|
|
|
 |
|
|
|
ê³ÜÅì ì¿ç ç¶ Ã¼ç¶ ù Ç÷ñ·Å ×¹¹ðçÅÃê¹ð ÓÚ íðò» Ô¹§×ÅðÅ
ÁÕÅñ ê¹ðÖ çÆ ë½Ü ò¼ñ¯º ÖÈéçÅé ÕðÕ¶ ôÔÆç» ù
ôðè»ÜñÆ c ìàÅñÅ ÓÚ î¹Õ§îñ Ô¹§×ÅðÅ
ÕÃìÅ ëåÇÔ×ó· ÚÈóÆÁ» çÅ ì§ç ÇêÁÅ ì÷Åð ÇçÖÅÂÆ ç¶ ÇðÔÅ þÍ
åÃòÆð : ܶ. ÁËÃ. îÅé
Á¾âÅ ìÔÅçð Ô¹ÃËé ÇòÚ ç¯ôÆÁ» ç¶ ê¹åñ¶ ÃÅóç¶ Ô¯Â¶ ñ¯ÕÍ åÃòÆð : Ãîô¶ð
ÇÃ§Ø ê¿Ü×ðÅÂÆÁ»
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð
(ÔðÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅñî/ÔðîéêzÆå ÇçØ)-éò¿ìð AIHD ç½ðÅé ԯ¶ òÇÔôÆÁÅéÅ
ÇÃ¾Ö Õåñ¶ÁÅî ç¶ ç¯ôÆÁ» ù ÃÜÅò» ç¶ä çÆ î¿× ù ñË Õ¶ ÇÃ¾Ö Üæ¶ì¿çÆÁ»
ò¾ñ¯º Çç¾å¶ ׶ ê³ÜÅì ì¿ç ç¶ Ã¾ç¶ ù Á¾Ü ×¹ðçÅÃê¹ð ôÇÔð 寺 ÇÂñÅòÅ
é÷çÆÕ êËºç¶ ÕÃÇìÁ» å¶ Çê³â» Á¿çð ò¾Ö-ò¾Ö òð×» ç¶ ñ¯Õ» ò¾ñ¯º íðò»
Ô¹§×ÅðÅ Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ÇòÖ¶ ÁÕÅñ ê¹ðÖ çÆ ë½Ü
ç¶ òñ¿àÆÁð» é¶ ÖÈéçÅé ÕðÕ¶ ôÔÆç» ù ôðè»ÜñÆ Çç¾åÆÍ Á¾Ü çÅ ÇÂÔ ì¿ç
ÇÂé» ÜìðçÃå ÃÆ ÇÕ ôÇÔð ç¶ ìÅÔðòÅð êËºç¶ Ú½ºÕ» ÇòÚ ÃìÜÆ Áå¶ ëñ» çÆÁ»
ç¹ÕÅé» å¯º ÇÂñÅòÅ ÚÅÔ ç¶ Ö¯ÇÖÁ» òµñ¯º òÆ ÁÅêäÅ ÕÅð¯ìÅð áµê ðµÇÖÁÅ
Ç×ÁÅÍ òµÖ -òµÖ î¹ÔµÇñÁ» Á¿çð ÕÇðÁÅé¶ çÆÁ» ç¹ÕÅé» òÆ î¹Õ¿îñ å½ð Óå¶
ì¿ç ðÔÆÁ»Í ê¹Çñà ò¾ñ¯º ôÇÔð ç¶ ÃÅð¶ Ú½ºÕ» Áå¶ êzî¹¾Ö ÜéåÕ ÃæÅé» Óå¶
ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ Ã¹ð¾ÇÖÁÅ ÜòÅé åÅÇÂéÅå ÕÆå¶ ×¶ ÃéÍ ôÇÔð Áå¶ ÁÅà êÅÃ
ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ ñ×í× ÃÅð¶ êzÅÂÆò¶à ÇòÇçÁÕ ÁçÅÇðÁ» ÇòÚ Á¾Ü Û¹¾àÆ ÔÆ ðÔÆ
Áå¶ ÃðÕÅðÆ Ã§ÃæÅò» ç¶ çëåð» ç¶ ÕðîÚÅðÆÁ» ç¶ ÔÅ÷ð Ô¯ä ç¶ ìÅòÜÈç òÆ
Û¹¾àÆ òð×Å îÔ½ñ ÇðÔÅÍ ìËÕ» ò¾ñ¯º ¶. àÆ. ÁËî òÆ ì¿ç ð¾Ö¶ ׶Í
ÇÂñÅÕ¶ Á§çð ð¶ñ Áå¶ ì¾Ã öòÅò» êÈðÆ åð·» á¾ê ðÔÆÁ»Í ÁÕÅñ ê¹ðÖ çÆ
ë½Ü ç¶ ÃÈìÅ ÇâêàÆ ÕéòÆéð íÅÂÆ ÔðÇò¿çðêÅñ ÇÃ¿Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ éò¿ìð
AIHD ç½ðÅé íÅðå Á¿çð ÃðÕÅðÆ ôÇÔ Óå¶ AA@ ôÇÔð» ÇòÚ ÇëðÕÅêÌÃåÆ çÆ
þòÅé×Æ ç¶ ÇôÕÅð ԯ¶ ì¶ç¯ô¶ Çþֻ ù ÁÕÅñ ê¹ðÖ çÆ ë½Ü ç¶ òñ¿àÆÁð»
ò¾ñ¯º ÖÈé ç¶ Õ¶ ôðè»ÜñÆ ÇçåÆ ×ÂÆ þÍ Ç÷ñ·Å ÕéòÆéð Çéðîñ ÇÿØ
ç¯ð»×ñÅ, Õ¯ÁÅðâÆé¶àð íÅÂÆ ÕîñÜÆå ÇÿØ, ìñÇÜ¿çð ÇÿØ, ×¹ðÇÜ¿çð ÇÿØ,
ðîäÆÕ ÇÿØ, ùðÜÆå ÇÿØ, ÃåÇò¿çð ÇÿØ, ÇéôÅé ÇÿØ, ÇçñêÌÆå ÇÿØ,
éÇð¿çðÜÆå ÇÿØ, ðÇÜ¿çð ÇÿØ, ÜÃêÌÆå ÇÃ¿Ø Áå¶ êðÇî¿çð ÇÃ¿Ø ÁÅÇç
é½ÜòÅé» é¶ ÖÈé çÅé Õðé À¹êð¿å ïÈ. ÁËé. ú Õ¯ñ¯º î¿× ÕÆåÆ ÇÕ ÇÂÃ
òÇÔôÆÁÅéÅ Õåñ¶ÁÅî ç¶ ç¯ôÆÁ» ù ÃÖå ÃÜÅò» çòÅ Õ¶ ÇÃ¾Ö Õ½î ù ÇÂéÃÅë
ÇçòÅÇÂÁÅ ÜŶÍ
ìàÅñÅ ÓÚ î¹Õ§îñ Ô¹§×ÅðÅ
ìàÅñÅ, (ðÅÇܧçðêÅñ ÇÃ§Ø èÅñÆòÅñ)-ê¿ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù Á¾Ü ÇÂÇåÔÅÃÕ,
ÃÅÇÔåÕ Áå¶ ÃéÁåÆ ôÇÔð ìàÅñÅ ÇòÚ Ãî¹¾Ú¶ òð× ç¶ ñ¯Õ» ò¾ñ¯º î¹Õ§îñ
å½ð Óå¶ ì§ç ÕðÕ¶ êÈðé Ô¹§×ÅðÅ Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ ôÇÔð ìàÅñÅ ç¶ Ãî¹¾Ú¶ ÔÆ
ì÷Åð î¹Õ§îñ å½ð Óå¶ ì§ç ðÔ¶Í ÇÂ毺 å¾Õ Õ¶ î¹Ô¾ñ¶, ÕÃÇìÁ» Áå¶ ×ñÆÁ»
ÇòÚ êËçÆÁ» ç¹ÕÅé» òÆ ç¹ÕÅéçÅð» ò¾ñ¯º ì§ç ð¾ÖÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ÜçÇÕ
ǧâÃàðÆ Â¶ðƶ ÓÚ ê˺çÆÁ» ëËÕàðÆÁ», Û¯àÆÁ» òðÕôÅê», î¹¾Ö ì÷Åð»
çÆÁ» ç¹ÕÅé» Áå¶ Ô¯ð òÅêÇðÕ ÁçÅð¶ ñ¯Õ» ò¾ñ¯º ì§ç ð¾Ö Õ¶ ì§ç ç¶ Ã¾ç¶
ù Ãëñ ìäÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Üç ÇÕ ìàÅñÅ ç¶ ÁÅÃ-êÅà êËºç¶ ÕÃÇìÁ» ç¶ ÇòÚ òÆ
Û¯à¶-ۯචÁ¾ÇâÁ» Óå¶ î½÷Èç ç¹ÕÅéçÅð» ò¾ñ¯º òÆ Á¾Ü ÁÅêäÆÁ» ç¹ÕÅé»
Áå¶ ÕÅð¯ìÅð ì§ç ð¾Ö¶ ×Â¶Í ÇÕö òÆ Üæ¶ì§çÆ ò¾ñ¯º Õ¯ÂÆ òÆ ð¯Ã ÇòÖÅòÅ
éÔƺ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ Áå¶ ÇÂÔ ê¿ÜÅì ì§ç çŠþçÅ Áîé, ô»åÆ ç¶ éÅñ êÈðé å½ð
Óå¶ Ô¹§×ÅðÅ ÔÅÃñ ÕðçÅ é¶êð¶ ÚÇóÁÅÍ ê¿ÜÅì ê¹Çñà ò¾ñ¯º ùð¾ÇÖÁÅ ç¶
ê¹ÖåÅ êzì§è ÕÆå¶ Ô¯Â¶ ÃéÍ Á¾Ü ôÇÔð ç¶ î¹¾Ö Ú½Õ ×»èÆ Ú½Õ ÇòÚ íÅðÆ
Ç×äåÆ ÇòÚ ê¹Çñà ù åÅÇÂéÅå ÕðÕ¶ Ú½Õ ù ê¹Çñà ÛÅÀ¹äÆ çÅ ðÈê Çç¾åÅ
Ç×ÁÅ ÃÆ, Üç ÇÕ ôÇÔð ÇòÚ çÅÖñ Ô¹§ç¶ ÃÅð¶ ÔÆ ðÃÇåÁ» Óå¶ ê¹Çñà ò¾ñ¯º
Çòô¶ô éÅÕÅì§çÆ ÕÆåÆ Ô¯ÂÆ ÃÆÍ
ê³ÜÅì ì¿ç çŠþçÅ êáÅéÕ¯à ÓÚ ì¶ÁÃð ÇðÔÅ
êáÅéÕ¯à, (Ú½ÔÅé)-ê¿ÜÅì ì¿ç çÅ êáÅéÕ¯à Á¿çð Õ¯ÂÆ ÁÃð ç¶Öä ù éÔƺ
ÇîÇñÁÅÍ ÃÅð¶ ìÅÜÅð ÁÅî Ççé» ò»× Ö¹¾ñ¶ ðÔ¶Í ì¾Ã Á¾â¶ 寺 ì¾Ã» çÅ
ÁÅÀ¹äÅ ÜÅäÅ ÁÅî Ççé» ò»× ÚŬ ÇðÔÅÍ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé êáÅéÕ¯à Áå¶ Ú¾ÕÆ
ìËºÕ Óå¶ àz¶é» ÁÅî Ççé» ò»× Ú¾ñÆÁ»Í ð¶ñò¶ Ãà¶ôé, ì¾Ã Á¾â¶ å¶ ê¹ÇñÃ
ò¾ñ¯º ùð¾ÇÖÁÅ ç¶ Õó¶ Ç¿å÷Åî ÕÆå¶ ×¶ ÃéÍ Ôð ÁÅÀ¹ä ÜÅä òÅñ¶ çÆ
ÕóÆ Ü»Ú êóåÅñ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ÃÆÍ ÇÕö òÆ ÁäùÖÅòƺ ØàéÅ ù ð¯Õä ñÂÆ
ê¹ÇñÃ é¶ ÃÅð¶ Ç¿å÷Åî ÕÆå¶ ÃéÍ ÃÅð¶ ÃðÕÅðÆ ÃÕÈñ Áå¶ ÃðÕÅðÆ çëåð
ÁÅî ò»× Ö¹¾ñ¶ ðÔ¶Í Õ¹Þ êÌÅÂÆò¶à ÃÕÈñ» òÅÇñÁ» é¶ Û¹¾àÆ Õð Çç¾åÆ ÃÆÍ
ÃóÕ» Óå¶ ÁÅî ò»× òÅÔé Ú¾ñç¶ ðÔ¶Í ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé (×ð¶òÅñ) ç¶
ðÅôàðÆ Üéðñ ÃÕ¾åð íÅÂÆ ×¹ðÇî¿çð ÇÃ¿Ø ÚÅòñÅ é¶ ×ð¶òÅñ èó¶ ç¶
ÕÅðÕ¹¿é» éÅñ Çîñ Õ¶ ×¹ðçÅÃê¹ð ð¯â 寺 ÇÂÕ Ü¬Ã Õ¾ÇãÁÅ Áå¶ ç¹ÕÅé»
ì¿ç Õðé çÆ ì¶éåÆ Õðç¶ ðÔ¶Í À¹é·» î¿× ÕÆåÆ ÇÕ ç¿×Å êÆÇóå» ù ÇÂéÃÅë
Çç¾åÅ ÜÅò¶ Áå¶ ç¯ôÆÁ» ù ë»ÃÆ çÆ ÃÜÅ Çç¾åÆ ÜÅò¶Í
é½ôÇÔðÅ îµÞÅ ÇÃ¿Ø (åðÅéÅ)-ÁµÜ ÃæÅéÕ ÕÃì¶ Á¿çð ÃîÈÔ ç¹ÕÅé»,
ÕÅð¯ìÅðÆ ÁçÅð¶ Áå¶ ÃðÕÅðÆ å¶ ×Ëð ÃðÕÅðÆ ÃÕÈñ ì¿ç ðÔ¶Í òµÖ-òµÖ ì˺ջ
çÆÁ» ì̻ڻ ÇòÚ ìËºÕ ÃàÅë ÁÅÇÂÁÅ êð ì˺ջ Á¿çð ÇÕö ÇÕÃî çÅ ñËä ç¶ä
éÔÄ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ âÆ. ÁËÃ. êÆ. Ã. ܯÇ׿çð ÇÃ¿Ø Áå¶ ÁËÃ. ÁËÚ. ú. Ã.
ÜðéËñ ÇÃ¿Ø ÕÅÔñ¯º å¶ Ú½ºÕÆ Ç¿ÚÅðÜ ÃåêÅñ ÇÃ¿Ø é¶ ÇÂñÅÕ¶ Á¿çð ×ôå
ÕðÕ¶ Áîé ÕÅùéÆ çÆ ÃÇæåÆ ÕÅÇÂî ðµÖÆÍ ÇÂö 寺 ÇÂñÅòÅ ÇÂà ÇÂñÅÕ¶ ç¶
Çê³â» À¹ç¯òÅñ, Õ¯à ì¹µãÅ, ÇéµÕ¶ ع¿îä, ê¹ñ Õ¹¿Üð, ÇìèÆê¹ð Áå¶ Ã¹Ú¶å×ó·
ÇòÖ¶ òÆ ñ¯Õ» òµñ¯º ç¹ÕÅé» ì¿ç ðµÖÆÁ» ×ÂÆÁ»Í
ÕÅÔùòÅé (ÚÅÔñ)-ê¿ÜÅì ì§ç Ã¾ç¶ ù ÕÅÔùòÅé Áå¶ ÇÂÃ ç¶ ÁÅÃ-êÅà ç¶
Á¾ÇâÁ» ÇòÚ òÆ íðò» Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ Á¾Ü ÇÂÕÅ ç¹¾ÕÅ ç¹ÕÅé» ù Û¾â Õ¶
ÕÃìÅ ÕÅÔùòÅé, Ú¾Õ ôðÆë, íËäÆ îÆÁ» Ö» Áå¶ ÃÇáÁÅñÆ, Õ¯à à¯âð î¾ñ,
å¹×ñòÅñ, ÇÃèò», â¶ÔðÆòÅñ çð¯×Å ÁÅÇç Á¾ÇâÁ» å¶ òÆ ç¹ÕÅé» êÈðé å½ð
Óå¶ ì§ç ðÔÆÁ»Í íÅò¶º ÇÕ Á¾Ü ÃðÕÅðÆ ÇòÇçÁÕ ÁçÅð¶ Áå¶ Ô¯ð ÃðÕÅðÆ
ÁçÅð¶ ÁÅî çÆ åð·» Ö¹¾ñ¶ ðÔ¶ êð ÃðÕÅðÆ ÇòÇçÁÕ Áå¶ Ô¯ð ÁçÅÇðÁ» ÇòÚ
ÔÅ÷ðÆ éÅ îÅåð ÇçÃÆÍ Á¾Ü ÃæÅéÕ ì¾Ã Á¾â¶ Óå¶ ÇÕö òÆ êzÅÂÆò¶à Õ§êéÆ
çÆ ì¾Ã éÔƺ Ú¾ñÆÍ ÇÜà ÕÅðé ÁÅî ÃòÅðÆÁ» ù ÕÅëÆ êz¶ôÅéÆÁ» çÅ ÃÅÔîäÅ
ÕðéÅ ÇêÁÅÍ ì§ç ç½ðÅé Õ¯ÂÆ òÆ ÁäùÖÅòƺ ØàéÅ éÅ òÅêð¶ ÇÂà ñÂÆ
ÕÅÔùòÅé ê¹Çñà ò¾ñ¯º Á¾¾èÆ ðÅå 寺 ÔÆ Ö¶åð Á§çð ×Ãå å¶÷ Õð Çç¾åÆ ×ÂÆ
ÃÆÍ
èÅðÆòÅñ ÓÚ íðò» Ãîðæé
èÅðÆòÅñ (Ãòðé ÇÿØ)-ê³ÜÅì ì¿ç ç¶ Ãµç¶ ù ÁµÜ èÅðÆòÅñ ÇÂñÅÕ¶ Á¿çð
ç¹ÕÅéçÅð» é¶ íðò» Ãîðæé ÇçµåÅÍ ÁÅÃ-êÅÃ ç¶ ÇÂñÅÕ¶ ç¶ Çê³â» Á¿çð òÆ
î¹Õ¿îñ å½ð Óå¶ ç¹ÕÅé» ì¿ç ðÔÆÁ»Í àÕÃÅñÆ ÁÅ×È ìÅìÅ Ãòðé ÇÃ¿Ø ÜëðòÅñ
çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á Õ¹µÞ Ãî» ÜÆ. àÆ. ð¯â ÕÇñÁÅäê¹ð î¯ó Óå¶ ÇÃµÖ é½ÜòÅé»
òµñ¯º èðéÅ òÆ ÇçµåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà èðé¶ ÇòÚ çñ ÖÅñÃÅ ç¶ åðÇÜ¿çð ÇÿØ
ïÔñ, ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø ×¹äÆÁÅ, ñÅâÆ Ã¯Ôñ, ùÖÇò¿çð ÇÿØ, ÔðîÆå ÇÿØ
ܵàÈòÅñ, îéçÆê ÇÿØ, ÃîÆð ÇÃ¿Ø Áå¶ Ã¿çÆê ÇÃ¿Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ âÆ. ÁËÃ. êÆ. ܯÇ׿çð ÇÃ¿Ø Áå¶ ÁËÃ. ÁËÚ. ú. ÜðéËñ ÇÃ¿Ø çÆ
Á×òÅÂÆ Ô¶á ê¹Çñà òµñ¯º ð¯â îÅðÚ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ì˺Õ, ÇìÜñÆ Øð
Áå¶ Ô¯ð ÃðÕÅðÆ ÁçÅð¶ ì¶ôµÕ Ö¹µñ¶· ç¶Ö¶ ׶ êð ×ÅÔÕ» 寺 Çìé» À¹é»
ÇòÚ Ã¹¿é ÃÅé ÔÆ ðÔÆÍ
ÁñÆòÅñ êÈðé å½ð Óå¶ ì§ç ÇðÔÅ
ÁñÆòÅñ, (ÁôòéÆ ôðîÅ)-ê¿ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù ÃæÅéÕ ÕÃì¶ ÇòÚ êÈðé
Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ ç¹ÕÅé» î¹Õ§îñ å½ð Óå¶ ì§ç ðÔÆÁ» Áå¶ ÁÅòÅÜÅÂÆ òÆ
éÅîÅåð ðÔÆÍ
Ãî¹¾ÚÅ ÇÂñÅÕÅ ì§ç ÇðÔÅ
òâÅñÅ ì»×ð, (í¹§ìñÆ)-ÕÃìÅ òâÅñÅ ì»×ð çÅ ì÷Åð å¶ Ãî¹¾ÚÅ ÇÂñÅÕÅ
î¹Õ§îñ å½ð Óå¶ ì§ç ÇðÔÅÍ ê¹Çñà ò¾ñ¯º ÇÂà ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù î¾ç¶é÷ð
ð¾ÖÇçÁ» ùð¾ÇÖÁÅ ç¶ ê¹ÖåÅ ì§ç¯ìÃå ÕÆå¶ ×¶ Áå¶ ÇÕö æ» Óå¶ òÆ Õ¯ÂÆ
ÁäùÖÅòƺ ØàéÅ éÔƺ òÅêðÆÍ ÁÅî ñ¯Õ ÇÂà ì§ç î½Õ¶ Çìé·» ÇÕö íËÁ ç¶
ÇòÚðç¶ ðÔ¶Í ì¾Ã» î¹Õ§îñ å½ð Óå¶ ì§ç Ô¯ä ÕðÕ¶ î¹ñÅÜî» ù ÁÅê¯-ÁÅêäÆÁ»
ÇâÀÈàÆÁ» Óå¶ êÔ¹§Úä ñÂÆ íÅðÆ êz¶ôÅéÆÁ» çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ÇêÁÅÍ ÇÂñÅÕ¶
çÆÁ» ÃÅðÆÁ» ÃðÕÅðÆ ÇòÇçÁÕ Ã§ÃæÅò» Ö¹ñÆÁ» ðÆÁ», êz§åÈ ì¾ÇÚÁ» çÆ
ÔÅ÷ðÆ ìÔ¹å ÔÆ Ø¾à Ç×äåÆ ÇòÚ ðÔÆÍ ÇÂ毺 å¾Õ Õ¶ Çê¿â» çÆÁ» ç¹ÕÅé» Óå¶
Û¯à¶-ۯචڽջ òÅñ¶ Á¾â¶ òÆ î¹Õ§îñ ì§ç ðÔ¶Í
ÇòÇçÁÕ ÁçÅð¶ òÆ ì§ç ðÔ¶
ìàÅñÅ, (îáÅðÈ)-ìàÅñÅ Áå¶ ÁÅÃ-êÅÃ ç¶ ÇòÇçÁÕ ÁçÅð¶ òÆ ì§ç ðÔ¶Í ÇÂ毺
å¾Õ Õ¶ Çé¾ÜÆ ÃÕÈñ çÃæÅò» ò¾ñ¯º ì¾ÇÚÁ» ç¶ ê¶êð» çÆ ÇîåÆ ù ÇÂÕ Ççé
Á¾×¶ Õð Çç¾åÅ Ç×ÁÅ, ÇÜà ÕðÕ¶ Á¾Ü ìàÅñÅ ôÇÔðÆ Áå¶ éÅñ ñ¼×ç¶ ÇçÔÅåÆ
Ö¶åð ç¶ ÇòÚ ê˺çÆÁ» Çé¾ÜÆ ÃÕÈñ çÃæÅò» ì§ç ðÔÆÁ»Í
ê³ÜÅì ì¿ç çÅ Õ¯ÂÆ ÁÃð éÔƺ
ùÜÅéê¹ð (Ú½ÔÅé)-ê¿ÜÅì ì¿ç çÅ ÔñÕŠùÜÅéê¹ð ÇòÚ Õ¯ÂÆ ÁÃð ç¶Öä ù
éÔƺ ÇîÇñÁÅÍ ç¹ÕÅéçÅð» Áå¶ Ô¯ð ÕÅð¯ìÅðÆÁ» é¶ ÁÅî ò»× ÁÅêä¶ ÕÅð¯ìÅð
Ö¯ñ¶ Áå¶ ÃÅð¶ ìÅÜÅð Ö¹¾ñ¶ ðÔ¶Í íÅò¶º ÇÂà ì¿ç ù ñË Õ¶ ñ¯Õ» ÇòÚ æ¯óÆ
ØìðÅÔà ÃÆ êð ç¹êÇÔð ç¶ AB-A òܶ å¾Õ À¹Ô òÆ çÈð Ô¯ ×ÂÆÍ ð¶ñ àz¶é» å¶
ì¾Ã» ç¶ éÅñ ÁÅî ÁÅòÅÜÅÂÆ ÁÅî ò»× ÚñçÆ ðÔÆÍ Õ¹Þ êÌÅÂÆò¶à ÃÕÈñ»
òÅÇñÁ» é¶ ÃÕÈñ» ÇòÚ Û¹¾àÆ Õð Çç¾åÆ ÃÆ êð ÃðÕÅðÆ ÃÕÈñ ÁÅî ò»× Ö¹¾ñ¶
ðÔ¶Í Ã¹ð¾ÇÖÁÅ òܯº Ôð Ú½ºÕ ÇòÚ éÅÕÅ ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ ê¹ÇñÃ ç¶ À¹¾Ú
ÁÇèÕÅðÆ ÁËÃ. ÁËÚ. ú. ðÇÜ¿çð ÇîéÔÅà ÁÅê ÃÅðÆ ÃÇæåÆ Óå¶ é÷ð ð¾Ö ðÔ¶
ÃéÍ
ÔðÚ¯òÅñ î¹Õ¿îñ ì¿ç ÇðÔÅ
ÔðÚ¯òÅñ, (Çãñ¯º, ùÖÇÜ¿çð)-ÁÅñ Ç¿âÆÁÅ ÇÃµÖ ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé í¯îÅ
ç¶ Ç÷ñ·Å êÌèÅé åðñ¯Õ ÇÃ¿Ø ÔðÚ¯òÅñ Áå¶ ç¹ÕÅéçÅð ïÈéÆÁé ç¶ êÌèÅé âÅ.
í¹Çê³çð ÇÃ¿Ø Ç×µñ çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á ÁµâÅ ÔðÚ¯òÅñ, å¹µ×ñòÅñ, ÀÈèéòÅñ,
íÅî Áå¶ îá¯ñÅ ÇòÖ¶ î¹Õ¿îñ ì¿ç ÇðÔÅÍ Ã. ÔðÚ¯òÅñ é¶ ÁÅêä¶ ëËâð¶ôé
òðÕð» éÅñ ÁµâÅ ÔðÚ¯òÅñ ÇòÖ¶ ô»åîÂÆ ð¯Ã î¹÷ÅÔðÅ ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶
êðîÜÆå ÇÃ¿Ø ÚÆîÅ Ö¹µâÆ, êÇÔñòÅé ðäèÆð ÇÿØ, ìµìÈ ÔðÚ¯òÅñ, ìñÜÆå
ÇÃ¿Ø ÇòðÕ, ÔðêÌÆå ÇÃ¿Ø ÖÜÅñÅ, ìñÜÆå ÇÿØ, éÛµåð ÇÿØ, ðÅÜÇò¿çð
ÇÿØ, ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø Ú½ÔÅé, éð¶ô Õ¹îÅð, ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø ÕÅçÆÁ» Áå¶
åñÇò¿çð ÇÃ¿Ø ìÅìÅ òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ ÃæÅéÕ ÃðÕÅðÆ ÃÆéÆ. ÃËÕ¿âðÆ ÃÕÈñ ÇòÖ¶
òÆ ÃÕÈñÆ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ ÔÅ÷ðÆ éÅ îÅåð ÃÆÍ Õ¯ÂÆ òÆ ìµÃ éÔÄ ÚµñÆÍ
ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ ÕÃìÅ Õ¯à à¯âð îµñ Áå¶ Ø¯ó¶òÅÔ ÇòÖ¶ òÆ ç¹ÕÅé» ì¿ç
ðÔÆÁ»Í
ç¯ð»×ñÅ Ö¶åð ì§ç ÇðÔÅ
ç¯ð»×ñÅ, (Ú¾ÕðÅÜÅ)-ç¯ð»×ñÅ Ö¶åð ÁÅòÅÜÅÂÆ ê¾Ö¯º êÈðÆ åð·» ì§ç ÇðÔÅÍ
ì¾Ã» ì§ç Ô¯ä ÕÅðé ÁÅòÅÜÅÂÆ êÈðÆ åð·» á¾ê ðÔÆ êð ç¯ð»×ñÅ, ×ÅÔñóÆ,
ìÇÔðÅîê¹ð, ÞìÕðÅ ÁÅÇç Á¾ÇâÁ» Óå¶ ç¹ÕÅé» ÕÅëÆ åçÅç ÇòÚ Ö¹¾ñÆÁ»Í
êzÅÂÆò¶à ÇþÇÖÁŠçÃæÅò» êÈðÆ åð·» ì§ç Ãé êð ÃðÕÅðÆ ÃÕÈñ» ÇòÚ
ÁÇèÁÅêÕ, ñËÕÚðÅð Ô¯ð ÃàÅë ÔÅ÷ð ÃÆ êð ì¾Ú¶ ×Ëð ÔÅ÷ð ÃéÍ æ»-æ» ê¹ÇñÃ
î¹ñÅ÷î ÃÇæåÆ Óå¶ é÷ð ÇàÕÅÂÆ ÁÅî ç¶Ö¶ ×Â¶Í Õ¹ñ ÇîñÅ Õ¶ ê¿ÜÅì ì§ç ç¶
Ã¾ç¶ ù Áîé ÁîÅé éÅñ ç¯ð»×ñÅ Ö¶åð ÇòÚ Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ ìËºÕ ì¶ô¾Õ
Ö¹¾ñ·¶ Ãé êð ×zÅÔÕ» çÆ ÕîÆ ðóÕçÆ ðÔÆÍ ÇÂÔ¯ ÔÅñ Á¾ÇâÁ» Óå¶ Ö¹¾ñÆÁ»
ç¹ÕÅé» çÅ ÃÆÍ
ì¿ç ù íðò» Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅ
ëåÇÔ×ó· ÚÈóÆÁ», (ë¹¾ñ, îÅé)-ÇòðñÆÁ»-àÅòÆÁ» ÃìÜÆ çÆÁ» ð¶ÔóÆÁ» Áå¶
ÇÂÕ Á¾è îËâÆÕñ Ãà¯ð ù Û¾â Õ¶ ëåÇÔ×ó· ÚÈóÆÁ» ôÇÔð Áå¶ ÁÅÃ-êÅà Çê¿â»
ç¶ òêÅðÕ Á¾ÇâÁ» Óå¶ ô»åîÂÆ îÅÔ½ñ ÓÚ ì§ç ù íðòÅ Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ
ÇòÇçÁÕ ÁçÅð¶ éÔƺ Ö¹¾ñ¶Í ì¾Ã» çÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ òÆ á¾ê ðÔÆÍ ÃæÅÇéÕ ê¹ÇñÃ
é¶ ÇÂÇåÁÅç òܯº ×Ãå Áå¶ éÅÇÕÁ» çÅ ì§ç¯ìÃå ÕÆåÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆÍ
ÕÅçÆÁ» ôÇÔð êÈðÆ åð·» ì§ç
ÕÅçÆÁ», (ê.ê.ðÅÔÄ)-ê¿ÜÅì ì§ç ù ÕÅçÆÁ» ôÇÔð ÇòÚ êÈðÆ åð·» ÃëñåÅ
ÇîñÆ þÍ Á¾Ü ÃóÕ» À¹êð§å ì¾Ã», ÕÅð» ÁÅÇç Ô¯ð òÅÔé» çÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ
ÇìñÕ¹¾ñ éÔƺ Ô¯ÂÆÍ ÇòÇçÁÕ ÁçÅÇðÁ» ÇòÚ òÆ ì¾ÇÚÁ» çÆ ÔÅ÷ðÆ ìÔ¹å ؾà
ÃÆÍ ÃðÕÅðÆ çëåð» ÇòÚ òÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ ì§ç Ô¯ä ÕÅðä ÔÅ÷ðÆ Ø¾à ÃÆÍ ì÷Åð
êÈðÆ åð·» ì§ç ÃéÍ
ÇèÁÅéê¹ð, (ÕÅÔñ¯º, éÅ×ðÅ)-ÕÃì¶ ÓÚ ê§ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù êÈðÅ ÃÇÔï¯×
ÇîÇñÁÅÍ ÃÅðÆÁ» ç¹ÕÅé» ì§ç ðÔÆÁ»Í ñ¯Õ» ò¾ñ¯º ôÔÆç» ù ôðè»÷ñÆ ç¶ä
ñÂÆ ×¹ðç¹ÁÅÇðÁ» ÇòÚ ÜÅ Õ¶ ÁðçÅà ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÃîÈÔ ÇèÁÅéê¹ð ÇéòÅÃÆÁ»
ò¾ñ¯º î§Ççð ÃzÆ ìÅòÅ ñÅñ ÜÆ ç¶ ÜÅ Õ¶ ôÔÆç» çÆ ÁÅåîÅ çÆ ô»åÆ ñÂÆ
ÁðçÅà ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
ì¿ç ù íðò» Ô¹¿×ÅðÅ
çÆéÅé×ð, (çèÈ, ôðîÅ)-Á¾Ü çÆéÅ×ð ôÇÔð å¶ ìÇÔðÅîê¹ð ÕÃìÅ êÈðÆ åð·»
ì§ç ðÔ¶Í Ãò¶ð¶ ôÇÔð ÇòÚ Õ¹Þ ç¹ÕÅé» Ö¹¾ñ·ÆÁ» Ãé ÇÜé·» ù ÇÃ¾Ö Ã§×áé»
ç¶ ÁÅ×ÈÁ» é¶ ì§ç ÕðòÅ Çç¾åÅÍ ì¾Ã» å¶ ð¶ñ ×¾âÆÁ» çÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ éÅ Ô¯ä
ÕðÕ¶ ïÅåðÆÁ» ù íÅðÆ êz¶ôÅéÆÁ» çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ÇêÁÅÍ ê¹Çñà êzôÅÃé
ò¾ñ¯º ùð¾ÇÖÁÅ ç¶ Õó¶ êzì§è ÕÆå¶ ÃéÍ ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé îÇÔåÅ å¶
Ô¯ð ÇÃ¾Ö Ã§×áé» ò¾ñ¯º ôÇÔð ÇòÚ ð¯Ã êzçðôé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Ô¯ðé»
寺 ÇÂñÅòÅ ÁÅñ ǧâÆÁÅ ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé îÇÔåÅ ç¶ Õ½îÆ Üéðñ
ÃÕ¾åð ÃåéÅî ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º, ðÅôàðÆ îÆå êzèÅé çñìÆð ÇÃ§Ø Ã¹ñåÅéÆ, ÕêÈð
ÇÃ§Ø î¾ñÆÁ», ÜÇå§çð ÇÃ§Ø éÆàÅ, Ôðé¶Õ ÇÃ§Ø ã¯ñ¯òÅñ, ùÖÇò§çð ÇçØ,
ÁÇò§çð ÇçØ, ܯÇקçð ÇçØ, ÁîéçÆê ÇçØ, ÕîñÜÆå ÇçØ, ×¹ðí¶Ü ÇçØ
òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
íðêÈð Ô¹§×ÅðÅ
ÕÅñÅ Áë×ÅéÅ (ð§èÅòÅ)-ÃæÅéÕ ÕÃì¶ å¯º ÇÂñÅòÅ ÇçÔÅåÆ Ö¶åð ç¶ Çê¿â»
òÆñÅ å¶ÜÅ, ê¹ñ îÅñ¶òÅñ, Øäƶ Õ¶ ì»×ð, î¹ðÆçÕ¶, îÅé, ÖÇÔðÅ,
íÅñ¯òÅñÆ ÁÅÇç Á¾ÇâÁ» À¹êð ç¹ÕÅéçÅð» ò¾ñ¯º Áå¶ Ôð ÇëðÕ¶ ç¶ ñ¯Õ»
ò¾ñ¯º íðêÈð Ô¹§×ÅðÅ Çç¾åÅ Ç×ÁÅ, êÈð¶ ÇÂñÅÕ¶ Á§çð ÃðÕÅðÆ, ×Ëð
ÃðÕÅðÆ, ÇòÇçÁÕ Ã§ÃæÅò» Áå¶ Ô¯ð ÁçÅð¶ î¹Õ§îñ ì§ç ðÔ¶Í ÕÃìÅ ÕÅñÅ
Áë×ÅéÅ Á¾â¶ À¹êð ÃÅðÅ Ççé ù§éÃÅé ÛÅÂÆ ðÔÆ Áå¶ ê¹Çñà î¹ñÅÜî» ò¾ñ¯º
òÆ ì§ç ç½ðÅé Á¾â¶ À¹êð êÈðÆ åð·» Ú½ÕÃÆ ð¾ÖÆ ×ÂÆÍ ÃóÕÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ
ÇìñÕ¹¾ñ éÅîÅåð ÃÆÍ
é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇÃ§Ø î¹Õ§îñ ì§ç ÇðÔÅ
é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ, (åðÅéÅ, ع§îä)-Á¾Ü ÕÃìÅ é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ
î¹Õ§îñ ì§ç ÇðÔÅÍ ÃîÈÔ ç¹ÕÅé» å¶ ÕÅð¯ìÅðÆ ÁçÅÇðÁ», ÃðÕÅðÆ Áå¶
êzÅÇÂîðÆ ÃÕÈñ ì§ç ðÔ¶Í ò¾Ö-ò¾Ö ì˺ջ çÆÁ» ÃÖÅò» ÇòÚ òÆ ìËºÕ ÃàÅë
ÁÅÇÂÁÅ, êz§åÈ ÕÅð¯ìÅð ì§ç ÇðÔÅÍ ÇÂà î½Õ¶ âÆ.ÁËÃ.êÆ. ×¹ðçÅÃê¹ð Ã:
ܯÇקçð ÇÃ§Ø Áå¶ ÁËÃ.ÁËÚ.ú. èÅðÆòÅñ, Ã: ÜðéËñ ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º å¶ Ú½ÕÆ
ǧÚÅðÜ Ã: ÃåêÅñ ÇÃ§Ø é¶ ê¹Çñà î¹ñÅÜî» éÅñ ÃæÅÇéÕ ÕÃìÅ é½ôÇÔðÅ
î¾ÞÅ ÇÃ§Ø ÇÂñÅÕ¶ íð ÇòÚ Áîé, ÕÅùé çÆ ÃÇæåÆ ÕÅÇÂî ð¾Öä ñÂÆ ×Ãå ÕÆåÆ
å¶ ê¿ÜÅì ì§ç çÅ Ãîðæé Õðç¶ Ô¯Â¶ ÃðÕÅð ÇÖñÅë ð¯Ã ê×à ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ÕÃÇìÁ» À¹è¯òÅñ, öÖò», ÁðÜéê¹ð, Õ¯à ì¹ãÅ, ê¹ñ Õ¹§Üð, ÇìèÆê¹ð Áå¶
ùڶå×ó· ÁÅÇç ÇòÖ¶ ÃîÈÔ ç¹ÕÅéçÅð» Áå¶ ÕÅð¯ìÅðÆ ç¹ÕÅé» ì§ç ð¾Ö Õ¶
ð¯Ã êz×à ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ÁñÆòÅñ êÈðé å½ð Óå¶ ì§ç ÇðÔÅ
ÁñÆòÅñ, (ÁôòéÆ ôðîÅ)-ê¿ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù ÃæÅéÕ ÕÃì¶ ÇòÚ êÈðé
Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ ç¹ÕÅé» î¹Õ§îñ å½ð Óå¶ ì§ç ðÔÆÁ» Áå¶ ÁÅòÅÜÅÂÆ òÆ
éÅîÅåð ðÔÆÍ
òâÅñÅ ×z§æÆÁ» ì§ç ÇðÔÅ
òâÅñÅ ×z§æÆÁ», (ÕÅÔñ¯º)-Á¾Ü ÃæÅéÕ ÕÃìÅ êÈðé å½ð Óå¶ ì§ç ÇðÔÅÍ Á¾â¶
ÇòÚ ç¹ÕÅéçÅð» é¶ ÇÜæ¶ ÁÅêäÆÁ» ç¹ÕÅé» ì§ç ð¾ÖÆÁ»Í
ê¿ÜÅì ì§ç ù íðò» Ô¹§×ÅðÅ
Õ¯àñÆ ÃÈðå î¾ñ·Æ, (¦ìóçÅð)-Á¾Ü ÃæÅéÕ ÕÃì¶ Áå¶ éÅñ ñ×ç¶ ÇçÔÅåÆ Ö¶åð
Á§çð ê¿ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù íðò» Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ Ãò¶ð 寺 ñË Õ¶ ÃîÈÔ
ç¹ÕÅéçÅð» ò¾ñ¯º ÁÅêäÆÁ» ç¹ÕÅé» ì§ç ð¾Ö Õ¶ ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ù âàòƺ êÇÔñ
Çç¾åÆÍ
ÃzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð (âÅ. ع§îä)-ÇòèÅé ÃíÅ ÔñÕÅ ÃzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð ç¶
ò¾Ö-ò¾Ö Á¾â¶ ÀÈèéòÅñ, èÅðÆòÅñ ïÔÆÁ», îá¯ñÅ, è§ç¯ÂÆ, عîÅä Áå¶
ÃæÅéÕ ôÇÔð êÈðé å½ð Óå¶ ì§ç ÇðÔÅÍ ÃzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð ì¾åÆÁ» òÅñ¶ Ú½Õ
ÇòÚ Õ¹Þ Üæ¶ì§çÆÁ» ò¾ñ¯º ÁÅòÅÜÅÂÆ ÇòÚ ÇòØé êÅÀ¹ä çÆ Õ¯Çôô ÕÆåÆ ×ÂÆ
êð ÁËÃ.ÁËÚ.ú. Ã: ×¹ðÇí§çð ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º î½Õ¶ Óå¶ êÔ¹§Ú Õ¶ ÁÅòÅÜÅÂÆ ù
ìÔÅñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂö åð·» ëËâð¶ôé ç¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé åðñ¯Õ ÇçØ, îÆå
êzèÅé ùÖÇܧçð ÇÃ§Ø íÅî, êzîÜÆå ÇÃ§Ø ÚÆîÅ, ðÅÜÇò§çð ÇçØ, éÛ¾åð
ÇçØ, ÕôîÆð ÇÃ§Ø ÁÅÇç ò¾ñ¯º ÔñÕ¶ íð ÇòÚ ç½ðÅ ÕðÕ¶ ñ¯Õ» ù ì§ç Õðé
ñÂÆ êz¶ÇðÁÅÍ
ìàÅñÅ ÕÇÚÔðÆÁ» î¹Õ§îñ ì§ç ðÔÆÁ»
ìàÅñÅ (òÇð§çð ÇçØ)-ê¿ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ Óå¶ ìàÅñÅ ÕÇÚÔðÆÁ» òÆ î¹Õ§îñ
ì§ç ðÔÆÁ»Í ÇÂà Ã ìÔ¹å ÃÅð¶ òÕÆñ Ü» å» ÕÇÚÔðÆ ÁŶ ÔÆ éÔƺ, ܯ
ÁŶ À¹Ô òÆ Çìé·» Õ§î 寺 êðå ×Â¶Í ÇÂö åð·» ÁôàÅî ëð¯Ã Áå¶
àÅÂÆÇêÃà» çÆÁ» ç¹ÕÅé» òÆ î¹Õ§îñ ì§ç ðÔÆÁ»Í Çå§é¶ Õ¯ðà» å» Ö¹ñÆÁ»
ðÔÆÁ» êð ÁÅòÅÜÅÂÆ éÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ ÁÅî ñ¯Õ òÆ éÅîÅåð ÔÆ ÕÇÚÔðÆÁ» ÇòÚ
ÁÅÂ¶Í ëñÃðÈê ÕÇÚÔðÆÁ» ÇòÚ òÆ ì§ç ù ò¾âÅ Ô¹§×ÅðÅ ÇîÇñÁÅÍ
HD ç¶ ôÔÆç» ù ÃîðÇêå ÇðÔÅ êÈðÅ Ççé
íÅׯòÅñ, (Õîñ)-íÅׯòÅñ çÅ ÃÅðÅ ì÷Åð êÈðÆ åð·» ì§ç ÇðÔÅÍ íÅׯòÅñ
ÇòÚ ðÇÔ§ç¶ ÇÔ§çÈ êÇðòÅð ÇÜé·» çÆÁ» çðÜé» ç¹ÕÅé» ÔéÍ À¹é·» ÇòÚ¯º
ÃÇò§çðêÅñ ôðîÅ ÕÇðÁÅéÅ Ãà¯ð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃÅù HD ç¶ ç§Ç×Á» ç¶ êÆó·å
ÇÃ¾Ö ôÔÆç» éñ Áëïà þÍ ÁÃÆ À¹é·» ç¶ éÅñ Ô» Áå¶ À¹é·» ç¶ ìäç¶ Ô¾Õ
Áå¶ ç¯ôÆÁ» ù ÃÜÅ ÇçòÅÀ¹ä ñÂÆ Ã§Øðô ÜÅðÆ ð¾Ö»×¶Í ÃzÆ ðØÈò§ô ôðîÅ é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ çðç å» ÔÆ Ô¹§çÅ þ, Ü篺 Õç¶ ÁÅêÇäÁ» Óå¶ ç¹¾Ö ê˺çÅ þÍ ÇÂÃ
ÕðÕ¶ ÁÃñÆ íÅÂÆÚÅðÅ À¹Ô¯ ÔÆ þ ܶ ÁÃÆ ÇÂÕ-çÈܶ ç¶ ç¹¾Ö ÇòÚ ÃðÆÕ
Ô¯ÂÆÂ¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÇêzåêÅñ ÇçØ, ðäèÆð ÇçØ, ÃåéÅî ÇÃ§Ø þêÆ,
ñÖÇò§çðêÅñ ôðîÅ, ù¾ÖÆ ÇÜÀÈñð÷, ÁîðÆÕ ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ê¹åñ¶ ÃÅó¶
ê¿Ü×ðÅÂÆÁ» (Ãîô¶ð ÇçØ)-ÕÃìÅ ìÔÅçð Ô¹ÃËé ÇòÚ AIHD ç¶ î¹¾Ö ç¯ôÆÁ»
ÇÖñÅë ñ¯Õ» ÇòÚ ÕÅëÆ ð¯Ô ò¶Öä ù ÇîÇñÁÅÍ ÃÅð¶ ÕÃì¶ çÆÁ» ç¹ÕÅé» ì§ç
Ãé, ÁÅòÅÜÅÂÆ ì§ç ÃÆÍ ìÅìÅ ðÛêÅñ ÇÃ§Ø ë½ÜÆ çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á ÇÂÕ îÆÇà§×
ÕÆåÆ ×ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ HD ç¶ ç§Ç×Á» ÇòÚ ÇòÛóÆÁ» ðÈÔ» ù ïÅç ÕðÕ¶ À¹é·» ù
ÇçñÆ ôðè»÷ñÆÁ» Çç¾åÆÁ»Í ÁÖÆð ÇòÚ À¹é·» é¶ ÇÂé·» ç§Ç×Á» ç¶ ç¯ôÆÁ»
ç¶ ê¹åÇñÁ» ù Á¾× ñ×ÅÂÆÍ îÆÇà§× ÇòÚ ìñç¶ò ÇçØ, ÃÇå§çð ÇçØ, ÃåéÅî
ÇçØ, ìñÇò§çð ÇçØ, ×¹ðéÅî ÇçØ, î¶Ôð ÇçØ, ÕðåÅð ÇÃØ, ÁÜÆå ÇçØ
ë½ÜÆ, ùðÜÆå ÇçØ, Õ¹ñçÆê ÇçØ, åñÇò§çð ÇÃ§Ø ÁÅÇç ôÅÇîñ ԯ¶Í
ÃÕÈñ Ö¾¹ñ¶ êð ì¾ÇÚÁ» çÆ ×ËðÔÅ÷ðÆ ðÔÆ
çÅñî (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-ÃðÕÅðÆ Ã§ÃæÅò» Ö¹¾ñÆÁ» êð ÃÕÈñ» ÇòÚ ì¾ÇÚÁ» çÆ
ÔÅ÷ðÆ éÅîÅåð ðÔÆÍ êzÅÂÆò¶à ÃÕÈñ ÇìñÕ¹ñ ì§ç ðÔ¶Í Á¾âÅ çÅñî î¹Õ§îñ
ì§ç ÇðÔÅÍ êzÅÂÆò¶à ì¾Ã» ÇìñÕ¹¾ñ ì§ç Ô¯ä ÕðÕ¶ ñ¯Õ» é¶ ÁÅêä¶ òÅÔé»
Óå¶ Ãëð ÕÆåÅÍ çÅñî ç¶ é÷çÆÕ íÅׯòÅñ, ÇÕñ·Å ñÅñÇçØ, éò» Çê¿â, ðŶھÕ,
ÇîðÜÅÜÅé, ÚËé¶òÅñ ÁÅÇç ÕðÆì â¶ã çðÜé ç¶ ÕðÆì Á¾ÇâÁ» Óå¶ ç¹ÕÅé» ì§ç
ðÔÆÁ»Í ÃðÕÅðÆ Ã§ÃæÅò» ÇòÚ Õ§î Õðç¶ î¹ñÅÜî» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÕö é¶ òÆ
ÜìðçÃåÆ ÃÕÈñ ì§ç Õðé ñÂÆ éÔƺ ÇÕÔÅ Áå¶ éÅ ÔÆ Õ¯ÂÆ ÁäùÖÅòƺ ØàéÅ
òÅêðé çÆ Õ¯ÂÆ Öìð ðÔÆÍ çÅñî ç¶ æÅäÅ ÇÕñ·Å ñÅñ ÇÃ§Ø ç¶ ÁËÃ.ÁËÚ.ú.
Õ§òñêzÆå ÇÃ§Ø Õ¶.êÆ. é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ êÈðÅ Áîé, ÁîÅé ÇðÔÅÍ
â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ î¹Õ¿îñ ì¿ç ÇðÔÅ
â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ (âÅ. ðÇÜ¿çð ÇÿØ)-ê³ÜÅì ì¿ç ç¶ Ã¾ç¶ ù Á¾Ü ÃæÅéÕ ÕÃì¶
Çò¾Ú íðò» Ô¹¿×ÅðÅ ÇîÇñÁÅ, ÇÜà ÕðÕ¶ ÃæÅéÕ ÕÃì¶ ç¶ ÃÅð¶ ì÷Åð êÈðÆ åð·»
ì¿ç ðÔ¶Í ô̯îäÆ ÇÃÖ Õ½Ãñ dzàðéËôéñ Áå¶ ÁÕÅñ øËâð¶ôé ç¶ ÁÅ×ÈÁ»
íÅÂÆ éðÅÇÂä ÇóØ, íÅÂÆ ÜÃìÆð ÇÃ³Ø Áå¶ íÅÂÆ ÁîðÆÕ ÇÃ³Ø é¶ Ç¾æ¶
ÜÅðÆ ÕÆå¶ ÇìÁÅé Çò¾Ú â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ Ãî¶å ê³ÜÅì ì¿ç çÆ ÃëñåÅ Òå¶
ÃÅð¶ ê³ÜÅì òÅÃÆÁ» çÅ è¿éòÅç ÕÆåÅÍ
ÕÃìŠعîÅä ì§ç ÇðÔÅ
عîÅä, (ìÅòÅ)-ì§ç ç¶ Ã¾ç¶ ç½ðÅé ÕÃìŠعîÅä êÈðÆ åð·Å ì§ç ÇðÔÅÍ ÕÃì¶
ÇòÚ âÅÕàð» 寺 ÇÂñÅòÅ Õ¯ÂÆ òÆ ç¹ÕÅé éÔƺ Ö¹¾ñÆÍ ÇÂ毺 å¾Õ Õ¶ ×ñÆÁ»,
ì÷Åð» ÇòÚ ÃìÜÆ çÆÁ» ð¶ÔóÆÁ» ÁÅÇç òÆ ÇçÖÅÂÆ éÔƺ Çç¾åÆÁ»Í Öìð ÇñÖ¶
ÜÅä å¾Õ Õ¯ÂÆ ÁäùÖÅòƺ ØàéÅ éÔƺ òÅêðÆÍ
ÁðçÅà Ççòà îéÅÇÂÁÅ
êáÅéÕ¯à (ÁÅð. ÇÿØ)-ô̯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ (ì) Áå¶ ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé
(îÇÔåÅ), ÇÃ¾Ö Üæ¶ì¿çÆÁ» Áå¶ ÇÂñÅÕ¶ çÆÁ» ÇÃ¾Ö Ã¿×å» ò¾ñ¯º ×¹ðç¹ÁÅðÅ
çîçîÅ ÃÅÇÔì îÆðê¹ð ÕÅñ¯éÆ êáÅéÕ¯à ÇòÖ¶ ÁðçÅà Ççòà îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ
ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ Ã¿×å» ò¾ñ¯º Ú½êÂÆ ÃÅÇÔì ç¶ êÅá ÕðÕ¶ AIHD ç¶ ç¿Ç×Á»
ÇòÚ ôÔÆç Ô¯ÇÂÁ» ù ôðè»ÜñÆ Çç¾åÆ ×ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ÔÅ÷ð ÿ×å» ù Üæ¶çÅð
ÜÃìÆð ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ êÌèÅé êáÅéÕ¯à, Üæ¶çÅð ùÇð¿çð ÇÃ¿Ø ÇÿØê¹ðÅ ÃÆéÆÁð
îÆå êÌèÅé é¶ Ã¿ì¯èé ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ×¹ðç¶ò ÇÿØ, å¶ÇÜ¿çð ÇÿØ
×¹ñÅàÆ, ÔðÇÃîðéÜÆå ÇÃ¿Ø Ü¯×Æ, ܯÇ׿çð ÇÃ¿Ø êàòÅðÆ, ÃÅÇÔì ÇÃ¿Ø Ã¶áÆ,
Üðéñ ÃÕ¾åð êÅñ ÇÿØ, ÿÜÆò ØÂÆ, ðÇÜ¿çð ÇÿØ, çÆêÕ Õ¹îÅð, Õ¶. ÁËÃ.
ê¾âÅ, Ç×ÁÅé ÇÿØ, ÔðîÆå ÇÃ¿Ø ÖÅñÃÅ, Õðé îÇÔåÅì ÇÿØ, êðîÜÆå ÇÿØ
×¹ñÅàÆ, íÅÂÆ Ç¿çðÜÆå ÇÿØ, íÅÂÆ ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ÕÅÔñ¯º Õ½îÆ Üðéñ ÃÕ¾åð
ëËâð¶ôé (îÇÔåÅ), ÁðÇò¿çð ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ ôÇÔðÆ êÌèÅé, ÁîéçÆê ÇÿØ, Ü×ÜÆå
ÇÿØ, ÚðéÜÆå ÇÿØ, ÔðìÆð ÇÿØ, ××éçÆê ÇÿØ, î¿×ñ ÇÿØ, ÜÃêÅñ ÇÿØ,
ðÇò¿çð ÇÿØ, ùÖÇò¿çð ÇÿØ, ùðÜÆå ÇÿØ, ùÇð¿çð ÇÃ¿Ø Çì¾àÈ, ñÅí
ÇÃ¿Ø å¯º ÇÂñÅòÅ èÅðÇîÕ ÇÃ¾Ö Üæ¶ì¿çÆÁ» ç¶ ÁÅ×È Áå¶ òðÕð ÔÅ÷ð ÃéÍ
ì¿ç çÅ ÁÃð H@ ëÆÃçÆ ÇðÔÅ
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ, (ôðîÅ)-ê¿ÜÅì ì§ç ç¶ Ã¼çÅ ÇçÔÅåÆ Ö¶åð» ÇòÚ H@ ëÆÃçÆ
Ãëñ ç¶Öä ù ÇîÇñÁÅÍ Üç ÇÂà ê¾åðÕÅð é¶ Çê¿â Ú¾Õ ôðÆë, ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ,
Çå¾ìóÆ Õ˺à, ÕÃìÅ ×ÅÜÆÕ¯à, ðÃÈñê¹ð, Á¾âÅ çÅÀÈòÅñ, ×¹é¯ê¹ð, ÃËç¯òÅñ,
ÜÅׯòÅñ Áå¶ ÕÃìÅ íËäÆ îÆÁ» Ö» ÇòÖ¶ ç½ðÅ ÕÆåÅ å» H@ ëÆÃçÆ ç¹ÕÅé»
ì§ç ç¶ÖÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ÇÂà ç½ðÅé ôðÅì ç¶ á¶Õ¶ òÆ êÈðé å½ð Óå¶ ì§ç ÃéÍ
ÁËÃ. ÁËÚ. ú. ùðÜÆå ÇÃ§Ø çÆ ç¶Ö ð¶Ö Ô¶á ÕÃì¶ å¶ Çê¿â Á§çð A@@ ç¶
ÕðÆì ê¹Çñà ÕðîÚÅðÆ åÅÇÂéÅå ÕÆå¶ Ô¯Â¶ ÃéÍ
...Ü篺 ñóÕÆ çÅ ÇòÁÅÔ Õðé ÜÅ ðÔ¶ êÇðòÅð ù ð¹ÕäÅ ÇêÁÅ
ð¶ñò¶ Ãà¶ôé ÇòÖ¶ ÇòÁÅÔ òÅñÆ ñóÕÆ Áå¶ À¹Ã çÅ êÇðòÅð ÇçÖÅÂÆ ç¶
ÇðÔÅ þÍ åÃòÆð : éÇð§çð î¯Ôä
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð
(ÇþèÈ)-ê¿ÜÅì ì§ç Ã¾ç¶ Óå¶ Õ¹Þ ñ¯Õ» ù ÁÅòÅÜÅÂÆ ç¶ ÃÅèé éÅ Ô¯ä ÕÅðé
íÅðÆ î¹ôÇÕñ çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ÇêÁÅÍ çÆéÅé×ð 寺 ÇÂÕ êÇðòÅð ܯ ñóÕÆ çÅ
ÇòÁÅÔ Õðé À¹µåð êzç¶ô ð¶ñ ×¾âÆ Óå¶ ÜÅ ÇðÔÅ ÃÆ, ð¶ñ ×¾âÆ ×¹ðçÅÃê¹ð
寺 Á¾×¶ éÅ ÜÅä ÕÅðé ñóÕÆ Áå¶ À¹Ã ç¶ êÇðòÅð ù ìÔ¹å êz¶ôÅéÆ çÅ
ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ÇêÁÅÍ ÇÂà Ãì§èÆ ð¶ñò¶ Ãà¶ôé ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ÕðéËñ ÇçØ
òÅÃÆ ÁòÅÖ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ã é¶ ÁÅêäÆ ñóÕÆ çÅ ÇòÁÅÔ D éò§ìð @I ù
ÔÅê¹ð (À¹åð êzç¶ô) ÇòÖ¶ ÕðéÆ åÇÔ ÕÆåÆ ÃÆÍ ÇÂà Ãì§èÆ À¹Ô Ãò¶ð¶ åóÕ¶
ÕðÆì E.DE Óå¶ êáÅéÕ¯à 寺 Á§ÇîzåÃð ÜÅ ðÔÆ ð¶ñ ×¾âÆ Óå¶ ÁÅêä¶
êÇðòÅð éÅñ ÃòÅð Ô¯Â¶Í À¹é·» éÅñ À¹é·» çÆ ñóÕÆ òÆ ÃÆÍ ê¿ÜÅì ì§ç ç¶
Çç¾å¶ Ã¾ç¶ Óå¶ ð¶ñ ×¾âÆ, ܯ êáÅéÕ¯à 寺 ÚµñÆ ÃÆ, ù ×¹ðçÅÃê¹ð ð¯Õ
Õ¶ òÅêà êáÅéÕ¯à í¶Ü Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÕðÕ¶ ÕðéËñ Ú§ç ÁÅêä¶ êÇðòÅð Ãî¶å
×¹ðçÅÃê¹ð ð¶ñò¶ Ãà¶ôé Óå¶ À¹åð Ç×ÁÅÍ À¹Ã é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹é·» é¶
ÔÅê¹ð ÜÅä ñÂÆ êÇðòÅð òÅÃå¶ ÇàÕà» êÇÔñ» ñÂÆÁ» Ô¯ÂÆÁ» ÔéÍ ð¶ñ ×¾âÆÁ»
ç¶ ð¹Õ ÜÅä ÕÅðé ÕðéËñ Ú§ç Áå¶ À¹Ã çÅ êÇðòÅð ìÔ¹å ÇÚ§åå þÍ |
ÃÔÅÇÂåÅ êzÅêå ÃÕÈñ ì§ç Ô¯ä ÇÕéÅð¶
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÇþèÈ)-ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ÃÈì¶ Á§çð ÇþÇÖÁÅ ç¶ ÇîÁÅð
ù À¹êð ü¾Õä ñÂÆ Áé¶Õ» åð·» ç¶ ÇìÁÅé ç¶ ðÔÆ þ êð çÈܶ êÅö ÃðÕÅð
çÆÁ» ÇþÇÖÁÅ Çòð¯èÆ éÆåÆÁ» ÕÅðé ìÔ¹å ÃÅð¶ ÃÕÈñ ì§ç Ô¯ä ÇÕéÅð¶ ê¹¾Ü
ðÔ¶ ÔéÍ ÃðÕÅðÆ ÃÔÅÇÂåÅ êzÅêå êzÅÂÆò¶à ÃÕÈñ÷ ïÈéÆÁé ê¿ÜÅì Ç÷ñ·Å
×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ êzèÅé ùÖç¶ò ÇÃ§Ø ì¾ñ Áå¶ Üéðñ ÃÕ¾åð ×ä¶ô ç¾å ôÅÃåðÆ
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ÃÔÅÇÂåÅ êzÅÂÆò¶à ÃÕÈñ» ù ì§ç Õðé Óå¶ å¹ñÆ
Ô¯ÂÆ þÍ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð é¶ îÂÆ B@@C 寺 ÇÂñÅòÅ ÃÕÈñ» Á§çð ÕðîÚÅðÆÁ» çÆ
íðåÆ Óå¶ ð¯Õ ñ×ÅÂÆ Ô¯ÂÆ þ ÇÜà ÕðÕ¶ ÇÂé·» ÃÕÈñ» 寺 öòÅ î¹Õå Ô¯ä
òÅñ¶ ÕðîÚÅðÆÁ» çÆÁ» ÃÅðÆÁ» ÃÆà» ÖÅñÆ êÂÆÁ» Ô¯ÂÆÁ» ÔéÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ Ç÷ñ·¶ ç¶ ìÔ¹å ÃÅð¶ ÃÕÈñ ÁÇÜÔ¶ Ôé ÇÜé·» ÇòÚ ÁÇèÁÅêÕ» çÆ Ç×äåÆ
Á¾èÆ ðÇÔ ×ÂÆ þ, ÇÜà ÕðÕ¶ ÇÂé·» ÃÕÈñ» Á§çð êó· ðÔ¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ
êó·ÅÂÆ çÅ ìÔ¹å é¹ÕÃÅé Ô¯ ÇðÔÅ þÍ
ÁÇÔîçÆÁÅ ÜîÅå ò¾ñ¯º ÃÅÂÆÕñ ç½ó çÅ ÁÅï¯ÇÜé
ÕÅçÆÁ», C éò§ìð (åÅÇðÕ, ÕÅÔñ¯º)-ÜîÅå¶ ÁÇÔîçÆÁÅ ò¾ñ¯º ÇÂÕ ÃÅÂÆÕñ
ç½ó çÅ ÁÅï¯ÇÜé ÕÆåÅ Ç×ÁÅ, ÇÜà çÅ î¹¾Ö À¹ç¶ô é½ÜòÅé» çÅ ÇèÁÅé
ì¹ðÅÂÆÁ» 寺 ÔàÅ Õ¶ ڧ׶ Õ§î» ò¾ñ ñ×ÅÀ¹äÅ ÃÆÍ ÃzÆ ÁçÆñ ÁÇÔîç ÖÅÇçî
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà ÃÅÂÆÕñ ç½ó çÅ ÁÅï¯ÇÜé ÕÅçÆÁ» 寺 í¶à êåé å¾Õ ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ ç½ó ÇòÚ ÜÅÇîÁÅ ÁÇÔîçÆÁÅ ç¶ ñ×í× F@ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ
ÇÂÔ ÇòÇçÁÅðæÆ Ü§îÈ ÕôîÆð, ÔÇðÁÅäÅ, ê¿ÜÅì, Á»èðÅ, ÕðéÅàÕÅ, À¹óÆÃÅ,
ì§×Åñ, åÅÇîñéÅâÈ, Õ¶ðñÅ, ïÈ.êÆ. Ãî¶å Áé¶Õ» ðÅÜ» 寺 Ãì§Çèå ÃéÍ ÇÂÃ
î¹ÕÅìñ¶ ÇòÚ î¹é¾òð ÁÇÔîç êÇÔñ¶ ÃæÅé Óå¶ ðÔ¶, ÜçÇÕ ëåÇÔ ÁÇÔîç çÈÃð¶
Áå¶ ÁåÅÀ¹ñ ìÅðÆ åÆܶ ÃæÅé Óå¶ ðÔ¶Í
ÒÒêó¯· ê³ÜÅìÓÓ ï¯ÜéÅ åÇÔå î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ
ôÅÔê¹ð Õ¿ãÆ, C éò¿ìð (Çé. ê. ê.)-èÅð ìñÅÕ ç¶ ìÆ. êÆ. ÂÆ. ú.
ìñÇò¿çð Õ¹îÅð çÆ êÌèÅé×Æ ÇòÚ Ãðò ÇþÇÖÁÅ ÁÇíÁÅé ÒÒêó¯ ê³ÜÅìÓÓ
ï¯ÜéÅ åÇÔå ÃðÕÅðÆ êÌÅÇÂîðÆ ÃÕÈñ ç¹é¶ðÅ ÇòÚ î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ ×Â¶Í ÇÜÃ
ÇòÚ ò¾Ö-ò¾Ö òð× ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅÍ ÇÂà î¹ÕÅìñ¶ ç½ðÅé
Çê³â ìÅó ùâÅñ ù êÇÔñÅ Áå¶ êÌÅÇÂîðÆ ÃÕÈñ í¿×¹óÆ ù çÈÜÅ ÃæÅé Áå¶
êÌÅÇÂîðÆ ÃÕÈñ ñÇÔðÈé ù åÆÜÅ ÃæÅé ÇîÇñÁÅÍ Ü¶åÈ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù àðÅëÆÁ»
ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ëËâð¶ôé ×ð¶òÅñ é¶ ôÇÔð ÇòÚ ð¯Ã îÅðÚ Õ¼ÇãÁÅ
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (Ú½ÔÅé)-ê³ÜÅì ì¿ç ç¶ Ã¾ç¶ åÇÔå Á¾Ü ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àÃ
ëËâð¶ôé (×ð¶òÅñ) çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ÇÃ¾Ö Üæ¶ì¿çÆÁ» é¶ ôÇÔð ÓÚ ô»åîÂÆ
ð¯Ã êÌçðôé ÕÆåÅÍ êáÅéÕ¯à ÇòÚ ç¯ Ø¿à¶ çÅ ì¿ç çŠþçÅ Çç¾åÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ
ð¯Ã êÌçðôé ÇòÚ é½ÜòÅé» ò¾ñ¯º íÅÂÆ ×¹ðÇî¿çð ÇÃ¿Ø ÚÅòñÅ Õ½îÆ Üéðñ
ÃÕ¾åð ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé (×ð¶òÅñ) çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ÒÇþֻ éÅñ
ÇÂéÃÅë Õð¯Ó Õ»×ðà ÃðÕÅð ç¶ ÇÖñÅë ܯðçÅð éÅÁð¶ ñ×Ŷ ×Â¶Í íÅÂÆ
×¹ðÇî¿çð ÇÃ¿Ø ÚÅòñÅ é¶ êÌçðôéÕÅðÆÁ» ù ÿì¯èé ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ìó¶
ç¹¾Ö çÆ ×¾ñ þ ÇÕ ÇÜà ÇÃ¾Ö Õ½î é¶ íÅðå ù ÁÅÜÅç ÕðòÅÀ¹ä ÇòÚ Ãí 寺
ò¾è Õ¹ðìÅéÆÁ» Çç¾åÆÁ» À¹Ã Õ½î ç¶ òÅÇðû ù Ççé ÇçÔÅó¶ Øð» ÇòÚ¯º Õ¾ã
Õ¶ ×ñ» ÇòÚ àÅÇÂð êÅ Õ¶ ÃÅÇóÁÅ Ç×ÁÅÍ âÅ: ÁîðÜÆå ÇÃ¿Ø êáÅéÕ¯à Üéðñ
ÃÕ¾åð ëËâð¶ôé í¯îÅ, íÅÂÆ çÇò¿çð êÅñ ÇÿØ, î¿×Å êÌèÅé ëËâð¶ôé ×ð¶òÅñ
êáÅéÕ¯à, ÁîéçÆê ÇÃ¿Ø êáÅéÕ¯à, ÃðìÜÆå ÇÃ¿Ø ãâòÅñ, ìñç¶ò ÇÃ¿Ø Ãðê³Ú
ÜËäÆ, ÇêÁÅðÅ ÇÃ¿Ø Ãðê³Ú ðÅäÆê¹ð, ܯ×Å ÇÃ¿Ø ÇîÁÅäÆ, ×¹ðîÆå ÇÿØ
ܹÇ×ÁÅñ, êðÇî¿çð ÇÃ¿Ø ÖÅñÃÅ, ÕðåÅð ÇÃ¿Ø ì¹¾èÆ é×ð, îÇé¿çð ÇÿØ
òÅñÆÁÅ, ×¹ðêÌÆå ÇÿØ, ÃðìÜÆå ÇÃ¿Ø ì¶çÆ, ×¹ðéÅî ÇÃ¿Ø ÁËîÅ ×¹Üð»,
çñÜÆå ÇÃ¿Ø ÕàÅðÈ Ú¾Õ, ÁðôçÆê ÇÿØ, ùÖç¶ò ÇÃ¿Ø î˺ìð ê³ÚÅÇÂå,
ùÖç¶ò ÇÃ¿Ø ê³ÚÅÇÂå î˺ìð ÜËäÆ, ðäÜÆå ÇÃ¿Ø ì¾ì¬ Ãî¶å ò¾âÆ Ç×äåÆ ÓÚ
ÇÃ¾Ö Üæ¶ì¿çÆÁ» ç¶ ÁÅ×È Áå¶ òðÕð ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÁëÆî Ãî¶å ÇÂÕ ÕÅìÈ
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÇþèÈ)-ê¹Çñà æÅäÅ ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ ò¾ñ¯º ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ
ù ÁëÆî Ãî¶å Ç×zøåÅð Õðé çÅ ÃîÅÚÅð þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ê¹Çñà æÅäÅ
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ ç¶ æÅäÅ î¹ÖÆ Ã¹ðÜÆå ÇÃ§Ø ÃËäÆ é¶ ê¹Çñà êÅðàÆ éÅñ ÇÂÕ
éÅÕÅ ñ×ÅÇÂÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆ, ÇÂö ç½ðÅé À¹é·» é¶ ÇÂÕ àð¾Õ é§ìð ÁËÚ. ÁÅð.
CH ¶.FGDC ù ð¯ÇÕÁÅÍ åñÅôÆ ñËä Óå¶ àð¾Õ ÓÚ¯º F@ ×zÅî ÁëÆî ìðÅîç
ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÂà Ãì§èÆ àð¾Õ ç¶ âðÅÂÆòð èðÇî§çð çÅà òÅÃÆ ÔðçÅÃê¹ð
Ç÷ñ·Å ×ÅÜÆê¹ð (À¹åð êzç¶ô) ç¶ ÇÖñÅë նà çðÜ ÕðÕ¶ À¹Ã ù Ç×zëåÅð Õð
ÇñÁÅ þÍ
ìÅçñ ÃðÕÅð ÇÕÃÅé» ù éò¶º Ö¶åÆ Ã§ç ÃìÇÃâÆ Óå¶ ç¶ ðÔÆ ÔË-¦×ÅÔ
òâÅñÅ ì»×ð, C éò§ìð (í¹§ìñÆ)-Ö¶åÆìÅóÆ î§åðÆ ê¿ÜÅì Üæ¶ Ã¹¾ÚÅ ÇçØ
¦×ÅÔ é¶ Çê¿â ì»×¯òÅäÆ ÇòÚ Ãðê¿Ú êÇÔñòÅé ìñò§å ÇÃ§Ø ç¶ ×zÇÔ ÇòÖ¶
ÇÂñÅÕ¶ ç¶ ÇÕÃÅé» çÆ ÇÂÕ îÆÇà§× ù çì¯èé ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ìÅçñ ÃðÕÅð
ÇÕÃÅé» ù Ã ç¶ ÔÅäÆ ìäÅÀ¹ä ñÂÆ Ö¶åÆ ç¶ éò¶º-éò¶º çç ÃìÇÃâÆÁ» Óå¶
î¹Ô¾ÂÆÁÅ ÕðòÅ ðÔÆ þÍ ¦×ÅÔ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ÇÕÃÅé» çÅ î§âÆÁ»
ÇòÚ ÇêÁÅ Þ¯éÅ êÇÔñ ç¶ ÁèÅð Óå¶ üÕòÅ ðÔÆ þ å¶ À¹é·» ù GB Ø¿ÇàÁ» ç¶
Á§çð-Á§çð Þ¯é¶ çÆ ÕÆîå ÁçÅ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÇÂà î½Õ¶ À¹é·» éÅñ Ú¶ÁðîËé
òÜÆð ÇÃ§Ø ñÅñÆ, Ú¶ÁðîËé ìñÜÆå ÇÃ§Ø ÁòÅä, çîåÆ î˺ìð ðäÜÆå ÇçØ
ôÕðÆ, çîåÆ î˺ìð îÇÔ§×Å ÇÃ§Ø ìçÆ À¹ñÜîÅ, çîåÆ î˺ìð ÃðçÅð ÇçØ
ÃÔÅðÆ, ×¹ðî¹¾Ö ÇÃ§Ø í¯ÜðÅÜ âÅÇÂðËÕàð ìÆÜ Ã§ÃæÅ ê¿ÜÅì, çîåÆ î˺ìð
âÅ. ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º, çîåÆ î˺ìð ×¹ðî¹¾Ö ÇÃ§Ø î¹ÃåðÅê¹ð, Ãðê¿Ú
ìñÜÆå ÇÃ§Ø îÅñ¯Ç×ñ, Ãðê¿Ú ×¹ðç¶ò ÇÃ§Ø ×¾×¯òÅñÆ, Ãðê¿Ú ÁîðÜÆå ÇçØ
éÅðò», Ãðê¿Ú ìñò§å ÇÃ§Ø ì»×½òÅäÆ, ×¹ðîÆå ÇçØ, çÆòÅé ÇçØ, êzèÅé
ðØìÆð ÇÃ§Ø Ãî¶å ÕÂÆ Çê¿â» çÆÁ» ê¿ÚÅÇÂå» å¶ ÇÕÃÅé ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ
î½÷Èç ÃéÍ
ÒÕËçÆ é¶ ëÅÔÅ ÇñÁÅ Ü» åô¾çç éÅñ îÇðÁÅÓ
Ú§âÆ×ó·, C éò§ìð (×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø Çé¾Þð)-åÇÔÃÆñ ìàÅñÅ ÓÚ êËºç¶ Çê¿â
Õ¯ñÅð ç¶ é½ÜòÅé êðÇî§çð ÇÃ§Ø Çê¿ÕÅ (BC) çÆ Õ¶ºçðÆ Ü¶ñ· ×¹ðçÅÃê¹ð
ÓÚ Ô¯ÂÆ î½å ìÅð¶ À¹á¶ ÃòÅñ Óå¶ ê¿ÜÅì îé¹¾ÖÆ ÁÇèÕÅð ÕÇîôé é¶ Ãõå
é¯Çàà ñ˺ÇçÁ» ðÅÜ ÃðÕÅð 寺 Ç÷ñ·» îËÇÜÃàð¶à ×¹ðçÅÃê¹ð ðÅÔƺ ÇÜà çÅ
ÜòÅì î§Ç×ÁÅ þÍ îÅîñ¶ Áé¹ÃÅð Çê¿Õ¶ 鱧 ÔîñÅ Õðé ç¶ ç¯ô ÁèÆé D-I-@I
鱧 ×¹ðçÅÃê¹ð ܶñ· í¶ÇÜÁÅ Ç×ÁÅ ÃÆ ÇÜ毺 ÇÕ À¹Ã 鱧 BI-A@-@I 鱧
ìàÅñÅ ÕÚÇÔðÆ ÓÚ ê¶ô Õðé ñÂÆ ÇñÁ»çÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ ê¶ôÆ î½Õ¶ 깾ܶ À¹Ã ç¶
Øð òÅÇñÁ» éÅñ Çê¿Õ¶ çÅ ì¯ñ-ì¹ñÅðÅ Ô¯ Ç×ÁÅÍ ÇÜà 寺 ìÅÁç ܶñ· ç¶
ÕËçÆÁ» é¶ ðÅåƺ ÃÅ㶠AB òܶ Çê§Õ¶ çÆ ñÅô êÖÅé¶ ç¶ ÁË×ÜÅÃà ê¾Ö¶ éÅñ
ñàÕçÆ ç¶ÖÆÍ À¹Ã 寺 ìÅÁç ܶñ· ÁÇèÕÅðÆÁ» À¹Ã 鱧 ÔÃêåÅñ êÔ¹§ÚÅÇÂÁÅ
ÇÜæ¶ À¹Ã 鱧 ÇîzåÕ ÁËñÅé Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà ìÅð¶ Çê¿Õ¶ ç¶ ØðÇçÁ» çÅ
ÕÇÔäÅ þ ÇÕ À¹Ã çÆ î½å ܶñ· ÁÇèÕÅðÆÁ» ò¼ñ¯º ÕÆå¶ åô¾çç éÅñ Ô¯ÂÆ þÍ
ÇÜà À¹êð§å ÚÆë ܹâÆôÆÁñ îËÇÜÃàð¶à ×¹ðçÅÃê¹ð 鱧 ÇÂà çÆ Ü»Ú Ã½ºêÆ ×ÂÆÍ
îÅîñÅ ÁÖìÅð» ÓÚ Ûêä Óå¶ ÕÇîôé é¶ ÁÅêä¶ å½ð Óå¶ ÇÂà çÅ é¯Çàà ñ˺ÇçÁ»
âÆ.ÜÆ.êÆ. ܶñ·» Áå¶ Ã¹êðâ˺à ×¹ðçÅÃê¹ð ܶñ· 寺 òÆ ÜÅäÕÅðÆ î§×ÆÍ
îÅîñ¶ çÆ Á×ñÆ Ã¹äòÅÂÆ G ççìð åÇÔ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
Ö¶åÆ ìÆÜ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆ é¶ ÁÅêä¶ ëÅðî ÓÚ êðÅñÆ ù Á¾× ñ×ÅÂÆ
عîÅä, C éò§ìð (×¹ðÚðéÜÆå ÇÃ§Ø ìÅòÅ)-ê¿ÜÅì Ö¶åÆìÅóÆ ÇòíÅ× ò¾ñ¯º
ÃîÈÔ ÇÕÃÅé» ù êðÅñÆ éÅ ÃÅóé ç¶ Ô¹Õî ÜÅðÆ ÕÆå¶ Ô¯Â¶ Ôé Áå¶ ê¿ÜÅì ç¶
ÃîÈÔ ÇâêàÆ ÕÇîôéð» ù ÇÂé·» Ô¹Õî» çÆ êÅñäÅ ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ Çòô¶ô À¹ç¶ô
Çç¾å¶ ׶ ÔéÍ ÇÂé·» Ô¹Õî» çÆÁ» è¾ÜÆÁ» å» êÇÔñ» ÔÆ ñ¯Õ À¹âÅ ðÔ¶ Ôé
êz§åÈ Ö¶åÆìÅóÆ ÇòíÅ× ç¶ ÁÇèÕÅðÆ Á¾Ö» ì§ç ÕðÕ¶ ÇÂÔ Ãí Ô¹§çÅ ç¶Ö ðÔ¶
ÔéÍ Á¾Ü ÃðÕÅðÆ ìÆÜ ëÅðî ÇÕôéÕ¯à (ÃzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð) ç¶ ÁÇèÕÅðÆ å¶
ÕðîÚÅðÆ ìÆÜ ëÅðî ÇòÚ êðÅñÆ ù Ö¶å ÇòÚ Á¾× ñ×Å ðÔ¶ ÃéÍ Ö¶åÆìÅóÆ ÇòíÅ×
ç¶ ÁÇèÕÅðÆ ÇÕÃÅé» ù êðÅñÆ Ü» éÅó ù Á¾× ñ×ÅÀ¹ä 寺 ÇÕò¶º ð¯Õ ÃÕç¶
Ôé, ܯ ÇÕ ÁÅê ÔÆ ÁÅêä¶ Ö¶å» ÇòÚ Á¾× ñ×Åªç¶ ÔéÍ ÇÂà Ãì§èÆ ÇÕÃÅé
×¹ðìÚé ÇÃ§Ø Ã¾Ö¯òÅñ, ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø Ø¹îÅä, ñÖÇò§çð ÇÃ§Ø å¶ Ô¯ð ÇÕÃÅé»
é¶ ìÆÜ ëÅðî ç¶ ÁÇèÕÅðÆ å¶ ÕðîÚÅðÆ ò¾ñ¯º êðÅñÆ ù Á¾× ñ×ÅÀ¹ä çÆ ôÖå
ôìç» ÇòÚ Çé§çÅ ÕÆåÆ Áå¶ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð å¶ ÇâêàÆ ÕÇîôéð ×¹ðçÅÃê¹ð 寺
î§× ÕÆåÆ ÇÕ ÇÂé·» ñ¯Õ» Çòð¹¾è ÇòíÅ×Æ ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶ å» ÇÕ ÁÅÀ¹ä
òÅñ¶ Ã ÇòÚ ÇÕÃÅé òÆ êðÅñÆ å¶ éÅó ù Á¾× éÅ ñ×ÅÀ¹äÍ
ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ ÁÅ×îé ê¹ðì îéÅÇÂÁÅ
ìàÅñÅ, C éò§ìð (ì¹¾àð)-ÃæÅéÕ ÇÂÇåÔÅÃÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃzÆ Õ§è ÃÅÇÔì ÇòÖ¶
ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ ÁòåÅð ê¹ðì ìóÆ ôðèÅ-íÅòéÅ å¶ À¹åôÅÔ éÅñ
îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ Ã§×å» é¶ ÇÂà ÇÂÇåÔÅÃÕ ÃæÅé Óå¶ éåîÃåÕ
Ô¯ Õ¶ ÇÂñÅÔÆ ìÅäÆ ç¶ ÕÆðåé çÅ ÁÅé§ç îÅÇäÁÅÍ Ãò¶ð¶ ÁÅÃÅ çÆ òÅð çÅ
ÕÆðåñ Ô¯ÇÂÁÅÍ ðÅå ù ÃzÆ ðÇÔðÅÃ ç¶ êÅá À¹êð§å çÆòÅñ ÔÅñ ÓÚ ÕÆðåé
ÃîÅ×î Ô¯ÇÂÁÅÍ ×¹: ÃÅÇÔì ç¶ þµâ ×z§æÆ íÅÂÆ ÜÃî¶ð ÇÃ§Ø å¶ ÕæÅòÅÚÕ
íÅÂÆ ðäÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ×¹ðÅäÆ çÆ ÇòÁÅÇÖÁÅ ÃÇÔå ÁÇèÁÅåîÕ ÇòÚÅð ÕðÇçÁ»
ç×å» ù ×¹ðîÇå ÇÃè»å Óå¶ êÇÔðÅ ç¶ä, ×¹ðÈ ÃÅÇÔì ç¶ çðÃŶ îÅð× Óå¶
Ú¾ñä çÆ êz¶ðäÅ Çç¾åÆÍ ô¯zîäÆ ×¹: êzì§èÕ Õî¶àÆ ò¾ñ¯º ðÅîÆ Ççػ å¶
öòÅçÅð» ù ÇÃð¯êÅú ÃÅÇÔì ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ ×¹: ÃÅÇÔì ç¶ îËé¶Üð
Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø ÜëðòÅñ é¶ Ã§×å» ù ÁÅ×îé ê¹ðì çÆ òèÅÂÆ Çç¾åÆÍ
ÜéåÕ æÅò» çÆ Ü»Ú
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÇþèÈ)-Ç÷ñ·¶ Á§çð Áîé ÁîÅé ð¾Öä åÇÔå ÃzÆ ×ðÆì
çÅà âÆ.ÁËÃ. êÆ. Õ§àð¯ñ ðÈî ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º ê¹Çñà êÅðàÆ éÅñ ôÇÔð
çÆÁ» ò¾Ö-ò¾Ö ÜéåÕ æÅò» ð¶ñò¶ Ãà¶ôé, ì¾Ã Ãà˺â Áå¶ ì÷Åð ÇòÚ åñÅôÆ
î¹ÇÔ§î ÚñÅÂÆ ×ÂÆÍ ÇÂà î¹ÇÔ§î åÇÔå À¹é·» é¶ Õ¹¾åŠùÕÁËâ éÅñ ð¶ñò¶
Ãà¶ôé ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ïÅåðÆÁ» ç¶ ÃîÅé çÆ åñÅôÆ ñÂÆ Áå¶ ô¾ÕÆ ÇòÁÕåÆÁ»
寺 ê¹¾ÛÇ×Û ÕÆåÆÍ Ãà¶ôé ç¶ ìÅÔð Öó¶ òÅÔé» çÆ Ü»Ú òÆ ÕÆåÆÍ âÆ. ÁËÃ.
êÆ. ×ðÆì çÅÃ é¶ ñ¯Õ» ù ÇÕÔÅ ÇÕ Ü¶Õð Õ¯ÂÆ ì¾Ã, ð¶ñ ×¾âÆ Ü» Ô¯ð ÇÕö
Ü×·Å Óå¶ ñòÅðà ìË× Çîñ¶ å» À¹Ã çÆ ÃÈÚéÅ å¹ð§å é¶ó¶ êËºç¶ ê¹Çñà æÅä¶
ù Çç¾åÆ ÜÅò¶Í
êÆ. ú. ÃàÅë ò¾ñ¯º í×½óÅ Ç×zøåÅð
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÇþèÈ)-êÆ. ú. ÃàÅë ×¹ðçÅÃê¹ð é¶ îÅéï¯× ÁçÅñå
ò¾ñ¯º í×½óÅ ÕðÅð Çç¾å¶ ùÖÇò§çð ñÅñ ù Ç×zøåÅð ÕÆåÅ þÍ ÜÅäÕÅðÆ
Áé¹ÃÅð ùÖÇò§çð ñÅñ ê¹¾åð ð½ôé ñÅñ òÅÃÆ íÅòóÅ ê¹Çñà æÅäÅ Ãçð
×¹ðçÅÃê¹ð ÇÖñÅë ê¹Çñà æÅäÅ Ãçð êáÅéÕ¯à é¶ ÇîåÆ A ÁêzËñ B@@C ù
FA-A-AD ÁèÆé Ç×zëåÅð ÕÆåÅ ÃÆÍ À¹Ô îÅéï¯× ÁçÅñå ÇòÚ ê¶ô éÔƺ ÃÆ
Ô¹§çÅ ÇÜà ù ÃzÆ ÁòåÅð ÇÃ§Ø ìðâÅ îËÇÜÃàð¶à êáÅéÕ¯à é¶ I ÁÕåÈìð @I ù
í×½óÅ ÕðÅð ç¶ Çç¾åÅ ÃÆÍ êÆ. ú. ÃàÅë ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ Ç§ÚÅðÜ Â¶.
ÁËÃ.ÁÅÂÆ. Ãðòä ÇÃ§Ø Áå¶ ê¹Çñà î¹ñÅ÷î» é¶ Ç÷ñ·Å ê¹Çñà î¹ÖÆ
×¹ðçÅÃê¹ð çÆÁ» ÔçÅÇÂå» Óå¶ í×½ó¶ ùÖÇò§çð ñÅñ ù Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ îÅéï¯×
ÁçÅñå ÓÚ ê¶ô ÕÆåÅ ÇÜæ¶ ÁçÅñå é¶ À¹Ã ù AF éò§ìð å¾Õ ܹâÆôÆÁñ ÇÔðÅÃå
ÇòÚ í¶Ü Çç¾åÅÍ
ôÔÆç» ù þÚÆ ôðè»ÜñÆ ç¶ ðÈê ÇòÚ ÁðçÅà Ççòà îéÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×Å-ÕÅÔñ¯º
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (ê. ê.)-íÅðå ÇÂÕ ñ¯Õå¿åð Áå¶ èðî Çéðê¾Ö ç¶ô þÍ
êÌå¿È ÇÂà èðî Çéðê¾Ö ç¶ô Á¿çð ÔÆ Á¾Ü 寺 BE ÃÅñ êÇÔñ» íÅðå ç¶
ò¾Ö-ò¾Ö ôÇÔð» Çò¾Ú Çþֻ çÅ üä-üä Õ¶ Õåñ¶ÁÅî ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà çÅ Ã
çÆÁ» ÃðÕÅð» òñ¯º Áܶ å¾Õ êÆó·å» ù ÇÂéÃÅø éÔƺ ÇîÇñÁÅÍ Ãׯº ÇÂÔé»
Õåñ¶ÁÅî» ç¶ î¹¾Ö ç¯ôÆÁ» ù ÃðÕÅð» ÓÚ òÜÆðÆÁ» ÜðÈð ÇîñÆÁ»Í ÇÂÔ
êÌ×àÅòÅ ÇÃ¾Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð¶ôé (îÇÔåÅ) ç¶ Õ½îÆ Üðéñ ÃÕ¾åð ÃåéÅî
ÇÃ¿Ø ÕÅÔñ¯º é¶ ÁÅêä¶ çøåð ÔÇðÁÅñ (êáÅéÕ¯à) ÇòÖ¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ ÕðÇçÁ»
ÕÆåÅÍ íÅÂÆ ÕÅÔñ¯º é¶ ÇÂñÅÕÅ ÇéòÅÃÆÁ» ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô C éò¿ìð ç¶
ì¿ç ç¶ Ã¾ç¶ ù Ãøñ ìéÅÀ¹ä ñÂÆ íðò» Ô¹¿×ÅðÅ ç¶äÍ ÇÂà î½Õ¶ Üæ¶çÅð
ÇçñìÅ× ÇÃ¿Ø î˺ìð ÁËÃ. ÜÆ. êÆ. ÃÆ., Üæ¶çÅð ÜÃìÆð ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ,
ÁðÇò¿çð ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ ôÇÔðÆ êÌèÅé, îÇé¿çð ÇÃ¿Ø ð¿èÅòÅ Ç÷ñ·Å ÃÆéÆÁð îÆå
êÌèÅé, ðÜò¿å ÇÿØ, ××éçÆê ÇÃ¿Ø Ü¯àÆ, ì¹¾è ÇÃ¿Ø ×¯ñâÆ, Ç¿çðêÌÆå
ÇÿØ, ÕðåÅð ÇÃ¿Ø ì¹¾èÆ é×ð, Õ¹ñò¿å ÇÃ¿Ø ââò», Ôðç¶ò ÇÃ¿Ø ç¹ñÅé¿×ñ
寺 ÇÂñÅòÅ ëËâð¶ôé ç¶ Ô¯ð òðÕð ÔÅ÷ð ÃéÍ
¦ì¶ Ã 寺 ñàÕÆ ÃóÕ Õ¹Þ ÔÆ Ççé» ÓÚ ìäé ñ¾×Æ
òâÅñÅ ì»×ð, C éò§ìð (ÜÃêzÆå ÇÃ§Ø Çãñ¯º)-ç¯ ÇòèÅé ÃíÅ ÔñÇÕÁ» ù ܯóé
òÅñÆ Ç¦Õ ÃóÕ Ü¯ ÇÕ îÃåÕ¯à 寺 í¹¾ñð ÁáòÅñ 寺 Ô¹§çÆ Ô¯ÂÆ Õ¯àñÆ Ã±ðå
î¾ñ·Æ ù ÇéÕñçÆ þ ܯ ÇÕ ÔñÕÅ ëåÇÔ×ó· Ú±óÆÁ» Áå¶ ÔñÕÅ èÅðÆòÅñ ù ÁÅêÃ
ÇòÚ ÇîñÅÀ¹ºçÆ þÍ ÇÜà çÆ î¹ð§îå ñÂÆ Ã§ìÇèå Çê¿â» ç¶ ñ¯Õ ¦ì¶ Ã 寺
î§× Õðç¶ ÁÅ ðÔ¶ ÃÆ êð ÇÂÔ ÃóÕ ç¯é» ÔñÇÕÁ» çÆ Ã»ÞÆ Ô¯ä ÕðÕ¶ ÇÂà çÆ
ÃÅð Õ¯ÂÆ òÆ éÔÆ ÃÆ ñ˺çÅÍ ñ¯Õ» çÆ î§× ù î¹¾Ö ð¾ÖÇçÁ» Ô¯ÇÂÁÅ ÁÜÆå
ÇòÚ ç¯ òÅð ñ×ÅåÅð ÇÂà î¹ð§îç ñÂÆ Öìð êzÕÅÇôå Õðé Óå¶ êzÃÅôé é¶
å¹ð§å ÕðòÅÂÆ ÕðÇçÁ» Ô¯ÇÂÁÅÍ ÇÂà ÃóÕ çÆ î¹ð§îå çÅ Õ§î ÕðéÅ ô¹ð± Õð
Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ Ãì§Çèå Çê¿â» ç¶ ñ¯Õ» çÅ ÕÇÔäÅ þ ÇÕ ÃóÕ ù î¹ð§îå
ÕðòÅÀ¹ä ÇòÚ ÁÜÆå ÓÚ êzÕÅÇôå Öìð» çÅ ÔÆ ÕîÅñ þÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ìÅê±
×¹ðçÆê ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú îÃåÕ¯à, ðòçÆê ÇÃ§Ø í§×± îÃåÕ¯à, êñÇܧçð ÇçØ
î¾ñÆ, ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø Çãñ¯º, ÇÂÕìÅñ ÇçØ, îéÜÆå ÇçØ, ÁîéêzÆå ÇçØ,
ñÖÇò§çð ÇçØ, ðíêÅñ ÇçØ, Õ¹ñÇò§çð ÇçØ, ÔðÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
×¹ðç¹ÁÅðÅ éÅ×ÆÁÅäÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ é×ð ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅ
ì¯ÔÜÅ, C éò§ìð (í§îð·Å)-ôzÆ ×¹ð± éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô ÇçÔÅó¶ ù
ÃîðÇêå ×¹ðç¹ÁÅðÅ éÅ×ÆÁÅäÅ ÃÅÇÔì À¹ç¯Õ¶ ÇòÖ¶ é×ð ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅÍ Ü¯ ôzÆ ×¹ð± קzæ ÃÅÇÔì ÜÆ çÆ Û¾åð ÛÅÇÂÁÅ Ô¶á Áå¶ ê¿Ü»
ÇêÁÅÇðÁ» çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ Ã§×å» ç¶ çÅà çå ìÅìŠܯÇקçð ÇÃ§Ø ÃðêzÃå,
î¹Ö öòÅçÅð êzèÅé ìÅìÅ Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø ×¹. éÅ×ÆÁÅäÅ ÃÅÇÔì çÆ ç¶Ö-ð¶Ö
ÓÚ ò¾Ö-ò¾Ö Çê¿â» 寺 Ô¹§çÅ Ô¯ÇÂÁÅ ôîÅ ù ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶
ÃîÅÇêå Ô¯ÇÂÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃðìÜÆå ÇçØ, ÜÃò§å ÇçØ, ùðÜÆå ÇçØ,
ÃðìÜÆå ÇçØ, ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø ì¾ñê¹ðÆÁ», ÁîðÆÕ ÇçØ, ÜÃò§å ÇçØ, îÇÔ§çð
ÇçØ, ñÅñÇò§çð ÇçØ, âÅ. ìñÇò§çð ÇçØ, ñÖÇò§çð ÇçØ, ÕôîÆð ÇçØ
Þ§âÅ ÇçØ, î§×ñ ÇçØ, Ç×ÁÅéÆ çñÆê ÇçØ, çñÜÆå ÇçØ, ìñÇò§çð ÇçØ
ð§èÅòÅ, Çéðîñ ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ì¿ç ç¶ Ã¼ç¶ ù ÁÜéÅñÅ Ãî¶å ÕÃÇìÁ» ÓÚ òÆ ÇîÇñÁŠý ëÆÃçÆ Ô¹¿×ÅðÅ
ÁÜéÅñÅ, C éò³ìð (ÁËÃ. êÌô¯åî)-Á¼Ü ê³ÜÅì ì¿ç ç¶ Ã¼ç¶ ù ÃæÅéÕ ôÇÔð
Ãî¶å ÁÜéÅñÅ À°ê î³âñ ç¶ ÕÃÇìÁ» å¶ ê¶ºâ± Á¼ÎÇâÁ» Óå¶ íðêÈð Ãîðæé
ÇîÇñÁÅ, Ü篺 ÇÕ Á¼Ü Ãò¶ð¶ ì¿ç çÆ ô¹ðÈÁÅå Ô¹¿ÇçÁ» ÔÆ Ã¼åÅèÅðÆ
ÇòèÅÇÂÕ Ã: ì¯éÆ ÁîðêÅñÇÃ³Ø ÁÜéÅñÅ é¶ âÆ. ÁËÃ. êÆ. ÃÌÆ ÇåñÕ ðÅÜ å¶
ÁÜéÅñÅ À°ê î³âñ ç¶ ê¹Çñà æÅÇäÁ» ç¶ î¹ÖÆÁ» å¶ Ú¯äò¶º ÁÕÅñÆ ÁÅ×ÈÁ»
çÆ ôîÈñÆÁå òÅñÆ ì¹ñÅÂÆ ×ÂÆ îÆÇà³× ÓÚ Ãê¼ôà ÁÅç¶ô Çç¼å¶ ÇÕ ÃæÅéÕ
ôÇÔð, ÕÃÇìÁ» ÓÚ ì¿ç ç½ðÅé ÇÕö ù Áîé ÕÅùé Ô¼æ ÓÚ ñËä çÆ ÇÂÜÅ÷å éÅ
Çç¼åÆ ÜÅò¶ å¶ Áîé ô»åÆ Ôð ÔÆñ¶ ìÔÅñ ð¼ÖÆ ÜÅò¶Í ôÅî ò¶ñ¶ ÇòèÅÇÂÕ ì:
ì¯éÆ ÁÜéÅñÅ é¶ ÁÜéÅñÅ À°ê î³âñ ÓÚ ì¿ç êÈðé å½ð Óå¶ ô»åîÂÆ ðÇÔä Óå¶
ÿå°ôàÆ êÌ×à ÕðÇçÁ» ñ¯Õ» ò¼ñ¯º ÃðÕÅð ù Çç¼å¶ ׶ ÃÇÔï¯× ñÂÆ è¿éòÅç
ÕÆåÅÍ úèð ÃæÅéÕ ôÇÔð ý ëÆÃçÆ ì¿ç ÇðÔÅ Áå¶ ì¼Ã öòÅ Ãî¶å ÷ðÈðÆ Ã¶òÅò»
êÈðÆ åð·» êÌíÅÇòå Ô¯ÂÆÁ»Í Ç÷Õðï¯× ÔË ÇÕ ô»åîÂÆ ì¿ç ç¶ ìÅòÜÈç Á¼Ü
Ãò¶ð¶ ç¶ çñ õÅñÃÅ ÃðÕñ ÁÜéÅñÅ ç¶ êÌèÅé íÅÂÆ ÁîðÆÕ ÇÃ³Ø ÁÜéÅñÅ å¶
ÃÆéÆÁð ÁÅ×È âÅ; ÁðêÅñ ÇÃ³Ø ÛÆéÅ çÆ Ã»ÞÆ Á×òÅÂÆ ÓÚ ÇÂÕ AE î˺ìðÆ
ÜæÅ Ü篺 ì÷Åð» ÓÚ îÅðÚ Õðé ñÂÆ ÇéÕÇñÁÅ å» ÁËÃ. ÁËÚ. ú. ÃÌÆ é½ð¿×
ÇÃ³Ø å¶ À°ÃçÆ Á×òÅÂÆ òÅñÆ ê¹Çñà êÅðàÆ é¶ ÇÂà Üæ¶ ù çì¯Ú Õ¶ æÅä¶
ì¿ç Õð Çç¼åÅÍ ÇÜæ¶ ÇÂÕ Ø³à¶ ÇêÛ¯º Üæ¶ ù ÇðÔÅÁ Õð Çç¼åÅ Ç×ÁÅÍ ÃðÕñ
êÌèÅé íÅÂÆ ÁîðÆÕ ÇÃ³Ø ÁÜéÅñÅ é¶ ì¿ç ç¶ Ãîðæé ù êÈðé Ô¹¿×ÅðÅ ç¶ä çÅ
çÅÁòÅ ÕðÇçÁ» ÃæÅéÕ ÃÇÔðÆÁ» çÅ è¿éòÅç ÕÆåÅÍ
î» ì¯ñÆ ê³ÜÅìÆ ù êÌë¹¼Çñå Õðé çÅ À°êðÅñÅ
Á³ÇîÌåÃð, C éò³ìð (ñ»ìÅ)-ê¿ÜÅì ðÅÜ íÅôÅ åðîÆî ÁËÕà B@@H çÆÁ» èÅðÅò»
çÆ ÃîÆÇÖÁÅ å¶ Áîñ 鱧 ïÕÆéÆ ìäÅÀ¹ä ñÂÆ Á¾Ü ÇâêàÆ ÕÇîôéð, Á§ÇîzåÃð
ç¶ çøåð ÇòÖ¶ Ç÷ñ·¶ çÆ Ãì§èå ÁÇèÕÅðå Õî¶àÆ çÆ îÆÇà§× Ô¯ÂÆÍ ÇÂà îÆÇà§×
ÓÚ Ã. ÕÅÔé ÇÃ§Ø ê鱧, ÇâêàÆ ÕÇîôéð, ÃzÆ êðîÜÆå ÇçØ, òèÆÕ ÇâêàÆ
ÕÇîôéð, Ã. í¹Çê¿çð ÇçØ, Ç÷ñ·Å íÅôÅ ÁøÃð 寺 ÇÂñÅòÅ ÃÅÇÔå, ÕñÅ,
îÆâÆÁÅ å¶ ÜéåÕ é¹îÅÇÂ§ç¶ ÇÜé·» ÓÚ êzî¹¾Ö å½ð Óå¶ âÅ. ÃÇå§çð ÇçØ,
ÃÅìÕÅ À°ê Õ°ñêåÆ ÃzÆ Õ¶òñ èÅñÆòÅñ éÅàÕÕÅð å¶ ê¼åðÕÅð é°îÅdzÇçÁ»
é¶ ÇôðÕå ÕÆåÆÍ
ê¿ÜÅìÆ íÅôÅ êzåÆ Ú¶åéÅ Ü×ÅÀ¹ä ñÂÆ ÇòÃæÅð ÃÇÔå ÇòÚÅð Çòà»çðÅ Õðé
À¹êð§å ÕÆå¶ ëËÃÇñÁ» 寺 ÜÅ䱧 ÕðòÅÀ¹ÇçÁ» Ã. ê鱧 é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÆÇà§×
ÓÚ ÃðòçîåÆ éÅñ ëËÃñÅ ÇñÁÅ Ç×ÁÅ ÇÕ ÃðÕÅðÆ çøåð» ÓÚ ê¿ÜÅìÆ çÆ òð寺
ÃÖåÆ éÅñ ñÅ×± ÕÆåÆ ÜÅò¶Í ÇÂÃ寺 ÇÂñÅòÅ ê¿ÜÅìÆ íÅôŠ鱧 À¹ÃçÅ ìäçÅ
ÃæÅé ÇçòÅÀ¹ä ñÂÆ Ç÷ñ·¶ ç¶ Ãî±Ô Çé¾ÜÆ ÃÕ±ñ» 鱧 ÁêÆñ ÕÆåÆ ÜÅò¶×Æ ÇÕ
Ôð¶Õ ÃÕ±ñ ê¿ÜÅìÆ êó·ÅÀ¹ä ç¶ éÅñ éÅñ ؾ௠ؾà ÇÂÕ Ôøå¶ ñÂÆ ê¿ÜÅìÆ
ì¯ñäÅ ñÅ÷îÆ Õð¶Í ÇÂà Ôøå¶ ç½ðÅé ÃÕ±ñ ÓÚ ê¿ÜÅìÆ íÅôŠ鱧 ÃîðÇêå
ÃËîÆéÅð å¶ Ô¯ð î¹ÕÅìñ¶ ÕðÅÀ¹ä çÅ òÆ Ã¹ÞÅÁ ê¶ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Ã. ê鱧
é¶ Ç÷ñ·¶ ç¶ Ãî±Ô ç¹ÕÅéçÅð» 鱧 òÆ ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô ÁÅêäÆÁ» ç¹ÕÅé»
ç¶ ì¯ðâ ê¿ÜÅìÆ ÓÚ ñÅÀ¹äÍ
Ã. ê鱧 é¶ îÅÇêÁ» 鱧 òÆ ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À¹Ô Øð ÓÚ ê¿ÜÅìÆ ì¯ñÚÅñ 鱧
åðÜÆÔ ç¶äÍ î» ì¯ñÆ å¯º üÖä¶ ì¾ÇÚÁ» 鱧 ê¶ó» 寺 ๾චê¾ÇåÁ»
ÃÅîÅé ç¾ÃÇçÁ» Ã. ê鱧 é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÜò¶º å¶÷ ÔòÅ ç¶ ì¹¼ñ¶ ê¾ÇåÁ» 鱧
À¹âÅ Õ¶ ç±ÜÆÁ» ÇçôÅò» ÓÚ ñË Ü»ç¶ Ôé, úö åð·» î» ì¯ñÆ å¯º éÅòÅÕë
ì¾Ú¶ ÁÅêäÆÁ» éËÇåÕ Õçð» ÕÆîå» é±§ ÃîÞä ÓÚ ÁÃøñ ðÇÔ§ç¶ Ôé å¶ Ã§íò þ
ÇÕ ÇÂÔ ì¾Ú¶ ê¾ÛîÆ î¹ñÕ» ç¶ êzíÅò Ô¶á ÁÅêä¶ ÁîÆð Çòðö 寺 çÈð Ô¯
ÜÅäÍ
î¹ÔÅð ÇòÖ¶ êÌÕÅô ÇçÔÅó¶ ù ÃîðÇêå ×¹ðîÇå ÃîÅ×î
ÔðôÅ ÛÆéÅ, C éò³ìð (ê³ÕÜ ÇóØ)-Çê³â î¹ÔÅð ÇòÖ¶ ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò
ÜÆ ç¶ êÌÕÅô ÇçÔÅó¶ ù ÃîðÇêå ×¹ðç¹ÁÅðÅ Çéðîñ¶ ìÅìÅ ìÅòÅ ÇÃ³Ø ÇòÖ¶
î¹¼Ö Ã¶òÅçÅð ìÅìÅ ÔðÆç¶ò ÇÃ³Ø ÂÆÃÅê¹ð ç¶ À°çî ÃçÕÅ ×¹ðîÇå ÃîÅ×î
ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÃÌÆ ÁÖ³â êÅá ÃÅÇÔì ç¶ í¯× À°êð¿å ÃîÅ×î ÓÚ ò¼Ö-ò¼Ö
èÅðÇîÕ å¶ ÃîÅÜ Ã¶òÆ ôÖÃÆÁå» é¶ ×¹ðÈ ÃÅÇÔìÅé ò¼ñ¯º çðÃŶ îÅð× Óå¶
Ú¼ñä çÆ ÁêÆñ ÕÆåÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃîÅÜ Ã¶òÆ íÅÂÆ ìÇÚ¼åð ÇÃ³Ø Õ¯àñÆ òÅÇñÁ»
é¶ ÕÆðåé/×¹ðîÇå ÃîÅ×î ÓÚ êÔ¿¹Ú¶ üÚÖ³â ÃÌÆ ÔÇðî³çð ÃÅÇÔì ç¶ Ô÷ÈðÆ
ðÅ×Æ íÅÂÆ Ã¯Ôä ÇóØ, Ô÷ÈðÆ ðÅ×Æ íÅÂÆ ×¹ðî¹Ö ÇóØ, íÅÂÆ Ã¹ÖÜÆå ÇóØ
׼ׯîÅÔñ, ìÅìÅ ÔðíÜé ÇÃ³Ø Õ°¼ñÆ òÅñ¶, ìÅìÅ ÕðéËñ ÇÃ³Ø ÁÅÇç çÅ
ÇÃð¯êÅú í¶à ÕðÕ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ À°êð¿å ÿå ÔðÆç¶ò ÇÃ³Ø ÂÆÃÅê¹ð é¶
ÿ×å» ç¶ ÃÇÔï¯× ñÂÆ è¿éòÅç ÕÆåÅÍ ×¹ðÜÆå ÇÃ³Ø ÃÇÔ³ÃðÅ, ÿå¯Ö ÇóØ,
íÅÂÆ Çôòç¶ò ÇóØ, íÅÂÆ Çé¿çð ÇóØ, ìÅìÅ ÕôîÆð ÇÃ³Ø ÁÅÇç ôÖÃÆÁå» é¶
ÔÅ÷ðÆ íðÆÍ
ÕÅçÆÁ» ÓÚ ê¿Ü ð¯÷Å ë¹àìÅñ Õ¯ÇÚ§× Õ˺ê ÃîÅêå
ÕÅçÆÁ», C éò§ìð (åÅÇðÕ ÁÇÔîç, ×¹ðêzåÅê ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º)-ÕÅçÆÁ» ÇòÚ
îÜÇñà ֹçÅî-À¹ñ-ÁÇÔîçÆÁÅ íÅðå ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ íÅðåÆ ë¹¾àìÅñ Õ¯Ú» ç¶
ñÂÆ ñÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÇÃÖñÅÂÆ Õ˺ê Á¾Ü ÃîÅÇêå Ô¯ Ç×ÁÅÍ ÇÂÔ Õ˺ê ÂÆñÆà
ë¹àìÅñ ÁÕËâîÆ ï±.Õ¶. çÆ Ã»Þ¶çÅðÆ Ô¶á ÜîÅå¶ ÁÇÔîçÆÁÅ òñ¯º ÕÅçÆÁ»
ÇòÚ ñÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ ÇÜà ÇòÚ íÅðå ç¶ ÕÂÆ ðÅÜ» ç¶ ë¹àìÅñ Õ¯Ú ÇÂÃ
ÇÃÖñÅÂÆ Õ˺ê ÇòÚ ÕÅçÆÁ» êÔ¹§Ú¶ ԯ¶ ÃéÍ ÇÂà Õ˺ê ù ÇÃÖñÅÂÆ ç¶ä ñÂÆ
ï±.Õ¶. ç¶ îôÔ±ð ë¹àìÅñ ÇÖâÅðÆ à¯îÆ à¶ñð Õ¯Ú òËÃà þî ï¹éÅÇÂà¶â
Õñ¾ì, ñÆ à¶ñð ñÆòðê¹ñ ë¹àìÅñ Õñ¾ì ç¶ Õ¯Ú Áå¶ â¶Çòâ Çðâñð ÇðàÅÇÂðâ
Õ¯Ú ñÆòð ê¹ñ ë¹àìÅñ Õñ¾ì ï±.Õ¶. ¦çé 寺 ÕÅçÆÁ» êÔ¹§Ú¶ ÃéÍ ÇÂà Õ˺ê
ç¶ ÁÇÔîçÆÁÅ ÜîÅå ç¶ îÆâÆÁŠǧÚÅð÷ Ú¯èðÆ îÕì±ñ ÁÇÔîç é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ
ÇÂà Õ˺ê ÇòÚ ÇôÕðå ñÂÆ ÇçñÆ, ×¹ÜðÅå, ÇÔîÅÚñ, ÔÇðÁÅéÅ, ê¿ÜÅì, ܧî±
ÕôîÆð, Ú§âÆ×ó ÃÇÔå Áé¶Õ ñÇìÁ» 寺 ñ×í× E@ ç¶ ÕðÆì Õ¯Ú ÇÂà ÇÃÖñÅÂÆ
Õ˺ê ÇòÚ ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í ÇÂà Õ˺ê ÇòÚ ç¶ô ç¶ Õ¯Ú» ù Çòç¶ôÆ Õ¯Ú» é¶
ë¹àìÅñ çÆ ìÅðÆÕÆÁ» ÃîÞÅÂÆÁ»Í Çòç¶ôÆ Õ¯Ú à¯îÆ ì¯ì é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅì
ç¶ é½ÜòÅé» ÇòÚ ë¹àìÅñ çÅ àËñ¶ºà î½Ü±ç þÍ ÂÆñÆà ë¹àìÅñ ÁÕËâîÆ ï±.Õ¶.
ç¶ âÅÇÂðËÕàð ÚðéÜÆå ÇÃ§Ø Ç×ñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» çÅ êz¯×ðÅî íÇò¾Ö ÇòÚ
ê¿ÜÅì ÇòÚ ÇÂÕ ë¹àìÅñ ÁÕËâîÆ Ö¯ñä çÅ þÍ
êz¶îÆ Ü¯óÅ ëðÅð
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ, C éò§ìð (ôðîÅ)-ÃæÅéÕ ÕÃì¶ ÓÚ¯º ìÆåÆ ðÅå ÇÂÕ ÇëðÕ¶ ç¶
êÇðòÅð ÇòÚ¯º êz¶îÆ Ü½óÅ ëðÅð Ô¯ ÜÅä çÅ ÃîÅÚÅð þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð
ðÅÜ (BD) ê¹¾åð öîÅ çÅ éÆàÅ (B@) ê¹¾åðÆ ×¹ðçÆê îÃÆÔ ç¶ Øð ÁÅÀ¹ä
ÜÅä ÃÆÍ ÇÂé·» ç¶ ÁÅêÃÆ Ãì§è Ô¯ä ÕÅðé ÇÂÔ ìÆåÆ ðÅå ÁÅêä¶ êÇðòÅð ù
ÚÕîÅ ç¶ Õ¶ ëðÅð Ô¯ ×Â¶Í ×¹ðçÆê îÃÆÔ é¶ ðÅÜÈ Áå¶ À¹Ã ç¶ êÇðòÅð
ÇÖñÅë æÅä¶ çðÖÅÃå ç¶ Çç¾åÆ þÍ ôÅñÅ ê¹ÇñÃ ç¶ æÅäÅ î¹ÖÆ Ã¹ðÜÆå ÇçØ
ÃËäÆ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà êz¶îÆ Ü¯ó¶ ù ñ¾íä òÅÃå¶ À¹é·» ç¶ êÇðòÅð éÅñ
ê¹Çñà ÔÅÂÆÕ¯ðà í¶Ü Çç¾åÆ þ Áå¶ êz¶îÆ Ü¯ó¶ ù ÜñçÆ ÔÆ Ç×zëåÅð ÕðÕ¶
ÕÅùéÆ ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
ÇÃ¾Ö éÃñÕ¹ôÆ ñÂÆ Ç÷¿î¶òÅð ÔÅÕî» Óå¶ êðçÅ êÅÀ¹ä òÅÇñÁ» ÇÖñÅø ñ¯Õ»
ëåòÅ Çç¾åÅ
Á§ÇîzåÃð, C éò§ìð (ìÔ¯ó±)-Ã±ì¶ ç¶ ñ¯Õ» ê¿ÜÅì ì§ç ù Ãøñ ÕðÕ¶ ÇþÖ
éÃñÕ¹ôÆ ñÂÆ Ç÷¿î¶òÅð ÔÅÕî» å¶ êðçÅ êÅÀ¹ä òÅÇñÁ» ÇÖñÅø ëåòÅ Çç¾åÅ
þÍ Ãøñ ê¿ÜÅì ì§ç Óå¶ ÖÅñóÅ Çîôé ÁÅð׶éÅÂÆܶôé ç¶ þâÕ¹ÁÅðàð é¶ ÜÅðÆ
ÇìÁÅé ÓÚ ÃåÇò§çð ÇÃ§Ø êñÅýð, îÆå êzèÅé ÇòðÃÅ ÇÃ§Ø ìÇÔñÅ, êðîÜÆå
Õ½ð ÖÅñóÅ é¶ Áøïà êz×àÅÇÂÁÅ þ ÇÕ êzèÅé î§åðÆ âÅ. îéî¯Ôé ÇçØ
ÃzÆîåÆ Ç§çðÅ ×»èÆ ù ôðè»ÜñÆ ç¶äÆ å» áÆÕ ÃîÞç¶ Ôé êð Õ»×ðà çÆ
ÇÔàñðÆ ðÅÜéÆåÆ çÅ ÇôÕÅð ԯ¶ Ô÷Åð» êÆóå Çþֻ çÅ ç¹¾Ö ò§âÅÀ¹ä ù
ÇåÁÅð éÔƺ ÔéÍ À¹é·» î§× ÕÆåÆ ÇÕ êzèÅé î§åðÆ ç¯ôÆÁ» ù ÕàÇÔð¶ ÓÚ
Öó·Å Õðé ñÂÆ ÕÅðòÅÂÆ Õðé Ü» ÁÅêäÅ ÁÔ¹çÅ Û¾âäÍ
À¹é·» î¹¾Ö î§åðÆ Ã. êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ òñ¯º ðÅôàðêåÆ ù ÃêËôñ Õ¯ðà»
ÕÅÇÂî Õðé ìÅð¶ ÇñÖ¶ ê¾åð ìÅð¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ú§×Å Ô¹§çŠܶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã.
ìÅçñ Ö¹ç ޱᶠê¹Çñà î¹ÕÅìÇñÁ» ç¶ ç¯ôÆÁ» ù Ã÷Åò» ç¶ä ñÂÆ ÃêËôñ Õ¯ðà»
ÕÅÇÂî Õðç¶ å¶ ÁËé. âÆ. ¶. çÆ Õ¶ºçð ÓÚ ÃðÕÅð ç½ðÅé ÃêËôñ ÁçÅñå»
ìäÅ Çç§ç¶Í À¹é·» ç¯ô ñÅÇÂÁÅ ÇÕ ÇÂÕ ì§é·¶ ÁÖ½åÆ ÇÃ¾Ö ÁÅ×± ê¿ÜÅì ì§ç
ÕðÅ ðÔ¶ Ôé å¶ ç±Ü¶ êÅö ÇÃ¾Ö éÃñÕ¹ôÆ ñÂÆ Ç÷§î¶òÅð Õ»×ðÃÆ ÁÅ×±Á» ç¶
×ñ» ÓÚ ÇÃð¯ê¶ êÅ ðÔ¶ ÔéÍ
êÌÕÅô À¹åÃò îéÅÇÂÁÅ
×¹ðçÅÃê¹ð (ÔðîéêzÆå ÇçØ)-ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ ÁòåÅð ê¹ðì Ãì§èÆ
ÕÅÔùòÅé ð¯â ÃÇæå ×¹ðç¹ÁÅðÅ çÈÖ ÇéòÅðé ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ èÅðÇîÕ ÃîÅ×î
ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃÌÆ ÁÅÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ç¶ í¯× 寺 ìÅÁç
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ç¶ Ô÷ÈðÆ ðÅ×Æ íÅÂÆ ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø é¶ ×¹ðìÅäÆ ç¶
ðÃÇí¿é¶ ÕÆðåé ðÅÔÄ Ã¿×å ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ ×¹ðÈ Õ¶ Áå¹¾à ñ¿×ð òðåŶ ׶Í
×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ù¿çð çÆêîÅñÅ òÆ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
êÌÕÅô ê¹ðì Ãì¿èÆ é×ð ÕÆðåé ÃÜŶ
ÔðÚ¯òÅñ (Çãñ¯º)-ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êÌÕÅô Ççòà Ãì¿èÆ ÔðÚ¯òÅñ
ç¶ òµâÅ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì 寺 é×ð ÕÆðåé ÕµÇãÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà é×ð ÕÆðåé
ÔðÚ¯òÅñ ç¶ î¶é Ú½ºÕ 寺 ô¹ðÈ Ô¯ Õ¶ ÕÃì¶ ç¶ Çå¿é» ×¹ðç¹ÁÅÇðÁ» 寺
Ô¹¿çÅ Ô¯ÇÂÁÅ òÅêà ÁÅêä¶ Áð¿ÇíÕ ÃæÅé Óå¶ ÃîÅêå Ô¯ÇÂÁÅÍ ÇÂö åð·»
Çê³â Ö¹ÜÅñÅ ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ Üéî ÃæÅé ìÅìÅ ðÅî æ¿îä 寺 òÆ ÇÂÕ ÇòôÅñ
é×ð ÕÆðåé ÕµÇãÁÅ Ç×ÁÅÍ Ã¿×å» òµñ¯º æ»-æ» ñ¿×ð ç¶ êÌì¿è ÕÆå¶ ×¶Í
ëËâð¶ôé ×ð¶òÅñ é¶ ÇÃ¼Ö Õåñ¶ÁÅî ç¶ ôÔÆç» ñÂÆ ÕÆåÆ ÁðçÅÃ
Á³ÇîÌåÃð, C éò³ìð (ñ»ìÅ)-ÇÃ¼Ö ÃàÈâ˺àà ëËâð²¶ôé ×ð¶òÅñ ç¶ îÆå
êÌèÅé Ã: Õ¿òñÜÆå ÇÃ¿Ø ñÅñÆ îÆð»Õ¯à å¶ íÅÂÆ îèÈêÅñ ÇÃ³Ø ×¯×Å çÆ
Á×òÅÂÆ ÓÚ Á¼Ü ÇÂæ¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ Çìì¶ÕÃð ÇòÖ¶ ëËâð¶ôé ÕÅðÕ°¿é» ò¼ñ¯º
ÇÃ¼Ö Õåñ¶ÁÅî ç¶ ôÔÆç» çÆ ïÅç ÓÚ ÁðçÅà ÕðÕ¶ ôðè»ÜñÆ í¶à ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
ÇÂà î½Õ¶ ëËâð¶ôé ÁÅ×ÈÁ» é¶ êÌèÅé î³åðÆ âÅ: îéî¯Ôé ÇÃ³Ø å¶ ðÅôàðêåÆ
ÃÌÆîåÆ êÌÇåíÅ êÅÇàñ ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ ÇÃ¼Ö Õåñ¶ÁÅî ç¶ ç¯ôÆÁ» ù ÃÜÅò»
ç¹ÁÅ Õ¶ ÇÃ¼Ö Õ½î ù ÇéÁ» Çç¼åÅ ÜŶÍ
Á»×äòÅóÆ î¹ñÅ÷î ïÈéÆÁé çÆ îÆÇà§×
ìàÅñÅ, C éò§ìð
(èÅñÆòÅñ)-Á¾Ü Á»×äòÅóÆ î¹ñÅ÷î ïÈéÆÁé çÆ îÆÇà§× ìñÅÕ ìàÅñÅ çÆ êzèÅé
×¹Çð§çð Õ½ð çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ù Ç÷ñ·Å îÆå êzèÅé ðÜò§å Õ½ð
ÜËå¯ÃðÜÅ é¶ Ã§ì¯èé ÕÆåÅÍ îÆÇà§× ÇòÚ ÃÇå§çð Õ½ð, ìñìÆð Õ½ð, êÈéî,
ÜÃÇò§çð Õ½ð, Õ¹ñÜÆå Õ½ð, ÜÇå§çð Õ½ð, Ü×çÆê Õ½ð, éÇð§çð Õ½ð ìàÅñÅ,
Çéðîñ, ùîé Õ¹îÅðÆ ×¹ðçÅÃê¹ð, Õ¹ñÇò§çð Õ½ð, ÇêzåêÅñ Õ½ð ëåÇÔ×ó·
ÚÈóÆÁ», ìñÜÆå Õ½ð, ðÅÜÇò§çð Õ½ð ÕÅçÆÁ», ǧçðÜÆå Õ½ð ÕñÅé½ð,
Õ§òñÜÆå Õ½ð â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ, çÇò§çð Õ½ð, ÃÇò§çðÜÆå Õ½ð ÕÅÔùòÅé,
ÃðìÜÆå Õ½ð, ÔðÇê¿çð Õ½ð ÔðׯÇì§çê¹ð ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
Õ»×ðà çÆ íðåÆ ÷¯ð» Óå¶
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÁÅñî)-Á¾Ü âÅÇÂðËÕàð ÇàÀÈìòËñ ÕÅðê¯ð¶ôé ê¿ÜÅì
ìñÇò§çð ÇÃ§Ø Çí§çÅ éËé¶Õ¯à, ÁòåÅð ÇÃ§Ø ìÔÈðÆÁ» ÃËäÆÁ», áÅÕ¹ð ìñðÅÜ
ÇçØ, ìñÇܧçð ÇÃ§Ø Ç쾬, îÃÆÔ ñÆâð ÃñÅîå îÃÆÔ Áå¶ Ã. ÁîðÜÆå ÇçØ
ÚÅÔñ ÃÕ¾åð Õ»×ðÃ é¶ Ã»Þ¶ êzËà ÇìÁÅé ðÅÔƺ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ»×ðà çÆ Ô¯
ðÔÆ íðåÆ êÈðÆ ÷¯ð» ô¯ð» Óå¶ Ú¾ñ ðÔÆ þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂÕ¾ñ¶
×¹ðçÅÃê¹ð Ç÷ñ·¶ ÇòÚ¯º Ã. êzåÅê ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ ñ¯Õ ÃíÅ î˺ìð çÆ Á×òÅÂÆ
Ô¶á C ñ¾Ö 寺 ò¾è Õ»×ðÃÆ òðÕð» çÆ íðåÆ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÇÂÔ íðåÆ C@
éò§ìð å¾Õ íðåÆ î¹Õ§îñ Õð ñÂÆ ÜÅò¶×ÆÍ
ÃÅÇÔå ÃíÅ çÆ ÇÂÕ¾åðåÅ
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÁÅñî)-ÃÅÇÔå ÃíÅ ×¹ðçÅÃê¹ð ðÇÜ. çÆ îÔÆé¶òÅð
ÇÂÕ¾åðåÅ ÃíÅ ç¶ êzèÅé Ã. åÅðÅ ÇÃ§Ø Ö¯Ü¶ê¹ðÆ çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á ÃæÅéÕ
âÆ. ¶. òÆ. ôÕð×ó· ÃÕÈñ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÂà ÇÂÕ¾åðåÅ ÓÚ ÃðòÃzÆ Õ¹ñìÆð
ç¾åÅ, ܯÇקçð ÇÃ§Ø Ô¹§çñ, Áô¯Õ ê¿ÕÜ, êzåÅê êÅðà ׹ðçÅÃê¹ðÆ, Ü×çÆô
ðÅÜ Øð¯óÅ, Çòܶ ì¾èä, ×¹ðôðéÜÆå ÇçØ, Á§ÇÕå ç¾åÅ Áå¶ ÔðêÅñ ÇçØ
ÃîðÅ é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ Ãí 寺 êÇÔñ» î˺ìð» é¶ êzÇþè ×ÆåÕÅð ǧçðÜÆå
ÔÃéê¹ðÆ ÃÅÇÔåÕÅð ÕðåÅð ÇÃ§Ø ê¿ÛÆ Áå¶ Áñ¯ÚÕ ×¹ñ÷Åð î¹Ô§îç ×½ðìÆÁÅ
ç¶ ÁÚÅéÕ ÁÕÅñ ÚñÅÇäÁ» Óå¶ âȧض ç¹¾Ö çÅ êz×àÅòÅ ÕÆåÅÍ ÕòÆÁ» é¶
ÁÅêäÆÁ» åÅ÷Å ðÚéÅò» ê¶ô ÕðÕ¶ ÖÈì ð§× ì§ÇéÁÅÍ |
ÚÅð ÁÇèÁÅêÕ» ù êÌÿÃÅ ê¼åð
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò¿ìð (ÔðîéêÌÆå ÇÿØ)-Òêó·¯ ê³ÜÅìÓ ï¯ÜéÅ ÓÚ òèÆÁÅ
ÕÅð×¹÷ÅðÆ ÇçÖÅÀ¹ä òÅñ¶ ÚÅð ÁÇèÁÅêÕ» ù âÆ. ÜÆ. ÁËÃ. ÂÆ. ÃÌÆ Ç´ôé
Õ¹îÅð òµñ¯º êÌÿÃÅ êµåð ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂà ìÅð¶
ÇÃÇÖÁÅ ìñÅÕ-A çÆ ìñÅÕ ÇÃÇÖÁÅ ÁëÃð ÃÌÆîåÆ ðÇÜ¿çð Õ½ð é¶ çµÇÃÁÅ ÇÕ
ìµìðÆ Ã˺àð ç¶ Ç¿ÚÅðÜ Ã. ÕôîÆð ÇÃ¿Ø ×¹ðÅÇÂÁÅ, é½ìå ðŶ ÇÿØ,
ê³ÕÜ Áð¯óÅ Áå¶ ÃÌÆ ÃåêÅñ é¶ ÃÅñ B@@G-@H ç½ðÅé Òêó·¯ ê³ÜÅìÓ ç¶
àÆÚ¶ êÈð¶ Õðé ÇòÚ òµâÅ ï¯×çÅé êÅÇÂÁÅ ÃÆÍ ÁµÜ ìñÅÕ ÇÃÇÖÁÅ ÁëÃð ç¶
çëåð ÇòÖ¶ À¹é» ù ÇÂÔ êÌÿôÅ êµåð Ççµå¶ ÜÅä î½Õ¶ ìñÅÕ ê̯ÜËÕà
Õ¯ÁÅðâÆé¶àð Ã. ùÖÇÜ¿çð ÇÃ¿Ø îµñÆ, ÃÔÅÇÂÕ Õ¯ÁÅðâÆé¶àð ÃÌÆîåÆ
åÇÜ¿çð Õ½ð, ìÆ. ÁÅð. êÆ. Çòܶ Õ¹îÅð, ìñÇò¿çð ÇÃ¿Ø þµâ àÆÚð Áå¶
ÃÌÆ Ã¹ðÜÆå Õ¹îÅð ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
Çôò ÁÅâÆà¯ðÆÁî ù ÕÈó¶ ç¶ ã¶ð ÓÚ éÔƺ ìçñä Çç¾åÅ ÜÅò¶×Å-ÁËÃ.âÆ.ÁËî
ìàÅñÅ, C éò§ìð (èÅñÆòÅñ)-Çôò ÁÅâÆà¯ðÆÁî ù ÕÈó¶ ç¶ ã¶ð ÓÚ éÔƺ
ìçñä Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÔ íð¯ÃÅ ÁËÃ.âÆ.ÁËî. ÃzÆ ðÅÔ¹ñ Ú¾ìÅ é¶ À¹é·»
ù Çîñä ׶ ñ¶ÖÕ», ÕòÆÁ» å¶ Çôò Ãé¶ÔÆÁ» ù Çç¾åÅÍ ÃÅÇÔå êz¶îÆ ÃzÆ
êÈðé ÇêÁÅÃÅ å¶ ôÅÇÂð âÅ. ðÇò§çð çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ÃzÆ Ú¾ìÅ éÅñ îÆÇà§×
ìó¶ Ö¹ô×òÅð îÅÔ½ñ ÇòÚ Ô¯ÂÆÍ îÆÇà§× 寺 ìÅÁç ê¿ÜÅìÆ ÃÅÇÔå ÁÕÅçîÆ
ç¶ îÆå êzèÅé âÅ. ÁéÈê ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃzÆ ðÅÔ¹ñ Ú¾ìÅ é¶ ïÕÆé
ÇçòÅÇÂÁÅ ÇÕ ÁÅâÆà¯ðÆÁî çÆ ÃëÅÂÆ å¯º Û¹¾à Ô§ÃñÆ éÅñ ñ×çÆ Õ§è ù
À¹µÚÅ ÕÆåÅ ÜÅò¶×Å å¶ À¹êð Õ§ÇâÁÅñÆ åÅð ñ×ÅÂÆ ÜÅò¶×ÆÍ À¹é·» é¶
êÈð¶ ÇòôòÅô éÅñ ÇÕÔÅ ÇÕ ÃÅÇÔå êz¶îÆ å¶ ñ¶ÖÕ Ô¯ä ç¶ éÅå¶ À¹Ô CA
îÅðÚ B@A@ å¾Õ Çôò ÁÅâÆà¯ðÆÁî ù ÃÅÇÔåÕ, þÇíÁÅÚÅðÕ å¶ ÇòÇçÁÕ
Ãð×ðîÆÁ» çÅ Õ¶ºçð ìäÅÀ¹ä ñÂÆ êÈðÆ òÅÔ ñ×ÅÀ¹ä׶ Áå¶ ÇÂÕ ÃæÅÂÆ Ã¶òÅçÅð
å¶ Ú½ÕÆçÅð çÅ êzì§è Õðé×¶Í ÇÂà òëç ÇòÚ À¹Õå 寺 Û¹¾à ÃðòÃzÆ
ùÖç¶ò ÇÃ§Ø êz¶îÆ, éÇð§çð ÇÃ§Ø Ã§èÈ, òðÇ×à ÃñÅîå, éÇð§çð ÇçØ
çØÅ, Çêz§. Ç´ôé ÇÃ§Ø Õ˺æ, åñÇò§çð Õ½ð, ÔðÇܧçð ÇçØ, À¹êÕÅð
ÇçØ, éÇð§çð ÇÃ§Ø ÖÅé¯òÅñ, ùñ¾Öä îÃÆÔ Çקñ, ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º,
Ú§é ì¯ñ¶òÅñÆÁÅ Áå¶ çÇò§çð çÆçÅð ÁÅÇç ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í Çôò ÁÅâÆà¯ðÆÁî
çÆ ÃëÅÂÆ Ô¯ ÜÅä éÅñ ê¿ÜÅìÆ ñ¯Õ ÇñÖÅðÆ î§Ú ìàÅñÅ é¶ ëËÃñÅ Õð ÇñÁÅ
þ ÇÕ Çêz§. Ö¹ôÆ ðÅî ôðîÅ çÆ ïÅç ÇòÚ AC ççìð ù Ô¯ä òÅñÅ ÕòÆ
çðìÅð Ô¹ä Çôò ÁÅâÆà¯ðÆÁî ÇòÚ ÔÆ ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ
êðîÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅó·åÆ ù àð¾Ãà çÅ î˺ìð ìäÅÀ¹ä Óå¶ Ö¹ôÆ çÆ ñÇÔð
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÁÅñî)-ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ò¾ñ¯º Ã. êðîÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅóåÆ
ù é×ð ùèÅð àð¾Ãà ×¹ðçÅÃê¹ð çÅ àð¾ÃàÆ éÅî÷ç Õð Çç¾åÅ Ç×ÁÅ þÍ
À¹é·» çÆ ÇÂà Çéï¹ÕåÆ éÅñ ×¹ðçÅÃê¹ð ÔñÕ¶ ç¶ ÃîÈÔ ÁÕÅñÆ íÅÜêÅ
ÁÅ×ÈÁ» Áå¶ òðÕð» Á§çð Ö¹ôÆ çÆ ñÇÔð ç½ó ×ÂÆ þÍ Ã. êðîÜÆå ÇçØ
ÁÅóåÆ é¶ Á¾Ü ×¹ðçÅÃê¹ð ÃÇæå ÒÁÜÆåÓ ç¶ À¹ê çëåð ÇòÖ¶ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ»
ÇÕÔÅ ÇÕ À¹Ô ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ò¾ñ¯º À¹é·» ù ýºêÆ ÇÂÔ Ç÷§î¶òÅðÆ êÈðÆ
ÇÂîÅéçÅðÆ Áå¶ åéç¶ÔÆ éÅñ ÇéíÅÀ¹ä ÇòÚ Õ¯ÂÆ ÕÃð ìÅÕÆ éÔƺ ðÇÔä ç¶ä׶Í
À¹é·» é¶ ÁÅêäÆ ÇÂà Çéï¹ÕåÆ ñÂÆ ê¿ÜÅì ç¶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã. êzÕÅô ÇçØ
ìÅçñ, ÇâêàÆ î¹¾Ö î§åðÆ Ã. ùÖìÆð ÇÃ§Ø ìÅçñ Áå¶ ÇòèÅÇÂÕ Ã. ×¹ðìÚé
ÇÃ§Ø ì¾ì¶ÔÅñÆ çÅ è§éòÅç ÕÆåÅÍ ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ ÁÅ×ÈÁ» ÃðòÃzÆ éÇð§çð
ÇçØ, åÅðÅ Ú§ç òðîÅ, ùÜÅé ÇçØ, ÕðåÅð ÇÃ§Ø ì¹¾àð, êzÆåî ÇçØ,
ìñç¶ò ÇÃ§Ø åÅÜê¹ð, ìñç¶ò ÇÃ§Ø ÜÆòéÚ¾Õ, ðÛêÅñ ÇÃ§Ø ×§ÜÆ, ùñ¾Öä
ÇÃ§Ø Ã¶ÖÅ, åðñ¯Õ ÇÃ§Ø â¹¾×ðÆ é¶ Ã. êðîÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅóåÆ ù À¹é·» çÆ
ÇÂà Çéï¹ÕåÆ Óå¶ òèÅÂÆ Çç§ÇçÁ» À¹é·» é¶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã. ìÅçñ çÅ
è§éòÅç ÕÆåÅ þÍ
×¹ðìÅäÆ î¹ÕÅìÇñÁ» ÓÚ ÇÔ¾ÃÅ ñËä òÅñ¶ ÇòÇçÁÅðæÆ ÃéîÅÇéå
çÆéÅé×ð, C éò§ìð (çèÈ, ôðîÅ)-ÃzÆ ×¹ðÈ ÇÃ§Ø ÃíÅ ×¹ðç¹ÁÅðÅ
çÆéÅé×ð ò¾ñ¯º C@@ ÃÅñ ×¹ðìÅäÆ Õ§á ç¶ éÅñ (íÅ× C) ÇòÚ ÇÔ¾ÃÅ ñËä
òÅñ¶ çÆéÅé×ð Ö¶åð ç¶ ì¾ÇÚÁ» ù ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Ã. ǧçðÜÆå
ÇÃ§Ø ×¯×Æ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÅåÅ Õ½ñ» ÜÆ íñÅÂÆ Õ¶ºçð àð¾Ãà ò¾ñ¯º ô¹ðÈ
ÕÆå¶ ÁÇíÁÅé ç¶ åÇÔå çÆéÅé×ð Ö¶åð ç¶ ì¾ÇÚÁ» é¶ ò¾Ö ò¾Ö ÕÈêé» ÇòÚ
ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅÍ Ú§×¶ðÆ î» ÕÈêé ÇòÚ Áî¯ñÜÆå ÇÃ§Ø D ÃÅñ, êðÇî§çð ÇçØ
B ÃÅñ, ÔéÈð ÇÃ§Ø ÃÅ㶠ÚÅð ÃÅñ, ÔðîéêzÆå ÇÃ§Ø ÃÅ㶠Çå§é ÃÅñ é¶
ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅ, ÇÜé·» ù Ã. ÜÃò§å ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ïÅç×ÅðÆ ÇÚ§é· ç¶ Õ¶
ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂö åð·» ×¹ðìÅäÆ Õ§á ç¶ ÕÈêé ÇòÚ ÜÃçÆê ÇçØ
AB ÃÅñ ÇÜé·» ù B ìÅäÆÁ» Õ§á Ôé, êðîܯå ÇÃ§Ø ÇÜé·» ù E ìÅäÆÁ» Õ§á
Ôé, îÇÔÕêzÆå Õ½ð ÃÅ㶠ê¿Ü ÃÅñ ÇÜà ù ç¯ ìÅäÆÁ» Õ§á Ôé, ÚðéÜÆå Õ½ð
AD ÃÅñ ÇÜà ù Çå§é ìÅäÆÁ» Õ§á Ôé, îÇé§çð ÇÃ§Ø AF ÃÅñ, ÕîñêzÆå Õ½ð
BB ÃÅñ, Õ¹ñÇò§çð Õ½ð B@ ÃÅñ, îéçÆê Õ½ð BE ÃÅñ ÇÜé·» ù E ìÅäÆÁ»
Õ§á Ôé ç¶ ÕÈêé» ÇòÚ ÁîðÆÕ ÇÃ§Ø é¶ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅ ÇÜé·» ù ×¹ðç¹ÁÅðÅ
ÃÅÇÔì ò¾ñ¯º ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ܶ ÃðÕÅð ×ðÆì» ù Øð éÔƺ ç¶ ÃÕçÆ å» é½ÕðÆ ç¶ò¶-ÇÕðŶçÅð ïÈéÆÁé
ìàÅñÅ, C éò§ìð (èÅñÆòÅñ)-ôÇÔðÆ ×ðÆì î÷çÈð ÇÕðŶçÅð ïÈéÆÁé ìàÅñÅ
çÆ íðòƺ ìËáÕ òÆð ÔÕÆÕå ðŶ ÃîÅè êÅðÕ Óå¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ ò¾è Úó·
Õ¶ ÇÕðŶçÅð» ñ¯Õ» é¶ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅÍ ÇÜà çÆ Á×òÅÂÆ ÇÃàÆ êzèÅé ôzÆ
îéÜÆå ðÅÜ é¶ ÕðÇçÁ» ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ Ü¶Õð ÃðÕÅð ×ðÆì» ñÂÆ Øð éÔƺ ç¶
ÃÕçÆ å» ÁÅêä¶ Ô¾æ Öó¶ Õð ç¶ò¶Í À¹é·» ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ Ü¶ ÃðÕÅð ÇÂà åð·»
éÔƺ Õð ÃÕçÆ å» Ôð ÇÂÕ ×ðÆì êÇðòÅð ÇÕðŶçÅð ç¶ ÇÂÕ î˺ìð ù
ÃðÕÅðÆ é½ÕðÆ ç¶ò¶ À¹Ô íÅò¶º ×Ëð ÃðÕÅðÆ Ô¯ò¶, ÇÜà çÆ îÔÆéÅ êzåÆ
Û¶ Ô÷Åð ð¹ê¶ Ô¯ò¶ å¶ ÇÕðŶçÅð òÆ ÁÅêäÅ ÜÆòé Ú§×Å Õð ÃÕä,
ÇÕÀ¹ºÇÕ îÇÔ§×ÅÂÆ ì¶ð¹÷×ÅðÆ Â¶éÆ þ ÇÕ ÇÕðŶçÅð å¶ îÕÅé çÅ
ÇÕðÅÇÂÁÅ òÆ ç¶äÅ ìÔ¹å Á½ÖÅ þ å¶ À¹Ô ç¯ òÕå çÆ ð¯àÆ å¯º åðà ðÔ¶
Ôé, ܶ ÃðÕÅð é¶ ÃÅâÆÁ» ç¯ò¶º î§×» ÇòÚ ÇÂÕ òÆ î§× é» î§é·Æ å»
çØðô Õð»×¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ òÅÂÆà êzèÅé ÇéðîñÜÆå Õ½ð ì¾ìÆ, ùðÜÆå
ÇçØ, ǧçðÜÆå, Õîñ¶ô ðÅäÆ, ÔðêÅñ ÇÃ§Ø Üéðñ ÃÕ¾åð, ÃîÅ ÚËéÅ,
ð¹îÅñÅ ðÅî å¶ ìÔ¹å ÃÅð¶ ÇÕðŶçÅð ñ¯Õ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ïÔñ é×ð ùèÅð àð¾Ãà ìàÅñÅ ç¶ àð¾ÃàÆ ìä¶
ìàÅñÅ, C éò§ìð (èÅñÆòÅñ)-ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ò¾ñ¯º ÜÅðÆ ÕÆå¶ ×¶ é¯àÆëÆÕ¶ôé
Áé¹ÃÅð ìàÅñÅ ç¶ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ âËñÆ׶à Áå¶ Ç÷ñ·Å ÁÕÅñÆ çñ ç¶
ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé Ã: êðîÜÆå ÇÃ§Ø Ã¯Ôñ ù é×ð ùèÅð àð¾Ãà ìàÅñÅ çÅ
àð¾ÃàÆ éÅî÷ç ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þ, ÇÜà ÕðÕ¶ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÁÅ×ÈÁ», òðÕð» ÇòÚ
íÅðÆ Ö¹ôÆ çÆ ñÇÔð êÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ àÕÃÅñÆ ÁÕÅñÆ ÁÅ×È Ãòð×Æ Üæ¶çÅð
î¾Öä ÇÃ§Ø ç¶ Ãê¹¾åð Ã: êðîÜÆå ÇÃ§Ø Ã¯Ôñ é¶ àð¾ÃàÆ ìäé À¹êð§å
ê¿ÜÅì ç¶ î¹¾Ö î§åðÆ Ã: êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ, À¹ê î¹¾Ö î§åðÆ Ã: ùÖìÆð
ÇÃ§Ø ìÅçñ, Ç÷ñ·Å ÁÕÅñÆ çñ ç¶ êzèÅé Üæ¶ Ã¹¾ÚÅ ÇÃ§Ø ¦×ÅÔ, ÕËìÇéà
î§åðÆ Üæ¶ Ã¶òÅ ÇÃ§Ø Ã¶Öò», íÅÜêÅ ç¶ î¹¾Ö Ã§ÃçÆ ÃÕ¾åð ÃzÆ Ü×çÆô
ðÅÜ ÃÅÔéÆ çÅ è§éòÅç ÕÆåÅÍ
ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅø ÕÅðòÅÂÆ çÆ î§×
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ, C éò§ìð (Áô¯Õ)-Çê¿â çÅÀ¹òÅñ ç¶ ÇÕÃÅé ÇêÁÅðÅ îÃÆÔ
ê¹¾åð î¹éôÆ ðÅî é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÁÃƺ ÇêÛñ¶ B ÃÅñ» 寺 Çê§â Ú¶ÚÆÁ»
Û½óÆÁ» ÇòÖ¶ ÁÅêäÆ ÷îÆé ÇòÚ Øð ìäÅ Õ¶ ðÇÔ ðÔ¶ Ô» Áå¶ ÇÂà ÷îÆé çÆÁ»
Ç×ðçÅòðÆÁ», ǧåÕÅñ» òÆ ÃÅⶠé»Á Óå¶ Ú¾ñ ðÔ¶ ÔéÍ À¹é·» çÆ A@ ¶Õó
÷îÆé êàòÅðÆ ÔñÕÅ Ú¶ÚÆÁ» Û½óÆÁ» Áå¶ åÇÔÃÆñçÅð ×¹ðçÅÃê¹ð é¶ ÇðÕÅðâ
Áå¶ ñ¯Õñ ÕÇîôé çÆ ÇéôÅé ç¶ÔÆ òÆ ÕðòÅÂÆ Ô¯ÂÆ þÍ Ô¹ä ÇîåÆ B/AA/@I
ù ÜéÕÅð ÇÃ§Ø ê¹¾åð ԧà ðÅÜ, ìÈàÅ ÇÃ§Ø ê¹¾åð Ôðì§Ã ÇÃ§Ø Áå¶ ×¹ñÅî
îÃÆÔ ê¹¾åð ÃÅçÕ îÃÆÔ é¶ Õ¹Þ ÁäêÛÅå¶ ÇòÁÕåÆ ÇñÁÅ Õ¶ î¹Õ¶ðÆÁ» ç¶
âÆ. ÁËÃ. êÆ. êðîòÆð çÆ ôÇÔ Óå¶ A@ ¶Õó Þ¯éÅ Õ¾à ÇñÁÅ þ Áå¶ ç¯ Â¶Õó
÷îÆé ÇòÚ ìÆ÷¶ Ãñ×î å¶ îÈñÆ òÅÔ Çç¾åÆ þÍ î¹Õ¶ðÆÁ» ê¹Çñà çÅ ÇÂà ÷îÆé
ÇòÚ Õ¯ÂÆ òÆ çÖñ Á§çÅ÷Æ éÔƺ ìäçÆÍ êð ÃÅù ÷ìðÆ î¹Õ¶ðÆÁ» ê¹Çñà ü¾Õ
Õ¶ ñË ×ÂÆ Áå¶ éÜÅÇÂ÷ îÅð Õ¹àÅÂÆ ÕðÕ¶ ÔòÅñÅå ÇòÚ ì§ç Õð Çç¾åÅ ÃÆÍ
À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ âÆ. ÁËÃ. êÆ. êðîòÆð À¹é·» ù çìÕ¶ îÅð Õ¶ ÕÇÔ§çÅ þ
ÇÕ Ü¶Õð ëÃñ ÚÅÔÆçÆ þ å» ÇÂà ìçñ¶ B ñ¾Ö ð¹ê¶ Ççú éÔƺ å» å¹ÔÅâ¶
ÇÖñÅë նà çðÜ ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇôÕÅÇÂå ÕðåÅ ÇêÁÅðÅ îÃÆÔ é¶ ê¿ÜÅì ç¶
î¹¾Ö î§åðÆ êzÕÅô ÇÃ§Ø ìÅçñ Áå¶ îÅñ î§åðÆ ê¿ÜÅì ù åôçÆÕ ô¹çÅ
ÔñëÆÁÅ ÇìÁÅé í¶Ü Õ¶ ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅë ÕÅðòÅÂÆ çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ
ìÅñ ÕñÅÕÅð ÇÂéÅ Áð¯óÅ çÅ ÃéîÅé
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (ôðîÅ)-þñÇê³× ïôñ Õñ¾ì çÆ îÆÇà¿× ÃæÅéÕ ÇÂÕ
Ô¯àñ ÓÚ êÌèÅé Áô¯Õ ÜÔÅ÷ çÆ êÌèÅé×Æ ÓÚ Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÓÚ Õñ¾ì ò¾ñ¯º
ÕðòŶ ÜÅä òÅñ¶ Õ¿î» Óå¶ ÇòÚÅð òà»çðÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Õñ¾ì ò¾ñ¯º ìÆå¶
Ççéƺ ê̯×ðÅî Ò×¹ñçÃåÅ B@@IÓ çÆ ìÅñ ÕñÅÕÅð ÇÂéÅ Áð¯óÅ ù
âÅÇÂðËÕàð ðÅÜ Ô¿Ã ò¾ñ¯º ìäÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ Çëñî ÓÚ ñ¶ ÜÅä Óå¶ ÃéîÅÇéå
ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ùíÅà ׹êåÅ, Ççé¶Ã ùÕñÅ, îéî¯Ôé ׯðÖÅ,
ð¯ÇÔå Õ¯ÔñÆ, ÁÅð. Õ¶. Ö¿éÅ, ùçÆê ×ð×, ðÅÜé òðîÅ, ܯÇ׿çð êÅñ,
ðÅնà îÇÔðÅ ÁÅÇç 寺 ÇÂñÅòÅ Ô¯ð òÆ î½ÜÈç ÃéÍ
íÅÂÆ êÅñ ÇÃ¿Ø ÁÕÅñÆ çñ ÓÚ ôÅÇîñ
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (ÁÅð. ÇÿØ)-ëËâð¶ôé (×ð¶òÅñ) ù À¹Ã Ã íÅðÆ
ÞàÕÅ ñ¾×Å Ü篺 ëËâð¶ôé ç¶ Õ½îÆ ÃÕ¾åð íÅÂÆ êÅñ ÇÃ¿Ø é¶ ÁÅêä¶
ÁÔ¹¾ç¶ 寺 ÁÃåÆëÅ ç¶ Çç¾åÅ Áå¶ À¹Ô Ô¹ä ÁÕÅñÆ çñ (ì) êáÅéÕ¯à ÇòÚ
ìå½ð Üðéñ ÃÕ¾åð òܯº ôÅÇîñ Ô¯ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÇÿØ
ÃíÅ îÅâñ àÅÀÈé êáÅéÕ¯à ÇòÖ¶ íÅÂÆ êÅñ ÇÃ¿Ø ÁÕÅñÆ çñ (ì) ÇòÚ ôÅÇîñ
Ô¯ä çÆ Ö¹ôÆ ÇòÚ Üæ¶çÅð öòÅ ÇÃ¿Ø Üéðñ Õ½ºÃñ î˺ìð ÁÕÅñÆ çñ (ì),
Üæ¶çÅð ÇçñìÅ× ÇÃ¿Ø î˺ìð ô̯îäÆ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÌì¿èÕ Õî¶àÆ, Üæ¶çÅð
ÜÃìÆð ÇÃ¿Ø Ã¿èÈ êÌèÅé é¶ À¹é·» ù ÇÃð¯êÅú ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ íÅÂÆ êÅñ ÇÃ¿Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» é¶ ëËâð¶ôé (×ð¶òÅñ) 寺 ÇÂÃ
ñÂÆ ÁÃåÆëÅ Çç¾åÅ þ ÇÕÀ¹ºÇÕ ëËâð¶ôé (×ð¶òÅñ) ÇÂÕÅÂÆ êáÅéÕ¯à çÆ
ÕÅð×¹÷ÅðÆ ìÔ¹å ÔÆ Çé¿çäï¯× þÍ ÇÂà î½Õ¶ åðéÜÆå ÇÃ¿Ø ð¯îÆ, Ãòðé
ÇÃ¿Ø ÃðéÆ Üðéñ ÃÕ¾åð, ðÇÜ¿çð ÇÃ¿Ø Ãðê³Ú ÕàÅðÈ Ú¾Õ ÇçÔÅåÆ ÃÆéÆÁð
òÅÂÆà êÌèÅé, ×¹ðÜÆå ÇÃ¿Ø ÁÕÅñÆ ÁÅ×È, éòÆé í¾àÆ, îÅ: Ú¿éä ÇÿØ
î¹¾Ö ì¹ñÅðÅ Ãðì¾å ÖÅñÃÅ, Üæ¶çÅð å¶ÜÅ ÇÿØ, ÜéîÜÆå ÇÿØ, Õðîé
îÇÔåÅì ÇÃ¿Ø å¯º ÇÂñÅòÅ Ô¯ð òÆ ÁÕÅñÆ òðÕð ÔÅ÷ð ÃéÍ
ܧ×ñÅå òðÕð» çÆ îÆÇà¿×
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÁÅñî)-Á¾Ü ܧ×ñÅå òðÕð ïÈéÆÁé ×¹ðçÅÃê¹ð ð¶ºÜ
çÆ îÆÇà§× ×¹ðÈ éÅéÕ êÅðÕ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ÕòÆ Õ¹îÅð Áå¶ ÇçÁÅ ðÅî
çÆ Ã»ÞÆ êzèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ ð¶ºÜ ç¶ ÃÅð¶ òðÕð» é¶ ôîÈñÆÁå
ÕÆåÆÍ ÇÂà îÆÇà§× ÇòÚ ð¶ºÜ ç¶ òðÕð» éÅñ Ô¯ ðÔ¶ è¼Õ¶ ìÅð¶ ÚðÚÅ
ÕÆåÆ ×ÂÆÍ îÆÇà§× ÇòÚ åðöî ÇÃ§Ø êáÅéÕ¯à,ìñÜÆå ÇÃ§Ø ÁñÆòÅñ, ÕðéËñ
ÇçØ, ÚËÚñ ÇçØ, ×¹ðÚðé ÇçØ, ùñ¾Öä ÇçØ, ìñÕÅð ÇçØ, ìñÇò§çð
ÇçØ, î¯ÔéñÅñ, ùÖç¶ò ÇçØ, ÁÜËì ÇçØ, ÇðôÆêÅñ, íÜé ÇÃ§Ø ÕÅçÆÁ»
寺 ÇÂñÅòÅ ê. Ã. Ã. ë. î¾Öä Õ¯ÔÅó òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ê³ÜÅì ÃðÕÅð 궺âÈ ð¯÷×Åð ×Åð¿àÆ ï¯ÜéÅ ñÅ×È éÔƺ Õð ðÔÆ-òÅÃç¶ò
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (ôðîÅ)-ê³ÜÅì ÃðÕÅð Çê³â» ÓÚ A@@ Ççé ð¯÷×Åð çÆ ×Åð¿àÆ
Õðé òÅñÆ ê¶ºâÈ ð¯÷×Åð ×Åð¿àÆ ï¯ÜéÅ ù ÜÅä ì¹Þ Õ¶ ñÅ×È éÔƺ Õð
ðÔÆÍ ÜçÇÕ ÇÂÃçÅ ÃÅðÅ êËÃÅ Õ¶ºçð ÃðÕÅð é¶ ç¶äÅ þÍ Õ¹ñ ÇÔ¿ç Ö¶å
îÜçÈð ïÈéÆÁé ç¶ ÃÈìÅ Üéðñ ÃÕ¾åð ÕÅîð¶â òÅÃç¶ò Üîöð é¶ ÕÅîð¶â
ÇìÔÅðÆ ñÅñ çÆ ìðÃÆ Óå¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¼ñìÅå ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÅàÅ
çÅñ ÃÕÆî ÇÜ¾æ¶ ë¶ñ· Ô¯ ü¾ÕÆ þ, À¹æ¶ D@@ ð¹ê¶ îÔÆéÅ ì¹ãÅêÅ êËéôé
Áå¶ ê³Ü ê³Ü îðñ¶ êñ»à ç¶ä ç¶ òÅÁç¶ òÆ êÈð¶ éÔƺ ÕÆå¶ ×Â¶Í Õ¶ºçð
ÃðÕÅð îÇÔ¿×ÅÂÆ Óå¶ ÕÅìÈ êÅÀ¹ä ÓÚ ÁÃëñ Çþè Ô¯ÂÆ þÍ âÅ: ùÇð¿çð
Ç×¾ñ é¶ ñ¯Õ» ù ÁÕÅñÆ íÅÜêÅ å¶ Õ»×ðà êÅðàÆÁ» çÆÁ» ÃðÕÅð» çÆÁ» ñ¯Õ
Çòð¯èÆ éÆåÆÁ» Çòð¹¾è ÇåÁÅð ðÇÔä çŠþçÅ Çç¾åÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ðÅî
ÇÕÌÃé, êòé Õ¹îÅð, à¶Õ Ú¿ç, Ôðì¿Ã ñÅñ, ÇìÕðî ÇÃ¿Ø ÁÅÇç 寺 ÇÂñÅòÅ
Ô¯ð òÆ î½ÜÈç ÃéÍ
þÇíÁÅÚÅðÕ î¶ñÅ òÆð çÇò§çð é¶ «¾ÇàÁÅ
òâÅñÅ ì»×ð, C éò§ìð (í¹§ìñÆ)-Çê¿â ×¹äÆÁ» çÆ ÃîÈÔ ÃÅè ç×å ò¾ñ¯º
ÇÂñÅÕÅ ÇéòÅÃÆÁ» ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ ìÅìÅ Çî¾ã ôÅÔ çÆ ïÅç ù ÃîðÇêå
ÃÅñÅéŠþÇíÁÅÚÅðÕ î¶ñÅ êÈðÆ ôðèÅ-íÅòéÅ Áå¶ èÈî-èÅî éÅñ ÕðòÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅÍ î¶ñ¶ ÓÚ ÇÂñÅÕ¶ ç¶ ÕÂÆ éÅîòÅð ÕñÅÕÅð» é¶ ÁÅê¯-ÁÅêä¶ ×Æå»
ðÅÔƺ çðôÕ» çÅ íðêÈð îé¯ð§Üé ÕÆåÅÍ òÆð çÇò§çð å¶ ìÆìŠççÆê é¶
ÕðÆì D ؿචçðôÕ» ù ÕÆñÆ ð¾ÇÖÁÅÍ î¶ñ¶ ù ÃëñåÅ êÈðòÕ é¶êð¶ ÚóÅÀ¹ä
ñÂÆ ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø ïȹ.Õ¶. ò¾ñ¯º D@ Ô÷Åð ð¹ê¶ î¶ñÅ Õî¶àÆ ù í¶Ü¶ ׶Í
î¶ñÅ ÕðòÅÀ¹ä ÇòÚ Ãðê¿Ú ùñ¾Öä ÇÃ§Ø ×¹äÆÁ», ÕËêàé êñÇò§çð ÇçØ,
ÁÜÆå ÇÃ§Ø âÅÇÂðËÕàð ôÈ×ð Çî¾ñ ×¹ðçÅÃê¹ð, ÃÅ. Ãðê¿Ú ÇçñìÅ× ÇçØ,
×¹ðî¶÷ ÇçØ, ÔðÇî§çð ÇçØ, Ãðê¿Ú òðçÆê Õ½ð ì¯êÅðŶ, ìñÇò§çð
ÇÃ§Ø í¹¾à¯, Ãðê¿Ú ×¹ðî¹¾Ö ÇçØ, Ú¶ÁðîËé òÜÆð ÇÃ§Ø ñÅñÆ, Ãðê¿Ú
ÔðÇܧçð ÇÃ§Ø ÁÅñ¯òÅñ, ð½äÕÆ ÁÅñ¯òÅñ, ÃðåÅÜ ÇÃ§Ø ÁÅñ¯òÅñ, ùÇð§çð
ÇÃ§Ø êzèÅé Õ¯ÁÅêz¶Çàò ùÃÅÇÂàÆ, éÇð§çð ÇÃ§Ø ×¹äÆÁ», ìÅêÈ Ã¹¾ÚÅ
ÇçØ, ܯ×Å ÇÃ§Ø ÁÅñ¯òÅñ, Õ¶òñ ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú ÔÆð, ÃÅ. Ãðê¿Ú Çéðîñ
ÇçØ, ìñç¶ò ÇÃ§Ø ïÈ.Õ¶., î¾Öä ÇÃ§Ø ×¹äÆÁ» ÁÅÇç êzì§èÕ» çÅ Çòô¶ô
ï¯×çÅé ÇðÔÅÍ
ÇòÇ×ÁÅé êzçðôéÆ
ÇòÚ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» îÅðÆÁ» î¾ñ·»
é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ, C éò§ìð (åðÅéÅ)-Ç÷ñ·Å ÃÅǧà ùêðòÅÂÆ÷ð çñìÆð
Õ½ð çÆ ðÇÔé¹îÅÂÆ Ô¶á Ç÷ñ·Å ê¾èðÆ ÇòÇçÁÅðæÆ ÇòÇ×ÁÅé êzçðôéÆ ÇòÚ
ÃðÕÅðÆ ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕÈñ é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇÃ§Ø é¶ Ú§×ÆÁ» î¾ñ·»
îÅðÆÁ» ÔéÍ ÃÅǧà îÅÃàð ×¹ðÇò§çð ÇÃ§Ø Ö§¹âÅ é¶ ç¾ÇÃÁÅ À¹é·» ç¶
ÃÕÈñ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ Õ¹ñ üå æÆî ÃÅǧà êz¯ÜËÕà» ÇòÚ íÅ× ÇñÁÅÍ
ÇÜé·» ÇòÚ¯º ÚÅð êÇÔñÆÁ» ê¹ÜÆôé» Áå¶ Çå§é çÈÜÆ ê¹ÜÆôé» êzÅêå
ÕÆåÆÁ»Í ÇÜé·» ÇòÚ ÇòÇçÁÅðæÆ ×¹ðöòÕ ÇçØ, ìñÜÆå Õ¹îÅð, ×¹ðçÆê
ÇçØ, ðÅÜìÆð ÇçØ, ìñðÅÜ ÇçØ, îéêzÆå Õ½ð, ÔÇð§çð Õ½ð, ôîô¶ð
ÇçØ, ñòêzÆå ÇçØ, ÃÇÔÜêÅñ ÇçØ, ×¹ðî¹¾Ö ÇÃ§Ø ÁÅÇç é¶ ÁÅêäÆ
ÇîÔéå ÃçÕÅ ÇÂÔ ê¹÷ÆÃé» êzÅêå ÕÆåÆÁ»Í
×¹ðê¹ðì ù ÃîðÇêå é×ð ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅ
èÅðÆòÅñ, C éò¿ìð (Çé.êÌ.)-Çê³â ÜøðòÅñ ÓÚ ïÈæ òËñë¶Áð Õ½ºÃñ ò¾ñ¯º
ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ êÌÕÅô À¹åÃò îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÇÂñÅÕ¶
íð çÆ Ã¿×å ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ é×ð ÕÆðåé Õ¾ÇãÁÅ Ç×ÁÅÍ ×¼åÕÅ êÅðàÆÁ» Áå¶
ÃÕÈñÆ ìËºâ» é¶ ÁÅêä¶ Ü½Ôð ÇçÖÅÂ¶Í ÇÂà 寺 À¹êð¿å ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì
ÓÚ ×¹ðÈ çÅ Áྐྵà ñ¿×ð òðåÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ èðî êÌÚÅð Õî¶àÆ
î˺ìð Üæ¶. ðåéÇÃ¿Ø ÜøðòÅñ, ìñÇò¿çð ÇÿØ, ÃÕ¾åð ×¹ðéÅî ÇÿØ,
Õ½ºÃñ ÃðêÌÃå ìÅìÅ Ãòðé ÇÿØ, Çéðîñ ÇÃ¿Ø Áå¶ ìÆìÆ îÇÔ¿çð Õ½ð ÁÅÇç
é¶ òÆ Ã¶òÅ ÇéíÅÂÆÍ
îÇÔ¿×ÅÂÆ é¶ ×ðÆì» çÅ ñ¼Õ å¯ÇóÁÅ
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (Ú½ÔÅé)-îÇÔ¿×ÅÂÆ é¶ ×ðÆì» çÅ ñ¾Õ å¯ó Õ¶ ð¾Ö
Çç¾åÅ þ êð ÃðÕÅð» ÇÂà êÅö ÇèÁÅé éÔƺ ç¶ ðÔÆÁ»Í ÇÜà ÕðÕ¶ îÜçÈð,
ÇçÔÅóÆçÅð Áå¶ î¾è òð×Æ êÇðòÅð ç¯ òÕå çÆ ð¯àÆ å¯º òÆ Á½Ö¶ Ô¯ ðÔ¶
ÔéÍ Ô¹ä å» ×ðÆì ñ¯Õ ÁÅච寺 òÆ ÁÅå¹ð Ô¯ ׶ ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶
ÁÅàÅ AG.E@ ð¹ê¶ ÇÕñ¯ å¶ Ö¿â D@ ð¹ê¶ ÇÕñ¯ å¾Õ Çò¾Õ ðÔÆ þÍ ÇÂÃçÆ
Çé¿çÅ ÕðÇçÁ» ÇÃò ÃËéÅ ç¶ ÃÆéÆÁð ÁÅ×È ÁîÆð Ú¿ç îÔÅÜé, Áܶ Õ¯ÔñÆ,
êÌçÆê îÔÅÜé, ÃÅî ñÅñ é¶ ÇÕÔÅ ÃðÕÅð ÕäÕ å¶ Þ¯é¶ çÅ ð¶à, ÕîÅç çÅ
ð¶à å» òèÅÂÆ Ü»çÆ þ, êð ×ðÆì» ò¾ñ Õ¯ÂÆ éÔƺ ç¶Ö ÇðÔÅÍ
öòÅ î¹ÕåÆ Óå¶ Çé¾ØÆ ÇòçÅÇÂ×Æ
×¹ðçÅÃê¹ð, C éò§ìð (ÁÅñî)-Ç÷ñ·Å ÇþÇÖÁÅ Áå¶ ÇÃÖñÅÂÆ Ã§ÃæÅ
×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ÃzÆ åðöî Õ¹îÅð ùêðâ˺à ÕðÆì CF ÃÅñ ÃðÕÅðÆ Ã¶òÅ
Õðé À¹êð§å öòÅ î¹Õå Ô¯ ×Â¶Í ÇÂé·» çŠöòÅ î¹ÕåÆ ç¶ î½Õ¶ Óå¶
âÅÇÂà ÇòÖ¶ ÇÂÕ ôÅéçÅð ÃîÅð¯Ô ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ, ÇÜà çÆ êzèÅé×Æ Ã§ÃæÅ
çÆ Çê¿zÃÆêñ é¶ ÕÆåÆÍ ÇÂà î½Õ¶ âÅÇÂà ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çñÜÆå ÇçØ,
×¹ðôðé Õ½ð, êòéçÆê ÇçØ, îéçÆê Õ½ð, ÁîéçÆê Õ½ð, ùñ¾ÖäÆ ç¶òÆ é¶
ÁÅêä¶-ÁÅêä¶ ×Æå å¶ ÕÇòåÅò» ê¶ô ÕÆåÆÁ»Í ÇÂà ÃîÅ×î ÇòÚ ÃzÆîåÆ Õ»åÅ
Á¾åðÆ, Ü×ç¶ò ðÅÜ, ñËÕÚðÅð îéÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅÇç é¶ ÃzÆ åðöî Õ¹îÅð ù öòÅ
î¹ÕåÆ Óå¶ òèÅÂÆ ç¶ä À¹êð§å À¹é·» ò¾ñ¯º ÇéíÅÂÆÁ» ×ÂÆÁ» ì¶çÅ× Ã¶òÅò»
çÆ ôñÅØÅ ÕÆåÆÍ Ãà¶Ü ÃÕ¾åð ç¶ ëðÜ ñËÕÚðÅð ÃzÆ ðî¶ô Õ¹îÅð é¶ ÇéíŶÍ
ÃàÅë ò¾ñ¯º ÃzÆ åðöî Õ¹îÅð Áå¶ À¹é·» ç¶ êÇðòÅÇðÕ î˺ìð» ù ÃéîÅé
ÇÚ§é· ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ÃñÇò§çð ÇçØ,
çñÇò§çð ÇçØ, ×¹ðêÅñ ÇçØ, ðÅÜ Õ¹îÅð, ÃåêÅñ, ùÖðÅî, ìñìÆð Õ½ð,
ðî¶ô éÅæ, ùÖò§å ÇçØ, ÇçñìÅ× ÇÃ§Ø (ÃÅð¶ ñËÕÚðÅð), ùÇð§çðêÅñ
Õ½ð, îÔ¶ô êÅñ, ðÅÜÇò§çð ÇçØ, êñÇò§çð Õ½ð, ðäÜÆå Õ½ð, ùÇð§çð
ÇçØ, êðîÜÆå, éòܯå, êñÇò§çð Õ½ð, êòé Õ¹îÅð, åðöî ñÅñ, ×¹ðìÚé
Õ½ð Áå¶ ôÃÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
êzÕÅô ÇçÔÅó¶ Óå¶ ×¹ðîÇå ÃîÅ×î
ìàÅñÅ, C éò§ìð (ì¹¾àð)-ÃæÅéÕ éÅî ÇÃîðé Õ¶ºçð ÇòÖ¶ ÃzÆ Ã¹ÖîéÆ
ÃÅÇÔì öòŠùÃÅÇÂàÆ Á§åðÅôàðÆ Ã¹ÃÅÇÂàÆ ò¾ñ¯º ÃîÈ¹Ô Ã§×å» ç¶ ÃÇÔï¯×
éÅñ ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êzÕÅô ÇçÔÅó¶ çÆÁ» Ö¹ôÆÁ» ÇòÚ ×¹ðîÇå
ÃîÅ×î ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÃîÅ×î ç¶ ÁÅð§í ÇòÚ ÃîÈÇÔÕ ðÈê ÇòÚ ÃzÆ
ùÖîéÆ ÃÅÇÔì ç¶ êÅá ÕÆå¶Í ÃzÆ ðÇÔðÅÃ ç¶ êÅá À¹êð§å èÅðÇîÕ çÆòÅé
ÃÜÅÇÂÁÅ, ÇÜà ÇòÚ íÅÂÆ éÇð§çð ÇÃ§Ø ÕÅñó¶, íÅÂÆ ÔðîÆå ÇçØ, íÅÂÆ
çÇò§çð ÇçØ, ìÅìÅ ðÇܧçð ÇÃ§Ø å¶ ìÆìÆ êzÇ×ÁÅ Õ½ð ç¶ ðÅ×Æ ÜÇæÁ»
é¶ ÕÆðåé ç¹ÁÅðŠç×å ù ×¹ðÈ Úðé» éÅñ ܯÇóÁÅÍ Ç×: í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø å¶
×z§æÆ ÕêÈð ÇÃ§Ø é¶ ×¹ðîÇå ÇòÚÅð» ÕÆåÆÁ»Í ×¹ðÈ ç¶ ¦×ð» ç¶ ê¹ÖåÅ
êzì§è ÕÆå¶ ×Â¶Í Ã¹ÃÅÇÂàÆ ç¶ îÆå ÃÕ¾åð Ôðç¶ò ÇÃ§Ø Ã§èÈ é¶ Ã§×å»
çÅ è§éòÅç ÕÆåÅÍ Ãà¶Ü ÃÕ¾åð çÆ Ã¶òÅ íÅÂÆ îéÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ÇéíÅÂÆÍ
ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ Ã¹ÃÅÇÂàÆ ç¶ êzèÅé ×¹ðîÆå ÇçØ, îÇÔ§çð ÇçØ, ×¹ðìÚé
ÇçØ, çñÆê ÇçØ, ÁîðÜÆå ÇçØ, Õ¹ñò§å ÇçØ, ÔðÕðé ÇÃ§Ø Ã§èÈ,
ÔðìÖô ÇçØ, çñÜÆå ÇçØ, ÁîðÜÆå ÇçØ, ªÕÅð ÇçØ, ÃåéÅî ÇÃ§Ø å¯º
ÇÂñÅòÅ èÅðÇîÕ ÃÖôÆÁå» å¶ Ã¹ÃÅÇÂàÆ ç¶ ÃîÈÔ î˺ìð ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÁòåÅð ê¹ðì ôðèÅ íÅòéÅ éÅñ îéÅÇÂÁÅ
òâÅñÅ ì»×ð, C éò§ìð (í¹§ìñÆ)-Á¾Ü Çê¿â Õñ¶ð Õñ» ÇòÚ êÇÔñÆ êÅåôÅÔÆ
ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ çÅ ÁòåÅð ê¹ðì ÃîÈÔ é×ð ÇéòÅÃÆÁ» ò¾ñ¯º êÈðÆ
ôðèÅ-íÅòéÅ Áå¶ À¹åôÅÔ éÅñ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶
ð¾Ö¶ ÃzÆ ÁÅÖ¿â êÅá ÃÅÇÔì ç¶ í¯× êŶ ׶ À¹êð§å é×ð ÕÆðåé
ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ é×ð ÕÆðåé Çê¿â çÆ êzÕðîÅ ÕðçÅ Ô¯ÇÂÁÅ î¹ó ÁÅêä¶
êÇÔñ¶ ÃæÅé Óå¶ êÔ¹§ÇÚÁÅÍ Ã§×å» ò¾ñ¯º é×ð ÕÆðåé ç¶ ÃòÅ×å ñÂÆ
æ»-æ» ×¶à ìäŶ ׶ Áå¶ ¦×ð òÆ ñ×Ŷ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ ÕòÆôðÆ å¶
ãÅâÆ ÜÇæÁ» ò¾ñ¯º òÆ òÅð» ×Å Õ¶ ç×å» ù ÇéÔÅñ ÕÆåÅÍ
ê¿ÜÅìÆ ÃÅÇÔå î§Ú òµñ¯º ÃðÃòåÆ ÃÕ±ñ ÓÚ ÃîÅ×î
ìàÅñÅ, C éò§ìð (ðÇܧçðêÅñ ÇÃ§Ø èÅñÆòÅñ, ðÇò§çð ÇÃ§Ø îáÅð±)-ê¿ÜÅìÆ
ÃÅÇÔå î§Ú ìàÅñÅ òñ¯º ñ×ÅåÅð Ááò» îÅÇÃÕ ÃîÅ×î ÃðÃòåÆ îÅâñ ÃÕÈñ
ìàÅñÅ ×»èÆ Õ˺ê ÇòÖ¶ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà çÆ êzèÅé×Æ î§Ú ç¶ êzèÅé
ÜÃò§å ÇÃ§Ø Ô»Ã, îÅ. çå¯Ö ÇÃ§Ø åÆìó, âÅ. ÁéÈê ÇçØ, ùÖç¶ò êz¶îÆ,
Ú§é ì¯ñ¶òÅñÆÁÅ Áå¶ ôðéÜÆå é¶ Ã»Þ¶ å½ð Óå¶ ÕÆåÆÍ Á¾Ü çÅ ÇÂÔ ÃîÅ×î
ê¿ÜÅìÆ ç¶ îÔÅé ×ÆåÕÅð ǧçðÜÆå ÔÃéê¹ðÆ çÆ ïÅç ù ÃîðÇêå ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ î§Ú ç¶ Üéðñ ÃÕ¾åð ùñåÅé íÅðåÆ é¶ Ãà¶÷ çÆ Ã¶òÅ ÇéíÅÂÆÍ ×ÅÇÂÕ
ÜÅðÜ Ü¾Ü, Çîà êÈÜÅ, ÇòÕÆ, æÅîà Áå¶ ðÇò§çð ÇÃ§Ø ìÅÃðê¹ðÅ é¶ ÁÅêä¶
ÁÅêä¶ ×Æå ê¶ô ÕÆå¶Í ÔÅ÷ð ôÅÇÂð ÇÜé·» ÇòÚ Çòé¯ç ôÅÇÂð, òðÇ×Ã
ÃñÅîå, úî êzÕÅô í×å êËzà ÃÕ¾åð, ïù ìàÅñòÆ, ðÇò§çð ×â×ÅñÅ, å¶Çܧçð
êzÕÅÃ, éÇð§çð ÇÃ§Ø Ã§ØÅ, Õ¶ ôðéÜÆå, ÜÃò§å ÇÃ§Ø Ô»Ã, ùÖç¶ò ÇçØ
êz¶îÆ, Ú§é· ì¯ñ¶òÅñÆÁÅ Áå¶ Ã¹ñåÅé íÅðåÆ é¶ ÁÅêä¶ ÁÅêä¶ ÕÅñî ê¶ô
ÕÆå¶Í ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ êzçÆê í×å, ÁîðÜÆå ìÅÃðê¹ð, âÅ. êzÕÅô Ç×¾ñ,
êz¶î ÇþèÈ, Ü×çÆê í¾àÆ, êåðÃ, òÅÇðÃ, ÁîðÆÕ î¾ñÆ, ÇâêàÆ ò¯ÔðÅ Áå¶
Ô¯ð ÕÂÆ çðôÕÅ é¶ êz¯×ðÅî ÇòÚ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅ, Á§å ÇòÚ î§Ú ç¶ êzèÅé
ÜÃò§å Ô»Ã é¶ ÁŶ ԯ¶ ÃÅð¶ ÕñÅÕÅð» Áå¶ Ãð¯ÇåÁÅ çÅ è§éòÅç ÕÆåÅÍ
Õì¾âÆ ÇÖâÅðÆ îñÕÆÁå í¯ÜÅ çÆ ðÅôàðÆ àÆî ñÂÆ Ú¯ä
ÔðÚ¯òÅñ, C éò§ìð (âÅ. ùÖÇܧçð)-ðÅÜ ê¾èðÆ EEòÆÁ» ÃÕÈñ ֶ⻠ܯ
ùñåÅéê¹ð ñ¯èÆ ÇòÖ¶ BH ÁÕåÈìð 寺 ÇÂÕ éò§ìð å¾Õ Ô¯ÂÆÁ», ÓÚ Á§âð
AG ÃÅñ ç¶ ñóÇÕÁ» ç¶ Ô¯Â¶ éËôéñ ÃàÅÂÆñ Õì¾âÆ î¹ÕÅìÇñÁ» ÇòÚ îñÕÆÁå
ÇÃ§Ø ê¹¾åð ðÇܧçð ÇÃ§Ø òÅÃÆ èÅðÆòÅñ í¯ÜŠܯ ÇÕ ÃðÕÅðÆ ÔÅÂÆ ÃÕÈñ
ì¹¾àð Õñ» çÅ ÇòÇçÁÅðæÆ þ, éËôéñ àÆî ñÂÆ üÇäÁÅ Ç×ÁÅÍ âÆ. êÆ. ÂÆ.
Ã. ùÇð¿çð ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Á§âð AG Áå¶ Á§âð AI ÃÅñ ç¶ ñóÕ¶
ñóÕÆÁ» çÆÁ» àÆî» ç¶ éËôéñ ÃàÅÂÆñ Õì¾âÆ ç¶ î¹ÕÅìñ¶ Áå¶ ÃðÕñ
ÃàÅÂÆñ Á§âð AD ñóÇÕÁ» ç¶ Õì¾âÆ ç¶ î¹ÕÅìñ¶ Ô¯Â¶Í ÇÂé·» î¹ÕÅìÇñÁ»
ÇòÚ ê¿ÜÅì ç¶ B@ Ç÷Çñ·Á» çÆÁ» àÆî» å¯º ÇÂñÅòÅ D Çò§×» çÆÁ» àÆî»
é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ ×¹ðçÅÃê¹ð Ç÷ñ·¶ çÆ Á§âð AG ñóÕ¶ àÆî ÇòÚ ÚÅð ÇÖâÅðÆ
ì¾¹àð Õñ» ÔÅÂÆ ÃÕÈñ ç¶ ÔéÍ ×¹ðçÅÃê¹ð Ç÷ñ·¶ çÆ àÆî BD àÆî» ÇòÚ¯º
åÆÃð¶ ÃæÅé Óå¶ ðÔÆÍ ÇÖâÅðÆ îñÕÆÁå ÇÃ§Ø ù ìËÃà ð¶âð ÁËñÅÇéÁÅ Ç×ÁÅ
Áå¶ À¹é·» çÆ Ú¯ä éËôéñ àÆî ç¶ ÇÖâÅðÆ òܯº ÕÆåÆ ×ÂÆÍ
ñ¯Õ ÿêðÕ ÇòíÅ× ù Ã çÅ
ÔÅäÆ ìäÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×Å-öÖò»
×¹ðçÅÃê¹ð C éò§ìð (ÁÅñî)-ê¿ÜÅì ÃðÕÅð çÆÁ» êzÅêåÆÁ», ñ¯Õ ê¾ÖÆ
éÆåÆÁ» Áå¶ íÇò¾Ö ç¶ éÆåÆ êz¯×ðÅî» é±§ ñ¯Õ çÇÔñÆ÷» å¾Õ êÔ¹§ÚÅÀ¹ä
ñÂÆ Ã±ÚéÅ å¶ ñ¯Õ çêðÕ ÇòíÅ× çÅ êÈðÆ åð·» ÁÅè¹éÆÕðé ÕðÕ¶ ÇÂà 鱧
Ã çÅ ÔÅäÆ ìäÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÔ êz×àÅòÅ ñ¯Õ ÿêðÕ ÇòíÅ× ç¶
î¿åðÆ Üæ¶. öòÅ ÇÃ¿Ø Ã¶Öò» é¶ ÁµÜ ÇÂæ¶ ÜÅðÆ ÇÂÕ ÇñÖåÆ êÌËà é¯à
ðÅÔÄ ÕÆåÅÍ À¹é·» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇòíÅ× é±§ Ô¯ð ÕÅðÜôÆñ Õðé ñÂÆ ÇòíÅ×
Çò¾Ú ñ¯Õ çêðÕ ÁøÃð» Áå¶ ÃÔÅÇÂÕ ñ¯Õ çêðÕ ÁøÃð» çÆÁ» ÖÅñÆ êÂÆÁ»
ÁÃÅîÆÁ» 鱧 íðé ñÂÆ íðåÆ çÆ êzÇÕÇðÁÅ Ú¾ñ ðÔÆ þ ܯ ÜñçÆ î¹Õ§îñ
ÕðÕ¶ ÖÅñÆ ÁÃÅîÆÁ» íð ñÂÆÁ» ÜÅä×ÆÁ»Í À¹é·» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ê¿ÜÅì ç¶ô
çÅ Ãí 寺 ô»åîÂÆ Áå¶ Ã¹ð¾ÇÖÁå ñìÅ ÔË ÇÂà ñÂÆ êzòÅÃÆ íÅðåÆÁ» 鱧
ÇÂæ¶ À¹çï¯× ñÅÀ¹ä ñÂÆ åðÜÆÔ ç¶äÆ ÚÅÔÆçÆ þÍ
ÇîñÕë˵â ò¾ñ¯º ñ¯Õ» ù Õð¯ó» çÅ ÚÈéÅ
êáÅéÕ¯à, C éò¿ìð (Ú½ÔÅé)-ò¶ðÕÅ ÇîñÕ êñ»à ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º ìäŶ ׶
ç¹¾è» ç¶ êËÕà ò¶Úä òÅñ¶ âÆñð ÇòíÅ× çÆ ÕÇæå ÇîñÆí¹×å éÅñ Õð¯ó»
ð¹ê¶ ÚÈéÅ çÅ ÁÅî ÜéåÅ ù ñ×Å ðÔ¶ Ôé êÌ¿åÈ ÇòíÅ× îÃå å¶ Çî¾áÆ
éƺç ù¾åÅ Ô¯ÇÂÁÅ þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ò¶ðÕÅ êñ»à ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º
åÕðÆìé F Ô÷Åð 寺 G Ô÷Åð ñÆàð êËÕà ì¿ç ç¹¾è êáÅéÕ¯à ôÇÔð ù
ÃêñÅÂÆ ÕÆåÅ Ü»çÅ þÍ ÇòíÅ× ò¾ñ¯º Çî¾æ¶ î¹¾ñ Óå¶ ÇêÌ¿à ÕÆå¶ ÁËî.
ÁÅð. êÆ. î¹¾ñ 寺 B ð¹ê¶ êÌåÆ ñÆàð òÅè¶ Óå¶ ç¹ÕÅéçÅð» ò¾ñ¯º ÁÅî
ñ¯Õ» ù ò¶ÇÚÁÅ Ü»çÅ þÍ ×ÅÔÕ ÇòÚÅðŠܶÕð ç¹ÕÅéçÅð ù ÇêÌ¿à ð¶à ìÅð¶
ÕÇÔ¿çÅ þ å» ç¹ÕÅéçÅð êËÕà ü¾Õ Õ¶ ×ÌÅÔÕ ù ÖÅñÆ î¯ó Çç¿çÅ þÍ þðÅéÆ
çÆ ×¾ñ å» ÇÂÔ þ ÇÕ ÇòíÅ× ç¶ ÕðîÚÅðÆÁ» Áå¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» ù ÇÂà Ãí ìÅð¶
êåÅ Ô¯ä 寺 ìÅÁç òÆ Õ¯ÂÆ ÕÅðòÅÂÆ éÔƺ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆÍ ÇÜà 寺 ÃÅë
ñ¾×çÅ þ ÇÕ ÇòíÅ× å¶ âÆñð», ç¹ÕÅéçÅð» çÆ ÕÇæå ðÈê ÓÚ ÇîñÆí¹×å þÍ
Ü篺 ÇÂà ìÅð¶ ÇîñÕë˵â ç¶ îËé¶ÇÜ¿× âÅÇÂðËÕàð òÆ. Õ¶. ÇÃ¿Ø éÅñ
×¾ñìÅå ÕÆåÆ å» À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÇÜÔ¶ ۯචîÃñ¶ À¹Ô éÔƺ ç¶Öç¶ Áå¶
ë¯é ì¿ç Õð Çç¾åÅÍ ÇÂà 寺 ìÅÁç Ü篺 ò¶ðÕÅ êñ»à ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ Üéðñ
îËé¶Üð Õ¹ñçÆê ÇÃ¿Ø éÅñ ÿêðÕ ÕÆåÅ å» À¹é·» Çìé» ÜòÅì Çç¾å¶ ÔÆ
ÁÅêäÅ ë¯é ì¿ç Õð Çç¾åÅÍ ÇÂà ìÅð¶ îÅðÕÆÇà¿× ÇòíÅ× é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ç¹¾è
ÇêÌ¿à ð¶à» Óå¶ ÔÆ ò¶ÇÚÁÅ ÜÅ ÃÕçÅ þÍ ÃÅë ùæðÅ å¶ ÇízôàÅÚÅð î¹Õå
êÌôÅôé ç¶ä çÅ çÅÁòÅ Õðé òÅñÆ ìÅçñ ÃðÕÅð ñ¯Õ» éÅñ Ô¯ ðÔÆ ÇÂà ÕÇæå
«¾à Óå¶ ñ×Åî ñ×Ŷ×Æ? Ü篺ÇÕ ÇîñÕë˵â çÅ Ú¶ÁðîËé òÆ ÇÂö Ç÷ñ·¶
éÅñ Ãì¿Çèå ìÅçñ ÃðÕÅð çÅ ÇòèÅÇÂÕ þÍ
é×ð ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅ
ÇèÁÅéê¹ð, C éò§ìð (ÕÅÔñ¯º, éÅ×ðÅ)-Á¾Ü Çê¿â âÅñ¶Ú¾Õ ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ
ôÔÆç ×§Ü å¯º ÃzÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ ÁÅ×îé Ãì§èÆ é×ð ÕÆðåé
ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ôðèŬÁ» é¶ êÈðÆ ôðèÅ ÇòÖÅÀ¹ºÇçÁ» ê¿ÜÅì ì§ç ÇòÚ ÔÆ
F@ àðÅñÆÁ» ÇòÚ é×ð ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅÍ ÇÂà é×ð ÕÆðåé ÇòÚ ×åÕÅ êÅðàÆÁ»
é¶ ÇÔ¾ÃÅ ÇñÁÅÍ é×ð ÕÆðåé ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÆÃ ×§Ü å¯º ô¹ðÈ Ô¯ Õ¶ Çê¿â
Ú§çÈîÅÞÅ Áå¶ ÇèÁÅéê¹ð êÔ¹§ÇÚÁÅÍ ÇèÁÅéê¹ð çÅ ì÷Åð êÈÆ åð·» ì§ç
Ô¯ä ç¶ ìÅòÜÈç òÆ À¹æ¯º çÆÁ» ç×å» Áå¶ êzì§èÕ» ùðÜé ÇçØ, îÅ.
ôôÆêÅñ, î§×ñ ÇçØ, ïÔä ÇçØ, ×¹ðî¹¾Ö ÇÃ§Ø ÖÇÔðÅ é¶ é×ð ÕÆðåé çÅ
íðêÈð ÃòÅ×å ÕÆåÅÍ ì§ç ç¶ î¾ç¶é÷ð æÅäÅ Õ¯àñÆ ÃÈðå î¾ñ·Æ ò¾ñ¯º Çòô¶ô
êzì§è ÕÆå¶ ×¶ ÃéÍ ÇèÁÅéê¹ð 寺 ìÅÁç é×ð ÕÆðåé ìçåÕ¯à, ÃîÃ, çضóÅ,
Ú§çÈîÅÜÅ, çÅñî, À¹×ð¶òÅñ, èòÅé, çî¯çð, Õ¹ñÅð, çì¹ðÜÆ å¯º Ô¹§çÅ
Ô¯ÇÂÁÅ òÅêà Çê¿â âÅñ¶Ú¾Õ ç¶ ×¹ðç¹ÁÅð¶ ÇòÚ ÃîÅêå Ô¯ÇÂÁÅÍ
êÌÕÅô ê¹ðì çÆ Ö¹ôÆ ÓÚ é×ð ÕÆðåé å¶ èÅðÇîÕ ÃîÅ×î
ÇèÁÅéê¹ð, C éò¿ìð (éÅ×ðÅ)-ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ êÌÕÅô ê¹ðì çÆ
Ö¹ôÆ ÇòÚ Çê³â Õ¯à Ö÷ÅéÅ ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ìÅìÅ Ô÷ÅðÅ ÇÃ¿Ø ÜÆ å¯º é×ð
ÕÆðåé ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÇòÚ ò¼âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ Ã¿×å é¶ ÔÅ÷ðÆ íðÆÍ
é×ð ÕÆðåé ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì 寺 ô¹ðÈ Ô¯ Õ¶ ò¼Ö-ò¼Ö êó·Åò» 寺
Ô¹¿çÅ Ô¯ÇÂÁÅ ôÅî ù ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ÿêÈðé Ô¯ÇÂÁÅÍ é×ð ÕÆðåé
çÅ ðÃå¶ ÇòÚ æ»-æ» Óå¶ Ã¿×å» òñ¯º íðò» ÃòÅ×å ÕÆåÅ Ç×ÁÅ Áå¶ ¦×ð
ñ×Ŷ ×Â¶Í ÇÂö åð·» Çê³â ôÅÔê¹ð ÜÅÜé ç¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ Õ¯áóÆ ÃÅÇÔì
ÇòÖ¶ êÌÕÅà ê¹ðì çÆ Ö¹ôÆ ÇòÚ èÅðÇîÕ ÃîÅ×î ÕðòŶ ׶ ÇÜà ÇòÚ ò¼âÆ
Ç×äåÆ ÇòÚ é×ð çÆ Ã¿×å é¶ ÔÅ÷ðÆ íðÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ð¼Ö¶ ׶ ÃÌÆ
ÁÖ³â êÅá ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ í¯× êŶ ׶ Áå¶ À¹êð¿å ìÅìÅ ÔðçÆê ÇÃ¿Ø òñ¯º
ÃÅÇÔì ÃÌÆ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ÜÆ ç¶ ÜÆòé ÇÂÇåÔÅà ðÅÔÆ Ã¿×å» ù ÇéÔÅñ
ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êÌì¿èÕ Õî¶àÆ ç¶ êÌèÅé Üæ¶
îÇÔ¿çð ÇÃ¿Ø òñ¯º ×¹ðÈ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ êÌÕÅô ê¹ðì çÆ Ã¿×å» ù òèÅÂÆ
Çç¼åÆ ×ÂÆ Áå¶ Ü篺 ÇÕ Çéð¿åð AA Ççé ÚñÆ êÌíÅå ë¶ðÆ ÇòÚ ò¼âÆ ÇòÚ
êÔ¹¿ÚÆÁ» ÿ×å» çÅ âÅ Ç¿çðÜÆå ÇÃ¿Ø é¶ è¿éòÅç ÕÆåÅÍ |
|
