¯ä çÅ çÅÁòÅ ÕðÕ¶ ò¶Ú Çç¾åÅ Ü»çÅ ÔËÍ ÇÂÔ¯ ê¾åÅ ñËò¯àËÕ ÃÆ×¾¹ñ
ëÅðîÅ Õ¿êéÆ çÅ ìÅ÷Åð ÇòÚ E ð¹ê¶ çÅ À¹êñìè þÍ ñËò¯ÃËàðÆÇÜé çÅ ê¾åÅ æ¯Õ ÇòÚ C 寺
C.E@ ð¹ê¶ ÇòÚ À¹êñìè þ å¶ À¹Õå ê¾åÅ îÇÔ¿×Å ò¶Ú Õ¶ D@@ 寺 E@@ êÌåÆôå î¹éÅëÅ
ÕîŶ ÜÅä çÆ ÚðÚÅ þÍ ÇÂÕ Ô¯ð Á˺àÆ ìÅÂÆàÕ Á½ëñÅÁËÕÇÃé Üé Á½ôèÆ çÆ ç¹ÕÅé 寺 G@
ð¹ê¶ ÁËî. ÁÅð. êÆ. òÅñÅ ÛÅÇêÁÅ À¹êñìè þÍ ÜçÇÕ À¹Õå çòÅÂÆ Ô¯ð ÇÕö Õ¿êéÆ ç¶ é»Á
Ô¶á ÇÃðë DI ð¹ê¶ (ÕËÇâñÅ çÆ Á½ëÇñé-B@@) ÇòÚ À¹êñìè þÍ Ô¯ð çòÅÂÆ ÁËîÕÃÆ Õñ¶ FBE
Á˺àÆ ìÅÂÆàÕ çòÅÂÆ ÁËæÆÕñ îÅðÕ¶ òÅñÆ î½ÕÃÆÇÕ¿â ÃÆ. òÆ. FBE (îÅéÇÕ¿â ëÅðîÅ) çÆÁ»
F ׯñÆÁ» ç¶ ê¾å¶ òÅñÆ I@ ð¹ê¶ çÆ ÁËî. ÁÅð êÆ. ÇòÚ À¹êñìè þ å¶ ÁËñâð
ëÅðîÅÇÃàÆÇÕÀÈñ çÆ ÕñÅòÅÁËÕàî çÆ HG ð¹ê¶ ÁËî. ÁÅð. êÆ. òÅñÆ Üé Á½ôèÆ çÆÁ» ç¹ÕÅé
Óå¶ A@@ ð¹ê¶ Áå¶ BF@ ð¹ê¶ ÁËî. ÁÅð. êÆ. òÅñÆ ÇòÕ ðÔÆ ÔËÍ ÜËé¶ÇðÕ ÃÆë¯ÕÇÃî-B@@
Á˺àÆ ìÅÂÆàÕ òËÕàðÆÁñ çòÅÂÆ çÆ BE@ ð¹ê¶ ÁËî. ÁÅð. êÆ. ÛÅêÆ þ å¶ îðÆ÷ ù Û¯à ç¶
Õ¶ A@@ ð¹ê¶ Ü» ÇÕö çÆ ò¶ÚÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÜçÇÕ ìÅ÷Åð ÇòÚ Ô¯ð îÅðÕ¶ òÅñÆ Õ¿êéÆ çÆ A@
ׯñÆÁ» çÅ ê¾åÅ FI ð¹ê¶ ÁËñëÆ-B@@ âÆ. àÆ. (ÁËñâð ëÅðîÅÇÃàÆÇÕÀÈñ) çÅ ÇòÕ ÇðÔÅ ÔËÍ
ÇÂà åð·» éÅñ ÜËéÇðÕ çòÅÂÆÁ» ÇÜÔóÆÁ» îÅðÕ¶ òÅñÆÁ» çòÅÂÆÁ» çÆ Õ¹ÁÅñàÆ å¯º òÆ ÕÅëÆ
Çê¾Û¶ Ôé, îéîð÷Æ òÅñÆ ÁËî. ÁÅð. êÆ. ÛêòÅ Õ¶ îðÆ÷» ù åðÆÕ¶ éÅñ ìÅ÷Åð ÓÚ ÃÃåÆÁ»
ÇòÕä òÅñÆÁ» çòÅÂÆÁ» 寺 îÇÔ¿×ÆÁ» çòÅÂÆÁ» Üé Á½ôèÆ çÆÁ» ç¹ÕÅé» Óå¶ ÇòÕ ðÔÆÁ» Ôé
ÇÜà éÅñ îðÆ÷» çÆ ÇÃÔå 寺 ÇÂñÅòÅ À¹Ã çÆ ÁÅðÇæÕ «¾à òÆ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÃÃåÆÁ»
çòÅÂÆÁ» ò¶Úä çÅ çÅÁòÅ ÕðÕ¶ À¹Õå ç¹ÕÅé» ÁËé. ÜÆ. ú. Ü» ÃîÅÜ Ã¶òÆ Ã¿×áé» ù À¹Õå
ç¹ÕÅé» ç¶ä ç¶ çÅÁò¶ ÕÆå¶ ×¶ Ãé êð À¹Õå ç¹ÕÅé» å» A@@ ð¹ê¶ îÔÆé¶ Óå¶ ÇÕ¿é» ù å¶
ÇÕÔó¶ Çéïî» åÇÔå Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ», ÇÂà ìÅð¶ ô¿Õ¶ À¹á ðÔ¶ ÔéÍ ÇÃÔå ÇòíÅ× ç¶ êÌî¹¾Ö
ÃÕ¾åð ÃÌÆ ÃåÆô Ú¿çðÅ éÅñ ×¾ñ éÔƺ Ô¯ ÃÕÆÍ |
