|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ ÁòåÅð ÇçÔÅóÅ ôðèÅ éÅñ îéÅÇÂÁÅ
åêÅ î§âÆ ç¶ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô À¹åÃò î½Õ¶ ÃÜÅÇÂÁÅ
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì çÅ îéî¯ÔÕ ÇçzôÍ åÃòÆð : Çòܶ ôðîÅ
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ÃàÅø
Çðê¯ðàð)-Á¾Ü ×¹ðç¹ÁÅðÅ ìÅìÅ ×»èÅ ÇÃ§Ø ÇòÖ¶ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ
EDAò» Üéî ÇçÔÅóÅ îËé¶Üð ÁòåÅð ÇÃ§Ø çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ôðèÅ Áå¶ À¹åôÅÔ éÅñ
îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Á¾Ü Ãò¶ð¶ íÅÂÆ Ç×ÁÅéÆ í×òÅé ÇÃ§Ø é¶ ÕæÅ ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ
ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ Ã§ÃÅð ê¾èð Óå¶ ÇÂà ñÂÆ ÜÅä¶ Ü»ç¶ Ôé ÇÕ À¹é·» é¶
í¹¾ñÆ íàÕÆ îé¹¾ÖåÅ ù ÃÔÆ ðÃå¶ êÅÇÂÁÅ Áå¶ ÃÅù ìÅäÆ çÅ îÔÅé ÃÅ×ð ç¶ Õ¶
òÅÇÔ×¹ðÈ ç¶ ñó ñÅÇÂÁÅ þÍ êÅá ç¶ í¯× À¹êð§å ÕæÅòÅÚÕ ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ
ÇÕ ÇÜÔóÅ ÇÃ¾Ö ìÅäÆ Áå¶ ìÅä¶ éÅñ éÔƺ ܹóçÅ, À¹Ô Õç¶ ô»å éÔƺ ðÇÔ ÃÕçÅÍ
À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÜªç¶ ðÇÔä ñÂÆ êçÅðæ» çÆ òÆ ñ¯ó ê˺çÆ þ Áå¶ Ü¶ òÅÇÔ×¹ðÈ
çÅ éÅî Ç×ÁÅé éÅ Ô¯ò¶ å» îé¹¾Ö Õç¶ òÆ Ã§ÃÅðÕ ÇÖ¾Ú» 寺 î¹Õå éÔƺ Ô¯
ÃÕçÅÍ îËé¶Üð ÁòåÅð ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÆ Ã¶òÅ çÆ
êÅÂÆ Çêðå ù ÃîðÇêå Ô¹§ÇçÁ» ÁÅªç¶ Ççé» ÇòÚ Á§åÇð§× Õî¶àÆ î˺ìð çå à¶Õ
ÇÃ§Ø èé½ñÅ çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ À¹é·» îÅÂÆÁ» Áå¶ ì÷¹ð×» çÅ ÃéîÅé Õð»×¶, ÇÜÔó¶
¦î¶ Ã 寺 Ãò¶ð¶-ôÅî ×¹ðÈØð çÆ ÇéôÕÅî å½ð Óå¶ Ã¶òÅ Õð ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂÃ
Çê¾Û¯º ãÅâÆ ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø ÁäÖÆ ç¶ ãÅâÆ Üæ¶ é¶ ×¹ð-ÇÂÇåÔÅà ùäÅ Õ¶ ç×å»
ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ Ã: ÁäÖÆ ç¶ Üæ¶ ù ÃéîÅÇéå Õðé çÆ ðÃî îËé¶Üð ÁòåÅð ÇÃ§Ø é¶
ÁçÅ ÕÆåÆÍ À¹é·» çÅ ÃÅæ î¹¾Ö ×z§æÆ Ã¹ðÜÆå ÇçØ, ùÖçðôé ÇÃ§Ø é¶ òÆ
Çç¾åÅÍ
Öé½ðÆ, (ê¾åð êz¶ðÕ) - ÃæÅéÕ ôÇÔð ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÅåôÅÔÆ é½òÄ (ÿå ÁÅôðî)
ÓÚ ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ Üéî ÇçÔÅóÅ ìóÆ ôðèÅ å¶ À¹åÃÅÔ éÅñ îéÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅÍ Üéî ÇçÔÅó¶ ç¶ Ã¿ì¿è ÓÚ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÓÚ íÅðÆ ÃÜÅòà å¶ çÆêîÅñÅ
ÕÆåÆ ×ÂÆ ÃÆ å¶ Ãò¶ð¶ êÌíÅò ë¶ðÆ Õ¾ãÆ ×ÂÆ, ÇÜà ÓÚ ìÅìÅ êÇò¾åð ÇÿØ,
íÅÂÆ ×¹ðÜÆå ÇÃ¿Ø ÁÅÇç é¶ ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ Üéî å¶ ÜÆòé ÿì¿èÆ
ÕæÅ ÕðÕ¶ ÿ×å» ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ À¹êð¿å ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÓÚ ÚÅÔ, Üñ¶ìÆÁ»,
êÕ½ÇóÁ» çÅ ñ¿×ð òÆ ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂÔ é×ð ÕÆðåé ÕËæñ ð¯â éðòÅéÅ ð¯â
Ô¹¿çÅ Ô¯ÇÂÁÅ òÅÇêà ׹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÜÅ ÃîÅêå Ô¯ÇÂÁÅÍ
ÇÂæ¯ é¶óñ¶ Çê¿â ÁéçÅäÅ ÇòÖ¶ ÃzÆ ×¹ð± éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ Üéî ÇçÔÅóÅ ìóÆ
ôðèÅ Áå¶ À¹åôÅÔ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà Ãì§è ÇòÚ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶
ÃzÆ ÁÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ç¶ í¯× êŶ ׶ å¶ ðÅ×Æ Çÿػ ÕæÅ ÕÆðåé ÕðÕ¶ ç×å»
駱 ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ ×¹ð± çÅ ¦×ð òÆ Áå¹¾à òðÇåÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ìñÅÕ Ã§îåÆ ç¶
À¹ê Ú¶ÁðîËé ÃåêÅñ ÇÃ§Ø ÁéçÅäÅ, Ãðê¿Ú Ç×ÁÅéÆ ðÅî, Ü×çÆô ðŶ ÃÅìÕÅ
Ãðê¿Ú, ×¹ðܧà ÇçØ, çðìÅðÅ ÇÃ§Ø ÔÇðÁÅÀ±, ìñÇò§çð ÇçØ, ÃÅì± çÆé, çðôé
ê¿Ú Ãî¶å Ãî±Ô ×z»î ê¿ÚÅÇÂå å¶ Çê¿â òÅÃÆ î½Ü±ç ÃéÍ
îÇÔñ Õñ», (Çé¾ÜÆ ê¾åð ê¶zðÕ)-êÇÔñ¶ êÅåôÅÔ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ
ÁòåÅð ÇçÔÅóÅ Á¾Ü ÇÂÇåÔÅÃÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì êÅåôÅÔÆ Û¶òƺ îÇÔñ Õñ» ÇòÖ¶
êÈðÆ ôðèÅ å¶ À¹åôÅÔ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà Ã ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ÜÆ
ç¶ Ã§êÈðé í¯× êÅÀ¹ä À¹êð§å ê¿Ü ÇêÁÅÇðÁ» çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á îÔÅé Áñ½ÇÕÕ é×ð
ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ, ÇÜà éÅñ êÇðÕðîÅ Õð ðÔÆÁ» ç×å» ù À¹Ø¶ ðÅ×Æ Üæ¶
íÅÂÆ ×¹ðÚðé ÇÃ§Ø å¶ íÅÂÆ Õ¹ñçÆê ÇÃ§Ø å¯º ÇÂñÅòÅ ê¿æÕ ãÅâÆ ÜæÅ ×¹ðî¶ñ
ÇÃ§Ø ÕÅñ¶ÕÅ, ÕòÆôðÆ Ü¾æ¶ Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø îÅäÈÕ¶ Áå¶ ×¾åÕÅ êÅðàÆ Üæ¶çÅð
ùÖç¶ò ÇÃ§Ø Õ¯à繧éÅ ò¾ñ¯º ´îòÅð ðÃÇí§é¶ ÕÆðåé, ÇÂÇåÔÅÃÕ òÅð» ùäÅ Õ¶
å¶ ×¾åÕ¶ ç¶ Ü½Ôð ÇòÖÅ Õ¶ ÇéÔÅñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ é×ð ÕÆðåé ÇòÚ ôÅÇîñ ç×å» çÅ
Çê¿â òÅÃÆÁ» å¶ ç¹ÕÅéçÅð» ò¾ñ¯º æ»-æ» ¦×ð ñ×Å Õ¶ Çé¾ØÅ ÃòÅ×å ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ÇÂà î½Õ¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ Õî¶àÆ êzèÅé ìÅìÅ ô¶ð ÇçØ, ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé î¶Üð
ÇçØ, îÆå êzèÅé ÜðéËñ ÇÃ§Ø í¯ñÅ, ÃÕ¾åð Õðî ÇçØ, ÕÅðÜÕÅðÆ î˺ìð îÇÔ§çð
ÇÃ§Ø é§ìðçÅð å¶ îÇÔ§çð ÇÃ§Ø ãƺâÃÅ î¹¾Ö êzì§èÕ» 寺 ÇÂñÅòÅ ô¯zîäÆ
ÁÕÅñÆ çñ òðÇÕ§× Õî¶àÆ î˺ìð Üæ¶çÅð ÁÜî¶ð ÇçØ, ïÈæ Çò§× ç¶ Õ½îÆ Üæ¶ì§çÕ
ÃÕ¾åð ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø Ã¹¾ÖÅ, ðÇܧçðêÅñ ÇÃ§Ø Çì¾àÈ ÚÆî», ê¿Ú éÛ¾åð ÇçØ
ì¹¾àð Áå¶ ÃÅìÕÅ ê¿Ú ÔðÆ ÇÃ§Ø ÚÆî» ÁÅÇç ÁÅ×È òÆ î½ÜÈç ÃéÍ
Öé½ðÆ, éò§ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-ÃzÆ ×¹ð± ×z§æ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ êzÕÅô À¹åÃò
ç¶ Ãì§è ÇòÚ Á¾Ü ÃæÅéÕ ×¹ð±ç¹ÁÅðÅ Û¶òƺ êÅåôÅÔÆ çÆ åð믺 é×ð ÕÆðåé çÅ
ÁÅï¯Üé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ êÅñÕÆ ÃÅÇÔì ÇòÚ ×¹ð± ÜÆ çÆ ÃòÅðÆ é±§ ë¹¾ñ» éÅñ
ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ò¾Öð¶ ò¾Öð¶ ÃÕ±ñ» ç¶ ì¾ÇÚÁ» Áå¶ é×ð çÆ Ã§×å é×ð ÕÆðåé ç¶
éÅñ éÅñ Ú¾ñ ðÔ¶ ÃÆÍ ì˺â ìÅÇÜÁ» ç¶ éÅñ é×ð ÕÆðåé î¹¾Ö ìÅ÷Åð ÕËæñ ð¯â
Áå¶ ìÅÂÆêÅà ð¯â 寺 Ô¹§çÅ Ô¯ÇÂÁÅ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÚ òÅÇêà ÁÅ Ç×ÁÅÍ
íòÅéÆ×ó, (Çòô¶ô êzåÆÇéè) - ôzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ Üéî ÇçÔÅó¶ ç¶ Ãì§è
ÇòÚ ÃæÅéÕ îÅåŠק×Å ×ðñÜ ÕÅñÜ ÇòÖ¶ ÃîÅ×î ÕðÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÇòÚ ÕÅñÜ
çÆÁ» ÇòÇçÁÅðæä», ÃàÅë òñ¯º ôzÆ Üê¹ÜÆ ÃÅÇÔì ç¶ êÅá ÁÅð§í ÕðÕ¶ ç¶×Å
ÃÜÅÂÆÁŠ׺ÆÁÅ Óå¶ Çëð Ú½êÅÂÆ ÃÅÇÔì, ùÖîéÆ ÃÅÇÔì Óå¶ ÁÅé§ç ÃÅÇÔì ç¶
êÅá ÕÆå¶ ×¶ Óå¶ Ãðì¾å ç¶ íñ¶ ñÂÆ ÁðçÅà ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÕÅñÜ çÆ
ÁËî.âÆ. ÔðÜÆå Õ½ð é¶ ÇÜæ¶ êÇÔñÆ êÅåôÅÔÆ ç¶ ÁòåÅð ê¹ðì çÆ òèÅÂÆ Çç¾åÆ
À¹æ¶ ×¹ðÈ ç¶ ÜÆòé ìÅð¶ ÇòÃæÅð êÈðòÕ ÚÅéäÅ êÅÇÂÁÅÍ Óå¶ À¹é·» òñ¯º çðÃŶ
îÅð×» Óå¶ Ú¾ñä çÆ êz¶ðéÅ Çç¾åÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÕÅñÜ ç¶ ÚËÁðîËé ÇçÕçð
ÇÃ§Ø òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
èÈðÆ, (Çòô¶ô êÌåÆÇéè)- ÃÅÇÔì ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êÌÕÅô ê¹ðì î½Õ¶
Óå¶ èÈðÆ ôÇÔð Áå¶ Çê³â» ç¶ ò¼Ö-ò¼Ö ×¹ðç¹ÁÅÇðÁ» ÇòÚ ÃÌÆ ÁÅÖ³â êÅá ÃÅÇÔì
ç¶ í¯× êŶ ׶ Áå¶ ¦×ð òÆ Áå°¼à òðåŶ ×Â¶Í Ô÷Åð» çÆ Ç×äåÆ ÇòÚ Ã¿×å»
é¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ î¼æÅ à¶ÇÕÁÅ Áå¶ ÃÅð¶ ×¹ðç¹ÁÅÇðÁ» ÇòÚ ÇêÛñ¶ ç¯
Ççé» å¯º çÆêîÅñÅ ÕÆåÆ Ô¯ÂÆ ÔË Áå¶ ñ¯Õ» é¶ ÇÂ¼Õ çÈÃð¶ ù ×¹ðê¹ðì Ççòà Óå¶
òèÅÂÆÁ» Áå¶ å¯ÔÇøÁ» çÅ ÁÅçÅé-êÌçÅé ÕÆåÅÍ
åêÅ î§âÆ, (ê¾åð ê¶zðÕ» ðÅÔÄ)-ÇÃ¾Ö èðî ç¶ ìÅéÆ Áå¶ Çþֻ ç¶ êÇÔñ¶ ×¹ðÈ
ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô À¹åÃò ç¶ î½Õ¶ ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÇÃ§Ø ÃíÅ
çÆ ÃîÈÔ Õî¶àÆ ò¾ñ¯º ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ìÔ¹å ÔÆ òèÆÁÅ ã§× éÅñ ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ
Áå¶ ÇìÜñÆ ñóÆÁ» éÅñ çÆêîÅñÅ òÆ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ êzÕÅô À¹åÃò î½Õ¶ ñ¯Õ» ò¾ñ¯º
ÁÅêä¶ Øð» ÇòÚ òÆ çÆêîÅñÅ ÕÆåÆ Áå¶ ÇÂÕ çÈÃð¶ éÅñ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ
ç¶ êzÕÅô À¹åÃò çÆÁ» òèÅÂÆÁ» Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ»Í
ÇÂ毺 é¶óñ¶ Çê¿â Çã¾ñò» ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÅåôÅÔÆ é½òƺ ÇòÖ¶ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ
ç¶ò ÜÆ çÅ êzÕÅô À¹åÃò ìóÆ ôðèÅ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Õî¶àÆ ç¶ êzèÅé ×¹ðܧà
ÇÃ§Ø é¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆ ÇÕ ÇÂà î½Õ¶ ç×å» ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì
ÇòÖ¶ êÔ§¹ÚÆÁ»Í êÅá ç¶ í¯× À¹êð§å Üñ¶ìÆÁ» çÅ ¦×ð òÆ ç¹êÇÔð å¾Õ òðåÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅ Áå¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ çÆêîÅñÅ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ðÈê ÇçØ,
Ôðí×òÅé ÇçØ, ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø å¯º ÇÂñÅòŠç×å» ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ î½ÜÈç ÃéÍ
ÇÂö åð·» ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô À¹åÃò ç¶ Ãì§è ÇòÚ ÃæÅéÕ
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÇÃ§Ø ÃíÅ ÇòÖ¶ èÅðÇîÕ ÃîÅ×î ìóÆ ôðèÅ éÅñ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂÃ
ÃîÅ×î ÇòÚ ÔñÕÅ íç½ó ç¶ ÇòèÅÇÂÕ å¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé çå ìñòÆð ÇÃ§Ø Ø¹§éà Çòô¶ô
ðÈê ÇòÚ ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í ×¹ðç¹ÁÅðÅ çÆ Õî¶àÆ ò¾ñ¯º çå ìñòÆð ÇÃ§Ø Ø¹§éà ù ÜÆ
ÁÅÇÂÁ» ÇÕÔÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÇÂñÅÕ¶ çÆÁ» ç×å» é¶ ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ êÔ¹§Ú
Õ¶ ÁÅêäÆ ÔÅ÷ðÆ ñ×òÅÂÆ å¶ ×¹ðÈ Øð çÆ Ã¶òÅ ÕÆåÆÍ Ãò¶ð ò¶ñ¶ ðÅ×Æ Ççػ
ò¾ñ¯º ðÃÇí§éÅ ÕÆðåé ÕðÕ¶ ç×å» ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÃîÅ×î ÇòÚ ì¯ñÇçÁ»
çå ìñòÆð ÇÃ§Ø Ø¹§éÃ é¶ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô À¹åÃò çÆ Ã§×å» ù
òèÅÂÆ Çç¾åÆ Áå¶ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ ç¾Ã¶ îÅð× Óå¶ Ú¾ñä ñÂÆ ÇÕÔÅÍ
ÇÂà î½Õ¶ Ç×ÁÅéÆ Ç§çð ÇçØ, ìñò§å ÇÃ§Ø Ô¯ð» é¶ ÁÅêä¶ ÇòÚÅð ð¾Ö¶ ׶Í
Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ ÇÂà î½Õ¶ Çò§çð ÇÃ§Ø êzèÅé, ÃÆéÆÁð ÁÕÅñÆ ÁÅ×È ðäÜÆå
ÇÃ§Ø ìÅÃÆ, ðäÜÆå ÇÃ§Ø ê¿ÛÆ, í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø ê¹ðìÅ, ê¿Çâå Õ¶òñ ÇçØ,
çðòÅðÅ ÇÃ§Ø êðÜÅêå, ì¶Á§å ÇçØ, Çô§çð ÇçØ, Û¯àÈ ðÅî ì»Ãñ, Áô¯Õ Çî¾åñ
Áå¶ Ã§×å» ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ î½ÜÈç ÃéÍ
Ô§ÇâÁÅÇÂÁÅ, (ê¾åð êz¶ðÕ)-ÃæÅéÕ ÕÃì¶ å¯º ÇÂñÅòÅ Ö¹¾âÆ Õñ», Ö¹¾âÆ Ö¹ðç
ÁÅÇç ÓÚ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô ×¹ðê¹ðì î½Õ¶ Óå¶ ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá
ÃÅÇÔì êzÕÅô ÕðòÅ Õ¶ í¯× êŶ ×Â¶Í Ã§×å» ò¾ñ¯º ìóÆ ôðèÅ, íÅòéÅ Áå¶
èÈîèÅî éÅñ ×¹ðÈ ÜÆ çÅ ê¹ðì îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Çê¿â Ö¹¾âÆ Ö¹ðç ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ
ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ìÆåÆ ðÅå çå ìÅìÅ ðäÜÆå ÇÃ§Ø ÇçÁÅñ×ó· íÆÖÆ òÅÇñÁ» ç¶ ðÅåðÆ
çÆòÅé ÃÜŶ ×Â¶Í ÇÂà Ã À¹é·» ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ ÚñŶ îÅð× Óå¶
êÇÔðÅ ç¶ä ñÂÆ Ã§×å» ù çì¯èé ÕÆåÅÍ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ×¹ðÈÃð ê¾ÕÅ ÃÅÇÔì
Ô§ÇâÁÅÇÂÁÅ, ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì Ö¹¾âÆ Ö¹ðç, ×¹ðç¹ÁÅðÅ î§ÜÆ ÃÅÇÔì Ö¹¾âÆ Õñ»
Áå¶ ×¹ðç¹ÁÅðŠïÔÆÁÅäÅ ÃÅÇÔì è½ñÅ-Ö¹¾âÆ Ö¹ðç ÇòÖ¶ çÆêîÅñÅ ÕðÕ¶ ÖÈì
ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂñÅÕ¶ çÆÁ» ç×å» ò¾ñ¯º ÁÅêä¶ Øð» ÓÚ çÆò¶ ìÅñ Õ¶ çÆêîÅñÅ
ÕÆåÆ Áå¶ ÁÅÇåôìÅ÷Æ ÕÆåÆÍ ò¾Ö-ò¾Ö æÅò» Óå¶ í¯× ç¶ î½Õ¶ Óå¶ êzèÅé íðêÈð
ÇçØ, îËé¶Üð ÜÆå ÇçØ, îÆå êzèÅé Õ¹ñçÆê ÇçØ, î¹¾Ö ×z§æÆ ×¹ñÅì ÇçØ,
êzèÅé Ú§ç ÇÃ§Ø ê¿Ú, ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ùÖç¶ò ÇçØ, ×z§æÆ ×¹ðîÆå ÇçØ, Ü×ç¶ò
ÇÃ§Ø Ãð», çðôé ÇÃ§Ø Ãð», êzèÅé ×¹ðìÚé ÇçØ, ×¹ðéËì ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ î˺ìð
ìñÅÕ Ã§îåÆ Ö¹¾âÆ Õñ», î¾Öä ÇÃ§Ø îÇÔðîÆÁÅ êzèÅé ïÈæ ÁÕÅñÆ çñ, îÇÔ§çðêÅñ
ÕÅñÅ ÁËî. ÃÆ., î¹¾Ö ×z§æÆ ÜÆòé ÇÃ§Ø ÁÅÇç ç×å» Ãî¶å ôÅÇîñ ÃéÍ îÇÔñ Õñ»,
(Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ êÇò¾åð ÁÅ×îé ê¹ðì Á¾Ü
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì êÅåôÅÔÆ Û¶òƺ Çê¿â ÛÆéÆòÅñ Õñ» ÇòÖ¶ êÈðÆ ôðèÅ íÅòéÅ
éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ í¯× êÅ Õ¶ îÔÅé ÕÆðåé å¶
ÕæÅòÅÚÕ çÆòÅé ÃÜŶ ׶, ÇÜà ÇòÚ ðÅ×Æ Ü¾æ¶ êòéçÆê ÇÃ§Ø îÇÔñ» òÅñ¶,
íÅÂÆ êðîÜÆå ÇçØ, íÅÂÆ îÇÔ§çð ÇÃ§Ø ÃÇÔÜóÅ, þâ ×z§æÆ êzÆåî ÇçØ, íÅÂÆ
×¹ðܧà ÇÃ§Ø å¶ íÅÂÆ ÇéðíË ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ðÃÇí§é¶ ÕÆðåé Áå¶ À¹Ø¶ ê§æÕ
ÇòçòÅé å¶ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÃðÕñ êzèÅé çå çñòÅð ÇÃ§Ø ÛÆéÆòÅñ é¶ ×¹ðÈ
ÃÇÔì» ç¶ ÜÆòé Óå¶ ÚÅéäÅ êÅÀ¹ºÇçÁ» ÇÃ¾Ö Ã§×å» ù ×¹ðê¹ðì çÆ òèÅÂÆ Çç§ç¶
ԯ¶ À¹é·» ç¶ çðÃŶ îÅð× Óå¶ Ú¾ñä çÆ êz¶ðäÅ Çç¾åÆ þÍ ÇÂà î½Õ¶
×¹ðç¹ÁÅðÅ Õî¶àÆ êzèÅé ÜÆå ÇçØ, õ÷ÅéÚÆ êÇò¾åð ÇçØ, ÃÕ¾åð ܯÇקçð ÇçØ,
Ö¶åÆ ÃíÅ ç¶ êzèÅé Ôðì§Ã ÇÃ§Ø í¯ñÅ, ñÅí ÇÃ§Ø ë½ÜÆ Áå¶ ïÈæ ÁÅ×È Ü×ÃÆð
ÇÃ§Ø í¯ñÅ ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ ÇÂæ¶ ç½ðÅé ×¹ðÈ Øð ç¶ ÁæÅÔ ôðèŬ ñÅñ ÇçØ
ìçéÈÕÅ ç¶ Ãî¹¾Ú¶ êÇðòÅð ò¾ñ¯º Ãðì¾å ç¶ íñ¶ Áå¶ ÇÃ¾Ö Õ½î çÆ Úó·çÆ ÕñÅ
ñÂÆ ÁòåÅð ÇçÔÅó¶ ç½ðÅé ×¹ðç¹ÁÅðÅ í¹ÁÅäÅ ÃÅÇÔì ÛÆéÆòÅñ Õñ» ÇòÖ¶ è¹ð ÕÆ
ìÅäÆ ç¶ ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ í¯× êŶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ ×¹ðÈ ÕÅ Áå¹¾à
¦×ð òðåÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ
èÈðÆ, (Çé¾ÜÆ ê¾åð ê¶zðÕ)-ÃÅÇÔì ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ ÁÅ×îé ê¹ðì ôÇÔð
Á§çð ç×å» ò¾ñ¯º êÈðé ôðèÅ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ
ðÅî×ó·ÆÁÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ×¹ðÈ ÃÅÇÔì ç¶ ÁÅ×îé ê¹ðì Ãì§èÆ êzÕÅô Òè¹ð ÕÆ
ìÅäÆÓ ç¶ ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá ç¶ í¯× À¹êð§å ðÅ×Æ Ççػ ò¾ñ¯º ×¹ðìÅäÆ ç¶ ðÃ
Çí§é¶ ÕÆðåé ðÅÔƺ ç×å» ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ Áå¶ ×¹ðÈ ÃÅÇÔì ç¶ ÜÆòé ìÅð¶
ÚÅéäÅ êÅÇÂÁÅÍ ×¹ðÈ Õ¶ ¦×ð Áå¹¾à òðåŶ ׶Í
îÅñ¶ðÕ¯àñÅ, (Çòô¶ô êzåÆÇéè, ê¾åð êz¶ðÕ) - ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶
êÌÕÅô ÇçÔÅó¶ Óå¶ ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ éÅéÕ çðìÅð å¯ Áñ½ÇÕÕ é×ð ÕÆðåé çÅ
ÁÅï¯Üé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ë¹¾ñ» éÅñ Çÿ×ÅðÆ êÅñÕÆ ÓÚ Ã¹ô½Çíå ÃÌÆ ×¹ðÈ ×Ì¿æ
ÃÅÇÔì ÜÆ çÆ Û¾åð-ÛÅÇÂÁÅ Ô¶á ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ÁðçÅà À¹êð¿å ô¹ðÈ Ô¯Â¶
é×ð ÕÆðåé çÆ Á×òÅÂÆ ÖÅñôÅÂÆ ê¹ôÅÕ» ÓÚ Ãܶ ê³Ü ÇêÁÅð¶ Õð ðÔ¶ ÃéÍ ì˺â
òÅÇÜÁ» å¶ ×åÕÅ êÅðàÆÁ» ç¶ éÅñ-éÅñ Ã˺Õó¶ ÇÃ¾Ö Ã¿×å» ×¹ðìÅäÆ çÅ ÇÂñÅÔÆ
ÕÆðåé ÕðçÆÁ» é×ð ÕÆðåé ç¶ ÇêÛ¶-ÇêÛ¶ Úñ ðÔÆÁ» ÃéÍ é×ð ÕÆðåé ÓÚ ôÅîñ
ÿ×å» ñÂÆ ôÇÔð çÆÁ» ò¾Ö-ò¾Ö ÿÃæÅò» é¶ æ»-æ» ñ¿×ð ñ×Ŷ ԯ¶ Ãé ÇÜé·»
ÇòÚ ÇÔ¿çÈ å¶ î¹ÃÇñî Üæ¶ì¿çÆÁ» òÆ ôÅîñ ÃéÍ
ùéÅî, (Çòô¶ô êzåÆÇéè, Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ) - êÇÔñÆ êÅåôÅÔÆ ôÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ
ç¶ò ÜÆ çÅ êÌÕÅô À¹åÃò Á¾Ü ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÅåôÅÔÆ êÇÔñÆ, ×¹ðç¹ÁÅðÅ
ÁÕÅñ×ó· ÃÅÇÔì, ÇòôòÕðîÅ íòé, ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì é½òÄ êÅåôÅÔÆ ÇòÖ¶ ìÔ¹å ÔÆ
ôðèÅ Áå¶ À¹åÃÅÔ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Ã¿×å» é¶ ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ×¹ðÈ Øð» ÇòÚ
ÜÅ Õ¶ î¾æÅ à¶ÇÕÁÅ Áå¶ ×¹ðÈ çÅ ÁôÆðòÅç êÌÅêå ÕÆåÅÍ ò¾Ö-ò¾Ö ×¹ðÈ Øð» ÓÚ
ԯ¶ èÅðÇîÕ ÃîÅ×î» ÇòÚ ðÅ×Æ ãÅâÆ Çÿػ é¶ ×¹ðÈ ÜÆ çÆÁ» òÅð» ùäÅ Õ¶
ÿ×å» ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÔñÕ¶ ç¶ ÃÆéÆÁð ÁÕÅñÆ ÁÅ×È Ã. ÇêÌåêÅñ
ÇÃ¿Ø Ô»âÅ, é×ð Õ½ºÃñ ç¶ êÌèÅé ÃÌÆ ìØÆðæ ðŶ ×ÆðÅ, ÁÕÅñÆ ÁÅ×È ÇêÌ¿ÃÆêñ
×¹ðÚðé ÇÃ¿Ø ÔðÆÕÅ, Ú¶ÁðîËé îéçÆê ÇÃ¿Ø Ü¾×Æ, ÃÆéÆÁð Õ»×ðÃÆ ÁÅ×È Áîé
Áð¯óÅ, îËâî ×ÆåÅ ôðîÅ é¶ ôÇÔð ÇéòÅÃÆÁ» ù ôÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êÌÕÅô
À¹åÃò çÆÁ» òèÅÂÆÁ» Çç¾åÆÁ»Í
ñ½º×¯òÅñ, (ê¾åð ê¶zðÕ)-êzæî êÅåôÅÔÆ ÃÅÇÔì ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ
êzÕÅô ÁÅ×îé ×¹ðê¹ðì ÇÂà ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ ôðèÅ, èÈîèÅî Áå¶ À¹åôÅÔ éÅñ îéÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅÍ ÇÂñÅÕ¶ ç¶ ñ¯Õ» é¶ ÁÅêä¶ Øð» ÇòÚ çÆêîÅñÅ Áå¶ ÁÅÇåôìÅ÷Æ ÕÆåÆÍ é¶óñ¶
Çê¿â ô¶ð¯º ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðŠçå Áåð ÇÃ§Ø ÇòÖ¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ù§çð
çÆêîÅñÅ ÕÆåÆ Áå¶ ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì êzÕÅô ÕÆåÅ Ç×ÁÅ, ÇÜÃç¶ í¯× ìÆåÆ
ðÅå ÃòÅ ÇÂÕ òܶ êŶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ Ã§×å é¶ ×¹ðÈ Øð
ÔÅ÷ðÆ ñòÅÂÆÍ ÇÂà Ã îÅÇÔð ÁÅÇåôìÅ÷» é¶ êÔ¹§Ú Õ¶ Áñ½ÇÕÕ ÁÅÇåôìÅ÷Æ ç¶
ܽÔð ÇòÖŶ, ÇÜÃçÅ Ãî¹¾ÚÆ ÃÅè ç×å é¶ íðêÈð ÁÅé§ç îÅÇäÁÅÍ
ÚÆî» î§âÆ, (ê¾åð êz¶ðÕ, Çòô¶ô êzåÆÇéè)-Õñ×Æèð àð¾Ãà ò¾ñ¯º ÃæÅÇêå ÁÕÅñ
ÁÕËâîÆ ÚÆî» ÇòÖ¶ ÃÇå×¹ð ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ EDAò¶º ÁÅ×îé ê¹ðì Óå¶
ì¾ÇÚÁ» ò¾ñ¯º AA ÃzÆ ÁÖ§â êÅá» ç¶ í¯× ìóÆ ôðèÅ ê¹ðòÕ êŶ ×Â¶Í í¯× 寺
ìÅÁç ÁÕÅñ ÁÕËâîÆ ç¶ ì¾ÇÚÁ» ç¹ÁÅðÅ ãÅâÆ òÅð», ×¹ðìÅäÆ ÕÆðåé, èÅðÇîÕ ×Æå,
Ãà¶Ü ô¯Á Áå¶ éÅàÕ, ê¶Ã ÕÆå¶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ å¶ ì¾ÇÚÁ» ç¶ îÅåÅ ÇêåÅ Áå¶
Çê¿â çÆ ÃÅè ç×å òÆ ÔÅÜð ÃÆÍ ÁÕÅñ ÁÕËâîÆ çÆ Çêz§ÃÆêñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ êÇÔñÆ
êÅåÃÅÔÆ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ îÔÅðÅÜ ÇÜé·» é¶ ç¹éÆÁÅ ù ç¹¾Ö» Áå¶ Á§è
ÇòÃòÅû 寺 Õ¾ã Õ¶ ÇþèÅ ðÅÔ ÇçÖÅÇÂÁÅ Áå¶ ÇÕðå Õð¯, éÅî Üê¯ Áå¶ ò§â ÛÕ¯
çŠçç¶Ã Çç¾åÅÍ
ÁÇÔîç×ó, (Çòô¶ô êzåÆÇéè) - ×¹ðê¹ðì î½Õ¶ Á¾Ü ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÇÃ§Ø ÃíÅ
ÇòÖ¶ èÈî èÅî éÅñ ÃîÅð¯Ô ÁÅï¯ÇÜå Ô¯ÇÂÁÅÍ Ãò¶ð 寺 ÔÆ À¹Ø¶ ðÅ×Æ ãÅâÆ Áå¶
ÕòÆôðÆ Ü¾æ¶Á» é¶ Ã§×å» ù ×¹ð ÇÂÇåÔÅà ùäÅ Õ¶ ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ ×¹ðç¹ÁÅðÅ Õî¶àÆ
êzèÅé Ã. Ü×ç¶ò ÇÃ§Ø ì¯êÅðŶ Áå¶ Ô¯ð êzì§èÕÆ î˺ìð» ÃîÅð¯Ô ç½ðÅé ôÇÔð
ç¶ À¹Ø¶ ÃîÅÜ Ã¶òÕ» çÅ ÃéîÅé ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÇòôòÕðîÅ î§Ççð Õî¶àÆ êzèÅé
ìñò§å ÇÃ§Ø ñ¯à¶, Ã. ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø ì½óÁÅÂÆ ÕÇðôé ÇÃ§Ø ðÅÜó, Ü×ò§å ÇçØ
ܾ×Æ, åðñ¯Úé ÇÃ§Ø ãêóÅ, Ü×ç¶ò ÇÃ§Ø Øñ¯ÂÆ, íðíÈð ÇçØ, îÅÃàð êÈðé ÇçØ,
ì¶Á§å ÇÃ§Ø ÃðÅú, ôÅî ÇÃ§Ø ×ÔÆð, îéî¯Ôé ÇçØ, Ç×ÁÅéÆ ìñò§å ÇçØ, í×ò§å
ÇÃ§Ø Õ¾óòñ, á¶Õ¶çÅð ÁÜËì ÇÃ§Ø ÁÅÇç Çòô¶Ã ÕðÕ¶ ÔÅÇ÷ð ÃéÍ
ç×ð±ð, (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ) - ÇÂ毺 é¶óñ¶ Çê¿â ðÅîé×ð ÇÃìÆÁÅ ÇòÖ¶ ÃzÆ
×¹ð± éÅéÕ ç¶ò çÅ êzÕÅô ÇçÔÅóÅ ìÔ¹å À¹åôÅÔ Áå¶ ôðèÅ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ
Ã˺Õó¶ çÆ Ç×äåÆ ÇòÚ Ã§×å» é¶ ×¹ð± Øð ÇòÚ î¾æÅ à¶Õ Õ¶ ôðèÅ çÅ êz×àÅòÅ
ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ç×ð±ð ç¶ ÇòèÅÇÂÕ ÃzÆ Ã¹Çð§çð êÅñ ÇÃ§Ø ÇÃìÆÁÅ Çòô¶ô ð±ê
ÇòÚ êÔ¹§Ú¶ ԯ¶ ÃéÍ ×¹ð± Õ¶, Áå¹¾à ¦×ð» òðåŶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ
êzì§èÕ Õî¶àÆ ç¶ êzèÅé ÔðÇò§çð ÇçØ, Ãðê¿Ú ÁîðÜÆå Õ½ð, ùÖÇܧçð ÇçØ
ê¿ÚÅÇÂå î˺ìð, ìñÇò§çð ÇÃ§Ø (ê¿Ú), çðôé ÇÃ§Ø (ê¿Ú), ×¹ðÇå§çð ì§àÆ,
îéêzÆå, ׯÇì§çð, ׯêÆ, ÕÅÕÅ, ܾÃÆ Áå¶ î¹ñÅÜî ÁÅ×± Çì¾Õð ÇÃ§Ø î½Ü±ç ÃéÍ
ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ ìÅð¶ ç×ð±ð ÓÚ ñ¾×Æ êzçðôéÆ
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃzÆ ×¹ð± ÇÃ§Ø ÃíŠç×ð±ð ÇòÖ¶ ÁÕÅñ ÁÕËâîÆ ÚÆîÅ ò¾ñ¯º
ñ×ÅÂÆ êzçðôéÆ
ç½ðÅé ê¿ÜÅìÆ Áå¶ ÇþÖÆ ÃÇíÁÅÚÅð êzçðÇôå Õðç¶ Ô¯Â¶ ÇòÇçÁÅðæÆÍ åÃòÆð:
çðôé òèòÅ
ç×ð±ð, B éò¿ìð (Ã. Ã.
ë¹¾ñ) - ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ ç¶ ÇòÕÅÃ, ÇéÕÅà Áå¶ ÇòÁÅÕðé çÆÁ» ÇÕÃî» ìÅð¶ ÁÅÃÅé
ÜÅäÕÅðÆ ç¶ä ç¶ îé¯ðæ éÅñ ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃzÆ ×¹ð± ÇÃ§Ø ÃíÅ ÇòÖ¶ Õñ×Æèð
àð¾Ãà çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á Ú¾ñ ðÔÆ ÁÕÅñ ÁÕËâîÆ ÚÆîÅ ò¾ñ¯º ñ×ÅÂÆ êzçðôéÆ çÅ
ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ñ¯Õ» é¶ ÁÅé§ç îÅÇäÁÅÍ ÁÕËâîÆ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆ ÁŶ îÇÔîÅé»
鱧 êzçðôéÆ ÇòÚ òèÆÁÅ ã§× éÅñ ÜÅäÕÅðÆ ç¶ ðÔ¶ ÃéÍ Ã§ÃæÅ ç¶ î¹¾Ö êzì§èÕ
ìÅìÅ ÜËÇò§çð ÇçØ, Çêz§ÃÆêñ Ö¹ôÇò§çð Õ½ð Áå¶ ê¿ÜÅìÆ ÁÇèÁÅêÕ» çÆ ç¶Ö
ð¶Ö Ô¶á ÇÂà êzçðôéÆ ç½ðÅé ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ ç¶ ò¾Ö ò¾Ö ê¾Ö»
Áå¶ ê¿ÜÅìÆ ÃÇíÁÅÚÅð 鱧 êz×àÅÀ¹ºç¶ éÅàÕ, ÃÇÕ¾à, Õ¯ðÆú×zÅëÆ Áå¶ ×Æå çÆ
ê¶ôÕÅð Ö±ìñðåÆ éÅñ ÕÆåÆÍ Ã: ùÇð§çð êÅñ ÇÃ§Ø ÇÃçÕÆ Ü¯éñ ÃÕ¾åð Áå¶ Ã:
ñÅí ÇÃ§Ø ôÇÔðÆ êzèÅé ×¹ð± ׯÇì§ç ÇÃ§Ø Ãà¾âÆ ÃðÕñ é¶ ÒÁÜÆåÓ ò¾ñ¯º
ê¿ÜÅìÆ Áå¶ ê¿ÜÅìÆÁ» çÆ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ñÅÇîÃÅñ öòÅ çÅ Ç÷Õð ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶
ê¿ÜÅì ç¶ ê¶ºâ± ÃÇíÁÅÚÅð 鱧 çðÃÅÀ¹ºçÆ ðïÂÆ ÇòÚ îÇÔîÅé» é¶ ê¿ÜÅìÆ ÖÅä¶
çÅ ÁÅé§ç îÅÇäÁÅÍ ìÅìÅ ÜËÇò§çð ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ àð¾Ãà ò¾ñ¯º ÚñÅÂÆ ÜÅ
ðÔÆÁ» EE ÁÕËâîÆÁ» Á§×ð¶÷Æ îÅÇèÁî Ô¯ä ç¶ ìÅòܱç ǧ鷻 ÇòÚ ê¿ÜÅìÆ ç¶
ô¹¾è ÇñÖä Áå¶ À¹ÚÅðä ò¾ñ Çòô¶ô ܯð Çç¾åÅ Ü»çÅ þÍ àð¾Ãà ò¾ñ¯º Çå§é ý
Áéêó· ìÆìÆÁ» 鱧 ×¹ðìÅäÆ ç¶ ô¹¾è êÅá Õðé ç¶ Ãîðæ ìäÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ Ã: îéÜÆå ÇÃ§Ø ìÖôÆ, Üæ¶çÅð ܯ×Å ÇÃ§Ø ë¾×±òÅñÅ, Ã:
ÔðíÜé ÇçØ, Ã: ÕðåÅð ÇçØ, Ã: ×¹ðܧà ÇÃ§Ø ðÅÔÆ, Ã: êzåÅê ÇçØ, Ã:
ÔðׯêÅñ ÇçØ, Ã: ÁÜî¶ð ÇÃ§Ø òÆ î½Ü±ç ÃéÍ |
Õð¿à ñ¾×ä éÅñ A çÆ î½å
ÚÆîÅ î¿âÆ, B éò¿ìð (î¾Õó) - é÷çÆÕÆ Çê³â ôÅÔê¹ð Õñ» ÇòÖ¶ ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ
ç¶ Õð¿à ñ¾×ä éÅñ î½å Ô¯ ÜÅä çÅ ç¹¾ÖçÅÂÆ ÃîÅÚÅðÅ ÇîÇñÁÅ þÍ êÌÅêå
Ô¯ÂÆ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ÜðéËñ ÇÃ¿Ø ÜËñÅ (C@) ê¹¾åð î¾ñÅ ÇÃ¿Ø Ü¯ ÇÕ ÇÂö
Çê³â çÆ Õ¿ìÅÇÂé Óå¶ âðÅÇÂòð ÃÆ ìÆåÆ ðÅå ÕðÆì B òܶ Üç À¹Ô Õ¿ìÅÇÂé
À¹êð ð¾Ö¶ àð¿Õ ÇòÚ¯º ֶà վâä ñÂÆ Õ¿ìÅÇÂé À¹êð ÚÇóÁÅ å» À¹êð¯º
ñ¿ØçÆÁ» ÇìÜñÆ çÆÁ» åÅð» éÅñ À¹Ã çÅ Ô¾æ ñ¾× ÜÅä ÕÅðé À¹Ã çÆ î½Õ¶ Óå¶
ÔÆ î½å Ô¯ ×ÂÆÍ
îÅðÕëËâ ç¶ î¹ñÅ÷î çÆ Õ¹¾àîÅð
Áîð×ó, B éò§ìð (ÔÇð§çð ÇçØ) - ÃæÅéÕ çÅäÅ î§âÆ ÓÚ ê§Ü ÖðÆç ¶ܧÃÆÁÅ
Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç Õð ðÔÆÁÅ ÔéÍ ÇñëÇà§× çÆ Ãî¾ÇÃÁÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ Þ¯é¶ ç¶
Á§ìÅð ñ¾×¶ ԯ¶ ÔéÍ Ôð ð¯÷ F@, @@@ ç¶ ÕðÆì ×¾àÅ î§âÆ ÓÚ ÁÅ ÇðÔÅ þ
êð î§âÆ ÓÚ¯º Ú¾ÇÕÁÅ AE-AF Ô÷Åð ç¶ ÕðÆì ÜÅ ÇðÔÅ þÍ ÇÜà ÕðÕ¶ î§âÆ ç¶
ÁÅóåÆ Áå¶ ÇÕÃÅé êz¶ôÅé ÔéÍ Á¾Ü E òܶ ç¶ ÕðÆì îÅðÕë˺â îÇÔÕî¶ çÅ
î¹ñÅ÷î ÜéÕ ðÅÜ àð¾Õ» ç¶ ×¶à êÅà վà ÇðÔÅ ÃÆ å» Õ¹Þ ÇòÁÕåÆÁ» é¶ À¹Ã
éÅñ Õ¹¼àîÅð ÕÆåÆ ÇÜÃù ÃðÕÅðÆ ÔÃêåÅñ Áîð×ó· ÇòÖ¶ çÅÇÖñ ÕðÅÇÂÁÅ Áå¶
ÃæÅéÕ ê¹Çñà ù ÃÈÇÚå ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ
ÖÈÔÆ ÓÚ Çâ¾× ÜÅä Óå¶ î½å
ñÇÔðÅ×Å×Å, B
éò§ìð (Áô¯Õ ×ð×) -Çê¿â ÁóÕòÅà ÇòÖ¶ ÇÂÕ é½ÜòÅé ÇòÁÕåÆ çÆ ì¯ð òÅñÆ
ÖÈÔÆ ÇòÚ Çâ¾× ÜÅä ÕðÕ¶ î½å Ô¯ ÜÅä çÅ ÃîÅÚÅð þÍ êzÅêå ÜÅäÕÅðÆ
Áé¹ÃÅð Çê¿â ÁóÕòÅÃ ç¶ ÇÕÃÅé Õ½ð ÇÃ§Ø ÃîðÅú ç¶ Ö¶å ÇòÚ ñ¾×¶ ì¯ð Óå¶
ÃÇå×¹ð ÇÃ§Ø ê¹¾åð ùÖò§å ÇÃ§Ø òÅÃÆ ÁóÕòÅà êÅäÆ êÆä Ç×ÁÅ å» ôðÅì
êÆåÆ Ô¯ä ÕðÕ¶ À¹Ô ÁÚÅéÕ ì¯ð òÅñÆ ÖÈÔÆ ÇòÚ Çâ¾× Ç×ÁÅ ÇÜà çÆ ÖÈÔÆ
ÇòÚ ÔÆ î½å Ô¯ ×ÂÆÍ ÇÂà ØàéÅ çÅ ÇÕÃÅé ù Ãò¶ð ò¶ñ¶ êåÅ Ú¾ÇñÁÅ Ü篺
À¹Ô ÁÅêä¶ Ö¶å Ç×ÁÅ å» À¹æ¶ ÃÅÇÂÕñ Óå¶ ôðÅì çÆ ì¯åñ êÂÆ ç¶ÖÆ êð
ÇòÁÕåÆ Õ¯ÂÆ é÷ð éÔƺ ÁÅ ÇðÔÅ ÃÆÍ Ü篺 ÖÈÔÆ ÇòÚ ç¶ÇÖÁÅ å» ÇÂÕ
ÇòÁÕåÆ Çâ¾Ç×ÁÅ ÇêÁÅ ÃÆ À¹Ã çÆ ñÅô ù ìÅÔð Õ¾ÇãÁÅ Ç×ÁÅ Óå¶ ê¹Çñà ù
ÇÂåñÅÔ Çç¾åÆ ×ÂÆÍ æÅäÅ Ãçð ç¶ ÁËÃ. ÁËÚ. ú. Ôð ׯêÅñ ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ
þ ê¹ÇñÃ é¶ AGD çÆ ÕÅðòÅÂÆ ÕðÇçÁ» ñÅô ù ê¯Ãà îÅðàî ñÂÆ Ã¹éÅî í¶Ü
Çç¾åÅ þÍ ÇÂö åð·» ÃæÅéÕ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé Óå¶ ÇÔÃÅð 寺 «ÇèÁÅäÅ ÜÅ ðÔÆ
ïÅåðÆ ×¾âÆ Óå¶ Úó·é Ã Á×ðòÅñ êÇðòÅð éÅñ Ãì§Çèå ÇòÁÕåÆ ðÅîêÅñ
À¹ðë ÕÅÕÅ ê¹¾åð ÕÆîå ðŶ òÅÃÆ ñÇÔðÅ×Å×Å çÆ ñ¾å Õ¾à ×ÂÆÍ À¹Ã ù
ÇÂñÅÜ ñÂÆ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ÇòÖ¶ çÅÖñ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ þ êð ÔÅñå קíÆð Ô¯ä
ÕðÕ¶ À¹Ã ù ÇÂ毺 ç×ð±ð ÇÃòñ ÔÃêåÅñ í¶Ü Çç¾åÅ þÍ
ò¾Ö-ò¾Ö îÅîÇñÁ» ÓÚ H ÇòÁÕåÆÁ» Óå¶ êðÚÅ
ñÇÔðÅ×Å×Å, B éò§ìð (Áô¯Õ ×ð×) - ÃæÅéÕ Ãçð ê¹ÇñÃ é¶ ç¯ î¹Õ¾çÇîÁ»
ÇòÚ Á¾á ÇòÁÕåÆÁ» ù ÇÔðÅÃå ÇòÚ ÇñÁÅ þ ÇÜé·» ÇòÚ¯º F ÇòÁÕåÆ è¯ÖÅèóÆ
ç¶ îÅîñ¶ ÇòÚ ôÅÇîñ ÔéÍ ÁËÃ.ÁËÚ.ú. Ãçð ÔðׯêÅñ ÇÃ§Ø é¶ ÜÅäÕÅðÆ
Çç§ÇçÁ» ç¾ÇÃÁÅ þ ÇÕ îÅÇÂÁÅ ç¶òÆ êåéÆ î¶ñÅ ÇÃ§Ø òÅÃÆ ëÇåÔ×ó Áå¶
îÈðåÆ ç¶òÆ êåéÆ ðÅÜ ÇÃ§Ø ëÇåÔ×ó çÆ ÷îÆé Õ¹Þ ÇòÁÕåÆÁ» é¶ ÜÅÁñÆ
ÇòÁÕåÆ ê¶ô ÕðÕ¶ ÁÅêä¶ é»Á ÕðòÅ ñÂÆ þ ÇÜà ù åÃçÆÕ Çê¿â ç¶ À¹Ã Ã
ç¶ Ãðê¿Ú è§éÅ ÇÃ§Ø é¶ ÕÆåÅ ÃÆÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð îÅÇÂÁÅ ç¶òÆ ç¶ êåÆ î¶ñÅ
ÇÃ§Ø Áå¶ îÈðåÆ ç¶òÆ ç¶ êåÆ ðÅÜ ÇÃ§Ø ù îÇðÁÅ ÕÂÆ ÃÅñ ìÆå ü¾Õ¶ Ôé
îÅÇÂÁÅ ç¶òÆ ç¶ ÇԾö ÁŪçÆ A ÕéÅñ AA îðñ¶, îÈðåÆ ç¶òÆ ç¶ ÇԾö
ÁŪçÆ D ÕéÅñ B îðñ¶ ÷îÆé îéÜÆå Õ½ð êåéÆ ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ò×ËðÅ òÅÃÆ
Çê¿â ìÖÃÆòÅñÅ é¶ ÁÅêä¶ é»Á ÕðòÅ ñÂÆ ÇÜà åÇÔå ê¹ÇñÃ é¶ Ã¹ðÜÆå Õ½ð
êåéÆ è§éÅ ÇçØ, è§éÅ ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú, ÜÃÇò§çð Õ½ð êåéÆ Ü×ñÅñ ÇçØ,
ÔðçÆê Õ½ð êåéÆ ñÅí ÇçØ, ׯñ¯ êåéÆ ìÅìÈ ÇÃ§Ø òÅÃÆ ëÇåÔ×ó ç¶ ÇÖñÅë
è¯ÖÅèóÆ åÇÔå î¹Õ¾çîÅ çð÷ Õð ÇñÁÅÍ ÇÂö ç½ðÅé BD ÁÕåÈìð ù Çê¿â
Ç×çÇóÁÅäÆ ÇòÖ¶ ԯ¶ ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ç¶ Õåñ ÇòÚ ôÅÇîñ îéÜÆå Õ½ð êåéÆ
Çççð ÇÃ§Ø òÅÃÆ ÁñÆô¶ð æÅäŠܯ×Å, Õ¶òñ ÇÃ§Ø ê¹¾åð ×¹ðÚ§ç ÇÃ§Ø òÅÃÆ
ðÅîê¹ðÅ î§â¶ð æÅäÅ ì¯ÔÅ ù Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ îÅéï¯× ÁçÅñå ÇòÚ ê¶ô Õðé
î×𯺠ܶñ í¶Ü Çç¾åÅ þÍ
Ú¶ÁðîËé» çÆÁ» Çéï¹ÕåÆÁ» Üñç-ãƺâÃÅ
ç×ð±ð, B éò§ìð (ÃàÅø Çðê¯ðàð) - Ç÷ñ·Å ç×ð±ð Áå¶ Ç÷ñ·Å ìðéÅñÅ çÆÁ»
îÅðÇÕà Õî¶àÆÁ» ç¶ Ú¶ÁðîËé» çÆÁ» Çéï¹ÕåÆÁ» ÁÅÀ¹ºç¶ ê¿Ü þå Ççé» ÇòÚ
Õð Çç¾åÆÁ» ÜÅä×ÆÁ»Í Á¾Ü ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» ÁÕÅñÆ çñ ç¶
ÃÕ¾åð Üéðñ Ã: ùÖç¶ò ÇÃ§Ø ãƺâÃÅ é¶ ÇÂà ìÅð¶ ç¼ÃÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅì
ç¶ Áܶ Ô¯ð òÆ Õ¹Þ Ç÷ñ·¶ Ôé ÇÜæ¶ ÇÂÔ Çéï¹ÕåÆÁ» éÔƺ Ô¯ÂÆÁ»Í À¹é·»
ÇÕÔÅ ÇÕ êÅðàÆ ç¶ Ãð×ðî òðÕð» 鱧 ÇèÁÅé ÇòÚ ð¾ÇÖÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ
é½ÜòÅé çÅ í¶çíðÆ ÔÅñå ÓÚ Õåñ
ç×ð±ð, B éò§ìð (ìÅòÅ, ÁÅÔÆ)-ìÆåÆ ðÅå ÃæÅéÕ îÇÔñ î¹ìÅðÕ Õñ¯éÆ ÇòÚ
ÇÂÕ é½ÜòÅé çÆ ëÅÔÅ ñËä éÅñ í¶çíðÆ ÔÅñå ÇòÚ Ô¯ÂÆ î½å 寺 ìÅÁç ê¹ÇñÃ
é¶ D ÇòÁÕåÆÁ» Çòð¹¾è î¹Õ¾çîÅ çðÜ Õð ÇñÁÅ þÍ ê¹Çñà ñåð» Áé¹ÃÅð
ÇîzåÕ é½ÜòÅé ÜÇå§çð êÅñ ÇÃ§Ø À¹ðë Çê¿à± çÆ îÅåÅ ÁîðÜÆå Õ½ð êåéÆ
ÔðêÅñ ÇÃ§Ø òÅÃÆ îñÕÅéÅ ðÅîÅ î§âÆ ç¶ ÇìÁÅé Áé¹ÃÅð Çê§à± (BD) é¶
ÕðÆì ãÅÂÆ Õ¹ ÃÅñ êÇÔñÅ ØðÇçÁ» çÆ îðÜÆ Çòð¹¾è Çê¿â î¯óÅ çÆ êzíܯå
Õ½ð À¹ðë ï鱧 éÅñ ÇòÁÅÔ ÕðòÅ ÇñÁÅ ÃÆÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ êÇÔñÅ Çî§à±
Øð éÔƺ ÃÆ ÁÅÀ¹ºçÅ ñ¶ÇÕé Õ¹Þ Ã ìÅÁç Øð ÁÅÀ¹ä ñ¾× ÇêÁÅ Áå¶
êzíܯå Õ½ð À¹é·» 寺 êËö ñËä ñ¾× êÂÆÍ Çî§à± ç×ð±ð ç¶ î¹Ô¾ñÅ
îÇÔñî¹ìÅðÕ ÇòÚ ÇÕðŶ ç¶ îÕÅé ÇòÚ ðÇÔ§çÅ ÃÆÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ êzíܯå
Õ½ð Ô¹ä å¾Õ À¹·é» 寺 ÕðÆì AH ñ¾Ö ð¹ê¶ ñË ü¾ÕÆ þ Áå¶ Ô¹ä À¹é·» çÆ
ÜîÆé ܯ ÕðÆì E@ ÇÕñ¶ þ ÇòÚ¯º ÁÅêäÅ ÇÔ¾ÃÅ î§×çÆ ÃÆÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
êzíܯå Õ½ð Çê¿â òÅñÆ ÜîÆé ò¶Úä ÚÅÔ¹§çÆ ÃÆÍ ÇîzåÕ çÆ î» é¶ ç¯ô
ñ×ÅÀ¹ºÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ã ç¶ ñóÕ¶ 鱧 À¹Ã ç¶ ÃÔ¹ð¶ êÇðòÅð ò¾ñ¯º îÅð
Õ¶ ëÅÔ¶ À¹å¶ à§× Çç¾åÅ Ç×ÁÅ å» ÇÕ À¹Ã ç¶ ñóÕ¶ çÆ ÁÅåî Ô¾ÇåÁÅ ÃÅÇìå
ÕÆåÆ ÜÅ ÃÕ¶Í ÇîzåÕ çÆ î» ç¶ ÇìÁÅé À¹å¶ ê¹Çñà æÅäÅ ÇÃàÆ ÇòÚ ÇîzåÕ
çÆ êåéÆ êzíܯå Õ½ð, þà ÚðéÜÆå Õ½ð, ùÔðÅ ðî¶ô Õ¹îÅð ùÇéÁÅð Áå¶
ÃÅñÅ ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø Óå¶ èÅðÅ C@B, CD ÁÅÂÆ.êÆ.ÃÆ î¹Õ¾çîÅ çðÜ ÕðÕ¶
åëåÆà ô¹ð± Õð Çç¾åÆ þÍ
ÃðÕÅðÆ, Áðè ÃðÕÅðÆ ÁçÅð¶ Áå¶ ÃÕÈñ Ö¹¾ñ·¶ ðÇÔä׶-ìÅ-Ô¹Õî âÆ. ÃÆ.
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ÃåìÚé, íÅðåÆ)-Ç÷ñ·Å ìðéÅñÅ ç¶ âÆ. ÃÆ. Ã: ÔðÕ¶ô
ÇþèÈ Áå¶ Ç÷ñ·Å ìðéÅñÅ ç¶ ÁËÃ. ÁËÃ. êÆ. Ã: ÔðÚðé ÇÃ§Ø í¹¾ñð é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ Á¾Ü ÃðÕÅðÆ ÁçÅð¶, Áðè ÃðÕÅðÆ ÁçÅð¶, ì˺ջ, ÃðÕÅðÆ Áå¶
êzÅÂÆò¶à ÃÕÈñ å¶ ìÅ÷Åð ÁÅî ò»× Ö¹¾ñ·¶ ðÇÔä׶ å¶ Áîé ÕÅùé éÅñ Û¶ó
ÛÅó Õðé òÅÇñÁ» éÅñ ÃõåÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ ê¹Çñà çÆ ×ôå å¶Ü Õð Çç¾åÆ þÍ
ÁÇèÕÅðÆÁ» ù ÕÅðÜÕÅðÆ îËÇÜÃàð¶à ç¶ ÁÇèÕÅð Çç¾å¶ ׶ ÔéÍ
ùìÅÂÆ ÁÔ¹ç¶çÅð» çÆ Ú¯ä
ç×ð±ð, B éò§ìð (ÁÜÆå êzåÆÇéè) - êËðÅ îËâÆÕñ Áå¶ ÇÃÔå ÕðîÚÅðÆ ï±éÆÁé
ò¾ñ¯º ñìÅ ê¾èðÆ Â¶.ÁËé.ÁËî÷ Áå¶ ÁËñ.ÁËÚ.òÆ ï±éÆÁé çÅ ×áé Õð Çç¾åÅ
Ç×ÁÅÍ êËðÅ îËâÆÕñ Áå¶ ÇÃÔå ÕðîÚÅðÆ ï±éÆÁé ç¶ Ã±ìÅ ÁÅ×± Áå¶ Ç÷ñ·Å
êzèÅé ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø î§×òÅñ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ¯ñ «ÇèÁÅäÅ ç¶ ÂÆÃó íòé ÇÂÕ¯
ÇÂÕ ê¿ÜÅì ê¾èð çÆ Â¶.ÁËé.ÁËî÷ çÆ Õ§éòËéôé ÕðòÅÂÆ ×ÂÆ ÇÜà ÇòÚ Çòô¶ô
å½ð Óå¶ ëËâð¶ôé ÁÅ×± ÃÅæÆ ðäòÆð ÇÃ§Ø Çãñ¯º î½Ü±ç Ô¯Â¶Í îÆÇà§× çÆ
êzèÅé×Æ êËðÅ îËâÆÕñ ï±éÆÁé ç¶ Ã±ìÅÂÆ êzèÅé ÃÅæÆ ôÅî ñÅñ ôðî» é¶
ÕÆåÆÍ Õ§éòËéôé ÇòÚ Â¶.ÁËé.ÁËî÷ çÆ Ãî¾ÇÃÁÅò» ÇÜé·» ÇòÚ åéÖÅÔ Ã
ÇÃð ç¶ä Ãì§èÆ, Õ§î çÅ òÅè± íÅð êÅÀ¹ä Ãì§èÆ ÚðÚÅ Ô¯ÂÆÍ îÆÇà§× ÇòÚ
ÃðìçîåÆ éÅñ ÁÜñÅÃ é¶ Ô¾æ Öó¶ Õð ¶.ÁËé.ÁËî÷ ç¶ ÃÈìÅÂÆ ã»Ú¶ 鱧
êzòÅé×Æ Çç¾åÆ ÇÜÔó¶ ÁÔ¹ç¶çÅð» çÆ Ú¯ä ÕÆåÆ ×ÂÆ, À¹é·» ÇòÚ Ã±ìÅ
êzèÅé ÜÃòÆð Õ½ð î±äÕ, ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé ÇåzêåÅ ç¶òÆ Á§ÇîzåÃð,
ñÖÇò§çð Õ½ð Üéðñ ÃÕ¾åð, îÆå êzèÅé ÇéðîñÜÆå Õ½ð êÇàÁÅñÅ, ×¹ðîÆå Õ½ð
«ÇèÁÅäÅ Çò¾å ÃÕ¾åð, êðîÜÆå Õ½ð ê¿Ü×ðÅÂÆÁ» îÆå êzèÅé, êðÇî§çð Õ½ð
Çëð¯÷ê¹ð ÃÕ¾åð, ÕîñÜÆå Õ½ð ÃÔÅÇÂÕ ÃÕ¾åð 寺 ÇÂñÅòŠþå ÁÜËÕÇàò
î˺ìð òÆ ñŶ ×Â¶Í Ç÷Çñ·Á» ÇòÚ ×áé çÅ ÁËñÅé ÁÅÀ¹ºç¶ Ççé» ÇòÚ ÕÆåÅ
ÜÅò¶×ÅÍ Ã±ìÅÂÆ èðé¶ Ãì§èÆ âÅÇÂðËÕàð ÇÃÔå ÇòíÅ× é±§ G éò§ìð å¾Õ çÅ
é¯Çàà Çç¾åÅ Ç×ÁÅ þÍ I éò§ìð 鱧 ñìÅÂÆ èðéÅ âÅÇÂðËÕàð çëåð Á¾×¶
ñÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×Å, Á¾Ü çÆ îÆÇà§× ÇòÚ ÇÜÔó¶ ñìÅÂÆ ÁÅ×± î½Ü±ç ÃéÍ À¹é·»
ÇòÚ Ã±ìÅ êzèÅé ôÅî ñÅñ ôðî» å¯º ÇÂñÅòÅ ÁðÇòé í¾àÆ, ×¹ðîÆå ÇçØ
êÇàÁÅñÅ, çÆçÅð ÇçØ, ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø î§×òÅñ, ÇéðíË ÇçØ, ÁòåÅð ÇçØ
קã±Á», Á§ÇîzåêÅñ è±ðÆ, ÔðíÜé ÇçØ, çñÜÆå öð¯º, êzçÆê À¹íÅòÅñ 寺
ÇÂñÅòŠñìÅÂÆ Õî¶àÆ ç¶ ÃÅð¶ î˺ìð ÔÅÜð ÃéÍ
ÁòåÅð ÇÃ¿Ø ÃÕ¼åð Çéï¹Õå
ç×ð±ð, B éò¿ìð (Çòô¶ô êzåÆÇéè)-ê¿ÜÅì ï±æ Õ»×ðà ÁËÃ.ÃÆ/ÁËÃ.àÆ ÃËñ
ç¶ Ú¶ÁðîËé Ã: êðîÜÆå ÇÃ§Ø ê¿îÅ ò¾ñ¯º ÃÅìÕÅ ÇòèÅÇÂÕ ÃzÆ ÁðÇò§ç Ö¿éÅ
ç¶ éÜçÆÕÆ ÃÅæÆ Ã: ÁòåÅð ÇÃ§Ø é§ìðçÅð Çê¿â Þé¶óÆ é±§ ï±æ Õ»×ðÃ
ÁËÃ.ÃÆ/ÁËÃ.àÆ ÃËñ ê¿ÜÅì çÅ Üéðñ ÃËÕàðÆ Çéï¹Õå ÕÆåÅ þÍ ÃzÆ ÁòåÅð çÆ
Çéï¹ÕåÆ å¶ ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø ê¿Ú Þé¶óÆ, ÁòåÅð ÇÃ§Ø ê¿Ú Þé¶óÆ, ùÖç¶ò
ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú éðÅÇÂä×ó, éÅîç¶ò ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ ê¿Ú, ðÇò§çð ×ðÚÅ ç¶ÔÕñ·»,
ÁËâò¯Õ¶à ÁôòéÆ ì»Ãñ, ×¹ðÇò§çð ÇÃ§Ø Ö¿Ø±óÅ, ÇéðíË ÇÃ§Ø Û§éÅ Áå¶
çÆêÕ ×¯ÇÂñ ç×ð±ð ò¾ñ¯º ÇÂà Çéï¹ÕåÆ çÅ ÃòÅ×å ÕÆåÅ þÍ
þÇåÁ¿î î¹ó À¹ê Ú¶ÁðîËé ìä¶
ç×ð±ð, B ÁÕå±ìð (Çòô¶ô êzåÆÇéè) - ê¿ÜÅì êzç¶ô òêÅð î§âñ ç¶ Ã±ìÅ
êzèÅé Áå¶ ê¿ÜÅì ÃîÅñ ÃÕ¶ñ àð¶âð÷ ì¯ðâ ç¶ Ú¶ÁðîËé (ÕËìÇéà ð˺Õ) ÃzÆ
îçé ñÅñ Õê±ð ò¾ñ¯º ÃzÆ Ã¾åêÅñ þÇåÁ§î 鱧 î¹ó Çå§é ÃÅñ ñÂÆ ê¿ÜÅì
òêÅð î§âñ ç¶ îÆå Ú¶ÁðîËé ìäÅÀ¹ä Óå¶ ÃzÆ Ã¾ÇåÁî§ ç¶ çëåð ÇòÖ¶ òèÅÂÆ
ç¶ä òÅÇñÁ» ÇòÚ ÃîÅÜ Ã¶òÆ âÅ. ¶.ÁËÃ.îÅé, ùðÜÆå ÇÃ§Ø ÕÅðÜ ÃÅèÕ
ÁëÃð é×ð Õ½ºÃñ ç×ð±ð, ùèÆð î鱧 Çî¾åñ, ê¾åðÕÅð Áå¶ òêÅðÆ ÁÅ×±
î½Ü±ç ÃéÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃzÆ ÃÇåÁ§î é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÃzÆ Õê±ð ò¾ñ¯º Çç¾åÆ ×ÂÆ
Ç÷§î¶òÅðÆ é±§ À¹Ô åéç¶ÔÆ éÅñ ÇéíÅÀ¹ä׶Í
ÁÇèÁÅêÕ òð× çÆÁ» åð¾ÕÆÁ» ç¯ îÔÆé¶ ç¶ Á¿çð Õð Çç¾åÆÁ»
ÜÅä×ÆÁ»-ÜÔ»×Æð
îÅñ¶ðÕ¯àñÅ, B
éò¿ìð (Õ¹áÅñÅ) - ÁÇèÁÅêÕ çñ ê³ÜÅì ç¶ ÃðêÌÃå éÛ¾åð ÇÃ¿Ø ÜÔ»×Æð é¶
Á¾Ü ÇÂæ¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÁÇèÁÅêÕ çñ ê³ÜÅì ç¶ EA î˺ìðÆ òëç çÆ ÇþÇÖÁÅ
ÃÕ¾åð ê³ÜÅì éÅñ Ú¿âÆ×ó· ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆ îÆÇà¿× ÃðÕÅð é¶ íð¯ÃÅ Çç¾åÅ þ ÇÕ
ÇêÌ¿ÃÆêñ» 寺 ì×Ëð ìÅÕÆ ÃÅð¶ ÁÇèÁÅêÕ òð×» çÆÁ» åð¾ÕÆÁ» çÅ Õ¿î ç¯
îÔÆé¶ ç¶ Á¿çð-Á¿çð ÇéêàÅ Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Üæ¶ì¿çÆ ç¶
ÃÈìÅ êÌèÅé Ôðç¶ò ÇÃ¿Ø ðŶê¹ð å¶ ÃÕ¾åð Üéðñ ìÅÜ ÇÃ¿Ø ÖÇÔðÅ Ãî¶å
ÃÈìÅ Õî¶àÆ ç¶ ÃÅð¶ êÌî¹¾Ö ÁÅ×ÈÁ» çÆ ôîÈñÆÁå òÅñ¶ ÇÂà òëç éÅñ îÆÇà¿×
Õðé ò¶ñ¶ ÇþÇÖÁÅ ÃÕ¾åð ç¶ éÅñ ÇòíÅ× ç¶ ñ×í× ÃÅð¶ À¹Ú ÁÇèÕÅðÆ ôÅîñ
ÃéÍ ÜÔ»×Æð î¹åÅÇìÕ ÃðÕÅð ò¾Ö-ò¾Ö ÁÇèÁÅêÕ òð×» çÆÁ» GFED ÁÃÅîÆÁ» çÆ
íðåÆ çÅ Õ¿î CA çÿìð å¾Õ î¹Õ¿îñ Õð ñò¶×Æ Áå¶ Ç÷ñ·Å ÇþÇÖÁÅ ÁøÃð»
çÆ D éò¿ìð ù Ô¯ä òÅñÆ îÆÇà¿× ÇòÚ D-I-AD ÃÅñŠնà î¹Õ¿îñ Õð ñ¶ ÜÅä׶Í
À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÆÇà¿× ÇòÚ ÁÇèÕÅðÆÁ» é¶ ïÕÆé ÇçòÅÇÂÁÅ ÇÕ íÅôÅ
ÁÇèÁÅêÕ» 寺 îÅÃàð Õ¶âð ÇòÚ êÌî¯ôé î½Õ¶ À¹Ú¶ðÆ åð¾ÕÆ çÅ ñÅí ç¶ä,
ÃÆéÆÁð/ÜÈéÆÁð նû çÅ ÇéêàÅðÅ Õðé, ÃÕÈñ» çÆ ÚËÇÕ¿× ç½ðÅé ÃÆéÆÁð å¶
ÃÅë-ùæð¶ ÁÕà òÅñ¶ ÁÇèÁÅêÕ ñÅÀ¹ä ÿì¿èÆ Ãê¾ôà ÇÔçÅÇÂå» ÜÅðÆ ÕÆåÆÁ»
ÜÅä×ÆÁ»Í ÜÔ»×Æð î¹åÅìÕ éò¶º íðåÆ Ô¯Â¶ î¹¾Ö ÁÇèÁÅêÕ» ù ÔÅÜð Ô¯ä
ò¶ñ¶ ñÅÂÆÁ» ì¶ñ¯óÆÁ» ôðå» ÔàÅ Çç¾åÆÁ» ÜÅä×ÆÁ»Í îÆÇà¿× ÇòÚ ÁÇèÁÅêÕ»
寺 åð¾ÕÆ Ô¯Â¶ ñËÕÚðÅð» ù Ãà¶ôé ç¶ä ñÂÆ ÁÅêôé çÆ î¿× êÌòÅé Õð ñÂÆ
×ÂÆ Áå¶ éò¶º ìä¶ Ç÷Çñ·Á» ÇòÚ ÕñðÕ» çÆÁ» éòÆÁ» ÁÃÅîÆÁ» îé÷Èð ÕðÅÀ¹ä
ç¶ Õ¶Ã å¹ð¿å Çòå ÇòíÅ× ù í¶Üä çÅ ëËÃñÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ àÆÇÚ¿× ëËñ¯Ü å¶
ÇþÇÖÁÅ ê̯òÅÂÆâð» çÆ òèÆ åéÖÅÔ Ã¿ì¿èÆ ÜÔ»×Æð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂé·»
ÕðîÚÅðÆÁ» çÆ åéÖÅÔ Áå¶ Ç÷ñ·Å êÌÆôç» ÁèÆé Õ¿î Õðç¶ ÁÇèÁÅêÕ» ù
ÇþÇÖÁÅ ÇòíÅ× ÓÚ ôÅîñ Õðé ìÅð¶ ëËÃñÅ î¹¾Ö î¿åðÆ À¹êð Û¾ÇâÁÅ Ç×ÁÅÍ
ÜÔ»×Æð Áé¹ÃÅð çñ çÅ ÇÂÕ Çå¿é î˺ìðÆ òëç ÜñçÆ ÔÆ î¹¾Ö î¿åðÆ êÌÕÅô
ÇÃ¿Ø ìÅçñ ù Çîñ Õ¶ î¿×ä î¿éä ñÂÆ ê¹ðܯð ì¶éåÆ Õð¶×ÅÍ òëç ÇòÚ Ô¯ðé»
寺 ÇÂñÅòŠùðÜÆå ÇÿØ, ×¹ðéËì ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ, ÔðÜÆå ÇÃ¿Ø Ã¯ÔÆ, ôÅî
ÇÃ¿Ø ñÅâ¶òÅñ, ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø ëÇåÔ×ó·, ×¹ðÚðé ÇÃ¿Ø îÅéÃÅ, ×¹ðÚðé ÇÿØ
ìÇá¿âÅ, ÜÇå¿çðêÅñ ÇÃ¿Ø î¯×Å, ÃëÆ î¹Ô¿îç îȿׯ, ÇÂÕìÅñ ÇÃ¿Ø êÇàÁÅñÅ,
ÔðÜÆå ÇÃ¿Ø ÜñÅñçÆòÅñ, ùì¶× ÇÿØ, ÃÈìÅ ÇÃ¿Ø ÖÇÔðÅ, ÔðíÜé ÇÿØ
éò»ôÇÔð, Ôðî¶ô ñÅñ, ÜðéËñ ÇÃ¿Ø å¶ îÇÔ¿çð ÇÃ¿Ø î¯ÔÅñÆ ÁÅÇç ÁÇèÁÅêÕ
ÁÅ×È ôÅîñ ÃéÍ
èȧ¶º é¶ Üé-ÜÆòé ì¹ðÆ åð·» ÕÆåÅ êzíÅÇòå
ôÇÔäÅ, B éò§ìð (ê¾åð ê¶zðÕ)-ÇêÛñ¶ ç¯ Ççé» å¯º ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ ÁÃîÅéƺ
Úó·¶ èȧ¶º é¶ Üé ÜéÜÆòé ì¹ðÆ åð·» êzíÅÇòå ÕÆåÅ Ô¯ÇÂÁÅÍ ñ¯Õ» ù ÃÅÔ
ñËäÅ î¹ôÇÕñ Ô¯ ÇðÔÅ þÍ ôÅî å¾Õ èȧÁ» ÁÃîÅéƺ Úó· ÜÅä ÕÅðé Ççé åð·»
ñ×çÅ þ, ÇÜò¶ºÇÕ è¹§ç ÛÅ ×ÂÆ Ô¯ò¶Í ç¹êÇÔð ò¶ñ¶ ÔÆ ÃÈðÜ êÈðÆ åð·»
èȧ¶º çÆ ÚÅçð ÇòÚ «Õ ÜÅä ÕÅðé Ô鶷ðÅ ÛÅ Ü»çÅ þÍ Ö¶å» ÇòÚ Þ¯é¶ ç¶
ò¾ã ù ñÅÂÆ Á¾× ÕÅðé òÅÔé» ù ÃóÕ Óå¶ èȧ¶º ÕÅðé Õ¹¾Þ òÆ ÇòÖÅÂÆ éÅ
ç¶ä ÕÅðé ñÅÂÆà» ñ×Å Õ¶ ñ§ØäÅ êË ÇðÔÅ þÍ òÅåÅòðä ÇòÚ Ô¯Â¶ èȧ¶º
èÅð ÕÅðé Ãê¾ôà þ ÇÕ Õ¯ÂÆ òÆ ÇÕÃÅé Ç÷ñ·Å îËÇÜÃàð¶à ò¾ñ¯º Þ¯é¶ çÆ
êðÅñÆ ÃÅó¶ ÜÅä Óå¶ ñ×ÅÂÆ êÅì§çÆ çÆ êzòÅÔ éÔƺ Õð ÇðÔÅÍ ñ¯Õ» ù ÃÅÔ
ñËä ÇòÚ ÕÅøÆ Çç¾Õå Ô¯ ðÔÆ þÍ
ì§ç çÆ ÁêÆñ ÕðçÅ Ç×zøåÅð
íòÅéÆ×ó· B éò§ìð (ë¾×±òÅñÅ) - ÃÅÕÅ AIHD ç½ðÅé ÇëðÕÅêzÃåÆ çÆ þòÅé×Æ
ç¶ ÇôÕÅð ԯ¶ ì¶ç¯Ã¶ Çþֻ ù ôðè»ÜñÆ ç¶ä Áå¶ Ã§ï¹Õå ðÅôàð Á¾×¶
ÇÂéÃÅë çÆ ç¹ÔÅÂÆ ç¶ä ñÂÆ ê¿æ Üæ¶ì§çÆÁ» ò¾ñ¯ Çç¾å¶ C éò§ìð ù ê¿ÜÅì
ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ç¶ ÕÅðé ê¹Çñà ÕÅðòÅÂÆ å¯ ìÚä ñÂÆ ê¿æÕ Üæ¶ìçÆÁ» ç¶ ò¾Ö
ò¾Ö ÁÅ×±ÁÅ ò¾ñ¯ Øð» ÇòÚ¯ ð±ê¯Ã Ô¯ä çÆ å¶ ì§ç Ãì§èÆ ÁéÅÀ¹ÃîËà Õð ðÔ¶
ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ù ê¹Çñà ò¾ñ¯ Ç×zëåÅð Õðé çÆ Öìð þÍ êzÅêå ÕÆåÆ ÜÅäÕÅðÆ
Áé¹ÃÅð ò¾Ö ò¾Ö Üæ¶ì§çÆÁ» ç¶ ÁÅ×±Á» ò¾ñ¯ ÜÃêÅñ ÇÃ§Ø C éò§ìð ÃÇÔð
ì§ç Õðé Ãì§èÆ ÇÕðŶ Óå¶ ñ×ÅÇÂÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆ êð Üç¯ À¹Ô¯ ÃÇÔð Çò¾Ú
ç¹ÕÅéÅ å¶ Ô¯ð òêÅðÕ ÁçÅð¶ ì§ç Õðé Ãì§èÆ ÃêÆÕð Çò¾Ú î¹ÇéÁÅçÆ Õð
ÇðÔÅ ÃÆ å» À¹Ã ù ÃæÅéÕ ê¹ÇñÃ é¶ Ç×zëåÅð Õð ÇñÁÅÍ ò¾Ö ò¾Ö ÁÅ×±Á»
Çܧ鷻 Çò¾Ú ê¿æÕ ÇòÚÅð î§Ú ç¶ êzèÅé Üæ¶çÅð êzïåî ÇÃ§Ø ë¾×±òÅñÅ,
îÅé ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÁÅ×± ÇÂÕìÅñ ÇÃ§Ø ë¾×±òÅñÅ, ê¿Ú êzèÅéÆ ç¶ ÁÅ×± Üæ¶çÅð
×¹ðçÆê ÇÃ§Ø ÕÅñÅÞÅó éÅñ Ãê¿ðÕ Õðé Óå¶ À¹é» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÁÃÆ C åðÆÖ ç¶
ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù ê±ðÆ åð» ÕÅîïÅì Õð»×¶ Áå¶ Ãò¶ð¶ H òܶ å¯ ÔÆ ÃÇÔð çÆ
ÃÅÞÆ Ü×» å¯ ð¯Ã îÅðÚ Ã¹ð± Õð»×¶Í
¶.ÁÅÂÆ.ÂÆ. ÃÕÆî ÁèÆé Úñ ðÔ¶ ÇþÇÖÁÅ Õ¶ºçð ñÅÔ¶ò¿ç-î¹Ô¿îç ÷îÆñ
îñ¶ðÕ¯àñÅ, B éò¿ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ) - Çò¾ÇçÁÅ ç¶ ê¾èð ù À¹ÚÅ
ü¾Õä ñÂÆ ê³ÜÅì ÃðÕÅð òñ¯º Áé¶Õ» ÔÆ ïåé ÕÆå¶ ÜÅ ðÔ¶ ÔéÍ ìÔ¹å ÃÅðÆÁ»
ÃÕÆî» çÅ ÁÃð ò¶Öä ù Çîñ ÇðÔÅ þÍ ÇÂé·» ÇòÚÅð» çÅ êÌ×àÅòÅ êìÇñÕ òËñë¶Áð
ùÃÅÇÂàÆ ðÇÜ ç¶ Üéðñ ÃÕ¾åð Ú½èðÆ î¹Ô¿îç ÜîÆñ é¶ î¹Ô¾ñÅ ÇÂÃîÅÂÆñ
ìÃåÆ îñ¶ðÕ¯àñÅ ÇòÖ¶ Ú¾ñ ðÔ¶ ÇþÇÖÁÅ Õ¶ºçð ç¶ ÃîÅ×î ÇòÚ ì¾ÇÚÁ» ù Ãà¶ôéðÆ
ò¿âç¶ Ô¯Â¶ ÕÆåÅÍ ÃÌÆ ÜîÆñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÜà ׿íÆðåÅ éÅñ ÃðÕÅð Çò¾ÇçÁÅ
ç¶ êÃÅð ò¾ñ ÇèÁÅé ç¶ ðÔÆ þ À¹Ã éÅñ ê³ÜÅì çÅ Çò¾ÇçÁÕ Ö¶åð ÇòÚ
Ö¯ÇÔÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃæÅé ç¹ìÅðÅ êÌÅêå Ô¯ ÃÕçÅ þÍ ôÇÔð ç¶ ò¾Ö-ò¾Ö ×ñÆ
î¹Ô¾ÇñÁ» ÇòÚ ÁÇÜÔ¶ Áé¶Õ» ÔÆ ÇþÇÖÁÅ Õ¶ºçð Ú¾ñ ðÔ¶ Ôé ÇÜé·» ÇòÚ¯º
ÁÇÜÔ¶ ì¾ÇÚÁ» ù ÇþÇÖÁÅ ç¶ä çÅ êÌì¿è ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þ ÇÜé·» çÆ À¹îð D 寺
AD ÃÅñ å¾Õ Ô¯ò¶ Áå¶ ÇÂÔ ÁÅêäÆ ÇÕö îÜìÈðÆ ÕÅðé êó·ÅÂÆ Û¾â ü¾Õ¶
Ô¯äÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÇþÇÖÁÅ Õ¶ºçð ÚñÅ ðÔ¶ ç¯ ÇþÇÖÁÅ òñ¿àÆÁð» î¹Ô¿îç
ÔéÆë Áå¶ î¹Ô¿îç ôÕÆé é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà նºçð ÇòÚ ê³ÜÅÔ å¯º ÇÜÁÅçÅ
ÇòÇçÁÅðæÆ ÇþÇÖÁÅ êÌÅêå Õð ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂñÅÕÅ ÇéòÅÃÆÁ» òñ¯º ÃðÕÅð ç¶
ÇÂà Çòô¶ô À¹êðÅñ¶ çÆ ÃðÅÔäÅ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÇÂà ÃîÅ×î ÇòÚ ÃÅð¶ ÔÆ
ì¾ÇÚÁ» ù ÕÅêÆÁ», ÇÕåÅì» Áå¶ ê˺ÇÃñ» ðìó ÁÅÇç Ãî¾×ðÆ ò¿âÆ ×ÂÆÍ
î» ì¯ñÆ ç¶ ÇòÕÅà ñÂÆ Õ§î Õð»×Å-À¹Î¾íÆ
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ÃàÅø Çðê¯ðàð)-ÕÃìÅ îÇÔñ Õñ» 寺 ê¿ÜÅì Á˺â Ççè
ìËºÕ ç¶ ÃÆéÆÁð îËé¶Üð ìçå ÇÃ§Ø À¹ÎξíÆ ç¶ ÃéîÅé ÇòÚ ìðéÅñÅ ç¶ ö÷ñ
Ô¯àñ ÇòÚ ÇÂÕ ÃîÅ×î çÅ ÁÅï¯ÇÜé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ êzÇþè éÅòñÕÅð
ðÅî ÃðÈê ÁäÖÆ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ã: À¹ÎξíÆ ÃÅÇÔåÕ ð¹ÚÆÁ» ç¶ îÅñÕ Ôé Áå¶ î¶ð¶
ñÂÆ Ö¹ôÆ çÆ ×¾ñ þ ÇÕ À¹é·» é¶ Ô¹ä öòÅ î¹Õå Ô¯ä Çê¾Û¯º ÃÅÇÔå ù
ÃîðÇêå Ô¯ä çÅ îé ìäÅÇÂÁÅ þÍ Ã: À¹ÎξíÆ é¶ ê¿ÜÅì ÃÅÇÔå ÃíÅ ìðéÅñÅ
ç¶ Üéðñ ÃËÕàðÆ âÅ: í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø ì¶çÆ ù ÃÇÔï¯× ñÂÆ CA ý ð¹ê¶ òÆ í¶à
ÕÆå¶ Áå¶ AA-AA ý ð¹ê¶ ÁçÅðÅ ÒÕÔÅäÆ ê¿ÜÅìÓ Áå¶ ÒëÃà ÇÃàÆ÷é òËñë¶ÁðÓ
ù òÆ ç¶ä çÅ ÁËñÅé ÕÆåÅÍ À¹é·» ç¶ ÃéîÅé ÇòÚ êôÈ êÅñä ÇòíÅ× ç¶ ÇâêàÆ
âÅÇÂðËÕàð Ã: ÜÆ.ÁËÃ. Çã¾ñ¯º, ÃÆéÆÁð îËé¶Üð éÇð§çð ÇÃ§Ø ìðéÅñÅ,
ùÇð§çð ÇÃ§Ø Ã§èÈ ìð»Ú îËé¶Üð îÇÔñ Õñ», ùÇð§çð ÇÃ§Ø Çã¾ñ¯º
ÁÕÅÀȺà˺à îÇÔñ Õñ» é¶ òÆ ÁÅêä¶ ÇòÚÅð ê¶ô ÕðÇçÁ» À¹é·» çÆ CC ÃÅñÅ
ìËºÕ çÆÁ» ì¶çÅ× Ã¶òÅò» çÅ ÇòÃæÅð êÈðòÕ Ç÷Õð ÕÆåÅ Áå¶ î½Õ¶ Óå¶ ÔÅ÷ð
ÃÅðÆÁ» ìð»Ú» ç¶ çðÜÅ-ìÅ-çðÜÅ î¹ñÅ÷î» ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô À¹é·» ç¶
ÕÆå¶ Õ§î Áå¶ ìËºÕ éÅñ Ãì§Çèå ñ¯Õ» ù Çç¾åÆ Ã¹Ú¾ÜÆ Ã¶òŠ寺 êz¶ðäÅ
ñËäÍ Ãà¶Ü çÅ øð÷ î¹¾Ö çøåð êÇàÁÅñÅ ò¾ñ¯º Çéï¹Õå Ã: êzÆåî ÇÃ§Ø ìÇó§×
Ç÷ñ·Å Õ¹ÁÅðâÆé¶àð ç×ðÈð é¶ ìÅõÈìÆ ÇéíÅÇÂÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ò¾Ö-ò¾Ö ìð»Ú»
寺 ÇÂñÅòÅ ê¿ÜÅìÆ ÃÅÇÔå ÃíÅ Áå¶ ÃÅÇÔå ÚðÚÅ î§Ú ò¾ñ¯º Ã: À¹ÎξíÆ çÅ
ÃéîÅé òÆ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÃéîÅÇéå Ô¯ä À¹êð§å Ã: À¹ÎÎξíÆ é¶ Ãíé» çÅ
è§éòÅç ÕÆåÅ Áå¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ô¹ä À¹Ô ê¿ÜÅìÆ î» ì¯ñÆ ç¶ ÇòÕÅà ñÂÆ Õ§î
Õðç¶ ðÇÔä׶Í
ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ÇÕÃÅé» é±§ E@ ð¹ê¶ Þ¯é¶ Óå¶ ì¯éà ç¶ò¶-ׯÇÂñ
Öé½ðÆ, B éò§ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ) - ê¿ÜÅì ÃðÕÅð òÆ Á×ð ÇÕÃÅé» çÆ
Ôîçðç ÁÖòÅÀ¹ºçÆ þ å» Õ¶ºçð ÃðÕÅð ò»×± ê¿ÜÅÔ ð¹ê¶ Þ¯é¶ Óå¶ ì¯éÃ
ç¶ò¶Í ǧ鷻 ÇòÚÅð» çÅ êz×àÅòÅ ÃzÆ èðîêÅñ ׯÇÂñ îÆå êzèÅé ôÇÔðÆ
Õ»×ðÃ é¶ ÁÅêä¶ çëåð ÇòÚ ÒÁÜÆåÓ éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» ÕÔ¶Í Ü¶Õð ê¿ÜÅì
ÃðÕÅð ÇÕÃÅé» çÆ îÃÆÔÅ ÁÖòÅÀ¹ºçÆ þ å» ÁÅêä¶ ÃðÕÅðÆ Õ¯à¶ ÇòÚ¯º ÇÕÃÅé
òÆð» 鱧 Þ¯é¶ Óå¶ ê¿ÜÅÔ ð¹ê¶ ì¯éà ç¶ò¶Í À¹é·» Á¾×¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅì
ÃðÕÅð ÇÕÃÅé òÆð» 鱧 ÃÔÆ Ã Óå¶ ÇìÜñÆ Áå¶ âÆ.¶.êÆ ÖÅç î¹Ô¾ÂÆÁÅ
ÕðòŶ å» Ü¯ ÇÕÃÅé òÆð Ã ÇÃð ÇìÜÅÂÆ Õð ÃÕäÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ À¹é·»
ç¶ éÅñ ÃzÆ éËé± ðÅî ×ð× êzèÅé ôÇÔðÆ Õ»×ðÃ, Ú½èðÆ Ç÷ñ·¶ ÇçØ, çÜÆò
ð§×Å, ǧçð Õ¹îÅð ÁÅóåÆ, ÃzÆ Ç×ðèÅðÆ ñÅñ ×ð× Áå¶ À¹Ø¶ ÃÆéÆÁð ÃîÅÜ
öòÕ Ã: ܯÇקçð ÇÃ§Ø éÅñ Ô¯ð òÆ Õ»×ðÃÆ òðÕð î½Ü±ç ÃéÍ
ÃÆòð¶Ü Ô¯ñ» ÕÅðé ñ¯Õ êz¶ôÅé
åêÅ î§âÆ, B éò¿ìð (ê¾åð êz¶ðÕ)-ÃæÅéÕ Á§çðñ¶ ì¾Ã Á¾â¶ 寺 ع§éû
Çê¿â ù Ü»ç¶ ðÅÔ Óå¶ îÇÔÕî¶ ò¾ñ¯º ê¾æð êÅ Õ¶ ÃóÕ ù Á¾è ÇòÚÅñ¶ Û¾â
Çç¾åÅ Áå¶ ÃóÕ Óå¶ ÃÆòð¶Ü ç¶ Ü¯ Ô¯ñ Ôé, À¹Ô À¹Ú¶ éÆò¶º ðÇÔ ×¶ ÔéÍ
Ü篺 Õ¯ÂÆ òÆ òÅÔé ÇÂà ÃóÕ À¹ê𯺠׹÷ðçÅ þ å» ÇÂé·» ÃÆòð¶Ü ç¶ Ô¯ñ»
ÇòÚ ëà ܻçÅ þ Áå¶ ÕÂÆ òÅð å» ÔÅçÃÅ Ô¹§çÅ-Ô¹§çÅ ìÚçÅ þÍ ÇÂà ÃóÕ Óå¶
ç¹ÕÅé Áå¶ îÕÅé» ÇòÚ ðÇÔ ðÔ¶ ñ¯Õ ìÔ¹å êz¶ôÅé ÔéÍ Ô¹ä ç¹ÕÅéçÅð» é¶
ÇÂվᶠԯ¶ ÇÂà ÃÆòð¶Ü ç¶ Ô¯ñ Óå¶ ñÅñ Þ§âÆ ñÅ Çç¾åÆ, ÇÜà éÅñ òÅÔé
òÅñ¶ ù êåÅ ñ¾× Ü»çÅ þ ÇÕ ÇÂÃ æ» À¹êð Õ¯ÂÆ õåðÅ þÍ ñ¯Õ» é¶ îÇÔÕî¶ å¯º
î§× ÕÆåÆ þ ÇÕ Á¾è ÇòÚÅñ¶ êÂÆ ÃóÕ ù ÜñçÆ êÈðÅ ÕÆåÅ ÜÅò¶Í
ççìð å¾Õ Üæ¶ì§çÕ ã»ÚÅ À¹ÃÅð ñò»×¶-ìÆìÆ ìðéÅñÅ
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ÃàÅø Çðê¯ðàð)-ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ñ½º×¯òÅñ çÆ êzèÅé
ìÆìÆ Ã¹ðÜÆå Õ½ð ìðéÅñÅ é¶ ÁÅêä¶ ÇéòÅà ÃæÅé Óå¶ ÇÂà ê¾åðÕÅð éÅñ
×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ çÿìð å¼Õ ê¿ÜÅì ç¶ ÃÅð¶ Ç÷Çñ·Á» ÓÚ Üæ¶ì§çÕ
ã»ÚÅ À¹ÃÅð Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ À¹Ã Çê¾Û¯º ÃðÕñ Üæ¶çÅð üä Õ¶ Ç÷ñ·Å Üæ¶çÅð
âËñÆ׶໠Áå¶ Üæ¶çÅð» çÆ ÃÇÔîåÆ éÅñ üä¶ ÜÅä×¶Í À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÁÃƺ
îÅÞ¶ ÇòÚ çñ ù åÕóÅ Õðé ñÂÆ îéÜÆå ÇÃ§Ø ÕñÕ¾åÅ ù çñ çÅ ÃðêzÃå Çéï¹Õå
ÕÆåÅ þÍ ÇÂö åð·» «ÇèÁÅäÅ ôÇÔðÆ ç¶ Ôðì§Ã ÇÃ§Ø ÕêÈð çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ
ÃÅⶠòðÕð åÅñî¶ñ Õðé ÇòÚ ñ¾×¶ ԯ¶ ÔéÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂö åð·»
éÈðê¹ð ì¶çÆ å¯º îñÕÆå ÇÃ§Ø ì¶çÆ ÇéòÅÃÆ Þ¾ÜÅ ù Ç÷ñ·Å ð¯êó çÆ ÇøñÔÅñ
ÕîÅé çíÅÂÆ þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ò¾ñ¯º ÃÅⶠçñ ÇòÚ
ôÅÇîñ ԯ¶ ÇòÁÕåÆÁ» ù åð·»-åð·» ç¶ ÃðÕÅðÆ Áå¶ ×Ëð-ÃðÕÅðÆ ÁÔ¹ç¶ ç¶ä
ç¶ ñÅñÚ Çç¾å¶ ÜÅ ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂÕ ÃòÅñ ç¶ ÜòÅì ÇòÚ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÃƺ
ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ éÅñ¯º ê¾ÕÅ å¯ó-ÇòÛ¯óÅ Õð ü¾Õ¶ Ô» Áå¶ ÇÕö òÆ ÃÈðå
ÇòÚ ÁÅÀ¹ä òÅñ¶ Ã ÇòÚ ÃîÞ½åÅ ÕðéÅ å» ÕÆ, ÃîÞ½å¶ ìÅð¶ ïڻ׶ òÆ
éÔƺÍ
ܶ. ÂÆ. Óå¶ Áä×ÇÔñÆ òðåä çÅ ç¯ô
îÇÔñ Õñ», B éò§ìð (ê¾åð ê¶zðÕ)-Çê¿â ÕñÅñîÅÜðÅ ÇòÖ¶ Ø𶬠ÇìÜñÆ
ÃêñÅÂÆ ñÂÆ ñ×Ŷ ׶ àð»ÃëÅðîð çÅ é¹Õà çÈð éÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ õêåÕÅð» é¶
Ãì§Çèå ܶ. ÂÆ. À¹êð Áä×ÇÔñÆ òðåä çÅ ç¯ô ñ×Å Õ¶ À¹Ú ÁÇèÕÅðÆÁ» 寺
å¹ð§å ÇèÁÅé çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ Çê¿â ÕñÅñîÅÜðÅ ç¶ òÃéÆÕ ê¿Ú ùÇð§çð
ÇçØ, ÃÅìÕÅ ê¿Ú ܯÇקçð ÇçØ, îñÕÆå ÇçØ, Á¾Ûð ÇçØ, Çòé¯ç Õ¹îÅð,
êòé Õ¹îÅð ÁÅÇç çðÜé 寺 ò¾è ÖêåÕÅð» é¶ ÇñÖåÆ ÇìÁÅé ÇòÚ ç¾ÇÃÁÅ þ ÇÕ
B@ Øð» ù ÃêñÅÂÆ Çç§ç¶ ÇÂà BE Õ¶. òÆ. ç¶ àð»ÃëÅðîð, ܯ Áܶ ×Åð§àÆ
êÆðÆÁâ ÇòÚ ÃÆ, ù Ãì§Çèå ܶ. ÂÆ. ÁÅêä¶ Çî¾åð îÕËÇéÕ çÆ ç¹ÕÅé À¹êð
î¹ð§îå ñÂÆ ñË Ç×ÁÅ, ÇÜæ¶ À¹é·» ò¾ñ¯º êÈðÆ ÇîÔéå òÆ ç¶ä ç¶ ìÅòÜÈç
é¹Õà çÈð éÔƺ Ô¯ÇÂÁÅÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Øð» ù Õç¶ Çâ§î Õç¶ Ç÷ÁÅçÅ
ò¯ñà¶÷ ÃêñÅÂÆ ÕÅðé õêåÕÅð» çÅ Ô÷Åð» ð¹ê¶ çÅ é¹ÕÃÅé Ô¯ ü¾ÕÅ þÍ ÇÂÃ
î¹ôÇÕñ ìÅð¶ À¹é·» î¹¾Ö çøåð îÇÔñ Õñ» Áå¶ ìðéÅñÅ ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» ù òÆ
ÜÅäÈ ÕðòÅÇÂÁÅ þ êð êÈðÅ ÇÂÕ îÔÆéÅ ìÆå ÜÅä òÆ ÇÕö é¶ ÇèÁÅé ç¶ä çÆ
ñ¯ó éÔƺ ÃîÞÆÍ ÃîÈÔ õêåÕÅð» é¶ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ Ú¶ÁðîËé 寺 ÇÂéÃÅø çÆ
î§× ÕÆåÆ þÍ
Ãî±ÔÕ ôÅçÆÁ» ç¶ é»Á À¹å¶ ×ðÆì» çÅ î÷ÅÕ À¹âÅÀ¹äÅ ì§ç Õðé çÆ ÁêÆñ
ç×ð±ð, B ÁÕå±ìð (ÃàÅø Çðê¯ðàð) - âÅ. ¶.ÁËÃ.îÅé êzèÅé ÃÅǧà¶ÇëÕ
ÁòËÁðéËà Á˺â ô¯ôñ òËñë¶Áð ë¯ðî ç×ð±ð, ÃzÆ ú.êÆ.Áð¯óÅ Üéðñ ÃÕ¾åð
ÃÆéÆÁð ÇÃàÆÜéÜ òËñë¶Áð ÁËïÃƶôé Áå¶ ÃzÆ çñÜÆå ÇÃ§Ø Ã¶Ö¯º ÁËâò¯Õ¶à
ÃÕ¾åð Üéðñ ñÆ×ñ ÃËñ Ãz¯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ Ç÷ñ·Å ç×ð±ð é¶ ÃîÅÜ Ã¶òÆ Üæ¶ì§çÆÁ»,
Õñ¾ì», çÃæÅò» Áå¶ çÅéÆ ÇòÁÕåÆÁ» 鱧 ÕÆåÆ ÁêÆñ ÇòÚ ÇÕÔÅ þ ÇÕ ×ðÆì
ñóÕÆÁ» çÆÁ» Ãî±ÔÕ ôÅçÆÁ» çÅ ÇðòÅÜ ì§ç Õð Õ¶ À¹é·» çÆ ×¹êå ÃÔÅÇÂåÅ
ç¶ä çÅ ÇÃñÇÃñÅ ÁÅð§íäÅ ÚÅÔÆçÅ þÍ ÇìÁÅé ÇòÚ ÇÕÔÅ Ç×ÁÅ þ ÇÕ ×ðÆì
êÇðòÅð» çÆ ×ðÆìÆ çÅ î÷ÅÕ À¹âÅÀ¹ä çÆ æ», À¹é·» êÅà îÇÔîÅé ìä Õ¶ ô×é
ç¶ä ÜÅä 鱧 åðÜÆÔ Çç¾åÆ ÜÅäÆ ÚÅÔÆçÆ þÍ ×ðÆì ñóÕÆÁ» çÆÁ» Ãî±ÔÕ
ô»çÆÁ» ç¶ é»Á À¹å¶ çÅé Õðé ò¶ñ¶ ÁÅêäÅ é»Á ÚîÕÅÀ¹ä 鱧 êÇÔñ ç¶ä òÅñ¶
ÁÅêä¶ Ô§ÕÅð çÅ êz×àÅòÅ Õðç¶ ÔéÍ ÇÂé·» ôÅçÆÁ» Ã ñóÕÆ Áå¶ ñóÕÅ ì¶ìÃÆ
ÇòÚ Ö¹ôÆ çÆ æ» åðÇÃÁÅ ÇÜÔÅ ÇÚÔðÅ ñË Õ¶ ìËᶠÇòÖÅÂÆ Çç§ç¶ Ôé Áå¶
çÃæÅò» ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð òÆ.ÁÅÂÆ.êÆ òܯº ÇòÚð ðÔ¶ Ô¹§ç¶ Ôé ÜçÇÕ ÃÅâÆ
çÃÇ´åÆ ÇòÚ ôÅçÆ Ã Çòô¶ô ÇòÁÕåÆ ÇÃðë ñÅóÅ ñÅóÆ ÔÆ Ô¹§ç¶ ÔéÍ
ð¯Ã òܯº ÕäÕ Ø¾à ìÆÜä çÆ ÁêÆñ
ç×ð±ð, B éò§ìð (ÁÜÆå êzåÆÇéè) - íÅðåÆ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé (ðÅܶòÅñ) çÆ
ìËáÕ ÇòÚ Ã: îñÕÆå ÇÃ§Ø ñÖîÆðòÅñ ÃÕ¾åð ê¿ÜÅì çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆ
ÇÜà ÇòÚ E@ Çê¿â» ç¶ ÇÕÃÅé» é¶ ôî±ñÆÁå ÕÆåÆ, ÇÜà ÇòÚ îñÕÆå ÇçØ
ÃÕ¾åð ê¿ÜÅì é¶ ÇÕÔ ÇÕ Õ¶ºçð ÃðÕÅð é¶ ÇÕÃÅé» é±§ E@ ð¹ê¶ ì¯éà ç¶
Õ¶ Õ¯ÞÅ îÜÅÕ ÕÆåÅ þÍ ìÅðô éÅ Ô¯ä ÕÅðé ÜÆðÆ Óå¶ ìÔ¹å ÖðÚÅ ÁÅÇÂÁÅ þÍ
ï±éÆÁé ò¾ñ¯º î§× ÕÆåÆ ×ÂÆ ÇÕ ÇÂà Óå¶ ç¹ìÅðÅ ×½ð ÕðÕ¶ A@@ ð¹ê¶
Çç¾åÅ ÜÅò¶ å» ÇÕ ÇÕÃÅé çÅ ÖðÚÅ ê¹ð Ô¯ ÜÅò¶Í éð§Üä ÇÃ§Ø ç¯ñÅ é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÕÃÅé» é±§ ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ ÕäÕ BE êzåÆôå ؾà ìÆÜÆ ÜÅò¶Í
î¹ÖÇåÁÅð ÇÃ§Ø ñ¾Ö¯òÅñ êzèÅé íòÅéÆ×ó· ìñÅÕ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇìÜñÆ Ôëå¶
ÇòÚ C Ççé ÁÅÀ¹ºçÆ þ Áå¶ ÇÜà ÕðÕ¶ ìðÃÆé ÁÅñ å¶ ÕäÕ çÆ ÇìÜÅÂÆ ñÂÆ
ìÔ¹å ÇçÕå ÁÅ ðÔÆ þ Áå¶ H اචïÕÆéÆ ìäÅÂÆ ÜÅò¶Í ǧ鷻 寺 ÇÂñÅòÅ
Ã: éð§× ÇÃ§Ø ØðÅÚ¯º ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé Ç÷ñ·Å ç×ð±ð Áå¶ ìñÜÆå ÇçØ,
ð¹ñç± ÇÃ§Ø Çê¿â À¹íÅòÅñ, Û¯àÅ ÇÃ§Ø ØÅìç», ð¯ÔÆ ÇÃ§Ø î§×òÅñ, ×¹ðéÅî
ÇçØ, ìñÇò§çð ÇçØ, çñÆê ÇÃ§Ø êzèÅé À¹êñÆ Ç§鷻 ÃÅÇðÁ» é¶ îÆÇà§×
鱧 çì¯èé ÕÆåÅÍ
ç×ð±ð çÆÁ» AB ñóÕÆÁ» Ú§âÆ×ó· ê¹Çñà ÓÚ íðåÆ
ç×ð±ð, B éò§ìð (ÁÜÆå êzåÆÇéè) -ÇÂæ¶ Ú¾ñ ðÔÆ Ã§ÃæÅ ÃéðÅÂÆÜ
ǧÃàÆÇÚÀ±à Á˺â ÇüÖñÅÂÆ Ã˺àð çÆÁ» AB ñóÕÆÁ» Ú§âÆ×ó· ê¹Çñà ÇòÚ
íðåÆ Ô¯ ×ÂÆÁ» ÔéÍ Ã˺àð ç¶ Ã§ÚÅñÕ Ã: ñÅñ ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÃ
ÇüÖñÅÂÆ Ã˺àð çÆÁ» Ô¹ä å¾Õ FE ñóÕÆÁ» Áñ¾× Áñ¾× ë¯ðû ÇòÚ íðåÆ Ô¯
ü¾ÕÆÁ» ÔéÍ Ã: ñÅñ ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ç§鷻 AB ì¾ÇÚÁ» 鱧 Çéï¹ÕåÆ
ê¾åð Çîñ ü¾Õ¶ ÔéÍ íðåÆ Ô¯ÂÆÁ» ñóÕÆÁ» ÇÜé·» ÇòÚ ×¹ñÅì Õ½ð ìÇá§âÅ,
ÇÃîðéÜÆå Õ½ð åðéåÅðé, ×¹ðì§å Õ½ð ìÇá§âÅ, ÇÃîðéÜÆå Õ½ð åðéåÅðé,
×¹ðì§å Õ½ð «ÇèÁÅäÅ, ÁîéçÆê Õ½ð ìÇá§âÅ, ççÆê Õ½ð Çëð¯÷ê¹ð, ÃðìÜÆå
Õ½ð, ÁîÇé§çð Õ½ð Õ½ÕðÆ Õñ», ùÖÇܧçð Õ½ð ùéÅî, ùÖêzÆå Õ½ð îÅéÃÅ,
×¹ðîÆå Õ½ð ÜðÖó, ÔðÇܧçð Õ½ð ð¯êó, ÔðêÅñ Õ½ð ç×ð±ð ôÅîñ Ôé C
éò§ìð 鱧 Ãò¶ð¶ I òܶ ê¹Çñà ÇòÚ àz¶Çé§× ñÂÆ ÜÅ ðÔÆÁ» ÔéÍ Á¾Ü ÇÂé·»
鱧 ÇòçÅÇÂ×Æ ç¶ä Ã êÆ.àÆ.îÅÃàð ԧà ðÅÜ ÇÖñðÆÁ», îËâî ÇççðêÅñ
Õ½ð, îËâî ÃðìÜÆå Õ½ð ç×ð±ð, î˺ìð ÜÃÇò§çð ÇçØ, âÅ. ùÖÇܧçð ÇçØ
òÆ î¯Ü±ç ÃéÍ |
ê¾åðÕÅð ÁËïÃƶôé ìðéÅñÅ Áå¶ ÜðéÇñÃà ÁËïÃƶôé èé½ñÅ ò¼ñ¯º
ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ, ÃæÅéÕ ê¹Çñà Áå¶ àð¾Õ ïÈéÆÁé çÅ ÕÆåÅ ìÅÂÆÕÅà
èé½ñÅ, B éò§ìð (ÜÇå§çð ÇçØ)-àð¾Õ ïÈéÆÁé èé½ñÅ ç¶ êzèÅé ò¾ñ¯º
ì¹¾Úó» ù ÕÅàÈ ×Åò» ç¶ é»Á éÅñ ×ÅÂÆÁ» ÃêñÅÂÆ Õðé çÅ îÅîñÅ À¹Ã Ã
Ü¾× ÷ÅÇÔð Ô¯ÇÂÁÅ Ü篺 ìðéÅñÅ Áå¶ èé½ñÅ ç¶ ×ÀÈ Ã¶òŠçîåÆ ç¶ Ã§×áé»
é¶ èé½ñÅ î§âÆ ç¶ Õ¹¾Þ é½ÔÇðÁ» Óå¶ ê¹¾Ü Õ¶ ×ÀÈÁ» Áå¶ ò¾ÛÆÁ» àð¾Õ»
ÓÚ íðé çÆ åÅÕ ÇòÚ ìËᶠòêÅðÆÁ» ù î½Õ¶ Óå¶ ÁÅ Õ¶ çì¯Ú ÇñÁÅÍ ×ÀÈ Ã¶òÅ
çîåÆ ç¶ ÕÅðÕ¹§é» ò¾ñ¯º ×ÀÈÁ» ç¶ ð¾Ã¶ Õ¾à Õ¶ íÜÅ ç¶ä çÆ êzÇÕÇðÁÅ ù
ÃÇÔé éÅ ÕðÇçÁ» òêÅðÆÁ» òñ¯º â»×» ïÇàÁ» éÅñ ÔîñÅ Õð Çç¾åÅ Ç×ÁÅ,
ÇÜÃç¶ ìÚÅÁ ñÂÆ Ã¶òŠçîåÆ ç¶ ÕÅðÕ¹§é» ò¾ñ¯º òÆ ÜòÅìÆ ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ
×ÂÆ Áå¶ Õ¹¾Þ ÇòÁÕåÆ ÜõîÆ Ô¯ ×Â¶Í êzÅêå ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð èé½ñÅ ç¶
é½ÔÇðÁ» ÓÚ¯º Ôð îÔÆé¶ Ø¾à¯-ؾà Çå§é àð¾Õ íð Õ¶ ×Åò» ç¶ í¶Ü¶ ÜÅ ðÔ¶
ÔéÍ êôÈ î§âÆ ç¶ Õ¹¾Þ Ççé ìÅÁç ×ÀÈÁ» ç¶ àð¾Õ íð Õ¶ í¶Ü¶ ÜÅä Çê¾Û¶
Õ¹¾Þ ðÅÜÃÆ ÁÅ×ÈÁ» Áå¶ ÃæÅéÕ ê¹Çñà çÅ Ô¾æ Ô¯ä 寺 òÆ ÇÂéÕÅð éÔƺ
ÕÆåÅ ÜÅ ÃÕçÅÍ ÇÂà îÅîñ¶ çÆ ê¹ôàÆ À¹Ã Ã Ô¯ð òÆ À¹íð Õ¶ ÃÅÔîä¶
ÁÅÂÆ Ü篺 èé½ñŠ寺 Òð¯÷ÅéÅ ÁÜÆåÓ ç¶ ê¾åðÕÅð ÜÇå§çð ÇÃ§Ø ØàéÅ çÆ
ÜÅäÕÅðÆ ÔÅÇÃñ Õðé ñÂÆ ØàéÅ ÃæÅé Óå¶ ê¹¾Ü¶Í Ô¯ÇÂÁÅ ÇÂÔ ÇÕ ôðÅì ç¶
éô¶ ÇòÚ è¹¾å àð¾Õ ïÈéÆÁé èé½ñÅ ç¶ êzèÅé ùÇð§çðêÅñ ìÅñ¶ é¶ îÅîñ¶
çÆ Õòð¶÷ ù ÃÇÔé éÅ ÕðÇçÁ» ÒÁÜÆåÓ ç¶ êzåÆÇéè ÜÇå§çð ÇÃ§Ø ù ×Åñ»
Õ¾ãäÆÁ» ô¹ðÈ Õð Çç¾åÆÁ» Áå¶ î½Õ¶ Óå¶ ê¹¾Ü¶ ÁËÃ. ÁËÚ. ú. ðÅܶô
ÇÛ¾ìð ÇÂÔ îÅîñÅ îÈÕ çðôÕ ìä Õ¶ ç¶Öç¶ ðÔ¶Í ÇÂà îÅîñ¶ çÆ þðÅéÆ çÆ
À¹Ã Ã Ô¾ç éÅ ðÔÆ Ü篺 Á×ñÆ Ãò¶ð èé½ñÅ ê¹Çñà ò¾ñ¯º ×ÀÈ Ã¶òÅ
çîåÆ ç¶ Õ¹¾Þ ÕÅðÕ¹§é» Áå¶ ê¾åðÕÅð ÜÇå§çð ÇÃ§Ø Çòð¹¾è ÕÅðòÅÂÆ
ÁÅð§í Çç¾åÆ ×ÂÆÍ ê¾åðÕÅð ç¶ Çòð¹¾è ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ÇÂà ÕÅðòÅÂÆ ç¶ ð¯Ã
ÇòÚ ê¾åðÕÅð ÁËïÃƶôé ìðéÅñÅ Áå¶ ÜðéÇñÃà ÁËïÃƶôé èé½ñÅ é¶
ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ, ÃæÅéÕ ê¹Çñà Áå¶ ÖÅà ÕðÕ¶ àð¾Õ ïÈéÆÁé èé½ñÅ çÅ
î¹Õ§îñ ìÅÂÆÕÅà Õð Õ¶ Ãõå çØðô ÁÅð§í Õð Çç¾åÅ ÔËÍ ê¾åðÕÅð ÁËïÃƶôé
ò¾ñ¯º î§× ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þ ÇÕ àð¾Õ ïÈéÆÁé èé½ñÅ ç¶ êzèÅé Áå¶ ×Åò»
ÃêñÅÂÆ Õðé òÅñ¶ Ç×ð¯Ô Áå¶ ç¯ôÆ êŶ ÜÅä òÅñ¶ ê¹Çñà ÁÇèÕÅðÆÁ»
Çòð¹¾è Ãõå ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶Í
êzÕÅô ÇçÔÅó¶ Óå¶ èÅðÇîÕ î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ê¾åð êz¶ðÕ)-×¹ðç¹ÁÅðÅ êz×àÃð ÇòÖ¶ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ
ç¶ò ÜÆ çÅ êzÕÅô ÇçÔÅóÅ èÈîèÅî éÅñ îéÅÇÂÁÅÍ ÇÂà Ã ì¾ÇÚÁ» ç¶
çÃåÅð î¹ÕÅìñ¶, ÃzÆ Üê¹ÜÆ ÃÅÇÔì ç¶ êÅá ç¶ î¹ÕÅìñ¶ Áå¶ ÃîÅÇÜÕ
Õ¹ðÆåÆÁ» ù çÈð Õðé ñÂÆ ñ¶Ö î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ ×Â¶Í çÃåÅð î¹ÕÅìÇñÁ» ÓÚ
êÇÔñ¶ ÃæÅé Óå¶ éîéçÆê ÇÃ§Ø Ãé ëñÅòð ÃÕÈñ, çÈÃð¶ ÃæÅé Óå¶ ××éçÆê
ÇÃ§Ø ÃðçÅðÆÁÅ Õñ¾ì, åÃÆð¶ ÃæÅé Óå¶ À¹ÜÅçòÆð ÇçØ, Ú½æ¶ ÃæÅé Óå¶
Ü×çÆê ÇÃ§Ø Ã§å ñ½º×ê¹ðÆ ÃÕÈñ ê¾Ö¯ Õñ» å¶ Ã§çÆê ÇÃ§Ø Ãé ëñÅòð ÃÕÈñ,
ê¿Üò¶º ÃæÅé Óå¶ çÇò§çð ÇÃ§Ø å¶ êðÇî§çð ÇÃ§Ø ðÔ¶Í ÃzÆ Üê¹ÜÆ ÃÅÇÔì
ç¶ êÅá î¹ÕÅìñ¶ ÓÚ êÇÔñ¶ ÃæÅé Óå¶ òÇð§çð ÇçØ, çÈÃðÅ ÃæÅé Óå¶
îéêzÆå Õ½ð ܹîñÅ îÅñÇÕé ÃÕÈñ, åÆÃð¶ ÃæÅé Óå¶ ÁðôçÆê Õ½ð, Ú½æ¶ ÃæÅé
Óå¶ ÃÅÇÔì ÇÃ§Ø ê¹¾åð Ü×ÃÆð ÇÃ§Ø å¶ ÜÃêÅñ ÇÃ§Ø Áå¶ ê¿Üò» ÃæÅé
îéêzÆå Õ½ð ê¹¾åðÆ çðôé ÇÃ§Ø å¶ éòܯå Õ½ð é¶ êzÅêå ÕÆåÅÍ ÃîÅÇÜÕ
Õ¹ðÆåÆÁ» ù çÈð Õðé ñÂÆ ÕðòŶ ñ¶Ö î¹ÕÅìÇñÁ» ÓÚ Çòé¯ç çÅéÆÁÅ é¶
êÇÔñÅ, îéêzÆå Õ½ð é¶ çÈÃðÅ, ÜÃÇò§çð Õ½ð é¶ åÆÃðÅ, Ü×ç¶ò å¶ ÁîéçÆê
Õ½ð é¶ Ú½æÅ Áå¶ Áîéܯå Õ½ð å¶ ÜÃòÆð Õ½ð é¶ ê¿Üò» ÃæÅé ÔÅÇÃñ ÕÆåÅÍ
ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ À¹Õå î¹ÕÅìÇñÁ» ÓÚ íÅ× ñËä òÅÇñÁ» çÅ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êz×àÃð
êzì§èÕ Õî¶àÆ ò¾ñ¯º ÃéîÅé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÔñÕÅ íç½ó ç¶ ÇòèÅÇÂÕ
å¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé çå ìñòÆð ÇÃ§Ø Ø¹§éÃ, çå à¶Õ ÇÃ§Ø èé½ñÅ Á§åÇð§×
î˺ìð ô¯zîäÆ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ Õî¶àÆ, Áîð ÇÃ§Ø ìƶ î˺ìð ô¯zîäÆ
×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ Õî¶àÆ, ÃzÆîåÆ ÁÜËì Õ½ð í¯åéÅ î˺ìð ÁËÃ. ÜÆ. êÆ.
ÃÆ., ìñç¶ò ÇÃ§Ø Ú§ÈØ» î˺ìð ÁËÃ. ÜÆ. êÆ. ÃÆ. Áå¶ Üæ¶çÅð ÜðéËñ ÇçØ
í¯åéÅ çÅ Çòô¶ô å½ð Óå¶ ÃéîÅé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ é×ð ùèÅð àð¾Ãà ç¶ Ú¶ÁðîËé
Ã: ǧçðêÅñ ÇÃ§Ø ÚÇÔñ, ÚðéÜÆå ÇÃ§Ø Ö¾àóÅ, ×¹ðç¹ÁÅðÅ êz×àÃð ç¶ ×§zæÆ
Ôðé¶Õ ÇçØ, í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø ì¶çÆ ñ¶ÖÕ, ðÅÇܧçð Õ½ð ÇÔ§çî¯àð÷, Ç×¾è¶
çÆ ðÅäÆ ìÆìÆ ××éçÆê Õ½ð ð§èÅòÅ, ìÆìÆ ÕîñÜÆå Õ½ð, Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø ì¯ØÅ,
ñ¯Õ çêðÕ ÁøÃð ׯêÅñ ÇÃ§Ø çðçÆ, ܶñ· ùêðâ˺à Ã: ÇôòðÅÜ ÇÃ§Ø ù òÆ
ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà Ã êzì§èÕ Õî¶àÆ ç¶ Ôðé¶Õ ÇçØ, Ã: ×¹ðçðôé
ÇçØ, Ã: çñÆê ÇÃ§Ø òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ î¹ÕÅìÇñÁ» ÓÚ ÇÔ¾ÃÅ ñËä òÅÇñÁ» çÆ
êðÖ ×¹ðêÅñ ÇÃ§Ø éÈð ñ¶ÖÕ å¶ ××éçÆê Õ½ð é¶ ÕÆåÆÍ
ÁËÃ. âÆ. ÁµËî. Áå¶ âÆ.ÁËÃ.êÆ ÃéîÅÇéå
îÅñ¶ðÕ¯àñÅ, B
éò§ìð (ê¾åð êz¶ðÕ) - ÃzÆ ×¹ð± éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ Üéî ÇçÔÅó¶ ç¶ î½Õ¶ Óå¶
Ú¾ñ ðÔ¶ ÃîÅ×î» çÆ ñóÆ åÇÔå ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÔÅÁ çÅ éÅÁðÅ ÇòÖ¶
ÃzÆ ×¹ð± ×z§æ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ êÅá ç¶ í¯× êŶ ×Â¶Í ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶
Ãò¶ð 寺 ÔÆ Ã§×å» çÅ å»åÅ ñ¾Ç×ÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆÍ ×¹ðê¹ðì î½Õ¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ
ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ÔÅÜðÆ ñ×òÅÀ¹ä òÅñ¶ êåò§ÇåÁ» ÇòÚ Ü: ÁÜÆå ÇÃ§Ø Ú§ç±ðÅÂÆÁ»,
ìÆìÆ ÕðîÜÆå Õ½ð î§âÆÁ» ç¯ò¶º î˺ìðÅé Ãz¯îäÆ Õî¶àÆ, Ã: íðê±ð ÇçØ
êzèÅé ×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ Õî¶àÆ, Ã: ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø Üò§èÅ, ÔðêzÆå ÇÃ§Ø í§×±,
Ã: ÔÇð§çð ÇÃ§Ø ãƺâÃÅ, ÇéðíË ÇçØ, ÇêÁÅðÅ ÇçØ, é¶åð ÇçØ, îÇÔ§çð
ÇÃ§Ø êðÚÆ, ìñç¶ò ÇÃ§Ø ×¹ÁÅðÅ, ÚîÕ½ð ÇçØ, ìñðÅÜ ÇÃ§Ø Ã§è±, ÕðåÅð
ÇÃ§Ø ÃÅð¶ î˺ìðÅé êzì§èÕ Õî¶àÆ, Ç×ÁÅéÆ Áîð ÇçØ, Ü×åÅð ÇÃ§Ø ì¹¾×ð
Áå¶ ×¹ðìÚé ÇÃ§Ø î¯ÖÅ ç¶ é»Á Ç÷Õðï¯× ÔéÍ êzì§èÕ» ò¾ñ¯º ÇÂà î½Õ¶ Óå¶
ÃæÅéÕ ÁËÃ.âÆ.ÁËî Ã: ×¹ðñòñÆé ÇÃ§Ø ÇÃ¾è± Áå¶ âÆ.ÁËÃ.êÆ Ã: ×¹ðêzÆå
ÇÃ§Ø òÅñÆÁŠ鱧 Çòô¶ô ð±ê ÇòÚ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
é½ÜòÅé» ù éÇôÁ» ç¶ Ú¹³×ñ ÓÚ¯º Õ¼ãä ñÂÆ éòƺ ñÇÔð ô°ðÈ ÕÆåÆ ÜÅò¶×Æ-
Ö³×ÈóÅ
èÈðÆ, B éò³ìð (ê. ê.)-ê³ÜÅì ïÈéÆòðÇÃàÆ Ú³âÆ×ó· çÆ ÇòÇçÁÅðæÆ Üæ¶ì³çÆ
ç¶ ÃÅìÕÅ êzèÅé Áå¶ ê³ÜÅì ïÈæ Õ»×ðÃ ç¶ ÃÈìÅÂÆ ÁÅ×È çñìÆð ÇÃ³Ø ×¯ñâÆ
Ö³×ÈóÅ é¶ ÇÕÔÅ ÔË ÇÕ ÇÜ¼æ¶ ê³ÜÅì ç¶ é½ÜòÅé ò¼â¶ ê¼èð Óå¶ éÇôÁ» çÅ
ÇôÕÅð Ô¯ ðÔ¶ Ôé, À°æ¶ ê³ÜÅì çÆÁ» ñóÕÆÁ» òÆ ÇÂé·» éÇôÁ» çÆ Ç×zëå
ÇòÚ ÁÅ ðÔÆÁ» ÔéÍ À°é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ê³ÜÅì ç¶ ÇÕö òÆ Çê³â ÇòÚ íÅò¶º
ÃÕÈñ Ô¯ò¶ Ü» éÅ Ô¯ò¶ êð ôðÅì çÅ á¶ÕÅ ÷ðÈð Ö¹¼Çñ·ÁÅ Çîñ¶×ÅÍ À¹é·»
ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÚ³åå î˺ìð êÅðñÆî˺à Áå¶ Ç³ÕÅ ç¶ Üéðñ ÃÕ¼åð ÃzÆ ðÅÔ°ñ
×»èÆ çÆ êz¶ðéÅ ÃçÕÅ î˺ìð êÅðñÆî˺à ÃzÆ ÇòÜËdzçð Çó×ñÅ çÆ Á×òÅÂÆ
Ô¶á é½ÜòÅé» ù éÇôÁ» ðÈêÆ ç˺å 寺 Û°àÕÅðÅ ÇçòÅÀ°ä ñÂÆ éòƺ ñÇÔð ô°ðÈ
ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
Çþֻ 鱧 Ô¾Õ å» ÕÆ Çîñä¶ Ãé ÇÂéÃÅë òÆ éÔƺ ÇîÇñÁÅ-ãƺâÃÅ
ç×ð±ð, B éò§ìð (Ã. Ã. ë¹¾ñ) - Ãz¯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÃÕ¾åð Üéðñ Áå¶
ÃÅìÕÅ î§åðÆ Ã: ùÖç¶ò ÇÃ§Ø ãƺâÃÅ é¶ ÇÕÔÅ þ ÇÕ Çç¾ñÆ ç¶ ÇÃ¾Ö Õåñ¶ÁÅî
鱧 BE òð·¶ ìÆå ÜÅä À¹å¶ òÆ Çþֻ 鱧 Áܶ å¾Õ ÇÂéÃÅë éÔƺ ÇîÇñÁÅÍ
×¹ðç¹ÁÅðÅ éÅéÇÕÁÅäÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ÒÁÜÆåÓ éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» À¹é·» ÇÕÔÅ
ÇÕ êzèÅé î§åðÆ âÅ. îéî¯Ôé ÇÃ§Ø é¶ êÅðñÆî˺à ÇòÚ ÇÂà åðÅÃçÆ ìÅð¶
î¹ÁÅëÆ î§× ñÂÆ ÃÆ Áå¶ êËÕ¶÷ çÅ ÁËñÅé òÆ ÕÆåÅ ÃÆÍ ÇÜ毺 å¾Õ êËÕ¶Ü
çŠùÁÅñ þ À¹Ô Ô¹ä å¾Õ ê±ðÅ éÔƺ ÇîÇñÁÅ, ÇÜà ÕÅðé ÇÃ¾Ö Ü×å ÇòÚ
íÅðÆ ð¯Ã ìðÕðÅð þÍ Ã: ãƺâÃÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ é¾æ± ðÅî ׯâö é¶ îÔÅåîÅ
×»èÆ é±§ îÅÇðÁÅ ÃÆ êð ׯâö çÆ ìðÅçðÆ ç¶ ÇÂÕ ì§ç¶ 鱧 òÆ ÞðÆà éÔƺ
ÃÆ ÁÅÂÆÍ ðÅÜÆò ×»èÆ é±§ åÅÇîñ ÇòÁÕåÆ é¶ îÅÇðÁÅ êð ÇÕö åÅÇîñ ÇÕö
åÅÇîñ éÅñ Õ¯ÂÆ î§çíÅ×Æ ØàéÅ éÔƺ òÅêðÆÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô ÇÔ§ÃÅ ç¶
Ô¾Õ ÇòÚ éÔƺ ÔéÍ êð Çþֻ çÅ ÕÆ Õñð ÃÆ ÇÕ À¹é·» ç¶ ×ñ» ÇòÚ àÅÇÂð
êÅ-êÅ Õ¶ ÃÅÇóÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂÕ êzôé ç¶ À¹åð ÇòÚ Ã: ãƺâÃÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ
îÔÅåîÅ ×»èÆ é¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÆÃ×§Ü Çç¾ñÆ ÇòÖ¶ ÁÅ Õ¶ Çþֻ 鱧 íð¯ÃÅ
ÇçòÅÇÂÁÅ ÃÆ ÇÕ ÁÅ÷ÅçÆ Çîñä ÇêÛ¯º ÇÃ¾Ö Ö¹çî¹ÖÇåÁÅð ÇÖ¾å¶ ÇòÚ ÁÅ÷ÅçÆ
çÅ ÁÅé§ç îÅä ÃÕä×¶Í ÇÜà À¹å¶ Çþֻ é¶ À¹é·» 鱧 ÇÕÔÅ ÃÆ ðÅÜ íÅ×
Çîñä ÇêÛ¯º ÁËñÅé Õç¶ ê±ð¶ éÔƺ Ô¯ÇÂÁÅ Õðç¶ å» îÔÅåîÅ ×»èÆ é¶ ÇÕÔÅ
ÃÆ ÇÕ ÁÅ÷ÅçÆ Çîñä ÇêÛ¯º ܶ ÇÂÔ òÅÁç¶ ê±ð¶ éŠԯ¶ å» Çþֻ 鱧
åñòÅð ü¾Õ ñËä çÅ ê±ðÅ Ô¾Õ Ô¯ò¶×ÅÍ Ã: ãƺâÃÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô òÅÁç¶ å»
ê±ð¶ ÕÆ Ô¯ä¶ ÃÆ Çþֻ 鱧 Õåñ¶ÁÅî çÅ, ÁÅêä¶ éÅñ Ô¯ÂÆÁ» òèÆÕÆÁ» çÅ
ÇÂéÃÅë å¾Õ éÔƺ Çîñ ÇðÔÅÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» é¶ ÇÂÔ ÃÅðÅ îÅîñÅ
êÅðñÆî˺à ÇòÚ òÆ À¹áÅÇÂÁÅ ÃÆ Áå¶ ç¾ÇÃÁÅ ÃÆ ÇÕ ç¶ô çÆ ÁÅ÷ÅçÆ çÆ
ñóÅÂÆ ÇòÚ I@ êzåÆôå ôÔÆçÆÁ» Çþֻ çÆÁ» Ô¯ÂÆÁ», ÕÅñ¶ êÅäÆ (Á§â¶îÅé-éÆÕ¯ìÅð)
í¶Ü¶ ÜÅä òÅñ¶ ç¶ô òÅÃÆÁ» ÇòÚ¯º I@ êzåÆôå ÇÃ¾Ö Ãé Áå¶ îÅð¶ ׶ Õ±Õ¶
òÆ ÃÅð¶ ÇÃ¾Ö ÃéÍ ÇÂÕ êÅö ç¶ô çÆ ÁÅ÷ÅçÆ ñÂÆ Çþֻ çÅ ÇÂ§é» ï¯×çÅé
Ô¯ò¶, ç¶ô ç¶ Á§é í§âÅð ñÂÆ ê¿ÜÅì çÅ Ãí 寺 ò¾è ÇÔ¾ÃÅ Ô¯ò¶ Áå¶ ç±Ü¶
êÅö Çþֻ Áå¶ ê¿ÜÅì éÅñ ì¶ÇÂéÃÅëÆÁ» Áå¶ ÇòåÕð¶ Ô¯ ðÔ¶ Ôé, ÇÂà 寺
î§çíÅ×Æ ×¾ñ Ô¯ð ÕÆ Ô¯ ÃÕçÆ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» é¶ êÅðñÆî˺à ÇòÚ
ÇÂÔ òÆ ÇÕÔÅ ÃÆ ÇÕ ÇÃ¾Ö Õåñ¶ÁÅî ç¶ ç¯ôÆÁ» 鱧 ò÷ÆðÆÁ» Áå¶ Ú¶ÁðîËéÆÁ»
ìÖôÆÁ» ×ÂÆÁ» ÔéÍ ÇÂà À¹å¶ À¹Ã¶ ðÅå 鱧 ÃðÕÅð é¶ Ü×çÆô àÅÇÂàñð Áå¶
þÜä Õ¹îÅð 寺 ÁÃåÆë¶ ñË ñ¶ ÃéÍ Ã: ãƺâÃÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Á¾Ü ÃzÆ ×¹ð±
éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ ÁÅ×îé ê¹ðì þÍ êzèÅé î§åðÆ âÅ. îéî¯Ôé ÇÃ§Ø é§± Á¾Ü
ç¶ Ççé Õ¯ÂÆ ÁËñÅé Õð Õ¶ ÇÃ¾Ö êÆóå» é±§ ÇÂéÃÅë ç¶ä çÆ ñ¯ó þÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ ìÆìÆ ÔðÜÆå Õ½ð ãƺâÃÅ, ×¹ðç¹ÁÅðÅ éÅéÇÕÁÅäÅ
ç¶ îËé¶Üð Ã: ÕðéËñ ÇÃ§Ø Áå¶ ñ¶ÖÅÕÅð Ã: ÁîðêÅñ ÇÃ§Ø òÆ î½Ü±ç ÃéÍ
Þ¯é¶ çÆ õðÆç ùÃå Ô¯ä ÕðÕ¶ ÇÕÃÅé êz¶ôÅé
Ççó·ìÅ î§âÆ, B éò§ìð (ê¾åð êz¶ðÕ) - ÇÂ毺 æ¯óÆ çÈð Çê¿â ׯÇì§çê¹ðÅ
éÅ×ðÆ ÇòÖ¶ Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç ùÃå Ô¯ä ÕðÕ¶ ÇÕÃÅé íÅðÆ êz¶ôÅé Ô¯ ðÔ¶ ÔéÍ
ÇÕÃÅé Þ¯é¶ çÆ ÇÜéà ò¶Úä ñÂÆ ÇêÛñ¶ ÇÂÕ Ôëå¶ å¯º î§âÆ ÓÚ â¶ðÅ ñ×ÅÂÆ
ìËᶠÔéÍ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ (ñ½º×¯òÅñ) ç¶ ÃÆéÆÁð ÁÅ×È Áå¶ ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú
î¾Øð ÇÃ§Ø éÅ×ðÆ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÕÃÅé î§âÆÁ» ÓÚ ð¹ñ ðÔ¶ ÔéÍ Õ¯ÂÆ
ÁÇèÕÅðÆ ÇÕÃÅé» çÆ ×¾ñ ùäé ñÂÆ ÇåÁÅð éÔƺ þÍ ÇÕÃÅé îÇÔ§çð ÇçØ,
êz×à ÇçØ, Üæ¶çÅð ìñÇò§çð ÇçØ, í¯ñÅ ÇçØ, ñ¯Õñ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ
Õî¶àÆ ç¶ êzèÅé Ü×ðÈê ÇÃ§Ø Áå¶ Ü§×Æð çÅà ÇêÛñ¶ H Ççé» å¯º î§âÆ ÓÚ
Þ¯é¶ çÆ ðÅÖÆ Óå¶ ìËᶠÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ Ü¶Õð Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç å¶Ü éÅ
ÕÆåÆ å» ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ÇÖñÅø çØðô å¶Ü ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ
ÕêËÃàÆ î¹åÅÇìÕ Þ¯éÅ ôËñð» ÓÚ ñÅÀ¹ä çÆ î§×
îÅñ¶ðÕ¯àñÅ, B éò¿ìð (ê. ê.) - ê¿ÜÅì ÃðÕÅð çÆÁ» ÇÔçÅÇÂå» î¹åÅÇìÕ
îÅñ¶ðÕ¯àñÅ Ãà¯ð¶Ü Ã˺àð ÁèÆé ÇÜé·¶ òÆ ôËñð ÁñÅà Ôé À¹é·Å ÇòÚ Ôð
ôËñð çÆ ìäçÆ ÕêËÃàÆ î¹åÅÇìÕ ê±ðÅ Þ¯éÅ ñÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ À¹Õå ôìç» çÅ
êz×àÅòÅ é¶óñ¶ Çê¿â Ô¹ÃËéê¹ðÅ ÇòÖ¶ êé×z¶é ñÂÆ Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç Õðé
êÔ§¹Ú¶ ¶.ÁËë.ÁËÃ.ú Ã: ÚðéÜÆå ÇÃ§Ø Ç×¾ñ é¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñìÅå
ÕðÇçÁ» ÕÆåÅÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÅñ¶ðÕ¯àñÅ êé×ð¶é ÁèÆé êËºç¶ AA Çê¿â»
ÇòÚ Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þ Áå¶ ÃÅðÆÁ» ÖðÆç ¶ܧÃÆÁ» ÃðÕÅð çÆÁ»
ÇÔçÅÇÂå» î¹åÅÇìÕ Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç Õð ðÔÆÁ» ÔéÍ Ã: ÚðéÜÆå ÇÃ§Ø Ç×¾ñ é¶
Á¾×¶ ÇÕÔÅ ÇÕ îÇÔÕî¶ ò¾ñ¯º ÇÕÃÅé» é±§ Þ¯éÅ ÃÕÅÀ¹ä Ãì§èÆ ÇÔçÅÇÂå» òÆ
Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ» Ôé å» ÇÕ ÇÕÃÅé» çÅ Þ¯éÅ î§âÆ ÇòÚ ÁÅÀ¹ä ÃÅð ÔÆ å¹ð§å
ÖðÆÇçÁÅ ÜÅ ÃÕ¶Í ÇÂà î½Õ¶ À¹é·» éÅñ ǧÃêËÕàð ×¹Çð§çð ÇÃ§Ø ðÅä±,
ÃËñð îÅñÕ Üé¶ô ÜËé, ÁÅó·åÆÁÅ ÔÅÕî ÇçØ, á¶Õ¶çÅð î¹Ô§îç ïÅîÆé ÁÅÇç
î½Ü±ç ÃéÍ
ÃÕ±ñ ÕñðÕ» çÆÁ» Ãî¾ÇÃÁÅò» Óå¶ ÃËîÆéÅð
ç×ð±ð, B ÁÕå±ìð (ÁÜÆå êzåÆÇéè) - ÃÕ±ñ ÕñðÕ» çÆÁ» Ãî¾ÇÃÁÅò» Óå¶
ÇòÚÅð òà»çðÅ Õðé ñÂÆ ÃzÆ ÁîÇé§çð ÇÃ§Ø ÚËðÆ Ç÷ñ·Å êzËà ÃÕ¾åð
êÆ.ÁËÃ.ÁËÃ.ï± Ã§×ð±ð, Üéðñ ÃÕ¾åð îéÆÃàðÆÁñ ÃàÅø ÁËïÃƶôé ÇþÇÖÁÅ
ÇòíÅ× ê¿ÜÅì Ãì ÁÅÇëà è±ðÆ Áå¶ ÃÅæÆÁ» ò¾ñ¯º ÃæÅéÕ Çôòî Ô¯àñ ç×ð±ð
ÇòÖ¶ Çòô¶ô ÃËîÆéÅð ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÃËîÆéÅð ÇòÚ ÃzÆ ðîé ôðî» Ã±ìÅ
ÁâÆôéñ Üéðñ ÃÕ¾åð êÆ.ÁËÃ.ÁËî.ÁËÃ.ï± î¹¾Ö îÇÔîÅé òܯº ôÅîñ ԯ¶Í
ÃzÆ Ã¹éÆñ Õ¹îÅð êzèÅé êÆ.ÁËÃ.ÁËî.ÁËÃ.ï± Ú§âÆ×ó· ï¹Çéà, ÃzÆ Ôðé¶Õ
ÇÃ§Ø îÅòÆ Ã±ìÅ êzèÅé îÇéÃàÆðÆÁñ ÃàÅø ÁËïÃƶôé ÇþÇÖÁÅ ÇòíÅ×
ê¿ÜÅì, Ö¹ôÇò§çð Õ¹îÅð ñìÅ Çò¾å ÃÕ¾åð êÆ.ÁËÃ.ÁËî.ÁËÃ.ï±, ÔðÇÃîðé
ù¾Öñ êzèÅé, êÆ.ÁËÃ.ÁËî.ÁËÃ.ï± ð¯êó é¶ òÆ À¹Ú¶Ú¶ å½ð Óå¶ ÇôðÕå
ÕÆåÆÍ ÃËîÆéÅð ÇòÚ Ã§×ð±ð Ç÷ñ·¶ Ôð¶Õ ìñÅÕ ç¶ ÃÕ±ñ ÕñðÕ» é¶ ÁÅêä¶
ìñÅÕ êzèÅé» Áå¶ Üéðñ ÃÕ¾åð» çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅÍ ÃÕ±ñ ÕñðÕ»
çÆ Ãî¾ÇÃÁÅò» ÇÜò¶º ÇÕ AE Ççé» å¯º ؾà îËâÆÕñ Û¹¾àÆ éÅ ÇîñäÅ, ÕñðÕ
寺 îÅÃàð ÕÅâð ÇòÚ ê˺Çâ§× êzî¯ôéÅ, ÃëðÆ í¾åÅ éÅ ÇîñäÅ, àÅÂÆê àËÃà
ÕðÕ¶ ð¹Õ¶ ǧÕðÆî˺à, Õ§î ò¾è Áå¶ ê¶ Ø¾à Ô¯äÅ ÁÅÇç å¶ ×§íÆðåÅ éÅñ
ÇòÚÅð òà»çðÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÃzÆ îÅòÆ Áå¶ ÃzÆ ðîé ôðî» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÔ
ÇÕ ÇÂÔ î§×» ÃðÕÅð 寺 î§éòÅÀ¹ä ñÂÆ Çå¾ÖŠçØðô Õðé çÆ ñ¯ó þÍ
ÃËîÆéÅð ÇòÚ Ã§×ð±ð 寺 ðÅÕ¶ô ÜËé êzèÅé âÆ.ÂÆ.ú çëåð, îÇé§çðÜÆå ÔéÆ,
êzî¯ç ðäìÆð ÕÅñÜ, è±ðÆ å¯º ×¹ðêzÆå Øé½ðÆ êzËà ÃÕ¾åð, ðܶô ÜÔ»×Æð,
çÇò§çð Ôæé, êzîêzÆå Ö¶óÆ ÚÇÔñ», îÅñ¶ðÕ¯àñŠ寺 êzèÅé
êÆ.ÁËÃ.ÁËî.ÁËÃ.ï± ÃzÆ Çéðîñ ÇçØ, ×¹ðçÆê ÇÃ§Ø Üéðñ ÃÕ¾åð, ÁòåÅð
ÇçØ, Õ§òðêÅñ ÇçØ, Öé½ðÆ å¯º ðÇò§çð Öé½ðÆ Áå¶ ÃÅæÆÁ» é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ
ÇÕÃÅé» ñÂÆ òðçÅé ÃÅìå Ô¯ ÇðÔÅ þ ð¯àÅò¶àð
ÚÆîÅ î¿âÆ, B éò¿ìð (î¾Õó) - Á¾Ü¯Õ¶ îôÆéðÆ ç¶ ï¹¾× é¶ ÃÅð¶ Õ¿î
è¿ÇçÁ» ù ðñ-×¾â ÕðÕ¶ ð¾Ö Çç¾åÅ þ ÇÕªÇÕ Á¾Ü 寺 ç¯ Õ¹ çÔÅÕ¶ êÇÔñ»
Õ¯ÂÆ Ãî» Ô¹¿çÅ ÃÆ Ü篺 ñ¯Õ ÔÅóÆ Ü» ÃÅÀ¹äÆ ç¶ ÃÆÜé ÓÚ ÕÂÆ-ÕÂÆ Ççé
òÅãÆ Õðç¶ Ãé å¶ ÇÂà åð·» îÔÆéÅ-â¶ã-îÔÆéÅ ñ¯Õ ÇòÁÃå ðÇÔ¿ç¶ ÃéÍ Ô¹ä
ÇÕÃÅé òð× ÇÜæ¶ Þ¯é¶ ù êÅäÆ ñÅÀ¹ä, ò¾âä å¶ ò¶Úä ÓÚ îôÔÈð î¯ÔðÆ Ôé,
À¹æ¶ À¹Ô ÕäÕ ìÆÜä ñÂÆ ÕÅÔñÆ Õð ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂà ÿì¿èÆ ÁÜÆå ç¶ ÇÂÃ
êÌåÆÇé¾è é¶ ÇÕÃÅé ÕîñÜÆå ÇÃ¿Ø ê¹¾åð î¶òÅ ÇÃ¿Ø éÅñ ×¾ñìÅå ÕÆåÆ Ü¯
ÇÕ ÁÅêä¶ Ö¶å ÓÚ ð¯àÅò¶àð éÅñ ÕäÕ çÆ ÇìÜÅÂÆ Õð ÇðÔÅ ÃÆ, é¶ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ ð¯àÅò¶àð éÅñ À¹Ô çÈÃðÆ òÅð ÕäÕ çÆ ÇìÜÅÂÆ Õð ÇðÔÅ þ ÇÕªÇÕ ÇêÛñ¶
òÅð À¹é·» çÆ ëÃñ çÅ ÞÅó êÌåÆ Â¶Õó EE îä ÇðÔÅ þÍ À¹Õå ÇÕÃÅé é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ã é¶ Ö¶å ù ç¹ìÅðÅ êÅäÆ òÆ éÔÄ ñÅÇÂÁÅ å¶ Þ¯é¶ çÆ ò¾âð
òÅñ¶ ÓÚ ÕäÕ ìÆÜÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ Þ¯é¶ çÅ éÅó òÆ ð¶Á (ÖÅç) çÅ Õ¿î ÕðçÅ þ
å¶ òÅÔ-òÔÅÂÆ çÅ ÖðÚ¶ ç¶ éÅñ èðåÆ Ô¶áñ¶ êÅäÆ çÆ Áå¶ Ã çÆ ì¾Úå
Ô¹¿çÆ þÍ À¹Ã çÅ ÕÇÔäÅ ÃÆ ÇÕ Çìé·» òÅÔ¶ Ö¶å ù ÇþèÅ ÔÆ ð¯àÅò¶àð éÅñ
ìÆÜäÅ ÕÅëÆ ñÅÔ¶ò¿ç Ô¯ ÃÕçÅ þÍ Ã¾Úî¹¾Ú ÔÆ ð¯àÅò¶àð çÆ ÕÅã é¶ ñ¯Õ» ù
ÕÅëÆ ðÅÔå Çç¾åÆ þÍ
×Çäå ÔøåÅ îéÅÇÂÁÅ
ùéÅî, B éò¿ìð (Çòô¶ô êzåÆÇéè, Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-êÈð¶ Ç÷ñ¶· Á¿çð
êó¯ ê³ÜÅì ç¶ åÇÔå âÅ. çÇò¿çð ì¯× ÃÔÅÇÂÕ âÅÇÂðËÕàð å¶ Ç÷ñ·Å ÇþÇÖÁÅ
ÁøÃð ×¹ðå¶Ü ÇÃ¿Ø ×ð¶òÅñ çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÁÕÅñ×ó·
ÃðÕÅðÆ êÌÅÇÂîðÆ ÃÕÈñ ÇòÖ¶ ×Çäå ÔøåÅ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶
ì¾ÇÚÁ» é¶ ×Çäå çÆÁ» ֶ⻠ÇòÚ íÅ× ÇñÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÃÕÈñ Ç¿ÚÅðÜ
îÅÃàð ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø é¶ ÃîÅ×î ù ÿì¯èé ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Ç÷ñ·Å Õ¯ÁÅðâÆé¶àð
êó·¯ ê³ÜÅì Ü×åÅð ÇÃ¿Ø ÔðÆÕÅ ç¶ ÇçôÅ-Çéðç¶ô» Ô¶á Ú¾ñ ðÔ¶ ÇÂà ×Çäå
Ôøå¶ ÇòÚ ì¾ÇÚÁ» ù ìóÆ ÔÆ Ö¯Ü íðêÈð ÜÅäÕÅðÆ Çîñ ðÔÆ þ Áå¶ ì¾Ú¶ ÇÂÃ
ÃîÅ×î ÇòÚ ÁÅêäÆ òè¶ð¶ ðÈÚÆ ÇòÖÅ ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÃÆ.ÁËî.àÆ êó¯
ê³ÜÅì ÃÌÆ ÕîñÜÆå Ãç¯ðÅ é¶ ÃÅÇðÁ» çÅ è¿éòÅç ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÔ êó¯
ê³ÜÅì ×Çäå Ôøå¶ ÇòÚ ì¾ÇÚÁ» ù ×Çäå Çòô¶ çÆÁ» éòÆÁ» åÕéÆÕ» Áå¶ Ö¶â»
ÇÃÖÅÀ¹ä ñÂÆ ÇÂÔ ×Çäå ÔøåÅ ìÔ¹å ÔÆ À¹êï¯× Çþè ÃÅÇìå Ô¯ÇÂÁÅ þÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Óå¶ íÅ× ñËä òÅñ¶ ì¾ÇÚ¾Á» ù ÃéîÅÇéå òÆ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÃîÅ×î ÓÚ
Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ ÇþÇÖÁÅ òñ¿àÆÁð ÁîÆåÅ ðÅäÆ Ãî¶å ì¾ÇÚÁ» ç¶
îÅåÅ-ÇêåÅ òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
Þ¯é¶ çÆ B@A ÇÕÃî çÆ ÖðÆç ô¹ðÈ
åêÅ î§âÆ, B éò§ìð (ê¾åð ê¶zðÕ)-Õ¶ºçð ÃðÕÅð çÆ ÖðÆç ¶ܧÃÆ
ÁËë.ÃÆ.ÁÅÂÆ. ç¶ Ç§ÃêËÕàð ò¾ñ¯º ÃæÅéÕ éòƺ ÁéÅÜ î§âÆ ÇòÚ Þ¯é¶ çÆ
ÇÕÃî B@A çÆ ÖðÆç ô¹ðÈ Õðé çÅ ÃîÅÚÅð ÇîÇñÁÅ þÍ ÇîñÆ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð
ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ç¶ Çêz§ÃÆêñ ÃÕ¾åð Ã: çðìÅðÅ ÇÃ§Ø ×¹ðÈ ò¾ñ¯º Þ¯é¶ çÆ
ÖðÆç çÅ ÜÅÇÂ÷Å ñËä ñÂÆ ÕÆå¶ ç½ð¶ Ã ÁÅó·åÆÁ» é¶ ÇÂÔ ÇôÕÅÇÂå ÕÆåÆ
ÃÆ ÇÕ ÁËë.ÃÆ.ÁÅÂÆ. ç¶ Ç§ÃêËÕàð ò¾ñ¯º Áܶ å¾Õ B@A ÇÕÃî ç¶ Þ¯é¶ ç¶
ÇÂÕ òÆ ×¾à¶ çÆ ÖðÆç éÔƺ ÕÆåÆ ×ÂÆ, ÇÜà Óå¶ Çêz§ÃÆêñ ÃÕ¾åð é¶ ×½ð
ÕðÇçÁ» ǧÃêËÕàð ù å¹ð§å ÔçÅÇÂå ÕÆåÆ ÃÆ ÇÕ B@A ÇÕÃî çÆ òÆ ÖðÆç
ÕÆåÆ ÜÅò¶ å¶ ÇâêàÆ ÕÇîôéð ù ÇÂÃçÆ Çðê¯ðà Õðé ù ÇÕÔÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ êåÅ
Ú¾ÇñÁÅ þ ÇÕ Ô¹ä ÁËë.ÃÆ.ÁÅÂÆ. ò¾ñ¯º B@A ÇÕÃî ç¶ Þ¯é¶ çÆ ÖðÆç ô¹ðÈ
Õð Çç¾åÆ ×ÂÆ þÍ
ê¹ÇñÃ-ê¾åðÕÅð ÇîñäÆ
íòÅéÆ×ó·, B éò¿ìð (ê¾åð ê̶ðÕ) - íòÅéÆ×ó· ÇòÖ¶ éò¶º ÁŶ ÁËÃ.ÁËÚ.ú
Ü×åêÌÆå ÇÃ¿Ø é¶ Á¾Ü âË¶ÇàÕ êÌËà Õñ¾ì ç¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ îÆÇà¿×
ÕÆåÆÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ê¹Çñà Áå¶ ê¾åðÕÅð» ù ÇÂÕ çÈܶ éÅñ Çîñ Õ¶ Õ¿î
ÕðéÅ ê˺çÅ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» ÇÜÔó¶ òÆ Ãà¶ôé Óå¶ Õ¿î ÕÆåÅ
À¹é·» é¶ Ôî¶ôÅ ê¾åðÕÅð» éÅñ ڿ׶ ÿì¿è ìäÅ Õ¶ ð¾Ö¶ ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ
ÇÕ Õ¯ÂÆ òÆ ÇòÁÕåÆ À¹é·» ù Õç¶ òÆ Çîñ ÃÕçÅ þÍ À¹Ô ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ îÅó¶
ÁéÃð» ù Õç¶ òÆ ÇÃð éÔÄ ü¾Õä ç¶ä×¶Í âË¶ÇàÕ êÌËà Õñ¾ì ç¶ êÌèÅé
ÜðéËñ ÇÃ¿Ø îÅÞÆ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇêÛñ¶ Ççé» ÇòÚ ÇÕÃÅé» çÆÁ» î¯àð» 寺
åÅð», àð»ÃëÅðîð ò¾âÆ ê¾èð Óå¶ Ú¯ðÆ Ô¯Â¶ ÔéÍ ôÇÔð ÇòÚ òÆ Ú¯ðÆ çÆÁ»
ìÅðçÅå» Ô¯ÂÆÁ» ÔéÍ ê¾åðÕÅð îé¯Ü ôðîÅ å¶ ÔðÜÆå ÇÃ¿Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ôÇÔð
ÇòÚ Õ¹Þ ñóÕ¶ ÃÕÈñ» çÆÁ» ì¾ÚÆÁ» ù å¿× Õðç¶ ÔéÍ ÁËÃ.ÁËÚ.ú é¶
ê¾åðÕÅð» ù ÇòôòÅà Çç¾åÅ ÇÕ À¹Ô ÇÂæ¶ ÇÂÕ Ú¿×Å îÔ½ñ ç¶ä çÆ êÈðÆ
Õ¯Çôô Õðé×¶Í ÇÂà î½Õ¶ ÿÜÆò Õ¹îÅð, éÇð¿çð ÇÿØ, ÔðÜÆå ÇÿØ, êÌèÅé
ÜðéËñ ÇÃ¿Ø îÅÞÆ, îé¯Ü ôðîÅ, ÔðÜÆå ÇÿØ, Ö¹ôòÆð åÈð Ç÷ñ·Å Ç¿ÚÅðÜ
ÁÅÇç ê¾åðÕÅð î½Ü±ç ÃéÍ
Á§×ÔÆä» éÅñ îåð¶ÂÆ î» òÅñÅ Ãñ±Õ-ôÅÔê¹ð
ÚÆîÅ î¿âÆ, B éò¿ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ) - ÁÅ÷Åç Ô˺âÆÕËêà ÁËïÃƶôé
ê³ÜÅì ç¶ ÃÈìÅ êÌèÅé ÚîÕ½ð ÇÃ¿Ø ôÅÔê¹ð é¶ êÌËà ù ÇñÖåÆ ÇÂÕ ÇìÁÅé
ðÅÔÄ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ¶ºçð ÃðÕÅð ê³ÜÅì ç¶ Á¿×ÔÆä» éÅñ îåð¶ÂÆ î» òÅñŠìÕ
Õð ðÔÆ þ ÇÕªÇÕ ê³ÜÅì ÇòÚ ê³ÜÅì ê¹éðòÅà ÇòÕñ»× Õ¶ºçð Ôé, ÇÜé·» ÇòÚ¯º
ÇêÛñ¶ Ã 寺 Û¶ Õ¶ºçð ÇìñÕ¹ñ ì¿ç Ôé å¶ ÇÃðø ÿ×ðÈð Õ¶ºçð ÔÆ ÚñçÅ
þÍ ÇÂà նºçð ÇòÚ òÆ AE Á×Ãå å¶ BF ÜéòðÆ òÅñ¶ Ççé ÔÆ Õ¹Þ Á¿×ÔÆä» ù
æ¯óÅ-ìÔ¹åÅ ÃîÅé ç¶ Õ¶ ÖÅéÅ-êÈðåÆ ÕÆåÆ Ü»çÆ þÍ À¹é·» ê³ÜÅì ç¶ ñ¯Õ
ÃíÅ î˺ìð» ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô ÇÂà նºçð ñÂÆ Õ¶ºçð ÃðÕÅð 寺 ë¿â ñË
Õ¶ ÁÅÀ¹ä å» Ü¯ Á¿×ÔÆä» ù ñ¯ó Áé¹ÃÅð òÆñ· Ú¶Áð, ÃñÆêð, ÇòÃÅÖÆÁ»,
àðÅÂÆÃÅÇÂÕñ, Ô¶Áð îôÆé ìñÅÇ¿â, ÃÇÕà Áå¶ éÕñÆ Á¿× ÁÅÇç ç¶ ÃÕäÍ
ÇÂà î½Õ¶ îÅÃàð ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø ÃðÆð çÅéÆ, ð¯ÇÔå ×ð×, ðÈê ÇÃ¿Ø Õ¯à
ç¹¾éÅ, ðÅîêÅñ ÇÃ¿Ø ÁÅÇç î˺ìð ÔÅÜð ÃéÍ
êÅáÕ å¶ ñ¶ÖÕ ÃíÅ ÜÖ¶êñ çÆ îÆÇà§×
ÚÆîÅ î¿âÆ, B éò¿ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-êÅáÕ å¶ ñ¶ÖÕ ÃíÅ ÜÖ¶êñ òñ¯º
îÔÆéÅòÅð îÆÇà¿× îÇÔ¿çð ÇÃ¿Ø Çãñ¯º çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á ÃðÕÅðÆ ÃËÕ¿âðÆ
ÃÕÈñ ÜÖ¶êñ ÇòÖ¶ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ îÆÇà¿× ç½ðÅé 깾ܶ ñ¶ÖÕ» ÇòÚ¯º ÇîñÖÅ
ÇÃ¿Ø Ãé¶ÔÆ é¶ ìðÅçðÆ çÆÁ» Õ¹ðìÅéÆÁ» éÅñ ÿì¿Çèå, î¶Üð ÇÃ¿Ø ÜÖ¶êñ
é¶ Ã¿é ÿåÅñÆ ç¶ ç¹Ö»å ù ÇìÁÅé ÕðçÅ ×Æå ÒÒîÅÇêÁ» é¶ èÆÁ» â¯ìÕ¶
ðÅòÆ ÇòÚ îÅðÆÁ», àƬ íÅðåÆ é¶ Ã¶á à¯âð î¾ñ, ÕÅñÅ Ãå¯Ü é¶ ìÅìÅ
éÅéÕÅ å¶ Ü×ç¶ò ÇÃ¿Ø é¶ ÒÒÕ¹¾Ö îð» éÅ ç¶òÆ èÆÓÓ ×Æå ×Å Õ¶ ùäŶÍ
Õ¹ñçÆê Ãå½Ü é¶ Ü篺 Õ¹óÆÁ» ÇôÔð¶ ì¿éÕ¶ ÁÅÀ¹ä×ÆÁ»ÓÓ éÅñ ÃÅÇðÁ» ù
ïÚä ñÂÆ îÜìÈð Õð Çç¾åÅÍ íðÈä Ô¾ÇåÁÅ éÅñ ÿì¿Çèå ÇÂà ×Æå çÆ íðòÄ
êÌô¿ÃÅ Ô¯ÂÆÍ ì¹¾×ð ÇÃ¿Ø é¶ òÆ ÁÅêä¶ ÇòÚÅð ê¶ô ÕÆå¶Í îÇÔ¿çð ÇÿØ
Çãñ¯º é¶ Çî¿éÆ ÕÔÅäÆ Çì×ÅéÅ çðç ê¶ô ÕÆåÆÍ Á¿åð ÇòÚ î¶Üð ÇÃ¿Ø é¶
깾ܶ ñ¶ÖÕ» å¶ êÅáÕ» çÅ è¿éòÅç ÕÆåÅÍ
ÕÅðÜ ÃÅèÕ ÁøÃð çÆ Çéï¹ÕåÆ Õðé çÆ î§×
Ô§ÇâÁÅÇÂÁÅ, B
éò¿ìð (ê¾åð ê¶zðÕ)-ÕÃìÅ Ô§ÇâÁÅÇÂÁÅ ÕÅðÜ ÃÅèÕ ÁøÃð çÆ ê¯Ãà ÖÅñÆ Ô¯ä
ÕðÕ¶ þÖäÅ ÇêÁÅ þÍ ÁÕåÈìð ç¶ êÇÔñ¶ Ôøå¶ ÕÆåÆÁ» ÃîÈÔ ÁøÃðôÅÔÆ çÆÁ»
ìçñÆÁ» ç¶ éÅñ é×ð ê¿ÚÅÇÂå Ô§ÇâÁÅÇÂÁÅ ç¶ ÕÅðÜ ÃÅèÕ ÁøÃð çÆ òÆ ÇÂ毺
ìçñÆ Õð Çç¾åÆ þ, ÇÜà Óå¶ Áܶ å¾Õ Çéï¹ÕåÆ éÔƺ Ô¯ÂÆ, ÇÜà ÕðÕ¶ ÕÃì¶
ç¶ òÃéÆÕ» ù ÁÅêä¶ ð¯÷ÅéÅ Õ§î ÕðòÅÀ¹ä ç¶ éÅñ Üéî, î½å ÃðàÆÇëÕ¶à ñËä,
éÕô¶ êÅà ÕðòÅÀ¹ä Ãî¶å ÕÅøÆ î¹ôÇÕñ» çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ê˺çÅ þÍ ÇÜæ¶
À¹Õå Ãî¾ÇÃÁÅò» éÅñ ñ¯Õ» ù ÜÈÞäÅ êË ÇðÔÅ þ, À¹æ¶ ÕÃì¶ ÓÚ éÅÜÅÇÂ÷ Õì÷¶
òÆ ÕÅðÜ ÃÅèÕ ÁøÃð çÆ ê¯Ãà ÖÅñÆ Ô¯ä éÅñ òè ׶ ÔéÍ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ç¶
ñ¯Õñ ìÅâÆ÷ îÇÔÕî¶ å¯º ÕÅðÜ ÃÅèÕ ÁøÃð çÆ Çéï¹ÕåÆ ÜñçÆ ÕðòÅ Õ¶ ÕÃì¶
ç¶ ÇòÕÅà ÕÅðÜ» ÓÚ ÁÅ ðÔÆ Öó¯å ù çÈð ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ ñ¯Õ» é¶ ê¹ð÷¯ð î§×
ÕÆåÆÍ
×¾âÆÁ» çÅ áÇÔðÅú éÅ Õðé Óå¶ ñ¯Õ ÇéðÅô
åêÅ î§âÆ, B éò§ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð ê¶zðÕ)-ÃæÅéÕ î§âÆ å¶ ÇÂñÅÕÅ ÇéòÅÃÆÁ»
ù ð¶ñò¶ ÇòíÅ× é¶ ÇÂÕ òÅð ë¶ð ÇéðÅô ÕÆåÅ þ ÇÕÀ¹ºÇÕ ÇÂÕ éò§ìð 寺 ìä¶
éò¶º àÅÂÆî à¶ìñ ÇòÚ òÆ åêÅ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé Óå¶ DGCA Áê, DEBE Áê, DEBF
âÅÀÈé, DAHG Áê, DAHH âÅÀÈé ×¾âÆÁ» ç¶ áÇÔðÅú éÔƺ ÕÆå¶ ×¶, Ü篺ÇÕ
ÇÂà ÔñÕ¶ ç¶ î˺ìð êÅðñÆî˺à ÇòÜËǧçð Çç×ñÅ é¶ ÁÅêä¶ è§éòÅçÆ ç½ð¶
ç½ðÅé ìó¶ ÷¯ð-ô¯ð éÅñ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÃÆ ÇÕ éòƺ Çç¾ñÆ å¯º ìÇá§âÅ ÁÅÀ¹ä
òÅñÆ DGCA Áê ×¾âÆ çÅ áÇÔðÅú åêÅ î§âÆ ç¶ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé Óå¶ Ôð ÔÅñå
ÇòÚ Ô¯ò¶×ÅÍ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ ÇÂé·» ÇÂÔ òÆ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÃÆ ÇÕ éòƺ Ú¾ñä
òÅñÆ ×¾âÆ ×§×Åé×ð-é»ç¶ó ÃÅÇÔì òÆ ìÇá§âÅ, ìðéÅñÅ, èÈðÆ Ô¯ Õ¶ ¦Ø¶×Æ,
Ü篺ÇÕ Ô¹ä ×¾âÆ òÆ ìÇá§âŠ寺 òÅÇÂÁÅ îÅéÃÅ ÕÆåÆ ×ÂÆ þÍ ÇÂà éÅñ êÈð¶
ÔñÕ¶ ç¶ ñ¯Õ» ù ÇéðÅôÅ Ô¯ÂÆ þÍ éòƺ Çç¾ñÆ å¯º ìÇá§âÅ ×¾âÆ å¯º
ÇÂñÅòÅ Á§ìÅñÅ-ק×Åé×ð, ÕÅñÕÅ-ܯèê¹ð ×¾âÆÁ» ç¶ òÆ ÇÂæ¶ áÇÔðÅú éÅ
Ô¯ä ÕÅðé î§âÆ ÇéòÅÃÆÁ» 寺 ÇÂñÅòÅ ÁÅñ¶-ç¹ÁÅñ¶ ç¶ C@ Çê¿â» ç¶ ñ¯Õ»
ù òÆ ìóÆ êz¶ôÅéÆ Ô¹§çÆ þ å¶ Ô¹ä Õ»×ðÃÆ î˺ìð êÅðñÆî˺à ÇòÜËǧçð
Çç×ñÅ ç¶ Çܾåä Áå¶ Õ¶ºçð ÇòÚ Õ»×ðÃÆ ÃðÕÅð ìäé Óå¶ ñ¯Õ» ù ÁÅà ì¾ÞÆ
ÃÆ ÇÕ ÇÂÔ áÇÔðÅú Ô¯ ÜÅä׶ êz§åÈ ð¶ñò¶ ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ÇÂÔ áÇÔðÅú éÅ
ÕðÕ¶ ñ¯Õ» éÅñ î÷ÅÕ ÕÆåÅ þÍ
ÇÕÃÅé» çÅ Þ¯éÅ ð¹ñ Çðþ î§âÆÁ» ÓÚ
íç½ó, B éò§ìð (Çé¾ÜÆ ê¾åð ê¶zðÕ)-íÅðåÆ ÇÕÃÅé ïÈéÆÁé ¶ÕåÅ âÕ½ºçÅ
ç¶ Ç÷ñ·Å îÆå êzèÅé ÕðîÜÆå ÇÃ§Ø îÅé é¶ ÜÅðÆ êËzà ÇìÁÅé ðÅÔƺ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ ÃðÕÅð çÆ Çã¾ñÆ ÕÅð×¹÷ÅðÆ ÕðÕ¶ Á¾Ü ÇÕÃÅé çÅ Þ¯éÅ î§âÆÁ» ÇòÚ ð¹ñ
ÇðÔÅ þÍ çÅäÅ î§âÆ íç½ó, çèÈ Õñ», ÇòèÅå¶, éËä¶òÅñ ÁÅÇç î§âÆÁ» ÇòÚ
ÇñëÇà§× ìÔ¹å ÔÆ Ã¹Ãå ÚÅñ éÅñ Ô¯ ðÔÆ þÍ î§âÆÁ» ÇòÚ ì¯ðÆÁ» ç¶ Á§ìÅð
ñ¾×¶ ԯ¶ Ôé, ÇÜà ÕðÕ¶ ÇÕÃÅé» ù Þ¯éÅ Õ¾Ú¶ ëó·» ÇòÚ À¹åÅðéÅ êË ÇðÔÅ
þ, ÇÜà éÅñ ÜÆðÆ ÖðÅì Ô¯ ðÔÆ þÍ ÇÂà Ã ìñÅÕ êzèÅé ì§å ÇÃ§Ø ×ð¶òÅñ,
Áîð ÇÃ§Ø ìñòÆð ÇçØ, î¶Üð ÇÃ§Ø å¶ ô¶ð ÇÃ§Ø ÔÅ÷ð ÃéÍ
ê³ÜÅì ÃðÕÅð Ôð î¹ÔÅ÷ Óå¶ ë¶ñ· Ô¯ Ú¹¼ÕÆ ÔË-Çÿ×ñÅ
èÈðÆ, B éò¿ìð (öá, ü×È)-ê³ÜÅì ÓÚ ô̯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ Áå¶ íÅÜêÅ ×áܯó
çÆ ÃðÕÅð êÈðÆ åð··» ë¶ñ· Ô¯ Ú¹¼ÕÆ ÔË å¶ Á¼Ü ê³ÜÅì çÅ Ôð¶Õ òð× ÃÈìÅ
ÃðÕÅð çÆÁ» ñ¯Õ îÅðÈ éÆåÆÁ» 寺 ÁÇåÁ³å ç¹ÖÆ Ô¯ Õ¶ ê³ÜÅì çÆ ò»×â¯ð
Õ»×ðà ù ÿíÅÀ°ä ñÂÆ ÇåÁÅð-ìð-ÇåÁÅð ìËᶠÔéÍ ÇÂé·» ñø÷» çÅ êÌ×àÅòÅ
ÃÌÆ ÇòܶÇ¿çð Çÿ×ñÅ ÁËî.êÆ. é¶ ï±æ Õ»×ðÃÆ ÁÅ×¹È âÅ: Ç¿çðÜÆå ôðîÅ
ç¶ ×ÌÇÔ ÇòÖ¶ Ú¯äò¶º ê¼åðÕÅð» éÅñ ×¼ñìÅå ç½ðÅé ÕÆåÅÍ À°é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
Á¼Ü ê³ÜÅì çÅ ÇÕÃÅé î³âÆÁ» ÇòÚ ð¹ñ ÇðÔÅ ÔË Áå¶ Þ¯é¶ ç¶ î³âÆÁ» ÇòÚ
ò¼â¶ ò¼â¶ Á³ìÅð ñ¼×¶ ê¶ Ôé Áå¶ îÅñ çÆ ÇñëÇà¿× éÔƺ Ô¯ ðÔÆ, Ü篺ÇÕ
ÇêÛñÆ Õ»×ðà çÆ ÃðÕÅð Ã ÇÕÃÅé» çÆÁ» ÃÅðÆÁ» ëÃñ» î³âÆÁ» ÇòÚ å°ð¿å
ÇòÕ Ü»çÆÁ» Ãé Áå¶ ëÃñ» çÅ í¹×åÅé òÆ éÅñ¯-éÅñ ÕÆåÅ Ü»çÅ ÃÆ Áå¶
ÇÕÃÅé êÈðÆ åð·» Ö¹ô Ãé êÌ¿å± ô¯ÌîäÆ ÁÕÅñÆ çñ Áå¶ íÅÜêÅ ×áܯó çÆ
ÃðÕÅð ç¶ ðÅÜ ÇòÚ ÇêÛñ¶ ç¯ ÃÅñ» 寺 ÇÕÃÅé î³âÆÁ» ÇòÚ ð¹ñ ðÔ¶ ÔéÍ À°é·»
ÇÕÔÅ ÇÕ Õ¶ºçð ÃðÕÅð ò¼ñ¯º ñ¯Õ» ù Çç¼åÆÁ» ÜÅä òÅñÆÁ» ÃÔÈñå» ù Çê³â
ê¼èð å¼Õ êÔ¹¿ÚÅÀ¹ä ñÂÆ ñ¯Õ» ù ï±æ Õ»×ðÃ ç¶ òðÕð» ò¼ñ¯º ÜÅ×ðÈÕ ÕÆåÅ
ÜÅò¶×ÅÍ ÃÌÆ Çÿ×ñÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Á¼Ü ç¶ô Á³çð Õ»×ðÃ ç¶ Ô¼Õ ÇòÚ ÔòÅ
Ú¼ñ ðÔÆ ÔË Áå¶ ñ¯Õ ÃÌÆîåÆ Ã¯éÆÁÅ ×»èÆ, êÌèÅé î³åðÆ âÅ: îéî¯Ôé ÇÿØ
Áå¶ é½ÜòÅé» ç¶ Ççñ» çÆ èóÕä ÃÌÆ ðÅÔ¹ñ ×»èÆ çÆ çÈðÁ³ç¶ôÆ Ã¯Ú Áå¶
Õ¶ºçð ÃðÕÅð çÆÁ» éÆåÆÁ» 寺 êÈðÆ åð·» Ö¹ô ÔéÍ
ÇÂà î½Õ¶ À°µØ¶ ÃîÅÜ Ã¶òÆ Áå¶ ÇéôÕÅî öòÅ ÃíÅ èÈðÆ ç¶ êÌèÅé îÔÅôÅ
êÌÇå¼Ç×ÁÅêÅñ, âÅ: Ç¿çðÜÆå ôðîÅ, ÃÌÆ åðöî ôðîÅ, ÃÌÆ ðÅÇÜ¿çð
Á¼åðÆ, ÃÌÆ ðÅî éÅæ ÃÅðà é×ð Õ½ºÃñð, ×¹ðÇêÁÅð ÇÃ¿Ø èÈðÅ ìñÅÕ Ã³îåÆ
î˺ìð, ìÆìÆ ðÅÇÜ¿çð Õ½ð îÆîÊ寺 ÇÂñÅòÅ Ô¯ð òÆ Çê³â» ç¶ Õ»×ðÃÆ
ÁÅ×È ÔÅ÷ð ÃéÍ
Õ§ÇêÀ±àð àËÃà ð¾ç Õðé çÆ î§×
ç×ð±ð, B éò§ìð (ÁÜÆå êzåÆÇéè) - ìéÅÃð ìÅ× Ã§×ð±ð ÇòÖ¶ Õ§ÇêÀ±àð
àÆÚð ë¶Ã-C ï±éÆÁé çÆ îÆÇà§× ÃzÆ éÅÇÂì ÇÃ§Ø îÅñ¶ðÕ¯àñÅ çÆ êzèÅé×Æ
Ô¶á Ô¯ÂÆ ÇÜà ÇòÚ Ã§×ð±ð Ç÷ñ·¶ ç¶ Õ§ÇêÀ±àð àÆÚð» é¶ ôî±ñÆÁå ÕÆåÆÍ
ÃzÆ éÅÇÂì ÇÃ§Ø é¶ îÆÇà§× 鱧 çì¯èé ÕðÇçÁ» î¹¾Ö î§åðÆ ê¿ÜÅì ÃzÆ
êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ 寺 î§× ÕÆåÆ ÇÕ Õ§ÇêÀ±àð àÆÚð» çÆ Ø¹ìÅÇÂÁÅ î§âÆ (ÜñÅñÅìÅç)
ðËñÆ ç½ðÅé ÇÜîéÆ ÇòèÅé ÃíÅ Ú¯ä» Ã àËÃà ð¾ç Õðé çÅ ÇìÁÅé Çç¾åÅ
ÃÆ Áå¶ Õ§ÇêÀ±àð àÆÚð» 鱧 ïÕÆé ÇçòÅÇÂÁÅ ÃÆ ÇÕ íÇò¾Ö ÇòÚ À¹é·» 鱧
Õ¯ÂÆ àËÃà éÔƺ ç¶äÅ êò¶×Å êz§å± ÇêÛñ¶ ÇçéÆ ÛêÆ õìð ÇòÚ ÃzÆ çðìÅðÅ
ÇÃ§Ø ×¹ð± ç¶ ÇìÁÅé Áé¹ÃÅð Õ§ÇêÀ±àð àÆÚð» 鱧 àËÃà ç¶äÅ êò¶×Å, ÇÜÃ
ÕÅðé Çëð 寺 ÃÅð¶ Õ§ÇêÀ±àð àÆÚð» 鱧 îÅéÇÃÕ êz¶ôÅéÆ çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ
êË ÇðÔÅ þÍ ÃzÆ éÅÇÂì ÇÃ§Ø é¶ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð 寺 î§× ÕÆåÆ ÇÕ Çëð 寺
ÇñÁÅ ÜÅä òÅñÅ àËÃà ð¾ç ÕÆåÅ ÜÅò¶, éÔƺ å» ï±éÆÁé Çå¾ÖŠçØðô Çò¾ãä
ñÂÆ î÷ì±ð Ô¯ò¶×ÆÍ
ôz¯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ (Á) ò¾ñ¯º ì§ç çÆ ÁêÆñ
ç×ð±ð, B éò¿ìð (ÁÜÆå êzåÆÇéè) - Ãz¯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ (Á) ï±æ Çò§×
Ç÷ñ·Å ç×ð±ð ç¶ ÁÅ×±Á» é¶ êÅðàÆ ÔÅÂÆÕî»é Áå¶ ê¿æÕ Üæ¶ì§çÆÁ» ò¾ñ¯º
C éò§ìð ç¶ ê¿ÜÅì ì§ç 鱧 ÕÅîïÅì Õðé ñÂÆ Ãî¹¾Ú¶ ñ¯Õ» 寺 ÃÇÔï¯× çÆ
î§× ÕÆåÆ þÍ ÇÂà Ãì§èÆ ÇÂÕ Ã»ÞÅ ÇìÁÅé ÜÅðÆ ÕðÇçÁ» ï±æ Çò§× ç¶ Ç÷ñ·Å
êzèÅé Üæ¶: ×¹ðéËì ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú, Üéðñ ÃÕ¾åð ìñòÆð ÇÃ§Ø ÃËäÆ, ÃðÕñ
êzèÅé Üæ¶: Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø ñ¾âÆ, ÃÇÕ§çð ÇÃ§Ø ÜñÅé, ×¹ðöòÕ ÇÃ§Ø î§×òÅñ,
Õ¹ñÇò§çð ÇÃ§Ø ðÅîê¹ðÅ, îÅÃàð ×¹Çð§çð ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ BE ÃÅñ ìÆå¶ ÜÅä
ç¶ ìÅòܱç AIHD ç¶ ÇÃ¾Ö ç§Ç×Á» ç¶ ç¯ôÆÁ» 鹧 Ô¹ä å¾Õ ÃÜÅò» éÔƺ
Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ» Ãׯº Ã Ã çÆ ÃðÕÅð» é¶ Ç§鷻 ç¯ôÆÁ» 鱧 ðÅÜÃÆ
êÅòð» ç¶ Õ¶ Çþֻ ç¶ ÷Öî» Óå¶ éîÕ ÇÛóÕä çÅ Õ§î ÕÆåÅ þÍ ç§×Å êÆóå»
ç¶ ç¯ôÆÁ» 鱧 ÃÜÅò» ç¶ä ñÂÆ C éò§ìð ç¶ ô»åîÂÆ ê¿ÜÅì ì§ç 鱧 ÕÅîïÅì
ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂà ì§ç 鱧 Ç÷ñ·Å ç×ð±ð ÇòÚ êÅðàÆ ç¶ òðÕð ê¿æÕ Üæ¶ì§çÆÁ»
ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ ç×å» é±§ éÅñ ñË Õ¶ ê¿ÜÅì ÇòÚ î¹Õ§îñ ì§ç Õðé ÇòÚ
ÕÅîïÅì Ô¯ä׶Í
ôÇÔäÅ ò¾ñ¯º ÁÃåÆøÅ
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ÃàÅø Çðê¯ðàð)-ê¿ÜÅìÆ ç¶ ñ¶ÖÕ Áå¶ ñËÕÚðÅð ùÖÇî§çð
ÇÃ§Ø ôÇÔäÅ é¶ ê¿ÜÅìÆ ÃÅÇÔå ÃíÅ çÆ î¹ãñÆ î˺ìðÇôê 寺 ÁÃåÆøÅ ç¶
Çç¾åÅ þÍ À¹é·» ÁÃåÆø¶ ìÅð¶ çÃÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Õ¾ñ· ܯ ÃíÅ çÆ Ú¯ä Ô¯ÂÆ
þ, À¹Ã ÇòÚ ÇÜà åð·» ¦îÅ Ãî» ð¶óÕÅ êÅ Õ¶ Ú¯ä ÕÆåÆ ×ÂÆ, À¹Ã éÅñ
À¹é·» çÅ îé ì¶Ô¾ç ç¹ÖÆ Ô¯ÇÂÁÅ þÍ
çÅÜ çÆ î¿× ù ñË Õ¶ î§×äÆ å¯óÆ
ìðéÅñÅ, B éò§ìð (ÃàÅø Çðê¯ðàð)-Á¾Ü ÒÁÜÆå Ãì-ÁÅÇøÃÓ ÇòÖ¶ ÁîéçÆê Õ½ð
ê¹¾åðÆ Çî¾áÈ ÇÃ§Ø ÇéòÅÃÆ Ö¹¾âÆ ð¯â ìðéÅñÅ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô F ÁêzËñ
ù ìðéÅñÅ ç¶ ÕÚÇÔðÆ Ú½Õ é÷çÆÕ ÇÂÕ Ô¯àñ ÇòÚ ÜÆå ÇÃ§Ø îÅé ç¶ ìàÅñÅ ç¶
ÁËÃ.ìÆ.ÁÅÂÆ. ìËºÕ ÇòÚ ñ¾×¶ ê¹¾åð éÇð§çð ÇÃ§Ø îÅé éÅñ î§×Æ ×ÂÆ ÃÆ
Áå¶ À¹Ãç¶ î§×ä¶ çÆÁ» ðÃî» òÆ Ô¯ ×ÂÆÁ» ÃéÍ êð Ü篺 ÇòÁÅÔ çÆ ×¾ñ
Ú¾ñÆ, À¹ç¯º ܯ ×¾ñ ç閭 ìÅð¶ Ô¯ÂÆ ÃÆ, À¹Ã寺 ç¹¾×äÅ ç閭 î§×ä ñ¾×
êÂ¶Í Á¾Ü À¹Ô ×¹¾Ã¶ Ô¯ Õ¶ ÁÅêäÆ Ã¾Ã îñÕÆå Õ½ð öÖÅ, ÇÜÔóÆ ÃðÕÅðÆ
ÔÅÂÆ ÃÕÈñ öÖÅ ÇòÚ ÁÇèÁÅêÕÅ ñ¾×Æ Ô¯ÂÆ þ, À¹Ãù î§×ä¶ ÇòÚ Çç¾å¶ ԯ¶
ÃÅð¶ Õ¾êó¶ ù¾à ÁÅÂÆ þÍ À¹Ãé¶ ×¹¾Ã¶ ÇòÚ îñÕÆå Õ½ð çÆÁ» êÅÂÆÁ»
ÚÈóÆÁ» Õ§è» éÅñ îÅð-îÅð Õ¶ í§é Çç¾åÆÁ» Áå¶ ÔÅð-Çô§×Åð çÅ ÃÅîÅé òÆ
À¹Ãù ç¶ Õ¶ ÕÇÔ ÁÅÂÆ þ ÇÕ À¹Ô Õç¶ òÆ À¹Ã Øð ÇòÁÅÔ éÔƺ ÕðòŶ×Æ,
ÇÜæ¶ ùÔ å¯º ò¾è êËö ù åðÜÆÔ Çç¾åÆ Ü»çÆ Ô¯ò¶Í |
|
|
