|
New Page 1
|
|
 |
| |
 |
|
| |
ìÇá§âÅ |
|
|
|
|
|
|
ñ¯Õ» ò¼ñ¯º ×Ëà ¶ܧÃÆÁ» ÇÖñÅø ð¯Ã èðéÅ
ׯÇéÁÅäÅ, AC îÅðÚ
(ñÛîä çÅà ×ð×)- ׯÇéÁÅäÅ î§âÆ ÇòÚ ×Ëà ¶ܧÃÆÁ» ç¹ÁÅðÅ ÕÆåÆ Ü»çÆ
ÕÇæå «¾à 寺 ÃåŶ ԯ¶ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé é¶ ç¯ò¶º ðïÂÆ ×Ëà ¶ܧÃÆÁ»
ç¶ ÇòÚÕÅð èðéÅ Çç¾åÅÍ íÅðåÆ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé Çþè±ê¹ð (¶ÕåÅ) ò¾ñ¯º
Õ¹Þ Ç÷ÇñÁ» ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ Á¾Ü ÃæÅéÕ ðïÂÆ ×Ëà ¶ܧÃÆÁ» íÅðå Áå¶
ǧâ¶é ç¶ ÇÖñÅø ìËᶠÇÕÃÅé» ù çì¯èé ÕðÇçÁ» Ç÷ñ·Å êz˵à ÃÕ¾åð
Ü×ìÆð ÇÃ§Ø ÜÆçÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ç¯ò¶º ×Ëà §ܶÃÆÁ» ò¾ñ¯º ðïÂÆ ×ËÃ
ÖêåÕÅð» ù Õ¹éËÕôé ç¶ä ò¶ñ¶ Á§éÆ «¾à ÕÆåÆ Ü»çÆ þ ÖêåÕÅð» ù ÇÂÃ
ðÕî çÆ Õ¯ÂÆ ðÃÆç òÆ éÔƺ Çç¾åÆ Ü»çÆÍ ÜÆçÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂæ¶ ÔÆ ì¾Ã
éÔƺ ü¾ñÅ êÅà Õðé ç¶ B@@ ð¹ê¶ 寺 ò¾è ñ¶ Ü»ç¶ ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶
Ç÷ñ·Å ìÇá§âÅ ç¶ ìñÅÕ Üéðñ ÃÕ¾åð ÕÅÕÅ ÇÃ§Ø Õ¯àóÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ü¶Õð
¶ܧÃÆ îÅñÕ» é¶ ÁÅêäÆÁ» îéîÅéÆÁ» ì§ç éÅ ÕÆåÆÁ» å» ÇÕÃÅé ï±éÆÁé
AG îÅðÚ ç¶ Ú§âÆ×ó· ÇòÖ¶ Çç¾å¶ ÜÅ ðÔ¶ èðé¶ å¯ ìÅÁç ÇÂö ÔÆ Ü×·Å
ÇòÖ¶ ÁäÇîæ¶ Ã ñÂÆ èðéÅ Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ìñç¶ò ÇçØ
çç¯ÔÅ, ì¯Ôó ÇÃ§Ø Þ¹§ìÅ, ðäÜÆå ÇÃ§Ø ÜÆçÅ, ×¹ðÇç¾åÅ ÇÃ§Ø ìÅÜÅÖÅéÅ,
î§çð ÇçØ, çðôé ÇÃ§Ø Ö¶î±ÁÅäÅ, éËì ÇÃ§Ø ØäÆÁÅ, Çéðîñ ÇÃ§Ø ÜÆçÅ,
ÜðéËñ ÇçØ, ÕðéËñ ÇÃ§Ø Ç×¾çó, í¯ñÅ ÇÃ§Ø ÇåÀ¹äÅ, ðäÜÆå ÇÃ§Ø ê¾ê±
Ãî¶å Áé¶Õ» Á½ðå» òÆ èðé¶ ÇòÚ ôÅîñ ÃéÍ
Õ»×ðÃÆ òðÕð» Óå¶ Þ±á¶ êðÚ¶ çðÜ Õðé çÅ ç¯ô
ìÇá§âÅ ÇòÖ¶ Õ»×ðÃÆ ÁÅ×± êz˵à ù çì¯èé Õðç¶ Ô¯Â¶Í åÃòÆð : ì±àÅ
ÇÃ§Ø Çþè±
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ
(×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Çþè±)-ê¿ÜÅì êzç¶ô Õ»×ðÃ ç¶ Ç×¾çóìÅÔÅ ÔñÕ¶ éÅñ
Ãì§Çèå ÁÅ×±Á» ðØìÆð ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ ÇòèÅÇÂÕ, Ç÷ñ·Å Õ»×ðà Õî¶àÆ î¹ÕåÃð
ç¶ êzèÅé ×¹ðçå ÇÃ§Ø ìðÅó, Õ»×ðÃÆ ÁÅ×± çå ÇÃ§Ø ìðÅó, îñ¯à ç¶
ÃÅìÕÅ ÇòèÅÇÂÕ é¾æ± ðÅî, ÃÆéÆÁð Õ»×ðÃÆ ÁÅ×± ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø Ö¹¾âÆÁ»
é¶ Á¾Ü ÇÂæ¶ ÇÂÕ Ã»ÞÆ êz˵à ÕÅéëð§Ã ç½ðÅé ê¿ÜÅì ê¹Çñà Óå¶ ÇÃÁÅÃÆ
çìÅÁ Ô¶á Õ»×ðÃÆ òðÕð» À¹µêð ޱᶠî¹Õ¾çî¶ çðÜ Õðé ç¶ ç¯ô ñŶ ÔéÍ
ÇÂé·» ÁÅ×±Á» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÕ¾ñ¶ Ç×¾çóìÅÔÅ ÇòèÅé ÃíÅ ÔñÕ¶ ÇòÚ
Õ»×ðÃÆ òðÕð» Óå¶ E@ ç¶ ÕðÆì ޱᶠî¹Õ¾çî¶ çð÷ ÕÆå¶ ×¶ ÔéÍ À¹é·»
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ç×¾çóìÅÔÅ ê¹ÇñÃ é¶ êzÅêðàÆ çÅ Õ§î Õðé òÅñ¶ Çé§çð Õ¹îÅð
ÇÖñÅø Þ±áÅ Üìð ÇÜéÅÔ çÅ îÅîñÅ çðÜ Õð Çç¾åÅÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ
ÇôÕÅÇÂåÕðåÅ Á½ðå Õ¹ñÇò§çð Õ½ð é¶ ÁÅêä¶ ÇìÁÅé» ÇòÚ ðÇÔä çÅ êåÅ
Çê¿â ðÅî¶ÁÅä¶ çÅ Çç¾åÅ þ ÜçÇÕ Çê¿â ðÅî¶ÁÅäÅ çÆ ê¿ÚÅÇÂå é¶ À¹é·»
ù ÇÕÔÅ þ ÇÕ ÇÂà é»Á çÆ Á½ðå Çê¿â ÇòÚ ðÇÔ§çÆ ÔÆ éÔÆºÍ À¹é·» ç¯ô
ñÅÇÂÁÅ ÇÕ ê¿ÜÅì ê¹Çñà þåÅèÅðÆ Çèð ç¶ ÇÂôÅð¶ Óå¶ Õ»×ðÃÆ òðÕð» ù
å§× êz¶ôÅé Õð ðÔÆ þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô Ü篺 ÇÕö òÆ ê¹Çñà ÁøÃð
Õ¯ñ ÇÂéÃÅø ñÂÆ Ü»ç¶ Ôé å» ê¹Çñà ÁÇèÕÅðÆ ÁÅêäÆ îÜì¹±ðÆ ÜÅÔð Õð
Çç§ç¶ ÔéÍ Õ»×ðÃÆ ÁÅ×±Á» é¶ ÇÚåÅòéÆ Çç¾åÆ ÇÕ Ü¶Õð Çé§çð Õ¹îÅð
ÇÖñÅø çðÜ Þ±áÅ Üìð ÜéÅÔ çÅ îÅîñÅ BB îÅðÚ å¾Õ ÖÅðÜ éÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ å»
BE îÅðÚ ù Ç×¾çóìÅÔÅ æÅä¶ Á¾×¶ ÇòôÅñ ð¯Ã èðéÅ Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ ðäÜÆå ÇçØ, å¶Çܧçð ìðÅó, ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÇìÜñÆ Ú¯ðÆ çÆ ð¯ÕæÅî ñÂÆ ÕÅùéÆ êÇÔñ±Á» Óå¶ òðÕôÅê
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ
(Ô¹Õî Ú§ç ôðîÅ)- ê¿ÜÅì ðÅÜ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ò¾ñ¯º ê¿ÜÅì ç¶ ÇìÜñÆ ç¶
ÖêåÕÅð» ò¾ñ¯º ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ÇìÜñÆ çÆ Ú¯ðÆ ù ð¯Õä ñÂÆ ÃæÅêå ÕÆå¶ ×¶
æÅÇäÁ» éÅñ ÃÔÆ ÕÅùéÆ åÅñî¶ñ ìäÅÀ¹ä Áå¶ ÇìÜñÆ Ú¯ðÆ Õðé òÅñ¶
ÖêåÕÅð Çòð¹¾è ÃÔÆ ÕÅùéÆ ÕÅðòÅÂÆ Õðé ñÂÆ ÁÅêÃÆ åÅñî¶ñ ñÂÆ ÇÂÕ
òðÕôÅê Á¾Ü ÇÂæ¶ æðîñ ÕÅñ¯éÆ ç¶ ÁÅëÆÃð÷ Õñ¾ì ÇòÚ ÕðòÅÂÆ ×ÂÆ, ÇÜÃ
çÅ À¹çØÅàé ǧÜÆéÆÁð ÔÇð§çð ÇÃ§Ø ìðÅó, Ú¶ÁðîËé ê¿ÜÅì ðÅÜ ÇìÜñÆ
ì¯ðâ é¶ ÕÆåÅÍ À¹é·» ÁÅêä¶ Ã§ì¯èé ÇòÚ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÜæ¶ ê¿ÜÅì ðÅÜ
ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ ÁÇèÕÅðÆ Áå¶ ÕðîÚÅðÆ êÇÔñ» ÔÆ ÇìÜñÆ çÆ Ú¯ðÆ ù ð¯Õä
ñÂÆ Ôð çíò ïåé Õð ðÔ¶ Ôé, À¹æ¶ Ô¹ä ÇÂà ÁÅêÃÆ ÃÇÔï¯× (ÃæÅêå
ê¹Çñà æÅÇäÁ» çÅ ÃàÅø Áå¶ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ ÁÇèÕÅðÆ) éÅñ ÇìÜñÆ çÆ
Ú¯ðÆ ù ð¯Õä ñÂÆ ÕÅùéÆ êÇÔñ±Á» ù Ú§×Æ åð·» ÇòÚÅð Õðé å¶ ÔÆ ÕÅùéÆ
êzÇÕÇðÁÅ ô¹ð± ÕÇðÁÅ Õðé×¶Í ÇÂà î½Õ¶ Ã: ìðÅó é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ê¿ÜÅì
ÇòÚ ÇìÜñÆ Ú¯ðÆ ð¯Õä ñÂÆ Ü¯ Çòô¶ô î¹ÇÔ§î ÚñÅÂÆ ×ÂÆ ÃÆ, ç¶ Ú§×¶
éåÆܶ ÃÅÔîä¶ Ôé, ÇêÛñ¶ ÇÂÕ îÔÆé¶ ÇòÚ Õð¯ó» ð¹ê¶ çÆ ÇìÜñÆ Ú¯ðÆ
ëóÆ ×ÂÆ þÍ ÇÂà òðÕôÅê ÇòÚ ê¿ÜÅì ðÅÜ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ Ã¹ð¾ÇÖÁÅ ÇòíÅ×
ç¶ À¹µÚ ÁøÃð» 寺 ÇÂñÅòÅ ê¿ÜÅì ê¹ÇñÃ ç¶ ÁÇèÕÅðÆ À¹Ú¶Ú¶ å½ð å¶
Çëñ½ð 寺 ÁŶ Ãé, ÇÜé·» é¶ ÁÅêä¶ Ã§ì¯èé ÇòÚ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶
ùð¾ÇÖÁÅ Áå¶ Çòåðä Çò§× ù ÇìÜñÆ Ú¯ðÆ Ãì§èÆ ÁËë. ÁÅÂÆ. ÁÅð. çðÜ
Õðé Ã ÇèÁÅé ÇòÚ ð¾Öä òÅñÆÁ» ×¾ñ» Óå¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆÍ ÇÂà î½Õ¶
ǧÜÆ: ÜÆ. ÁËÃ. Ãð», î˺ìð À¹åêÅçé, ǧÜ: ÕîñÜÆå ÇçØ, î¹¾Ö
ǧÜÆéÆÁð æðîñ êñ»à ìÇá§âÅ, ǧÜ: ÜÆ. êÆ. ÇÃ§Ø î¹¾Ö Ç§ÜÆéÆÁð
ò§â, ê¾ÛîÆ ÷¯é ìÇá§âÅ Áå¶ ÕôîÆðÅ ÇÃ§Ø Ç×¾ñ, ÁËÃ. êÆ. ÇòÜÆñ˺Ã
ê¿ÜÅì ðÅÜ ÇìÜñÆ ì¯ðâ òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
éôÆñ¶ êçÅðæ» Ãî¶å ÚÅð Ç×zøåÅð
---ìÇá¿âÅ
ÁêðÅèéÅîÅ---
Á˺àÆ éÅðÕ¯ÇàÕ Ã˵ñ ìÇá§âÅ ò¾ñ¯º ãÅÂÆ ÇÕ¾ñ¯ ÁëÆî Ãî¶å Ç×zøåÅð
ÕÆåÅ Ãî¼×ñð ê¹Çñà êÅðàÆ çÆ Ç×zøå ÓÚ ÇçÖÅÂÆ Çç§çÅ Ô¯ÇÂÁÅÍ åÃòÆð :
ì±àÅ ÇÃ§Ø Çþè±
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ
(×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Çþè±)- ìÇá§âÅ ê¹ÇñÃ é¶ ò¾Ö-ò¾Ö æÅò» 寺 ÚÅð
ÇòÁÕåÆÁ» ù ãÅÂÆ ÇÕ¾ñ¯ ÁëÆî, BHG ×ðÅî ÃîËÕ Áå¶ E ÇÕ¾ñ¯ Ú±ðÅ ê¯Ãå
Ãî¶å Ç×zøåÅð ÕÆåÅ þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð Á˺àÆéÅðÕ¯ÇàÕ Ã˵ñ ìÇá§âÅ ç¶
ǧÚÅðÜ Ççé¶ô Õ¹îÅð é¶ éðÇÃ§× ÕÅñ¯éÆ ÇòÖ¶ ÇÂÕ ×¹êå ñÚéÅ ç¶
ÁÅèÅð Óå¶ éÅÕÅ ñ×ÅÇÂÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆÍ ê¹ÇñÃ é¶ ÇÂÕ ô¾ÕÆ ÇòÁÕåÆ ù ð¯Õ
Õ¶ À¹Ã çÆ åñÅôÆ ñÂÆ å» À¹Ã Õ¯ñ¯º B ÇÕ¾ñ¯ F@@ ×ðÅî ÁëÆî ìðÅîç
Ô¯ÂÆÍ ÕÇæå ç¯ôÆ çÆ ôéÅõå î§çð ÇÃ§Ø ê¹¾åð ìÇÚ¾åð ÇÃ§Ø òÅÃÆ ô¶ð×ó·
æÅäÅ ÇÃàÆ â¾ìòÅñÆ Ç÷ñ·Å ÇÃðÃÅ òܯº Ô¯ÂÆÍ ÇÂà åð·» æÅäÅ Ãçð ê¹ÇñÃ
ç¶ Â¶. ÁËÃ. ÁÅÂÆ. îñÕÆå ÇÃ§Ø é¶ ×ôå ç½ðÅé ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ù ð¯Õ Õ¶
åñÅôÆ ñÂÆ å» À¹Ã Õ¯ñ¯º BH@ ×ðÅî ÃîËÕ ìðÅîç Ô¯ÂÆÍ î½ó ê¹ÇñÃ é¶ òÆ
ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ù G ×ðÅî ÃîËÕ Ãî¶å Ç×zøåÅð ÕÆåÅ þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð î½ó
ê¹ÇñÃ ç¶ Â¶. ÁËÃ. ÁÅÂÆ. Õ¹§çé ñÅñ é¶ Çê¿â ع§îä é¶ó¶ ñÅÕÅ
ñ×ÅÇÂÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆÍ ê¹ÇñÃ é¶ ÇÂÕ ô¾ÕÆ ÇòÁÕåÆ ù ð¯Õ À¹Ã çÆ åñÅôÆ
ñÂÆ å» À¹Ã Õ¯ñ¯º G ×ðÅî ÃîËÕ ÇîñÆÍ ÇÂà åð·» î½ó ê¹ÇñÃ é¶ ÔÆ ÇÂÕ
Ô¯ð ÇòÁÕåÆ êòé Õ¹îÅð ê¹¾åð êz¶î Ú§ç ôðîÅ ðŶ ÇÃ§Ø é×ð Ç÷ñ·Å ק×Åé×ð
(ðÅÜÃæÅé) 寺 E ÇÕ¾ñ¯ Ú±ðÅ ê¯Ãå ìðÅîç ÕÆåÅ þÍ ê¹ÇñÃ é¶ ÚÅð¶ ÕÇæå
ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅø îÅîñÅ çðÜ Õð ÇñÁÅ þÍ
ÁçÅñåÆ ÁÔÅå¶ ÓÚ¯º ÕÅð Ú¯ðÆ-ÁäêÛÅå¶ Ú¯ð» é¶ ÃæÅéÕ ÁçÅñåÆ Õ§êñËÕÃ
ÇòÚ¯º ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ çÆ ÕÅð Ú¯ðÆ Õð ñÂÆÍ ê¹Çñà ù Çç¾åÆ ÇôÕÅÇÂå ÇòÚ
ÜÃÕðé ÇÃ§Ø ê¹¾åð ×¹ðçÆê ÇÃ§Ø òÅÃÆ íÅð± Ç÷ñ·Å î¹ÕåÃð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ
À¹Ô ÁÅêä¶ Õ§î è§ç¶ ñÂÆ ìÇá§âÅ ÁçÅñå ÇòÚ ÁÅêäÆ ÕÅð é§ìð âÆ. ÁËñ.
@C ÃÆ Õ¶ ACHD å¶ ÃòÅð Ô¯ Õ¶ ÁÅÇÂÁÅ ÃÆÍ À¹Ã é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÁÅêäÆ
ÕÅð ù ÁçÅñåÆ Õ§êñËÕà ÇòÚ ÖóÅ ÕÆåÅ ÃÆÍ ÇÜæ¶ ÁäêÛÅå¶ Ú¯ð ÕÅð ù
Ú¯ðÆ ÕðÕ¶ ñË ×Â¶Í Õ¯åòÅñÆ ê¹ÇñÃ é¶ ÁäêÛÅå¶ Ú¯ð» ÇÖñÅø Ú¯ðÆ çÅ
îÅîñÅ çðÜ ÕðÕ¶ À¹é·» çÆ íÅñ ô¹ð± Õð Çç¾åÆ þÍ
ï±éÆÁé ò¾ñ¯º Çê¿â» ÓÚ ÇÂÕÅÂÆÁ» ÕÅÇÂî
åñò§âÆ ÃÅì¯, AC
îÅðÚ (Ü. Ã. ðÅÔÆ)- íÅðåÆ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé (âÕ½çÅ) çÆ îÆÇà§× ìñÅÕ
êzèÅé ÁÜËì ÇÃ§Ø ñ¶ñ¶òÅñÅ çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆÍ îÆÇà§× ÇòÚ ï±éÆÁé
çÆÁ» Çê¿â» Á§çðñÆÁ» ÇÂÕÅÂÆÁ» ÕÅÇÂî ÕÆåÆÁ» ×ÂÆÁ»Í Çê¿â ñ¶ñ¶òÅñÅ
ÇòÚ Ã: ñÛîä ÇÃ§Ø êzèÅé, é¾æÅ ÇÃ§Ø Üéðñ ÃÕ¾åð, ×¹ðî¶ñ ÇÃ§Ø ÃÔÅÇÂÕ
ÃÕ¾åð, ÁÜËì ÇÃ§Ø ÖÜÅéÚÆ Áå¶ îÇÔ§çð ÇÃ§Ø îÆå êzèÅé üä¶ ×Â¶Í Çê¿â
îÅÔÆé§×ñ çÆ ÇÂÕÅÂÆ ÇòÚ ×¯ðÅ ÇÃ§Ø ÇÂÕÅÂÆ êzèÅé, Ô¶îðÅÜ Üéðñ
ÃÕ¾åð, ×îç±ð ÇÃ§Ø ÖÜÅéÚÆ, é§ç ÇÃ§Ø îÆå êzèÅé, ÔðÇçÁÅñ ÇçØ
ÃÔÅÇÂÕ ÃÕ¾åð ÁÔ¹ç¶çÅð üä¶ ×Â¶Í Çê¿â ñ¶ñ¶ÁÅäÅ çÆ ÇÂÕÅÂÆ ÇòÚ ÃÅè±
ÇÃ§Ø êzèÅé, ìñÕ½ð ÇÃ§Ø Üéðñ ÃÕ¾åð, Á§ÇîzåêÅñ ÖÜÅéÚÆ, ì±àÅ Üæ¶çÅð
îÆå êzèÅé, ìñòÆð ÇÃ§Ø ÃÔÅÇÂÕ ÃÕ¾åð, ì§ÃÅ ÇÃ§Ø ÃÕ¾åð ÁÔ¹ç¶çÅð üä¶
×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ îÇÔ§çð ÇÃ§Ø Õ¯àíÅðÅ Áå¶ ×¹ðî¶ñ ÇÃ§Ø òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ |
CG å¯ñ¶ Ã¯é¶ Ãî¶å Ú¯ð ÕÅì±
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (ë¾å¶òÅñÆÁÅ)-ÃæÅÇéÕ ôÇÔðÆ ê¹ÇñÃ é¶ Ú¯ð» ç¶ Ç¾Õ
Ç×ð¯Ô ù ÕÅì± ÕðÕ¶ À¹é·» Õ¯ñ¯º Ú¯ðÆ ÕÆåÅ Ç×ÁŠïéÅ Áå¶ î¹ìÅÂÆñ
ë¯é ìðÅîç ÕÆå¶ ÔéÍ ÇÂà Ãì§èÆ ÜÅäÕÅðÆ Çç§ÇçÁ» æÅäÅ î¹ÖÆ Ã¹ñ¾Öä
ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ã§àÆ ôðîÅ À¹ðø î¯àÅ òÅÃÆ òÅðâ é§ìð AI îÅéÃÅ,
ÔðçÆê ÇÃ§Ø Çé§ì± òÅÃÆ åðñ¯Õ ÇÃ§Ø ÁËî. ÃÆ. òÅñÆ ×ñÆ îÅéÃÅ é¶ ÇêÛñ¶
Ççéƺ ì¹ãñÅâŠ寺 CG å¯ñ¶ ïéÅ Ú¯ðÆ ÕÆåÅ ÃÆ Áå¶ Ã§çÆê Õ¹îÅð ÇéÀ±ñÅ
òÅðâ é§ìð AG îÅéÃÅ é¶ ÇÂà ù ÇòÕòÅÀ¹ä ÓÚ î¾çç ÕÆåÆ ÃÆÍ À¹é·»
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Õå Ú¯ð» Õ¯ñ¯º B î¯ìÅÂÆñ Áå¶ A@Ô÷Åð ð¹ê¶ ÕËô òÆ
ìðÅîç ÕÆåÅ Ç×ÁÅ þÍ À¹Õå ÇÖñÅø èÅðÅ DEG, CH@, DAA åÇÔå êðÚÅ çðÜ
ÕðÕ¶ îÅäï¯× ÁçÅñå Õ¯ñ¯º ÇÂ¾Õ Ççé» ê¹Çñà Çðî»â ñË ÇñÁÅ þÍ
Çî¾àÆ çÅ å¶ñ ìñËÕ ÓÚ ò¶ÚçÅ ÇâêÈ Ô¯ñâð Çê¿â òÅÃÆÁ» ò¼ñ¯º ÕÅì±
îÇÔðÅÜ, AC îÅðÚ (ùÖêÅñ îÇÔðÅÜ)-ÃæÅéÕ Çê¿â ÇòÖ¶ âÆê± Ô¯ñâð çÜÆò
Õ¹îÅð ù À¹Ã Ã Çê¿â òÅÃÆÁ» é¶ çì¯Ú ÇñÁÅ Ü篺 B@@ ñÆàð Çî¾àÆ ç¶
å¶ñ ù Ü×ÃÆð ÇÃ§Ø ù ìñËÕ ÇòÚ ò¶Ú ÇðÔÅ ÃÆÍ êåÅ ñ¾Ç×ÁÅ þ ÇÕ À¹Õå
âÆê± Ô¯ñâð íÅðÆ îÅåðÅ ÇòÚ Çî¾àÆ ç¶ å¶ñ çÆ ìñËÕ ÕðçÅ ÃÆ, 寺 Çê¿â
òÅÃÆ ÕÅøÆ ç¹ÖÆ ÃéÍ Çê¿â òÅÃÆ òÆ î½Õ¶ çÆ åñÅô ÇòÚ Á¾Ü ùíÅ A@ òܶ
Ü×ÃÆð ÇÃ§Ø À¹Õå Çâ¾ê± Ô¯ñâð 寺 Çî¾àÆ ç¶ å¶ñ çÅ íÇðÁÅ âð§î
àðËÕàð å¶ ñ¾ç Õ¶ Çâ¾ê± 寺 å¹ðé ñ¾Ç×ÁÅ ÃÆ å» î½Õ¶ Óå¶ À¹Ã ù Çê¿â
ç¶ êòéçÆê ÇÃ§Ø ê¾êÆ, ê¿ÚÅÇÂå î˺ìð ÇÃîðÜÆå ÇçØ, ðÅÜ ÇçØ, Çî¾á±
ÇçØ, çÅðÅ ÇçØ, ×¹ðÚðé ÇÃ§Ø å¶ ÃÅìÕÅ ê¿Ú ð¹ñç± ÇÃ§Ø ÁÅÇç Ãî¶å
Áé¶Õ» ñ¯Õ» é¶ Ø¶ð ÇñÁÅ å¶ ÇÂà çÆ Ã±ÚéÅ æÅäÅ ë±ñ ù Çç¾åÆ ×ÂÆÍ
À¹êð§å ê¹Çñà êÅðàÆ é¶ î½Õ¶ Óå¶ êÔ¹§Ú Õ¶ çÜÆò Õ¹îÅð Çâ¾ê± îÅñÕ,
Ü×ÃÆð ÇÃ§Ø å¶ À¹Ã ç¶ ÃÅæÆ ù àðËÕàð Ãî¶å Ç×zøåÅð Õð ÇñÁÅÍ ÇÂà õìð
Ãì§èÆ À¹Õå ÇòíÅ× Áå¶ æÅäÅ ë±ñ éÅñ òÅð-òÅð çêðÕ Õðé Óå¶ òÆ Ã§êðÕ
éÔƺ Ô¯ÇÂÁÅÍ
ð¯ñ é§ìð éÅ Çîñä
ÕÅðé ÇòÇçÁÅðæÆ å¶ îÅê¶ êz¶ôÅé
íÆÖÆ, AC îÅðÚ
(ê¾åð êz¶ðÕ)-úêé ðÅÔƺ çÃòƺ çÆ êzÆÇÖÁÅ ç¶ä òÅñ¶ ÇòÇçÁÅðæÆ Áå¶
À¹é·» ç¶ îÅê¶ ÕÅëÆ êz¶ôÅé ÔéÍ ÇÂé·» ÇòÇçÁÅðæÆÁ» Áå¶ À¹é·» ç¶
îÅÇêÁ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ê¿ÜÅì ÃÕ±ñ ÇþÇÖÁÅ ì¯ðâ é¶ êËö ÇÂվᶠÕðé
ñÂÆ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» éÅñ ÇÂ¾Õ ìÔ¹å ò¾âÅ è¯ÖÅ ÕÆåÅ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ
ëÅðî íðé Ã ܯ ôðå» êzÅÃêËÕà ÓÚ ÇñÖÆÁ» Ô¯ÂÆÁ» Ãé, À¹é·» Áé¹ÃÅð
À¹é·» é¶ ëÅðî íð¶ Ãé êz§å± Ô¹ä êzÆÇÖÁÅ é¶ó¶ Ô¯ä ÕÅðé À¹îð ç¶ Ãì±å
ñÂÆ À¹é·» 寺 çÃåÅò¶Ü î§×¶ ÜÅ ðÔ¶ Ôé, ܯ ÃðÅÃð ×ñå ÔéÍ Ôð ð¯÷
ÇòÇçÁÅðæÆ Áå¶ À¹é·» ç¶ îÅê¶ Ú§âÆ×ó· ÇòÖ¶ çøåð ç¶ Ú¾Õð Õ¾ã ðÔ¶ Ôé
Ü篺 ÇÕ ÇÂà Çò¾Ú ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÅ Õ¯ÂÆ Õñð éÔƺ ì¯ðâ ò¾ñ¯º ÜÅäì¹Þ
Õ¶ ÇÂÔ ôðå ð¾ÖÆ ×ÂÆ þ ÇÜà éÅñ ê±ð¶ ê¿ÜÅì Çò¾Ú BE@@ ÇòÇçÁÅðæÆÁ»
çÅ íÇò¾Ö Öåð¶ Çò¾Ú þÍ êzÆÇÖÁÅ ô¹ð± Ô¯ä ÓÚ ÔÆ Õ¹Þ Ççé ìÅÕÆ ÔéÍ
îÅÇêÁ» çÆ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð 寺 ê¹ð÷¯ð î§× þ ÇÕ Õ¯ÂÆ éÅ Õ¯ÂÆ ðÅÔ Õ¾ãÕ¶
ð¯ñ é§ìð ÜÅðÆ ÕÆå¶ ÜÅä å» ÇÕ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÅ íÇò¾Ö ìÚ ÃÕ¶Í
À°âä çÃå¶ ò¼ñ¯º êÌÆÇÖÁÅ Õ¶ºçð» çÆ Ü»Ú
ܯ×Å, AC îÅðÚ
(ðÇð³çð ÁÕñÆÁÅ)-ê³ÜÅì ÃÕ±ñ ÇüÇÖÁÅ ì¯ðâ ò¼ñ¯º ×Çáå Çòô¶ô À°âä
çÃå¶ çÆ àÆî ò¼ñ¯º Á¼Ü îñÕÆå ÇÃ³Ø îÅé çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á Ãò¶ð ç¶ ÃËôé
ç½ðÅé Á¼áòƺ ÜîÅå çÆ êÌÆÇÖÁÅ Çò¼Ú ÃðÕÅðÆ ÔÅÂÆ ÃÕ±ñ ðó·, ÃðÕÅðÆ
ÃËÕ³âðÆ ÃÕ±ñ ÁÕñÆÁÅ Áå¶ ÃðÕÅðÆ ÃËÕ³âðÆ ÃÕ±ñ À°¼íÅ-ì°ðÜ Çã¼ñò»
ÇòÖ¶ Ú¼ñ ðÔ¶ êÌÆÇÖÁÅ Õ¶ºçð» çÅ ç½ðÅ ÕÆåÅÍ Ã: îÅé é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ À°¼íÅ-ì°ðÜ
Çã¼ñò» Õ¶ºçð Çò¼Ú êÌì³è Çã¼ñ¶ Ãé Áå¶ Õ¶ºçð Õ³àð¯ñð é¶ àÆî
dzÚÅðÜ éÅñ òÆ ìçÃñ±ÕÆ ÕÆåÆ Áå¶ Õ¶ºçð Çò¼Ú Ô¼ñ ÕÆå¶ êÌôé ê¼åð»
çÆÁ» ë¯à¯-Ãà¶à ÕÅêÆÁ» ì¼ÇÚÁ» ù ò³âÆÁ» ÜÅ ðÔÆÁ» ÃéÍ À°é·» ç¼ÇÃÁÅ
ÇÕ ÇÂà óì³èÆ Ç÷ñ·Å ÇüÇÖÁÅ ÁëÃð (ÃËÕ³âðÆ) îÅéÃÅ ù ñÇÚå Õð
Çç¼åÅ Ç×ÁÅ ÔË Áå¶ Ãî°¼ÚÆ Çðê¯ðà Ãîð¼æ ÁÇèÕÅðÆÁ» å¼Õ òÆ ê°ÜçÆ Õð
Çç¼åÆ ÜÅò¶×ÆÍ ÇÂà óì³èÆ Ü篺 Ç÷ñ·Å ÇüÇÖÁÅ ÁëÃð (ÃËÕ³âðÆ) îÅéÃÅ
îËâî ÔðÕòñÜÆå Õ½ð éÅñ ×¼ñ ÕÆåÆ ×ÂÆ å» À°é·» ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ À°íÅ-ì°ðÜ
Çã¼ñò» êÌÆÇÖÁÅ Õ¶ºçð Çò¼Ú ÇéðÆÖä ÕðÕ¶ ÇÂ¼Õ ÇòÇçÁÅðæÆ À°êð éÕñ çÅ
նà ìäÅ Çç¼åÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ ÇÂ¼Õ Çé×ðÅé ù åìçÆñ ÕðÕ¶
êÌÆÇÖÁÅ Õ³àð¯ñð ù ÇâÀ±àÆ å¯º ÇðñÆò ÕðÕ¶ éò» Õ³àð¯ñð ñ×Å Çç¼åÅ
Ç×ÁÅ ÔËÍ
â¼ìòÅñÆ êÌ˵Ã
Õ¼ñì çÆ éòƺ ÕÅðÜÕÅðéÆ çÅ ×áé
â¼ìòÅñÆ, AC îÅðÚ (ê¼åð ê¶ÌðÕ)-â¼ìòÅñÆ êÌËà Õñ¼ì ç¶ éò Çéï°Õå
êÌèÅé òÅÃç¶ò îÇÔåÅ é¶ ÃÅñ B@A@-AA ñÂÆ êÌËà Õñ¼ì çÆ éòƺ ÕÅðÜÕðéÆ
çÅ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÔËÍ ÇÜà Çò¼Ú ÃÆéÆÁð îÆå êÌèÅé çÆ Ç÷³î¶òÅðÆ ÇÂÕìÅñ
ÇÃ³Ø ô»å ù ýºêÆ ×ÂÆ ÔËÍ Ü篺 ÇÕ ðÅÜÆò ׯÇÂñ ù îÆå êÌèÅé Áå¶
ðÅÜÆò òâ¶ðÅ ù Üéðñ ÃÕ¼åð Çéï°Õå ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ êòé
Õ½ÇôÕ ù ÃÇÔ-ÃÕ¼åð Áå¶ î°éÆô ×ð¯òð ù Ö÷ÅéÚÆ Çéï°Õå ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ
êÌËà Õñ¼ì çÆ Áé°ôÅôé Õî¶àÆ ÇòÚ ëÇåÔ ÇÃ³Ø ÁÅ÷Åç, ÜËî°éÆ ×¯ÇÂñ,
ÇòÜË òâ¶ðÅ Áå¶ îÔÅòÆð ÃÔÅðä ù ôÅîñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ ì÷°ð× ê¼åðÕÅð
âÅ: ÁËÚ. ÁËÃ. úÃòÅñ, âÅ: ðÅÜ Õê±ð Áå¶ ÁËé.ÁËà .ì¯Ã ù ÃðêÌÃå
ìäÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÔËÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ îÇÔåÅ é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ Û¶åƺ ÔÆ
ê¼åðÕÅð» çÅ ÇÂÕ Ãî±Ô ÁàÅðÆ ÃðÔ¼ç Áå¶ Á³ÇîÌåÃð ÇòÚ ÔÇðî³çð ÃÅÇÔì
Áå¶ ç°ðÇ×ÁÅäÅ î³çð ç¶ çðôé» ñÂÆ ÜÅò¶×ÅÍ
ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ Ú¶ÁðîËé ù ÕÅñ¶ ާⶠÇòÖŶ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Çþè±)- ܹÁÅǧà ë¯ðî ç¶ Ã¾ç¶ Óå¶
×¹ð± éÅéÕ ç¶ò æðîñ êñ»à çÆÁ» Çå§é Üæ¶ì§çÆÁ» é¶ Á¾Ü ÇÂæ¶ ê¹¾Ü¶
ê¿ÜÅì ðÅÜ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ Ú¶ÁðîËé Ã: ÁËÚ. ÁËÃ. ìðÅó çÅ ÕÅñ¶ Þ§ÇâÁ»
éÅñ ÃòÅ×å ÕÆåÅÍ ÇìÜñÆ ÕÅî¶ î§× Õð ðÔ¶ Ãé ÇÕ Ü¹ÁÅǧà ë¯ðî éÅñ
ԯ¶ ÃîÞ½å¶ ù ǧé-Çì§é ñÅ×± ÕÆåÅ ÜÅò¶Í ë¯ðî ç¶ ÁÅ×±Á» ìñÜÆå
ÇÃ§Ø ìðÅó, ×¹ðéÅî ÇÃ§Ø ÇÖÁÅñÆòÅñÅ, éËì ÇçØ, ìÅì± ÇÃ§Ø ð¯îÅäÅ,
ÁîðÜÆå ÇçØ, êzÕÅô ÇçØ, ùÖç¶ò ÇçØ, éËì ÇÃ§Ø é¶ ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ Ú¶ÁðîËé
ܹÁÅǧà ë¯ðî éÅñ ԯ¶ ÃîÞ½å¶ ù ñÅ×± Õðé 寺 í¾Ü ÇðÔÅ þÍ
ÃóÕ ÔÅçö ÓÚ î¯àð ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ÷õîÆ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-Á¾Ü Ãò¶ð¶ åñò§âÆ ÃÅì¯ ð¯â Óå¶
êËºç¶ Çê¿â Õ¯àôîÆð é÷çÆÕ ÇÂÕ ÁäêÛÅåÆ ÕÅð çÆ à¾Õð éÅñ î¯àðÃÅÂÆÕñ
ÃòÅð ÇòÁÕåÆ ÷õîÆ Ô¯ Ç×ÁÅ ÇÜà çÅ êåÅ Ú¾ñÇçÁ» ÔÆ ôÔÆç ÕðåÅð ÇçØ
ÃðÅíÅ Õñ¾ì Õ¯àôîÆð ç¶ êzèÅé ùÖî§çð ÇÃ§Ø å¶ ÜÃòÆð ÇÃ§Ø î½Õ¶ Óå¶
Á˺ì±ñ˺à ñË Õ¶ êÔ¹§Ú¶ Áå¶ ÷õîÆ ù ü¾ÕÕ¶ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ìÇá§âÅ
êÔ¹§ÚÅÇÂÁÅÍ ÷õîÆ é¾æÅ ÇÃ§Ø (E@) ê¹¾åð ÃÅè± ÇÃ§Ø òÅÃÆ Õ¯áÅ ×¹ð±
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ÁÅêä¶ ÔÆð¯ Ô»âÅ î¯àðÃÅÂÆÕñ é§ìð êÆ. ìÆ. @C ï±-EDGC
Óå¶ ÃòÅð Ô¯ åñò§âÆ ÃÅì¯ å¯º ìÇá§âÅ ò¾ñ ÁÅ ÇðÔÅ ÃÆ ÇÕ ÇÜÀ¹º ÔÆ
À¹Ô Õ¯àôîÆð é÷çÆÕ ñ¾×¶ êËàð½ñ ê¿ê Õ¯ñ ê¹¾ÇÜÁÅ å» À¹Ã ù å¶÷ ðøåÅð
ÁäêÛÅåÆ ÕÅð é¶ ë¶à îÅðÕ¶ ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ
èðéÅ Û¶ò¶º Ççé ÓÚ ôÅÇîñ
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-î÷ç±ð î¹ÕåÆ î¯ðÚÅ ê¿ÜÅì ò¾ñ¯º êñÅà» Áå¶
î÷ç±ð» çÆÁ» ÁÇÔî î§×» ù ñË Õ¶ ñÅÇÂÁÅ èðéÅ Á¾Ü Û¶ò¶º Ççé ÓÚ ôÅÇîñ
Ô¯ Ç×ÁÅÍ Üæ¶ì§çÆ ç¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø ÔÆð¶òÅñÅ, ×¹ðöòÕ
ÇÃ§Ø îÅé é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Üæ¶ì§çÆ î÷ç±ð î¹ÕåÆ î¯ðÚÅ î÷ç±ð» çÆÁ»
ò¾Ö-ò¾Ö î§×» Áå¶ îÅé ÃéîÅé çÆ ìÔÅñÆ ñÂÆ Ã§Øðô Õð ðÔÆ þÍ èðé¶
Çò¾Ú ×¹ðÇç¾å ÇÃ§Ø àÅÔñÆÁ», ì¾ñî ÇÃ§Ø ãËêÂÆ, í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø èðé¶ Óå¶
ìËá¶Í
ÃóÕ ÔÅçö ÓÚ î¯àð ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ÷õîÆ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-Á¾Ü Ãò¶ð¶ åñò§âÆ ÃÅì¯ ð¯â Óå¶
êËºç¶ Çê¿â Õ¯àôîÆð é÷çÆÕ ÇÂÕ ÁäêÛÅåÆ ÕÅð çÆ à¾Õð éÅñ î¯àðÃÅÂÆÕñ
ÃòÅð ÇòÁÕåÆ ÷õîÆ Ô¯ Ç×ÁÅ ÇÜà çÅ êåÅ Ú¾ñÇçÁ» ÔÆ ôÔÆç ÕðåÅð ÇçØ
ÃðÅíÅ Õñ¾ì Õ¯àôîÆð ç¶ êzèÅé ùÖî§çð ÇÃ§Ø å¶ ÜÃòÆð ÇÃ§Ø î½Õ¶ Óå¶
Á˺ì±ñ˺à ñË Õ¶ êÔ¹§Ú¶ Áå¶ ÷õîÆ ù ü¾ÕÕ¶ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ìÇá§âÅ
êÔ¹§ÚÅÇÂÁÅÍ ÷õîÆ é¾æÅ ÇÃ§Ø (E@) ê¹¾åð ÃÅè± ÇÃ§Ø òÅÃÆ Õ¯áÅ ×¹ð±
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ÁÅêä¶ ÔÆð¯ Ô»âÅ î¯àðÃÅÂÆÕñ é§ìð êÆ. ìÆ. @C ï±-EDGC
Óå¶ ÃòÅð Ô¯ åñò§âÆ ÃÅì¯ å¯º ìÇá§âÅ ò¾ñ ÁÅ ÇðÔÅ ÃÆ ÇÕ ÇÜÀ¹º ÔÆ
À¹Ô Õ¯àôîÆð é÷çÆÕ ñ¾×¶ êËàð½ñ ê¿ê Õ¯ñ ê¹¾ÇÜÁÅ å» À¹Ã ù å¶÷ ðøåÅð
ÁäêÛÅåÆ ÕÅð é¶ ë¶à îÅðÕ¶ ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ
èðéÅ Û¶ò¶º Ççé ÓÚ ôÅÇîñ
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-î÷ç±ð î¹ÕåÆ î¯ðÚÅ ê¿ÜÅì ò¾ñ¯º êñÅà» Áå¶
î÷ç±ð» çÆÁ» ÁÇÔî î§×» ù ñË Õ¶ ñÅÇÂÁÅ èðéÅ Á¾Ü Û¶ò¶º Ççé ÓÚ ôÅÇîñ
Ô¯ Ç×ÁÅÍ Üæ¶ì§çÆ ç¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé ùÖÇò§çð ÇÃ§Ø ÔÆð¶òÅñÅ, ×¹ðöòÕ
ÇÃ§Ø îÅé é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Üæ¶ì§çÆ î÷ç±ð î¹ÕåÆ î¯ðÚÅ î÷ç±ð» çÆÁ»
ò¾Ö-ò¾Ö î§×» Áå¶ îÅé ÃéîÅé çÆ ìÔÅñÆ ñÂÆ Ã§Øðô Õð ðÔÆ þÍ èðé¶
Çò¾Ú ×¹ðÇç¾å ÇÃ§Ø àÅÔñÆÁ», ì¾ñî ÇÃ§Ø ãËêÂÆ, í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø èðé¶ Óå¶
ìËá¶Í
ÃóÕ ÔÅçÇÃÁ» ÓÚ Çå§é Á½ðå» Ãî¶å F ÷õîÆ
ìÇá§âÅ/ç×å î§âÆ, AC îÅðÚ (×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Çþè±/ð¹Çê¿çðÜÆå ÇÿØ)-Á¾Ü
ìÇá§âÅ-â¾ìòÅñÆ ð¯â Óå¶ Ô¯Â¶ Çå§é ò¾Ö-ò¾Ö ÃóÕ ÔÅçÇÃÁ» ÇòÚ Çå§é
Á½ðå» Ãî¶å F ÇòÁÕåÆ ÷õîÆ Ô¯ ×Â¶Í êzÅêå ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð
ìÇá§âÅ-â¾ìòÅñÆ ð¯â Óå¶ Ç§ÜÆéÆÁð ÕÅñÜ Õ¯ñ ÇÂÕ ÜÆê ì¶ÕÅì± Ô¯ Õ¶
îÕÅé çÆ Õ§è éÅñ ÜÅ àÕðÅÂÆ, ÇÜà ÕÅðé ÜÆê ÇòÚ ÃòÅð ðÅî Ú§çð ê¹¾åð
ׯÇì§ç ðÅî (E@) À¹Ã çÆ êåéÆ Úî¶ñÆ (C@), êzÆå Õ½ð êåéÆ ñÅñ Ú§ç
(BB), ñÛîÆ Õ½ð (C@) êåéÆ Ü×çÆô ðÅî òÅÃÆ ÇìܱòÅñÅ ÔÇðÁÅäÅ ÷õîÆ Ô¯
×Â¶Í Çê¿â ç×å é¶ó¶ î¯àðÃÅÂÆÕñ Áå¶ ÁÅñ௠ÕÅð çÆ à¾Õð ÓÚ î¯àð
ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ÷õîÆ Ô¯ Ç×ÁÅÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ÇÂÕ ÇòÁÕåÆ ÁÅêä¶
î¯àðÃÅÂÆÕñ ÁËÚ. ÁÅð. BD ÁËÚ BEBG Óå¶ ÃòÅð Ô¯ Õ¶ ÇðøÅÇÂéðÆ å¯º
ÁÅêä¶ Çê¿â ê¾ÕÅ Õñ» ÜÅ ÇðÔÅ ÃÆ ÇÕ ÁÚÅéÕ â¾ìòÅñÆ ò¾ñ ÜÅ ðÔÆ Áñà¯
ÕÅð é§ìð êÆ. ìÆ. @C àÆ CF@G éÅñ àÕðÅ Õ¶ ÷õîÆ Ô¯ Ç×ÁÅ, ÇÜà çÆ
ôéÅõå éÇקçð ðÅî ê¹¾åð ÁîðéÅæ òÅÃÆ ê¾ÕÅ Õñ» òܯº Ô¯ÂÆÍ ÇÂà åð·»
ç×å Õ˺ÚÆÁ» À¹µêð ÇÂÕ Ô¯ð î¯àðÃÅÂÆÕñ ÃòÅð çÆ ÕÅð éÅñ à¾Õð Ô¯ ×ÂÆÍ
î¯àðÃÅÂÆÕñ ÚÅñÕ çÆÁ» ñ¾å» ๾à ×ÂÆÁ»Í ÷õîÆ çÆ ôéÅõå ê¾ê± ê¹¾åð
Ôðì§Ã ÇÃ§Ø òÅÃÆ ×ÇÔðÆ ì¹¾àð òܯº Ô¯ÂÆÍ ÇÂé·» ÃÅð¶ ÷õîÆÁ» ù ç×å
ÃÔÅðŠçÃæŠç×å Õ˺ÚÆÁ» ç¶ òðÕð» êÅñÆ ÇÃ§Ø îÃÅéÅ, ÇÂÕìÅñ ÇçØ
Áå¶ ð¾Üå ÇÃ§Ø é¶ ÇÂñÅÜ ñÂÆ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ìÇá§âÅ ÇòÖ¶ çÅÖñ
ÕðòÅÇÂÁÅÍ
éôÆñÆÁ» çòÅÂÆÁ» ò¶Úç¶ ÁÅð. ÁËî. êÆ. âÅÕàð Ãî¶å Çå§é ÕÅì±
î½ó î§âÆ, AC îÅðÚ (×¹ðÜÆå ÕîÅñ±)- éôÆñÆÁ» çòÅÂÆÁ» ç¶ ÕÅð¯ìÅð Õðé
òÅñ¶ âÅ: ìñÜÆå ÇÃ§Ø ù ê¹Çñà æÅäÅ î½ó ç¶ Â¶. ÁËÃ. ÁÅÂÆ. éÇð§çð
ÇÃ§Ø çÆ êÅðàÆ é¶ ÕÅì± ÕðÕ¶ À¹Ã Õ¯ñ¯º BC, HE@ éôÆñÆÁ» ׯñÆÁ» å¶
ÕËêññ ìðÅîç ÕÆå¶Í ê¹ÇñÃ é¶ âÅÕàð ÇÖñÅø DB@ ÁÅÂÆ. êÆ. ÃÆ. å¶ AE
ǧâÆÁé îËâÆÕñ ÁËÕà åÇÔå îÅîñÅ çðÜ Õð ÇñÁÅ þÍ ê¹Çñà ù ìñÜÆå ÇçØ
ê¹¾åð îÇÔ§çð ÇÃ§Ø òÅÃÆ Õ¹¾åÆòÅñ ÇÖñÅø î¹ÖòðÆ ÇîñÆ ÃÆ ÇÕ À¹Ô Çê¿â
Á§çð îðÆÜ» çÅ ÇÂñÅÜ Õðé çÆ ÁÅó· Ô¶á éôÆñÆÁ» çòÅÂÆÁ» çŠׯðÖ è§çÅ
ÕðçÅ ÁÅ ÇðÔÅ þÍ Üç ÇÕ ÇÂÕ Ô¯ð îÅîñ¶ ÓÚ ×¹ðçÆê ÇÃ§Ø ê¹¾åð Çî§á±
ÇÃ§Ø òÅÃÆ åñò§âÆ ÃÅì¯ Õ¯ñ¯º E@ ÃÆôÆÁ» ðËÃÕÅø Áå¶ AD@@ éô¶ çÆÁ»
ׯñÆÁ» À¹Ã òÕå ëó·ÆÁ», Üç À¹Ô Çê¿â ì¹ðÜ îÅéÃÅ Á§çð ò¶Úä ñÂÆ ÁÅ
ÇðÔÅ ÃÆÍ Üç Çê¿â Á§çð òÇó·ÁÅ å» î½Õ¶ Óå¶ ê¹ÇñÃ é¶ çì¯Ú ÇñÁÅ ÇÜÃ
ÇÖñÅø íÅðåÆ ç§âòÅñÆ BB, FA, HE ÁËé. âÆ. êÆ. ÁËÕà åÇÔå î¹Õ¾çîÅ
çðÜ ÕðÕ¶ ÃÅð¶ ç¯ôÆÁ» ù ܶñ· í¶Ü Çç¾åÅ þÍ
ÃóÕ ÔÅçö ÓÚ é½ÜòÅé çÆ î½å
â¼ìòÅñÆ, AC îÅðÚ (ÇÂÕìÅñ ÇÃ³Ø ô»å)-é¶óñ¶ Çê³â ׯðÆòÅñÅ ç¶ é÷çÆÕ
ÇÂÕ î¯àðÃÅÂÆÕñ Áå¶ ÕÅð çÆ ÁÅÔîä¶ -ÃÅÔîä¶ Ô¯ÂÆ à¼Õð ÇòÚ ÇÂÕ
é½ÜòÅé çÆ î½å Ô¯ ×ÂÆ Ü篺 ÇÕ ÇÂÕ ×³íÆð ð±ê ÇòÚ ÷ÖîÆ Ô¯ Ç×ÁÅÍ ÇÜÃ
ù ÇÂñÅÜ ñÂÆ ÃæÅéÕ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ ÇòÚ ÇñÁ»çÅ Ç×ÁÅÍ À°Ã ù î°¼ãñ¶
ÇÂñÅÜ À°êð³å ÇÃðÃÅ ðËëð Õð Çç¼åÅÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé°ÃÅð À°êî³âñ ç¶ Çê³â
ð¼åÅÖ¶óÅ ÇéòÅÃÆ ðÅÜÅ ðÅî ê°¼åð î°éôÆ ðÅî ÁÅêä¶ î¯àð ÃÅÂÆÕñ Óå¶
ÁÅêä¶ AD ÃÅñÅ ñóÕ¶ ÁÇéñ ç¶ éÅñ Çì¼Ü±òÅñÆ å¯º Çê³â ð¼åÅÖ¶óÅ ÁÅ
ÇðÔÅ ÃÆ ÇÕ Çê³â ׯðÆòÅñÅ ò¼ñ¯º å¶÷ ðøåÅð éÅñ ÁÅ ðÔÆ ÕÅð éÅñ À°é·»
çÆ ÷¯ðçÅð à¼Õð Ô¯ ×ÂÆ ÇÜà ÕÅðé ç¯ò¶º Çêú ê°¼åð ׳íÆð ð±ê ÇòÚ ÷ÖîÆ
Ô¯ ×Â¶Í Çê³â ç¶ ñ¯Õ ç°ðØàéÅ òÅñÆ Ü×·Å Óå¶ êÔ°³Ú¶ Áå¶ ÷ÖîÆ Çêú-ê°¼åð
ù ÇÂñÅÜ ñÂÆ ÃæÅéÕ ÇÃòñ ÔÃêåÅñ êÔ°³ÚÅÇÂÁÅ ÇÜ¼æ¶ âÅÕàð» é¶ AD ÃÅñÅ
ÁÇéñ Õ°îÅð ù ÇîÌåÕ ÁËñÅé Çç¼åÅ Áå¶ À°Ã ç¶ ÇêåÅ çÆ ×³íÆð ÔÅñå ù
ç¶Öç¶ Ô¯Â¶ À°Ã ù ÇÃðÃÅ ðËëð Õð Çç¼åÅÍ
ÁçÅñå éÅñ è¯ÖÅèóÆ Õðé òÅÇñÁ» ÇÖñÅø î¹Õ¾çîÅ çðÜ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (ÁÜÆå êzåÆÇéè)-îÅäï¯× ÁçÅñå è¯ÖÅèóÆ Õðé ç¶ ç¯ô
Ô¶á ìÇá§âÅ ê¹ÇñÃ é¶ ÇÂÕ Á½ðå Ãî¶å ÚÅð ÇòÁÕåÆÁ» ÇÖñÅø î¹Õ¾çîÅ çðÜ
ÕÆåÅ þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð çñÇò§çð Õ½ð êåéÆ Ãòð×Æ ÕðéËñ ÇÃ§Ø ÇÖñÅø
Õ¯åòÅñÆ ê¹ÇñÃ é¶ ÕÅëÆ Ãî» êÇÔñ» ò¾Ö-ò¾Ö èðÅò» ÁèÆé î¹Õ¾çîÅ çðÜ
ÕÆåÅ ÃÆÍ ÁÇéñ Õ¹îÅð ê¹¾åð Ú§Úé ðÅî Áå¶ í×òÅé çÅà 깾åð ÇêÁÅð¶
ðÅî òÅÃÆ éòƺ ìÃåÆ ìÇá§âÅ é¶ À¹Õå Á½ðå çÆ ÁçÅñå ÇòÚ ÜîÅéå Çç¾åÆ
ÃÆÍ ÜîÅéå ñËä 寺 ìÅÁç À¹Õå Á½ðå çñÇò§çð Õ½ð î¹ó ÁçÅñå Á¾×¶ ê¶ô
éÔƺ Ô¯ÂÆÍ ÁçÅñå é¶ çñÇò§çð Õ½ð ç¶ Ã§îé Áå¶ öËð ÜîÅéåÆ òÅð§à
ÜÅðÆ ÕÆå¶Í Ü篺 ê¹Çñà À¹Ã ù Ç×zøåÅð Õðé ñÂÆ ÁçÅñå ÇòÚ ç¾Ã¶ êå¶
Óå¶ ×ÂÆ å» À¹Ô ×ñå ÇéÕÇñÁÅÍ ê¹Çñà ñåð» Áé¹ÃÅð À¹Õå ÇòÁÕåÆÁ» é¶
ÇîñÆí¹×å ÕðÕ¶ ëðÜÆ êåÅ ç¾Ã Õ¶ ÁçÅñå ù ×¹§îðÅÔ ÕðÇçÁ» ÜîÅéå ÕðòÅ
ñÂÆÍ ÇÂÔ îÅîñÅ ÇèÁÅé ÇòÚ ÁÅÀ¹ä Óå¶ òèÆÕ ÚÆë ܹâÆÃÆÁñ îËÇÜÃàð¶à
ìÇá§âÅ é¶ À¹Õå ÇòÁÕåÆÁ» ÇÖñÅø î¹Õ¾çîÅ çðÜ Õðé ç¶ ÁÅç¶ô Çç¾å¶,
ÇÜà Óå¶ Õ¯åòÅñÆ ê¹Çñà ÕÇæå ÚÅð¶ ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅø íÅðåÆ ç§âÅòñÆ çÆ
èÅðÅ DB@, AB@ ìÆ åÇÔå îÅîñÅ çð÷ Õð ÇñÁÅ þÍ
ׯñÆ ñµ×ä ÕÅðé ÇòÁÕåÆ ÷ÖîÆ
ÇÃðÃÅ, AC îÅðÚ (ê³éÆòÅñÆÁÅ)-ÇÂæ¶ ôµÕÆ ÔñÅå ÓÚ ×¯ñÆ ñ×ä éÅñ ÇÂÕ
ÇòÁÕåÆ ×³íÆð ÷ÖîÆ Ô¯ Ç×ÁÅÍ ÷ÖîÆ ù ÇÃòñ ÔÃêåÅñ çÅÖñ ÕðòÅÇÂÁÅ ÇÜæ¶
À°Ã çÆ ÃÇæåÆ ÇÜÁÅçÅ ÖðÅì Ô¯ä ÕÅðé îËâÆÕñ ÕÅñÜ í¶Ü Çç¼åÅ Ç×ÁÅÍ ê°ÇñÃ
é¶ ÷ÖîÆ ÇòÁÕåÆ ç¶ ÚÅÚ¶ ç¶ ñóÕ¶ çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶ ÁäêÛÅå¶ ÇòÁÕåÆÁ»
ÇÖñÅë îÅîñÅ çðÜ ÕðÕ¶ Ü»Ú ô°ð± Õð Çç¼åÆ ÔËÍ
ÁÜË Ú½àÅñÅ ç¶ Üéî Ççé î½Õ¶ Ö±éçÅé
ÇÃðÃÅ, AC îÅðÚ (ê³éÆòÅñÆÁÅ)-dzâÆÁé éËôéñ ñ¯Õ çñ ç¶ Üéðñ ÃÕ¼åð
Áå¶ â¼ìòÅñÆ ç¶ ÇòèÅÇÂÕ ÁÜË ÇÃ³Ø Ú½àÅñÅ çÅ E@ò» Üéî Ççé ÃæÅéÕ
Ú½èðÆ ç¶òÆ ñÅñ ÇòÇçÁÅêÆá ÇòÖ¶ îéÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÇÜæ¶ Üéî Ççé çÆ Ö°ôÆ
ÓÚ Ã˺Õó¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ÁÅêäÅ Ö±éçÅé ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÁîÆð Ú³ç
ÚÅòñÅ, îÔ»òÆð ìÅ×óÆ, ÔðÆ ÇÃ³Ø íÅðÆ, êÌçÆê îÇÔåÅ, âÅ.ðÅÜ Õ°îÅð â±îðÅ,
ðäèÆð ܯèÕ», ì³ÃÆ ÃÚç¶òÅ, îÔ»òÆð ôðîÅ ÁÅÇç ÇÂéËé¯ ÁÅ×±Á» é¶ ÁÅêä¶
ÇòÚÅð êÌ×à ÕÆå¶Í
Ç÷ñ·Å ÇôÕÅÇÂå ÇéòÅðé Õ»×ðà Õî¶àÆ çÆ Ú¯ä
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-Ç÷ñ·Å ÇôÕÅÇÂå ÇéòÅðé Õ»×ðà Õî¶àÆ çÆ Ú¯ä
ÓÚ Ú¶ÁðîËé ×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø ÕÅÔé×ó·ÆÁÅ, ×¹ðÜÆå ÇÃ§Ø îÆå Ú¶ÁðîËé,
ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø êzËà ÃÕ¾åð, ç¶ò ðÅÜ á¶Õ¶çÅð ôÇÔðÆ Ú¶ÁðîËé, Õ¹ñò§å
ÇÃ§Ø Ö÷ÅéÚÆ, Á§ÇîzåêÅñ ׯ×Å Ç÷ñ·Å ÃÆéÆÁð îÆå Ú¶ÁðîËé, ðÇò§çð
ÇÃ§Ø ÃÔÅÇÂÕ êzËà ÃÕ¾åð òܯº Çéï¹Õå ÕÆå¶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ âÅ.
îéÜÆå ÇÃ§Ø ðÅäÅ Áå¶ ÁîðÜÆå Õ½ð ôÇÔðÆ Ú¶ÁðîËé, ìñÇܧçð Õ½ð ð±ìÆ
ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ðÅîÇéòÅà ÇòÖ¶ èÅðÇîÕ çÆòÅé AF 寺
ìÅÇñÁ»òÅñÆ, AC îÅðÚ (ñ¼ÕÆ)- ÃÌÆ ×°ð± ׯÇì³ç ÇÃ³Ø Ãê¯ðàÃ å¶ òËñë¶Áð
Õñ¼ì ðÅîÇéòÅà ò¼ñ¯º ×°ðç°ÁÅðÅ ç¼°Ö í³Üé Ãð Õî¶àÆ ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ
AF, AG å¶ AH îÅðÚ ù Çê³â ÇòÖ¶ èÅðÇîÕ çÆòÅé ÕðòŶ ÜÅ ðÔ¶ ÔéÍ
Õñ¼ì ÃÕ¼åð ×°ðêÌÆå ÇÃ³Ø ðÅä± å¶ Õî¶àÆ ç¶ êÌèÅé ìñòÆð ÇÃ³Ø é¶
ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ çÆòÅé» ç¶ Çå³é¯º Ççé óå ìñÜÆå ÇÃ³Ø çÅç± ÃÅÇÔì òÅñ¶
ó×å» ù ÇéÔÅñ Õðé׶Í
ò˺âð ï±éÆÁé ò¾ñ¯º Ãà¶ôé Óå¶ Õ§î ç¶ä çÆ î§×
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Á. êzåÆ.)- À¹µåð ð¶ñò¶ ò˺âð ï±éÆÁé çÆ ÇÂÕ
Ô§×ÅîÆ îÆÇà§× Á¾Ü ÇÂæ¶ ï±éÆÁé ç¶ çøåð ÇòÚ Ô¯ÂÆ ÇÜà ÇòÚ Ãî±Ô
ò˺âð» é¶ î§× ÕÆåÆ ÇÕ á¶Õ¶çÅð Ü» å» À¹é·» ù ð¶ñò¶ Ãà¶ôé Óå¶ Õ§î
Õðé çÆ êzòÅé×Æ ç¶ä Ü» Çëð À¹é·» 寺 ñ¶ ׶ êËö òÅêà ÕÆå¶ ÜÅäÍ
ï±éÆÁé ç¶ êzèÅé êòé ê»â¶ é¶ ÇÂà î½Õ¶ ÁÅÇÖÁÅ ÇÕ á¶Õ¶çÅð ÁÅÂÆ. ÁÅð.
ÃÆ. àÆ. ÃÆ. ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» éÅñ ÇîñÆí¹×å ÕðÕ¶ ò˺âð» ù À¹ÜÅóé Óå¶
å¹ñ¶ ԯ¶ ÔéÍ À¹é·» ÇÚåÅòéÆ Çç¾åÆ ÇÕ Ü¶Õð À¹é·» ù ð¶ñò¶ Ãà¶ôé å¶
Õ§î éÅ Çç¾åÅ Ç×ÁÅ å» À¹Ô çØðô ù å¶÷ Õðé׶Í
Õ¹çðå îÅéò Õ¶ºçðå ñ¯Õ ñÇÔð çÆ Ú¯ä
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-Õ¹çðå îÅéò Õ¶ºçðå ñ¯Õ ñÇÔð çÆ Ã±ìÅ Õî¶àÆ
çÆ Ô¯ÂÆ Ú¯ä Çò¾Ú éÇð§çðÜÆå ïãÆ êzèÅé, îéÜÆå ÇÃ§Ø îÅé Üéðñ ÃÕ¾åð
Áå¶ ÜÃòÆð Õ½ð ù Ö÷ÅéÚÆ üÇäÁÅ Ç×ÁÅÍ ñÇÔð é¶ òÅåÅòðé Çò¾Ú ÁÅ ðÔ¶
Çò×Åó Áå¶ ÇÂÃ ç¶ ÃîÅÜÆ ÕÅðé» ìÅð¶ Üé Ú¶åéÅ î¹ÇÔ§î ÚñÅÀ¹ä çÅ
ëËÃñÅ ÕÆåÅÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ Ö¶åÆ ù ìÚÅÀ¹ä ñÂÆ ð¶ñò¶ çÆ åð·» ÇÂà çÅ
ò¾ÖðÅ ìÜà ìäÅÀ¹äÅ ÚÅÔÆçÅ þÍ Õ¹çðå îÅéò Õ¶ºçð ñ¯Õ ñÇÔð ç¶ êÃÅð¶
ñÂÆ ÇÂà çÆ Õ¹ñ ÇÔ§ç ê¾èðÆ îÆÇà§× AF, AG å¶ AH ÁêzËñ ù ܯèê¹ð (ðÅÜÃæÅé)
ÇòÖ¶ Ô¯ ðÔÆ þ ÇÜà Çò¾Ú ê¿ÜÅì Õî¶àÆ ç¶ AE î˺ìð ÇÔ¾ÃÅ ñËä׶Í
Õñ¾ì çÆ éòƺ ÇÂÕÅÂÆ ×Çáå
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-ÃÔÅðÅ Üé öòÅ Õñ¾ì é¶ Çê¿â ìðéÅñÅ ÇòÖ¶
éòƺ ÇÂÕÅÂÆ çÆ ÃæÅêéÅ ÕÆåÆ þ ÇÜà åÇÔå AA î˺ìðÆ Õî¶àÆ üäÆ ×ÂÆ
ÇÜà Çò¾Ú ܾÃÅ ÇÃ§Ø ÇîÃåðÆ, Ü×çÆê ÇçØ, ÔðçÆê ÇçØ, ÜÅçÇò§çð ÇçØ,
×¹ðÇêÁÅð ÇçØ, ÇÃÕ§çð ÇçØ, ðÛêÅñ ÇçØ, çðìÅðÅ ÇçØ, Õ¹ñÇò§çð
ÇÃ§Ø Áå¶ Ã¹ÖÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶ î¹éÆô ì¾ìÆ çÅé¶òÅñÆÁÅ, ðܶô
á¶Õ¶çÅð, ÃÕ¾åð åðöî ܯ×Å, éð¶ô ÇìðñÅ Áå¶ Ú¶ÁðîËé êzô¯åî ì»Ãñ
ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
í¹¾Ö ÔóåÅñ ÜÅðÆ
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-ܧ×ñÅå ÇòíÅ× òðÕð ï±éÆÁé Ç÷ñ·Å îÅéÃÅ ç¶
êzèÅé دÕÅ çÅÃ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ï±éÆÁé ò¾ñ¯º åéÖÅÔ» éÅ Çîñä ç¶ Çòð¯è
ÓÚ ô¹ð± ÕÆåÆ í¹¾Ö ÔóåÅñ Á¾Ü AF Ççé ÓÚ ôÅÇîñ Ô¯ ×ÂÆ þÍ ÇÂà î½Õ¶
ÃÆà± ç¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé Õ¹ñÇò§çð ÇÃ§Ø À¹âå, Õ¹ñ ÇÔ§ç Ö¶å î÷ç±ð ï±éÆÁé
ç¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé ק×ä ÇÃ§Ø å¹ëÅé é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ î÷ç±ð» çÆÁ» D-E îÔÆÇéÁ»
寺 åéÖÅÔ» éÔƺ ÇîñÆÁ» Áå¶ éÅ ÔÆ Ç÷ñ·Å ܧ×ñÅå ÁøÃð é¶ åéÖÅÔ» ç¶ä
çÅ Õ¯ÂÆ ÇòÃòÅô ÇçòÅÇÂÁÅ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ AE îÅðÚ ù ð¯Ã î¹ÜÅÔðÅ
ô¹ð± ÕÆåÅ ÜÅò¶×ÅÍ Á¾Ü ùÖç¶ò ÇçØ, ×¹ðÚðé ÇçØ, ÕðéËñ ÇÃ§Ø Çê¿â
çÅé¶òÅñÅ í¹¾Ö ÔóåÅñ Óå¶ ìËá¶Í
ÃðàÆÇëÕ¶à î¹øå Çç¾å¶ ÜÅä çÆ î§×
ìð¶àÅ, AC îÅðÚ (Çòô¶ô êzåÆÇéè)-ê¿ÜÅì ÇÕÃÅé ï±éÆÁé ç¶ ÁÅ×± ðäÜÆå
ÇÃ§Ø ìÔÅçðê¹ð é¶ ç¯ô ñ×ÅÇÂÁÅ ÇÕ ÇÕÃÅé» ù ì˺ջ Çò¾Ú Çìé·» òܷŠ寺
å§× êz¶ôÅé ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ Áå¶ ÁÅðÇæÕ å½ð Óå¶ À¹é·» çÆ «¾à ÕÆåÆ
ÜÅ ðÔÆ þÍ ÁÅ×±Á» é¶ ì˺ջ ç¶ ÁÇÜÔ¶ òðåÅð¶ çÆ Çé§çÅ ÕðÇçÁÅ ÇÂé·»
êz¶ôÅéÆÁ» ù å¹ð§å ì§ç Õðé çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ ÇÂà î½Õ¶ ê¿ÜÅì ÇÕÃÅé ï±éÆÁé
ç¶ ÁÅ×± ÔÅÕî ÇÃ§Ø Þ¹éÆð, çðôé ÇÃ§Ø Õ¹¾ñðÆÁ», ÁòåÅð ÇÃ§Ø Õ¹¾ñðÆÁ»
Áå¶ Úåð ÇÃ§Ø ìÔÅçðê¹ð ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÇÕÃÅé î÷ç±ð ðËñÆ ñÂÆ ÷¯ðçÅð ÇåÁÅðÆÁ»
ì¯ÔÅ, AC îÅðÚ (ê¾åð êz¶ðÕ)-BB îÅðÚ ù î÷ç±ð ðËñÆ çÆ ÇåÁÅðÆ ñÂÆ
î÷ç±ð î¹ÕåÆ î¯ðÚÅ ê¿ÜÅì ç¶ Ã±ìÅ Üéðñ ÃÕ¾åð ÕÅîð¶â í×ò§å ÇÃ§Ø ÃîŪ
Ãî¶å ÕÂÆ ÁÅ×±Á» é¶ ÇÂà ֶåð ç¶ Çê¿â ÁÅñîê¹ð î§çð», À¹âå ÃËç¶òÅñÅ,
ÔÅÕîòÅñÅ ÇòÖ¶ î÷ç±ð» éÅñ ÇÂÕ¾åðåÅò» ÕÆåÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ÇÂé·» ðËñÆÁ»
ÓÚ Ã§ì¯èé ÕðÇçÁ» ÕÅ. í×ò§å ÇÃ§Ø ÃîŪ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ îÇÔ§×ÅÂÆ é¶
ÇçÔÅóÆçÅð 궺â±, ì¶÷îÆé¶, çÇñå î÷ç±ð», ×ðÆì» ù í¹¾Ö¶ îÅðé ñÂÆ
ÃðÕÅð î÷ì±ð Õð ðÔÆ þ Áå¶ ÇÂæ¶ ÔÆ ì¾Ã éÔƺ Ãׯº Õ¶ºçðÆ òÜÆð þåÅ
ç¶ éô¶ ÓÚ Ú±ð ԯ¶ ÔÅñ¶ òÆ îÇÔ§×ÅÂÆ òèä ç¶ ÇìÁÅé ç¶ ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Çé¾ÕŠǧÃØ ìÔÅçðê¹ð, ÜÆå ÇÃ§Ø ì¯ÔÅ, Ã¾å± ÇÃ§Ø î§çð», î¾Öä
ÇÃ§Ø À¹âå, Ü×åÅð ÇçØ, ÇéðíË ÇÃ§Ø ÔÅÕîòÅñÅ é¶ òÆ Ã§ì¯èé ÕÆåÅÍ
Ü×ðÅúº ðËñÆ Ãì³èÆ ÇåÁÅðÆÁ» ÷¯ð» Óå¶
ìÅÇñÁ»òÅñÆ, AC îÅðÚ (ñ¼ÕÆ)- íÅðåÆ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé ¶ÕåÅ (À°×ðÅÔ»)
ìñÅÕ ðÅîê°ðÅ ò¼ñ¯º AE îÅðÚ ù Ü×ðÅúº ÇòÖ¶ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ññÕÅð ðËñÆ
ù Ãëñ ìäÅÀ°ä ñÂÆ ÇåÁÅðÆÁ» ܯð» ô¯ð» Óå¶ Ú¼ñ ðÔÆÁ» ÔéÍ Üæ¶ì³çÆ ç¶
ÁÅ×±Á» ò¼ñ¯º ðËñÆ ò¼è 寺 ò¼è ÇÕÃÅé» çÆ ôî±ñÆÁå ù ïÕÆéÆ ìäÅÀ°ä
ñÂÆ Çê³â» ÇòÚ îÆÇà³×» ÕÆåÆÁ» ÜÅ ðÔÆÁ» ÔéÍ íÅðåÆ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé ¶ÕåÅ
(À°×ðÅÔ») ç¶ ìñÅÕ êÌèÅé îÅ. ðÖç¶ò ÇÃ³Ø Üò³èÅ å¶ ÃÔÅÇÂÕ ÃÕ¼åð
ñÛîä çÅà í¯ñÅ é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ À°Õå ðËñÆ ù Ôð ê¼Ö¯º ÕÅîïÅì Õðé ñÂÆ
Üæ¶ì³çÆ ç¶ Þ³âÅ ÇÃ³Ø Ü¶á±Õ¶, î¯á± ÇÃ³Ø Õ¯àóÅ, Ü×ÜÆå ÇÃ³Ø í±³çó,
éÛ¼åð ÇÃ³Ø ÚÆéÅ, ððÜÆå ÇÃ³Ø Ç×¼ñ Õñ» å¶ ÇÂÕ¼åð ÇÃ³Ø Çê¼æ¯ ÁÅÇç
ÁÅ×±Á» çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ ò¼Ö-ò¼Ö Çå³é àÆî» ìäÅÂÆÁ» ×ÂÆÁ» ÔéÍ
Ü×ðÅúº ðËñÆ ÓÚ Ô÷Åð» Ö¶å î÷ç±ð ÇôðÕå Õðé׶-öò¶òÅñÅ
î³âÆ ÇÕ¼ÇñÁ»òÅñÆ, AC îÅðÚ (ÇÂÕìÅñ ÇÃ³Ø ô»å)-Ö¶å î÷ç±ð» ç¶ Øð¶ñ±
ÇìÜñÆ Çìñ» çÆ îÅøÆ ÓÚ Á¾èÆ Õà½åÆ Õðé Áå¶ ÇÕÃÅé ÁÅ×± ÃÅè± ÇçØ
åÖå±ê¹ðÅ å¶ Ö¿éÅ ÚÇîÁÅðÅ ÓÚ ç¯ î¹ÜÅð¶ ÇÕÃÅé» ù Õåñ Õðé ç¶ Çòð¯è
ÓÚ AE îÅðÚ ù BB ÇÕÃÅé-î÷ç±ð Üæ¶ì§çÆÁ» òñ¯º ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ðËñÆ ÓÚ
ê¿ÜÅì Ö¶å î÷ç±ð ï±éÆÁé çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á Ô÷Åð» Ö¶å-î÷ç±ð îðç Á½ðå»
ÇôðÕå Õðé×¶Í ÇÂÔ ÜÅäÕÅðÆ ï±éÆÁé ç¶ Ã±ìÅ êzèÅé ܯðÅ ÇÃ§Ø éÃðÅñÆ
Áå¶ Üéðñ ÃÕ¾åð ñÛîä ÇÃ§Ø Ã¶ò¶òÅñÅ òñ¯º ñìÅ þµâÕ¹ÁÅàð Óå¶
ê¹¾ÜÆÁ» Çðê¯ðà» ç¶ ÁÅèÅð Óå¶ ÜÅðÆ ÕÆå¶ ÇÂÕ ÇñÖåÆ êzËà ÇìÁÅé ðÅÔƺ
Çç¾åÆ ×ÂÆ þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃðÕÅð òñ¯º ÇÕÃÅé»-î÷ç±ð» Óå¶ êŶ ׶
íÅðÆ ÁÅðÇæÕ ì¯Þ ç¶ Çòð¹¾è Ö¶å-î÷ç±ð» ÓÚ Çå¾ÖÅ ð¯Ã êÅÇÂÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ
þÍ À¹é·» çÅÁòÅ ÕÆåÅ ÇÕ AE îÅðÚ çÆ ðËñÆ ÇÂÕ¾á, ܯô å¶ ÜÅìå¶ ê¾Ö¯º
ÇÂÇåÔÅÃÕ îÔ»ðËñÆ ÃÅìå Ô¯ò¶×ÆÍ
Ô¾Õ» çÆ êzÅêåÆ ÖÅåð çØðô ÜÅðÆ ðÔ¶×Å-ë±ñ
åñò§âÆ ÃÅì¯, AC îÅðÚ (Ü. Ã. ðÅÔÆ)- ÇÕÃÅé ï±éÆÁé ¶ÕåÅ À¹×ðÅÔ»
ò¾ñ¯º Á¾Ü Çê¿â Ú¾á¶òÅñÅ ÇòÖ¶ ÇÂÕ ÇòôÅñ ðËñÆ ÕÆåÆ ×ÂÆ ÇÜà ù ï±éÆÁé
ç¶ ìñÅÕ, Ç÷ñ·Å å¶ Ã±ìÅÂÆ ÁÅ×±Á» é¶ Ã§ì¯èé ÕÆåÅÍ ´»åÆÕÅðÆ ÇÕÃÅé ï±éÆÁé
ç¶ Ã±ìÅ êzèÅé ùðÜÆå ë±ñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÕÃÅé å¶ ×ðÆì òð× Óå¶
ùÖìÆð-ÕÅñÆÁÅ Çðê¯ðà ÇìÜñÆ ìä Õ¶ Çâ¾×Æ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÕÃÅé
Ô¾Õ» çÆ êzÅêåÆ ÖÅåð çØðô ÜÅðÆ ð¾Ö¶×ÆÍ ÇÂà 寺 êÇÔñ» ðÅî×ó· í±§çó,
ܯèê¹ð êÅÖð, çç¯ÔÅ, ÚéÅðæñ, îÅÂÆÃðÖÅéÅ Áå¶ íÅÂÆ ìÖå½ð Çê¿â» ÇòÚ
îÆÇà§×» ÕÆåÆÁ» ×ÂÆÁ»Í Á¾Ü ÕÅøñ¶ ÇòÚ ÔðÇܧçð ÇÃ§Ø î½ó Úóå, ÜÃòÆð
ì¹ðÜ Ã¶î», ÕñÕ¾åÅ ÇÃ§Ø îÅäÕÖÅéÅ, ×¹ðçÆê ÇçØ, ñÅí ÇçØ, î¯Ôé
ÇçØ, îÇÔ§çð ÇÃ§Ø Áå¶ í¯ñÅ ÇÃ§Ø Ú¾á¶òÅñÅ î½Ü±ç ÃéÍ
ÁÔ¹ç¶çÅð» çÆ Ú¯ä
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)- Ç÷ñ·Å ê¿ÚÅÇÂå ï±éÆÁé çÆ ÇÂÕ¾åðåÅ êzèÅé
ÜðéËñ ÇÃ§Ø Ô¯âñÅ çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á îÅéÃÅ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆ ÇÜà ÇòÚ Ô¯ÂÆ Ú¯ä
ÓÚ Ã¹ðÜÆå ÇÃ§Ø Ç×¾ñ å¶ Ãòðé ÇÃ§Ø Ã¶Ö±ê¹ð Ö¹âÅñ ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé,
çðôé ÇÃ§Ø ×¯ðÖéÅæ å¶ ×¹ðÜÆå ÇÃ§Ø ÜòÅÔðÕ¶ Üðéñ ÃÕ¾åð, îñÕÆå ÇçØ
ðŶê¹ð ÃÕ¾åð, î§×Å ÇÃ§Ø îÅÖÅ êzËà ÃÕ¾åð, ðØòÆð ÇÃ§Ø ì¾êÆÁÅäÅ
Ö÷ÅéÚÆ Áå¶ Ôð ìñÅÕ Çò¾Ú¯º E-E î˺ìð üä¶ ×Â¶Í ï±éÆÁé ò¾ñ¯º ÁÅêäÆÁ»
î§×» Ãì§èÆ Â¶. âÆ. ÃÆ. (ÇòÕÅÃ) ù î§× ê¾åð òÆ Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ
Çêz§ÃÆêñ Õ¶ôò ì¿Ãñ ù öòÅ î¹ÕåÆ Óå¶ ÇéµØÆ ÇòçÅÇÂ×Æ
éæÅäÅ, AC îÅðÚ (×¹ðçðôé «¾èó)- ÃæÅéÕ ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕ±ñ ç¶
Çêz§ÃÆêñ Õ¶ôò ì»Ãñ çÆ ìçñÆ ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕ±ñ êðà ðÅî é×ð
ìÇá§âÅ ÇòÖ¶ Ô¯ ÜÅä À¹êð§å ÃÕ±ñ ç¶ Ãî±Ô ÃàÅø ò¾ñ¯º ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
Çç¾åÆ ×ÂÆÍ ÃÕ±ñÆ ÃàÅø ç¶ î˺ìð» ò¾ñ¯º ÃÕ±ñ çÆ åð¾ÕÆ ÇòÚ êŶ
ï¯×çÅé ìçñ¶ Çêz§ÃÆêñ ì»Ãñ çÆ ôñÅØÅ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Çêz§ÃÆêñ
ì»Ãñ é¶ ÃÕ±ñ ñÂÆ AA Ô÷Åð ð¹ê¶ éÕç çÅé ÕÆå¶Í ÇÂà î½Õ¶ Ãðê¿Ú
×¹ðå¶Ü ÇçØ, çðôé ÇÃ§Ø îÅñòÅ, ð±ê ÇÃ§Ø éæÅäÅ Áå¶ Ü¾×ð ÇÃ§Ø ôÅîñ
ÃéÍ
ì¾Ã Á¾â¶ ÓÚ ñ×Ŷ çð¾Öå ìÚÅÀ¹ä çÆ î§×
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-àð»Ãê¯ðàð ðØòÆð ÇÃ§Ø ÜòÅÔðÕ¶ Áå¶ Ô¯ðé» é¶
ÔðÇÃîðå Õ½ð ìÅçñ çÃç î˺ìð Õ¯ñ ÇôÕÅÇÂå ÕÆåÆ þ ÇÕ é×ð Õ½ºÃñ ì¾Ã
Ãà˺â Çò¾Ú ÇÂôÇåÔÅð ñÂÆ ÇÂæ¶ ñ×Ŷ ԯ¶ íð¶ çð¾Öå» ù Öåî ÕÆåÅ ÜÅ
ÇðÔÅ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ é×ð Õ½ºÃñ ÇÂ¾Õ á¶Õ¶çÅð ù Ô¯ðÇâ§× ñ×ÅÀ¹ä çÅ
á¶ÕÅ ç¶ Çç¾åÅ þ êð ÇÂÔ Ô¯ðÇâ§× À¹Ã Ü×·Å ñ×ÅÇÂÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ ÇÜÃ
Ü×·Å À¹é·» ò¾ñ¯º ÇîÔéå ÕðÕ¶ çð¾Öå» ù ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ
ÇÕ ÇÂà ԯðÇâ§× ñ¾×ä éÅñ ÇÂÔ çð¾Öå Öåî Ô¯ ÜÅä×¶Í À¹é·» î§× ÕÆåÆ
ÇÕ Ô¯ðÇâ§× ÇÕö Ô¯ð Ü×·Å ñ×ÅÇÂÁÅ ÜÅò¶ å» ÇÕ çð¾Öå ìÚ ÃÕäÍ
Õ»×ðÃÆ ÁÅ×± Ã§è± Óå¶ ÜÅéñ¶òÅ ÔîñÅ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Çþè±)- ê¿ÜÅì êzç¶ô Õ»×ðà Õî¶àÆ ç¶
ÃËÕàðÆ Áå¶ îé¹¾ÖÆ ÁÇèÕÅð ÕÇîôé ç¶ òÅÂÆà ڶÁðîËé àÇÔñ ÇÃ§Ø Ã§è± å¶
ìÆåÆ ðÅå Õ¹Þ ÁäêÛÅå¶ ÇòÁÕåÆÁ» é¶ ÕÅåñÅéÅ ÔîñÅ ÕÆåÅ ÇÜà ÇòÚ À¹Ô
òÅñ-òÅñ ìÚ ×Â¶Í Ã: Ã§è± é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ìÆåÆ ðÅå ÕðÆì I.C@ À¹Ô
ÁÅêäÆ ×¾âÆ ÇòÚ ÃòÅð Ô¯ Õ¶ ÁÅçðô é×ð ÇòÚ ÃÇæå ÁÅêä¶ Øð ÜÅ ðÔ¶ ÃéÍ
Ü篺 À¹Ô ìÇá§âÅ-ׯÇéÁÅäÅ ð¯â Óå¶ æðîñ çÆÁ» ÞÆñ» Õ¯ñ 깾ܶ å»
Çê¾Û¶ å¶Ü ðøåÅð ÁÅ ðÔÆ Çھචð§× çÆ Õ¹ÁÅÇñà ׾âÆ é¶ ÕÅð ù ì¹ðÆ
åð·» ë¶à îÅðÆÍ À¹Ã é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÔîñÅòð» é¶ À¹Ã çÆ ×¾âÆ ù ÞÆñ»
ÇòÚ Ã¹¾àä çÆ Õ¯Çôô ÕÆåÆÍ Ã: Ã§è± é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹é·» êÇÔñ» ÇÂà ù
ÇÂÕ ÔÅçÃÅ ÔÆ ÃîÇÞÁÅ êð ÔîñÅòð Á¾èÆ ðÅå À¹Ã çÆ Õ¯áÆ À¹µêð ÁÅ èîÕ¶Í
À¹Ã é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÔîñÅòð» é¶ Õ¯áÆ ç¶ ñÅìÆ ç¶ çðòÅܶ Õ¹§âÆ å¯óÆ å»
ÖóÕŠùä Õ¶ À¹Ô ê±ðÆ åð·» ÇåÁÅð Ô¯ ×Â¶Í Ã: Ã§è± é¶ ÁÅêä¶ ÃðÇòÃ
ÇðòÅñòð éÅñ ç¯ ëÅÇÂð ÕÆå¶ å» ÔîñÅòð» é¶ òÆ Á¾×¯º ׯñÆÁ» ÚñÅÂÆÁ»Í
Ã: Ã§è± é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ü篺 À¹é·» Õ¯áÆ çÆ Û¾å Óå¶ Úó· Õ¶ ç¶ÇÖÁÅ å»
ÔîñÅòð ×ñÆ ÇòÚ í¾Ü ðÔ¶ ÃéÍ |
ÒC@@ ÃÅñ ÇþÖÆ ÃðÈê ç¶ éÅñÓ ìÇá§âÅ ÷¯é çÆ îÆÇà§×
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (ÁòåÅð ÇÃ§Ø Õ˺æ)- ìÇá§âÅ çÆ èÅðÇîÕ Ã¹ÃÅÇÂàÆÁ»,
ÇÃ§Ø ÃíÅò», ×¹ðîÇå ÇîôéðÆ ÕÅñÜ, ÇÃ¾Ö ë¾¹ñòÅóÆ ÕÅñÜ, ×¹ðîÇå öòÅ
ñÇÔð, ÁÖ¿â ÕÆðåéÆ Ü¾æÅ ÁÅÇç Üæ¶ì§çÆÁ» çÆ îÆÇà§× ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÇçØ
ÃíÅ ÁËé. ÁËë. ÁËñ ÕÅñ¯éÆ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ ÃÅðÆÁ» Üæ¶ì§çÆÁ» 鶶
ò¾è 寺 ò¾è ÇÂà ÇÃ¾Ö ÃðÈê ç¶ éÅñ ñÇÔð ù ò¾è 寺 ò¾è êzÚÅðé ñÂÆ
Õîðվö Õð ñ¶ ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶ íÅÂÆ ìñò§å ÇÃ§Ø ê¿ÛÆ, åðñ¯Õ ÇçØ,
ùðÜÆå ÇçØ, é¾æÅ ÇçØ, íÅÂÆ îéÜÆå ÇçØ, ì¶Á§å ÇçØ, ÕðîÜÆå ÇçØ,
ÔðÆ, Õ¹ñçÆê ÇÃ§Ø ê¹ù, Ôðì§Ã ÇçØ, ÔÜÈðÅ ÇçØ, ÕêÈð ÇçØ,
òÆðçÇò§çð ÇçØ, íÅÂÆ Ã¹Öç¶ò ÇçØ, íÅÂÆ ÜðéËñ ÇçØ, íÅÂÆ ×¹ðçðôé
ÇçØ, ÚðéÜÆå ÇÃ§Ø Áå¶ íÅÂÆ ð¶ôî ÇÃ§Ø ÔÅ÷ð ÃéÍ
ç°ÕÅéçÅð å¶ ç¯ Ô¯ðé» ÇÖñÅø è¯ÖÅç¶ÔÆ çÅ îÅîñÅ çðÜ
â¼ìòÅñÆ, AC îÅðÚ (ê¼åð ê¶ÌðÕ)-â¼ìòÅñÆ Ãçð ê¹ÇñÃ é¶ Çê³â
ÇðÃÅÇñÁÅÖ¶óÅ ç¶ ÇÂ¼Õ î¯ìÅÇÂñ ò¶Úä òÅñ¶ ç°ÕÅéçÅð Áå¶ ç¯ Ô¯ð
ÇòÁÕåÆÁ» ÇÖñÅø è¯ÖÅç¶ÔÆ çÅ îÅîñÅ çðÜ ÕÆåÅ ÔËÍ À°Õå ç¹ÕÅéçÅð Óå¶
ç¯ô ÔË ÇÕ À°Ãé¶ ÇÂ¼Õ î¯ìÅÂÆñ èÅðÕ éÅñ è¯ÖÅ ç¶ÔÆ ÕðÇçÁ» À°ÃçÆ
Çç¼åÆ Ô¯ÂÆ ôéÅÖå Óå¶ ç¯ Ô¯ð ñ¯Õ» ù ÇÃî ÜÅðÆ Õð Çç¼å¶Í î¯ìÅÇÂñ
èÅðÕ ñÖÇò³çð ÇÃ³Ø òÅÃÆ Çê³â Ú¼Õ» (ðÅäÆÁ») é¶ ê¹ÇñÃ ç¶ Õ¯ñ çðÜ
ÕðòÅÂÆ ÇôÕÅÇÂå ÇòÚ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ Õ°¼Þ Ççé» êÇÔñ» À°Ãé¶ Çê³â
ÇðÃÅÇñÁÅÖ¶óÅ Çò¼Ú ÇÃî ò¶Úä òÅñ¶ ç¹ÕÅéçÅð ùôÆñ Õ°îÅð 寺 ç¯ ÇÃî
ÖðÆç¶ ÃéÍ ñÖÇò³çð ÇÃ³Ø é¶ ç¯ô ñ×ÅÇÂÁÅ ÇÕ ÇÂà ç½ðÅé ùôÆñ é¶ À°Ã寺
ÁÅÂÆ.âÆ ç¶ ðÈê Çò¼Ú Çç¼å¶ ׶ êÇÔÚÅä ê¼åð» Áå¶ ë¯à¯ çÆ ç¯-ç¯
ÕÅêÆ ñË ñÂÆ ÃÆÍ ìÅÁç Çò¼Ú ùôÆñ é¶ À°ÃçÅ êÇÔÚÅä ê¼åð ñ×ÅÕ¶ ç¯
Ô¯ð ÇòÁÕåÆÁ» ù ×ñå ã³× 寺 ÇÃî ò¶Ú Çç¼å¶Í À°Ãé¶ ç¼ÇÃÁÅ À°Ãù ÇÂÃ
è¯ÖÅç¶ÔÆ çÆ ÜÅäÕÅðÆ å¼ç ÇîñÆ Ü篺 ÇÕö îÅîñ¶ çÆ êóåÅñ Õðé ñÂÆ
ê¹Çñà À°Ãç¶ Õ¯ñ êÔ°³ÚÆÍ ÇÜÃ寺 Ú¼ÇñÁÅ ÇÕ À°Ãç¶ éÅî Óå¶ ÜÅðÆ Ô¯Â¶
é§ìð» çÆ çðòð寺 ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ÔËÍ ÇÂà îÅîñ¶ Çò¼Ú ê¹ÇñÃ é¶ Ã¹ôÆñ
ç¶ ÇÂñÅòÅ êòé Áå¶ ê³ÕÜ ç¶ ÇÖñÅë òÆ è¯ÖÅç¶ÔÆ çÅ îÅîñÅ çðÜ Õð ÇñÁÅ
ÔËÍ ê°ÇñÃ é¶ ç¯ôÆ Ã¹ôÆñ ù Ç×ÌëåÅð Õð ÇñÁÅ ÔËÍ ÁçÅñå é¶ À°Ãù ǼÕ
ð¯÷Å ê°Çñà Çðî»â Óå¶ í¶Ü Çç¼åÅ Ç×ÁÅÍ4
ÇâòÅÂÆâð Óå¶ àðËÕàð àðÅñÆ Úó·ä éÅñ âðÅÂÆòð ÷õîÆ
î³âÆ ÇÕ¼ÇñÁ»òÅñÆ, AC îÅðÚ (ÇÂÕìÅñ ÇÃ³Ø ô»å)-ÃæÅéÕ îñ¯à ð¯â Óå¶
ÃÇæå ÔÇðÁÅäÅ-ê³ÜÅì Ô¼ç Óå¶ ñ¼×¶ ê°Çñà éÅÕ¶ é÷çÆÕ éðî¶ éÅñ íðÆ
àðËÕàð àðÅñÆ ÇâòÅÂÆâð Óå¶ Úó·é ÕÅðé êñà ×ÂÆ ÇÜà ÕÅðé àðËÕàð ÚÅñÕ
÷ÖîÆ Ô¯ Ç×ÁÅ Áå¶ À°Ã ù ÇÂñÅÜ ñÂÆ é¶óñ¶ ÇÂ¼Õ Çé¼ÜÆ ÔÃêåÅñ ÇòÚ
çÅÖñ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ
ÇõÇÖÁÅ ÕðîÆÁ» çÆ îÆÇà¿×
ìÇá§âÅ AC
îÅðÚ (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)- ñìÅ ÔÕ±îå ò¾ñ¯º ñ×ÅåÅð é÷ð Á§çÅ÷ ÕÆå¶
ÜÅ ðÔ¶ Ã±ì¶ íð ç¶ ÇþÇÖÁÅ ÕðîÆ ÁÇèÁÅêÕ ÃðÕÅð çÆ òÅÁçÅ ÇÖñÅøÆ
Çòð¹¾è ×¹êå ÕÅðòÅÂÆ Õðé×¶Í À¹êð¯Õå ëËÃñÅ Á¾Ü ÃæÅéÕ àÆÚð÷ Ô¯î ÇòÖ¶
ò¾âÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ÇÂվᶠԯ¶ ÇþÇÖÁÅ ÕðîÆ ÁÇèÁÅêÕ» é¶ ÕÆåÅ þÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ îÆÇà§× çÆ êzèÅé×Æ ÕðÇçÁ» Ç÷ñ·Å êzèÅé ÁîÇð§çð ÇÃ§Ø é¶ ÕÆåÆÍ
ÇÂà î½Õ¶ ×¹ðöòÕ ÇçØ, Ü×ÃÆð ÇçØ, ÕñÜÆå Õ¹îÅðÆ, ÇòêéêÅñ Õ½ð,
Çéðîñ ÇçØ, ÔðÚðé ÇÃ§Ø å¶ ÁòåÅð ÇÃ§Ø òÆ ÔÅÜð ÃéÍ îÆÇà§× çÆ
ÃîÅêåÆ À¹êð§å ÃðìçîåÆ éÅñ îéÇܧçð ÇÃ§Ø Ã¶î» ù Ç÷ñ·Å îÆå êzèÅé
Çéï¹Õå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ÇÂÕ ðËºÕ ÇÂÕ êËéôé î¹¾ç¶ çÆ G@ êzåÆôå ñóÅÂÆ ÇܾåÆ-ë±ñÕÅ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (ÃàÅø Çðê¯ðàð)- ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ éÅñ çì§èå ÃÅìÕÅ
ÃËÇéÕ Çò§× ç¶ Õ½îÆ êzèÅé Õðéñ (öòÅî¹Õå) êzåÅê ǧçð ÇÃ§Ø ë±ñÕÅ
é¶ Á¾Ü ÇÂæ¶ ÒÁÜÆåÓ ù ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ¶ºçð ÃðÕÅð é¶ Õ¾ñ· ÃÅìÕÅ ÃËÇéÕ»
çÆÁ» êËéôé» ÇòÚ òÅèÅ Õðé ñÂÆ åÕðÆìé BB@@ Õð¯ó ð¹ê¶ ÜÅðÆ Õð
Çç¾å¶ Ôé, ÇÂà éÅñ ÇÂÕ ðËºÕ Áå¶ ÇÂÕ êËéôé î¹¾ç¶ Óå¶ À¹é·» òñ¯º ¦ì¶
Ã 寺 ñóÆ ÜÅ ðÔÆ ñóÅÂÆ çÅ G@ êzåÆôå ÇÔ¾ÃÅ Çܾå ÇñÁÅ Áå¶ ìÅÕÆ
ðÇÔ§çÆ î§× ñÂÆ Ü§× ÜÅðÆ ðÔ¶×Æ, ÇÜÃç¶ ìÅð¶ ÃÅìÕÅ ÃËÇéÕ AD îÅðÚ ù
ðÅôàðêåÆ ù ïÅç ê¾åð ç¶ä×¶Í À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ Õ¶ºçð ÃðÕÅð ç¶ ÇÂà ëËÃñ¶
éÅñ íÅò¶º êÇÔñ» å¶ ìÅÁç ÇòÚ Ã¶òÅî¹Õå ԯ¶ ÃËÇéÕ» çÆÁ» êËéôé» ÇòÚ
ëðÕ ÕÅøÆ Ô¾ç å¾Õ Çîà Ç×ÁÅ þ, Çëð òÆ í¶çíÅò Áܶ ðÇÔ§çÅ þ, ܯ õåî
Õðé çÆ ñ¯ó þÍ À¹é·» ÃÅìÕÅ ÃËÇéÕ» çÆÁ» êËéôé» ÇòÚ ÕÆå¶ ÇÂà òÅè¶
êzåÆ êzèÅé î§åðÆ âÅ: îéî¯Ôé ÇÃ§Ø êzåÆ ÁÅíÅð êz×à ÕÆåÅÍ
Ç×¾ñê¾åÆ ÇòÖ¶ E ñóÕÆÁ» ç¶ ÃîÈÇÔÕ ÇòÁÅÔ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø Çþè±)- çå êzÇåîÅ é§ç ç¶ â¶ð¶
Ç×ñê¾åÆ ò¾ñ¯º E ñ¯óò§ç ñóÕÆÁ» ç¶ ÇòÁÅÔ çÅ ô¹í ÕÅðÜ îÔ§å ÇêÁÅðÅ
çÅà çÆ ðÇÔé¹îÅÂÆ Ô¶á ê¿ÚÅÇÂå Áå¶ çÅéÆÁ» ç¶ ÃÇÔï¯× éÅñ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
â¶ð¶ ÇòÖ¶ ԯ¶ ÇòÁÅÔ ÃîÅ×î ç½ðÅé ÇÂé·» ܯÇóÁ» ù â¶ð¶ ç¶ Ã§ÚÅñÕ
îÔ§å ÇêÁÅðÅ çÅà ò¾ñ¯º ÁôÆðòÅç Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ Çê¿â ç¶ ÃîÅÜ Ã¶òÆ
Ü×ÜÆå Ç×ñê¾åÆ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ â¶ð¶ ò¾ñ¯º ñ¯Õ íñÅÂÆ ç¶ ÕÆå¶ Ü»ç¶
ÕÅðÜ» ÇòÚ¯º ñóÕÆÁ» çÆÁ» ôÅçÆÁ» ÕðéÅ òÆ ôÅîñ þÍ ÇÂé·» ܯÇóÁ» ù
ÁôÆðòÅç ç¶ä ñÂÆ àÇÔñ ÇÃ§Ø Ã§è±, Ãðê¿Ú Ü×åÅð ÇçØ, ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú
ìÅì± ÇçØ, ÁÕìð ÇçØ, ÜÃêÅñ ÇçØ, ê¿Ú éËì ÇçØ, Õ¹ñÇò§çð Õ½ð,
ì§å ÇçØ, êz¯: òÆ. ÁÅð. ׯÇÂñ, ×¹ðî¶ñ ÇÃ§Ø ÜÆçÅ, Çòܶ í¾à,
êàòÅðÆ é¾æÅ ÇÃ§Ø Áå¶ ðÅäÅ ÜòËñð÷ é¶ òÆ íðê±ð ÃÇÔï¯× Çç¾åÅÍ
ìð¶àÅ çÆ Ã§ÃæÅ é¶ ï¹òÕ î¶ñ¶ ÓÚ åÆÜÅ ÃæÅé êzÅêå ÕÆåÅ
ìð¶àÅ, AC îÅðÚ (î§â¶ð)-ê¿ÜÅìÆ ï±éÆòðÇÃàÆ êÇàÁÅñÅ ç¹ÁÅðÅ îÅâðé
ÕÅñÜ ÁÅø ÁËܱնôé ìÆð Õñ» ÇòÖ¶ ÕðòŶ ܯé ÃÆ ÁèÆé ï±æ ëËÃàÆòñ
Çò¾Ú¯º Ã: ÇîñÖÅ ÇÃ§Ø ÁËܱնôé ǧÃàÆÇÚÀ±à ìð¶àÅ é¶ åÆÃðÅ ÃæÅé
êzÅêå ÕÆåÅÍ ÕñÚð Õ¯ÁÅðâÆé¶àð ñËÕÚðÅð çÆêÕ ôðîÅ Áå¶ Ã¹îéêzÆå Õ½ð
çÆ ï¯× Á×òÅÂÆ ÃçÕÅ ÇÂà ÕÅñÜ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆ éòçÆê ÇÃ§Ø é¶ ×Üñ,
Õ¹ñçÆê Õ½ð é¶ Õð¯ÃÆÁÅ ì¹éä, ìñÇò§çð ÇÃ§Ø é¶ ÇÖç¯ ìäÅÀ¹ä, ççÆê
Õ½ð é¶ ê¾ÖÆ ì¹éä, ðÅÜÇò§çð Õ½ð é¶ ÕãÅÂÆ, ùÖÜÆå Õ½ð, êðîÜÆå Õ½ð,
Õ¹ñÇò§çð Õ½ð Áå¶ ÁîéçÆê Õ½ð é¶ Ã¹ÔÅ× Çò¾Ú êÇÔñÅ ÃæÅé êzÅêå ÕÆåÅÍ
Õ¶òñ ÇÃ§Ø é¶ ÕÇòåÅ, ÚîÕ½ð ÇÃ§Ø é¶ ð¾ÃÅ ò¾àä Áå¶ Õ¹ñçÆê ÇÃ§Ø é¶
ÇÔÃàz¯ÇéÕà Çò¾Ú¯º ç±ÜÅ ÃæÅé êzÅêå ÕÆåÅÍ ÕÅñÜ ç¶ Ú¶ÁðîËé Ã:
êðÇî§çð ÇÃ§Ø ÁËâò¯Õ¶à é¶ ÃÅð¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ åð¾ÕÆ çÆ ÕÅîéÅ Õðç¶
ԯ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ
BF@ ÇòÁÕåÆÁ» çÆÁ» Á¼Ö» çÆ Ü»Ú
ÇÃðÃÅ, AC îÅðÚ (ê³éÆòÅñÆÁÅ)-ÃÌÆ ìÅìÅ åÅðÅ ÚËðÆà¶ìñ ÔÃêåÅñ å¶
ÇðÃðÚ Ã˺àð ÇòÖ¶ Á¼Ö» çÆ Ü»Ú çÅ Õ˺ê ñÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÇÜà ÇòÚ Á¼Ö» ç¶
îÅÔð âÅÕàð îÔÆê ì»Ãñ Áå¶ âÅ.ðéÆñ ×°êåÅ é¶ ÁÅêäÆ àÆî éÅñ BF@
ÇòÁÕåÆÁ» çÆÁ» Á¼Ö» çÆ Ü»Ú ÕÆåÆÍ ÔÃêåÅñ ç¶ ì°ñÅð¶ ×°ððÅÜÕðé ÇóØ
é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ Ü»Ú ç½ðÅé DE ÇòÁÕåÆÁ» çÆÁ» Á¼Ö» ÓÚ é°Õà ÇîÇñÁÅ ÔËÍ
À°é·» é¶ ç¼ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂé·» ÇòÁÕåÆÁ» çÆÁ» ÁµÖ» ç¶ ÁÅêð¶ôé ÔÃêåÅñ ç¶
âÅÕàð» ò¼ñ¯º î°ëå ÕÆå¶ ÜÅä׶Í
ÁÅÔñ±òÅñÆÁÅ ù ðÅÜ ÃíÅ ÓÚ í¶Üä çÆ î§×
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-ÃæÅéÕ ôÇÔð çÆÁ» ÃîÅÜ Ã¶òÆ Ã§ÃæÅò» çÆ Ç¾Õ
ÇÂÕ¾åðåÅ ìñç¶ò Ç´ôé Ç÷ñ·Å ÇþÇÖÁÅ ÁøÃð (öòÅ î¹Õå) êzèÅé
ðËâÆÁ˺à ÃÆéÆÁð ÇÃàÆÜé Õ½ºÃñ îÅéÃÅ çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á ÕÆåÆ ×ÂÆ, ÇÜÃ
Çò¾Ú ÔÅ÷ð Ãî±Ô î˺ìð» é¶ ÁÅñ ǧâÆÁÅ Õ»ð×à Õî¶àÆ çÆ êzèÅé ÃzÆîåÆ
ïéÆÁÅ ×»èÆ å¯º î§× ÕÆåÆ þ ÇÕ ê¿ÜÅì êzç¶ô Õ»×ðà Õî¶àÆ ç¶ î˺ìð
Áå¶ ÁÅñ ǧâÆÁÅ ÜËÃòÅñ îÔ» ÃíÅ ç¶ ê§ÜÅì, ÔÇðÁÅäÅ Áå¶ ÇÔîÅÚñ êzç¶ô
ç¶ Ç§ÚÅðÜ Ã¹Çð§çð êÅñ ÇÃ§Ø ÁÅÔñ±òÅñÆÁÅ ù ðÅÜ ÃíÅ ÓÚ í¶ÇÜÁÅ ÜÅò¶Í
ÇÂÕ¾åðåÅ Çò¾Ú ÃzÆ Áô¯Õ ×ð×, îÅÃàð ð¹ñç± ðÅî ì»Ãñ, îÅÃàð «¾çð ðÅî,
ܹ×ñ ÇÕô¯ð ÇìðñÅ, åÆðæ ÇÃ§Ø Çî¾åñ, î¶Ø ðÅÜ, êzñÅç ׯÇÂñ, ÁËâò¯Õ¶à
êzòÆé Õ¹îÅð ÇðôÆ, ìéÅðÃÆ çÅÃ, ùÇð§çð îÆðê¹ðÆÁÅ, ÔðÇçÁÅñ ÇçØ,
Ôðç¶ò ÇÃ§Ø òÅñÆÁÅ, ê¿âå ÜË ç¶ò ôðîÅ, ÁîðÆÕ ÇçØ, ܹ×ðÅÜ ÇçØ
î˺ìð ìñÅÕ Ã§îåÆ ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
Ç÷ñ·Å ê¿ÚÅÇÂå ï±éÆÁé ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð» çÆ Ú¯ä
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-Ç÷ñ·Å ê¿ÚÅÇÂå ï±éÆÁé çÆ ÇÂÕ¾åðåÅ êzèÅé
ÜðéËñ ÇÃ§Ø Ô¯âñÅ çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á îÅéÃÅ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Ô¯ÂÆ ï±éÆÁé
çÆ Ú¯ä ÓÚ Ã¹ðÜÆå ÇÃ§Ø Ç×¾ñ å¶ Ãòðé ÇÃ§Ø Ã¶Ö±ê¹ð Ö¹âÅñ ÃÆéÆÁð îÆå
êzèÅé, çðôé ÇÃ§Ø ×¯ðÖéÅæ å¶ ×¹ðÜÆå ÇÃ§Ø ÜòÅÔðÕ¶ Üðéñ ÃÕ¾åð,
îñÕÆå ÇÃ§Ø ðŶê¹ð ÃÕ¾åð, î§×Å ÇÃ§Ø îÅÖÅ êzËà ÃÕ¾åð, ðØòÆð ÇçØ
ì¾êÆÁÅäÅ Ö÷ÅéÚÆ Áå¶ Ôð ìñÅÕ Çò¾Ú¯º E-E î˺ìð üä¶ ×Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ ï±éÆÁé
ò¾ñ¯º ÁÅêäÆÁ» î§×» Ãì§èÆ Â¶. âÆ. ÃÆ. (ÇòÕÅÃ) ù î§× ê¾åð òÆ Çç¾åÅ
Ç×ÁÅÍ
ÖÅÇñÃåÅé ê¼ÖÆÁ» éÅñ Õ¯ÂÆ Ú¯ä ÃîÞ½åÅ éÔƺ-Çé¾ÕóÅ
íÆÖÆ, AC îÅðÚ (ìñç¶ò ÇÃ§Ø Çþè±)-íÇò¾Ö ÓÚ Ô¯ä òÅñÆÁ» ô¯zîäÆ
×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ Õî¶àÆ çÆÁ» Ú¯ä» ÓÚ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ (ñ½º×¯òÅñ)
ÖÅÇñÃåÅé çÆ î§× Õðé òÅñÆ êÅðàÆ éÅñ Õ¯ÂÆ òÆ ÃîÞ½åÅ éÔƺ Õð¶×ÅÍ
ÇÂé·» ÇòÚÅð» çÅ êz×àÅòÅ âÅ. Ô¶îðÅÜ ç¶ Øð ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñìÅå
ÕðÇçÁÅ ÁÅñ ǧâÆÁÅ ï±æ ÁÕÅñÆ çñ (ñ½º×¯òÅñ) ç¶ Õ½îÆ êzèÅé ðäÜÆå
ÇÃ§Ø Çé¾ÕóÅ é¶ ÕÆåÅÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ Áܶ ô¯zîäÆ Õî¶àÆ À¹êð ìÅçñ»
çÅ Õì÷Å þ Áå¶ êzèÅé ÁòåÅð ÇÃ§Ø î¾Õó å¶ åõå» ç¶ Üæ¶çÅð ìÅçñ» çÆ
Õáê¹åñÆ ìä¶ Ô¯Â¶ ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ é½ÜòÅé» Çò¾Ú ܯô íðé ñÂÆ ÁÅñ
ǧâÆÁÅ ï±æ ÁÕÅñÆ çñ (ñ½º×¯òÅñ) çÆ ÇÂ¾Õ ÇòôÅñ ÕÅéëð§Ã BG îÅðÚ ù
êÇàÁÅñÅ ÇòÖ¶ ÕðòÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÇÂà î½Õ¶ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ
(ñ½º×¯òÅñ) ç¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé Üæ¶çÅð ÇÔ§îå ÇÃ§Ø ÁåñÅ, ùÖêzÆå ÇçØ
ðÅÜé, ÔðêzÆå ÇÃ§Ø Çâ§êÆ, Çåzñ¯Úé ÇçØ, ÜÃÇò§çð ÇÃ§Ø ÖÅñÃÅ, ðäÜÆå
ÇÃ§Ø ÁåñÅ, î¹éÆô Õ¹îÅð íÆÖÆ, Õ¹ñÜÆå ÇÃ§Ø êÅáÕ ì¹ãñÅâÅ, ÕîñÜÆå
ÇÃ§Ø îÅéÃÅ, ÔðêzÆå ÇÃ§Ø î§â¶ð, ÔðÇܧçð ÇÃ§Ø îÅéÃÅ, ÚðéÜÆå ÇçØ,
ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ì¹ãñÅâÅ ÁÅÇç ÔÅÅ÷ð ÃéÍ
ò¾Ö-ò¾Ö ÃóÕ ÔÅçÇÃÁ» ÓÚ G ÷õîÆ
ìÇá§âÅ, AC
îÅðÚ (Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø Çþè±)- ÃæÅéÕ ì¾Ã Ãà˺â ÓÚ êËçñ ÜÅ ðÔ¶ ê¹ÇñÃ
Õ»Ãà¶ìñ ù ì¾Ã é¶ ë¶à îÅðÕ¶ ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ ò¾Ö-ò¾Ö
ÃóÕ ÔÅçÇÃÁ» ÇòÚ G ÷õîÆ Ô¯ä çÅ ÃîÅÚÅð ÇîÇñÁÅ þ, ÇÜé·» ù ÃîÅÜ Ã¶òÆ
çÃæÅ ÃÔÅðÅ ÜéöòÅ ç¶ òŦàÆÁð» é¶ î½Õ¶ 寺 ü¾Õ Õ¶ ÔÃêåÅñ
êÔ¹§ÚÅÇÂÁÅÍ
ì¾Ã çÆ ñê¶à ÇòÚ Õ»Ãà¶ìñ ÷õîÆ-ÃæÅéÕ ì¾Ã Ãà˺â ÇòÖ¶ ê¹ÇñÃ ç¶ Õ»Ãà¶ìñ
çÜÆò Õ¹îÅð ê¹¾åð ùçðôé Õ¹îÅð òÅÃÆ ìàÅñŠܯ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶
åÅÇÂéÅå ÃÆ, ì¾Ã Ãà˺â ÇòÚ êËçñ ÜÅ ÇðÔÅ ÃÆ ÇÕ ÁÚÅéÕ ì¾Ã é¶ À¹Ã ù
ÁÅêäÆ ñê¶à ÇòÚ ñË ÇñÁÅ, ÇÜà éÅñ À¹Ã çÆÁ» ç¯ò¶º ñ¾å» Õ¹ÚñÆÁ» ×ÂÆÁ»Í
ç¯ î¯àðÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ÷õîÆ-ÃæÅéÕ æðîñ ÕÅñ¯éÆ ç¶ ×¶à é§ìð B Õ¯ñ ç¯
î¯àðÃÅÂÆÕñ ÃòÅð» çÆ à¾Õð Ô¯ ×ÂÆ, ÇÜà éÅñ ç¯ò¶º ÔÆ ÷õîÆ Ô¯ ׶Í
ç¯ò¶º ÷õîÆÁ» çÆ ôéÅõå Õ¹ñÇò§çð ÇÃ§Ø å¶ Ã¹ÖðÅÜ ÇÃ§Ø òܯº Ô¯ÂÆ þÍ
ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ÷õîÆ-ÃæÅéÕ ×ä¶ôÅ ìÃåÆ Ãà˺â Õ¯ñ ÇÂÕ ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ù
ÁäêÛÅå¶ òÅÔé ÚÅñÕ é¶ à¾Õð îÅðÕ¶ ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ ÷õîÆ çÆ ôéÅõå
ÇêÁÅðÅ ÇÃ§Ø òܯº Ô¯ÂÆ þÍ
Õð¶é éÅñ àÕðÅ Õ¶ B ÷õîÆ-ìÇá§âÅ-ìðéÅñÅ ìÅÂÆêÅà ð¯â Óå¶ B
î¯àðÃÅÂÆÕñ ÃòÅð Õð¶é éÅñ àÕðÅ Õ¶ קíÆð ÷õîÆ Ô¯ ×Â¶Í ç¯ò¶º
î¯àðÃÅÂÆÕñ ÃòÅð» ê±ðé ÇÃ§Ø å¶ ÇÛ§çðêÅñ Õ½ð ÷õîÆ ÔÅñå ÇòÚ î½Õ¶ 寺
ü¾Õ Õ¶ ÔÃêåÅñ ç¶ Ã§ÕàîÂÆ òÅðâ ÇòÚ íðåÆ ÕðòÅÇÂÁÅÍ
ÕÅð çÆ à¾Õð
éÅñ A ÷õîÆ-ÃæÅéÕ êðà ðÅî é×ð ð¶ñò¶ úòð ÇìzÜ å¶ ÇÂÕ ÕÅð ÚÅñÕ é¶
ÃÅÂÆÕñ ÃòÅð ù à¾Õð îÅðÕ¶ ÷õîÆ Õð Çç¾åÅÍ ÷õîÆ çÆ ôéÅõå ð¯ÔåÅô
Õ¹îÅð òܯº Ô¯ÂÆ þÍ
Ü×ðÅÀ¹º ðËñÆ Ã§ì§èÆ Çê¿â» ÓÚ îÆÇà§×»
åñò§âÆ ÃÅì¯, AC îÅðÚ (Ü. Ã. ðÅÔÆ)- ôÔÆç ÇÕÃÅé ÃÅè± ÇÃ§Ø åõå±ê¹ðÅ
ç¶ ÕÅåñ» ù Ç×zøåÅð ÕðòÅÀ¹ä Áå¶ Ãõå 寺 Ãõå ÃÜÅò» ÇçòÅÀ¹ä ç¶ ñÂÆ
ÇÕÃÅé ï±éÆÁé ò¾ñ¯º Çê¿â» Á§çð îÆÇà§×» å¶ Þ§âÅ îÅðÚ» çÅ ÇÃñÇÃñÅ
Çéð§åð Ú¾ñ ÇðÔÅ þÍ ìÆ. Õ¶. ï±. À¹×ðÅÔ» ç¶ ìñÅÕ ÁÅ×± ï¯èÅ ÇçØ,
ìÔ¾åð ÇçØ, éÛ¾åð ÇçØ, ܾ×Å ÇçØ, ìñÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅÇç ò¾ñ¯º Çê¿â Ãƺׯ
ÕäÕòÅñ, ìÇÔîä, ðÅÂÆÁÅ, ë¾åÅìÅñ± Áå¶ éæ¶ÔÅ ÁÅÇç Çê¿â» ÇòÚ îÆÇà§×»
ÕÆåÆÁ», ÇÜé·» ÇòÚ Ã˺Õó¶ îðç å¶ Á½ðå» é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ
ÇÃÔå ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ì¾ÚÆ ÇÃÔå î¹ÕÅìñÅ
ׯÇéÁÅäÅ, AC îÅðÚ (ìðÅó ÁÅð. ÇçØ)-Çê¿â é¶ÔÆÁ»òÅñÅ ÇòÖ¶ âÅ:
ÁòåÅð ÇÃ§Ø Çã¾ñ¯º çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á ÇÃÔå ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ì¾ÚÆ ÇÃÔå
î¹ÕÅìñÅ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î¹ÕÅìñ¶ ÇòÚ ì¾ÚÆÁ» ç¶ ÇÃÔå ç¶ ÇîÁÅð
çÆ Ü»Ú Õðé òÅÃå¶ âÅÕàð» çÆ ÇÂÕ Çòô¶ô àÆî êÅÔ§¹ÚÆ Ô¯ÂÆ ÃÆÍ Ü»Ú
À¹êð§å êÔ¹§ÚÆÁ» Ô¯ÂÆÁ» ì¾ÚÆÁ» 駱 ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ÇÃÔå ê¾Ö¯º Áå¶
àÆÕÅÕðé ê¾Ö¯º Ü»Ú À¹êð§å C ì¾ÚÆÁ» ù Ãðò¯åî ÇÃÔåî§ç ÁËñÅÇéÁÅ
Ç×ÁÅÍ ÇÂé·» Çå§é ì¾ÚÆÁ» ÇòÚ ´îòÅð ÇÃîðé ê¾¹åðÆ Ã: ×¹ñÅì ÇÃ§Ø ù
A@@@ ð¹ê¶, éòܯå ê¹¾åðÆ Ã: Ãîô¶ð ÇÃ§Ø F@@ ð¹ê¶, ××éçÆê Õ½ð
ê¾¹åðÆ Ã: îéÜÆå ÇÃ§Ø ù D@@ ð¹ê¶ ç¶ éËôéñ öÇò§× ÃðàÆÇøÕ¶à åÕÃÆî
ÕÆå¶ ×Â¶Í ÇÂà Ã ÇÃÔå ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ìÅñóÆ ï¯ÜéÅ ç¶ Ãì§è ÇòÚ ìñç¶ò
Ç´ôé ÁËÃ. ÁÅÂÆ. Áå¶ Ã: ÁÜî¶ð ÇÃ§Ø ÁËÃ. ÁÅÂÆ. é¶ òÆ ÁÅê¯-ÁÅêä¶
ÇòÚÅð ê¶ô ÕÆå¶Í
×¹ð± ðÅîçÅà ǧÃàÆÇÚÀ±à ÓÚ ÁæñËÇàÕ îÆà
í¹¼Ú¯ î³âÆ, AC îÅðÚ (ìñÇò¿çð ÇÃ¿Ø Ã¶áÆ)- ×¹ð± ðÅîçÅà ǧÃàÆÇÚÀ¹à
ÁÅø ǧÜÆÇéÁÇð§× Á˺â àËÕéÅñ¯ÜÆ Çê¿â ñÇÔðÅì¶×Å ÇòÖ¶ ÕÅñÜ ç¶
Õ˺êà ÇòÖ¶ ÃñÅéÅ ÁæñËÇàÕ îÆà ÕðòÅÂÆ ×ÂÆÍ ÇÂà ÁæñËÇàÕ îÆà çÅ
À¹çØÅàé ǧÃàÆÇÚÀ±à ç¶ Ú¶ÁðîËé êz¯ëËÃð ÔðíÜé ÇÃ§Ø é¶ ÕÆåÅÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ ÇÖâÅðÆÁ» ò¾ñ¯º Þ§âÅ îÅðÚ å¯º ìÅÁç ÕÅñÜ ç¶ Çêz§ÃÆêñ âÅÕàð
ÁËÚ. ÁËÃ. ÃËäÆ é¶ ÁæñËÇàÕ îÆà ÓÚ ÇÔ¾ÃÅ ñËä òÅñ¶ ÇÖâÅðÆÁ» ù ÃÔ¹§
Ú¹ÕÅÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ î¹¾Ö îÇÔîÅé ÕÅñÜ ç¶ Ú¶ÁðîËé ê¯zëËÃð ÔðíÜé ÇçØ
é¶ Ã§ì¯èé ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Á¾Ü ç¶ Áè¹ÇéÕ ï¹¾× ÓÚ Ú§×Æ êóÅÂÆ ç¶ éÅñ
Ú§×Æ ÇÃÔå Áå¶ Ú§×¶ ÃîÅÜ çÆ ÇÃðÜäÅ ñÂÆ Ö¶â» î¹¾Ö ð¯ñ ÁçÅ ÕðçÆÁ»
ÔéÍ ÁæñËÇàÕ îÆà ù ô¹ð± ÕðÇçÁ» Ãí 寺 êÇÔñ» A@@ îÆàð çÆ ç½ó ç¶
î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ ×Â¶Í ÇÂà 寺 ìÅÁç ´îòÅð ôÅà-ê¹¾à, ÇâÃÕÃ-æð¯, ¦ìÆ
ÛÅñ, à¾× ÁÅø òÅð ÁÅÇç ֶ⻠ÕðòÅÂÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ç±Ãð¶ ÃËôé ÇòÚ à¶ìñ
àËÇéÃ, òÅñÆòÅñ, ìËâÇî§àé , ð¾ÃÅÕÃÆ Áå¶ Á§å ÇòÚ Ç´Õà ç¶ îËÚ ÕðòŶ
×Â¶Í ÕÅñÜ ç¶ Ú¶ÁðîËé êz¯ëËÃð ÔðíÜé ÇÃ§Ø Áå¶ Çêz§ÃÆêñ âÅ: ÁËÚ.
ÁËÃ. ÃËäÆ é¶ Ü¶å± ÇÖâÅðÆÁ» ù ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ
ñÅñ ÕÅðâ ìäÅÀ¹ä çì§èÆ îÆÇà§× Çëð ì¶ÇþàÅ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø Çþè±)-AIHD ç¶ ç§×ÅêÆóå» ç¶ ñÅñ
ÕÅðâ ìäÅÀ¹ä ñÂÆ ¦ì¶ Ã 寺 Ú¾ñ ðÔÆ î§× ç¶ ÇéêàÅð¶ ñÂÆ ê¿ÜÅì
ÃðÕÅð òñ¯º ÕÆåÆ ÇÔçÅÇÂå ç¶ ÁÅèÅð Óå¶ ìÆå¶ Ççé ÁËâÆôéñ ÇâêàÆ
ÕÇîôéð ÇòÕÅà ìÇá§âÅ éÅñ Ô¯ÂÆ îÆÇà§× ÇÂÕ òÅð ì¶ÇþàÅ ðÔÆÍ îÇÔ§çð
ÇÃ§Ø Ã¯Ôñ ÃÅìÕÅ é×ð Õ½ºÃñð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ñÅñ ÕÅðâ ìäÅÀ¹ä çì§èÆ
Áå¶ Ô¯ð åÕñÆø» çì§èÆ ÜÅäÕÅðÆ ÔÅÃñ ÕðÇçÁ» Üç À¹é·» ù ì¹ñÅÇÂÁÅ å»
À¹é·» ÁÅêäÆ ëÅÂÆñ ¶.âÆ.ÃÆ. ÃÅÔîä¶ ê¶ô ÕÆåÆÍ Ã¯Ôñ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ
ÃÅð¶ Ãì±å Ô¯ä ç¶ ìÅòܱç òÆ ÁÇèÕÅðÆÁ» é¶ ç§×Å êÆóå î§éä 寺 ÇÂÔ
ÕÇÔ Õ¶ ÇÂéÕÅð Õð Çç¾åÅ ÇÕ AIHD 寺 êÇÔñ» ç¶ Çç¾ñÆ ðÇÔä ç¶ Ãì±å
òÆ ê¶ô ÕÆå¶ ÜÅäÍ Ã¯Ôñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ç§×Å êÆóå» é¶ ÇÂéÃÅø çÆ
ÔÅÂÆÕ¯ðà ÜÅä çÅ ëËÃñÅ Õð ÇñÁÅ þ, îÆÇà§× ÇòÚ ÁòåÅð ÇçØ, îéÜÆå
ÇçØ, ñÅñ ÇçØ, ùÖç¶ò ÇçØ, ܯå ÇçØ, ×¹ðÇçÁÅñ ÇçØ, ÁîðÜÆå
Õ½ð, ÜÃòÆð ÇçØ, ×¹ðÚðé ÇçØ, ÔðÇܧçð ÇçØ, î¾Øð ÇçØ, Ôðç¶ò
ÇçØ, ìñç¶ò ÇçØ, ðÅÜ ðÅäÆ, ܯÇקçð ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
Õ¯ÔñÆ ù êzèÅé üÇäÁÅ
ÚÅÀ¹Õ¶, AC îÅðÚ (ØóËñÆ)- Çâê± Ô¯ñâð ï±éÆÁé ç¶ Çå§é Ü¯é» ÚÅÀ¹Õ¶,
ðÅîê¹ðÅ ÇçÔÅåÆ Áå¶ ë±ñ î§âñ çÆ îÆÇà§× é¶óñ¶ Çê¿â ܶá±Õ¶ ÇòÖ¶
Ô¯ÂÆÍ ÇÂÔ îÆÇà§× ðÅè¶ ÇÃÁÅî ÚÅÀ¹Õ¶, ð½ôé ñÅñ îÇÔðÅÜ, Ü×çÆà ðŶ
ÇÜÀ¹ºç çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆÍ ÇÂà îÆÇà§× ç½ðÅé À¹Õå Çå§é¶ Ü¯é» éÅñ
Ãì§Çèå C@ ç¶ ÕðÆì Çâê± Ô¯ñâð» é¶ ÃðìçîåÆ éÅñ ÃzÆ çÆòÅé Ú§ç
Õ¯ÔñÆ Ü¶á±Õ¶ ù ÚÅÀ¹Õ¶, ðÅîê¹ðÅ ÇçÔÅåÆ Áå¶ ë±ñ î§âñ Ü¯é» çÅ êzèÅé
üä ÇñÁÅÍ ÇÂà گä À¹êð§å Ö¹ôÆ ÇòÚ ñ¾â± òÆ ò§â¶ ׶Í
çêðÕ ÃóÕ æ»-æ» å¯º ๾àä ÕÅðé ñ¯Õ êz¶ôÅé
ì¯ÔÅ, AC îÅðÚ (ê¾åð êz¶ðÕ)-ÇÂà ֶåð éÅñ Ãì§Çèå ì¯ÔÅ-Çðªç, ô¶ð Ö»
òÅñÅ, î§ØÅäÆÁ» çêðÕ ÃóÕ æ»-æ» å¯º ๾àä Áå¶ Ö¹ð ÜÅä ÕÅðé ÇÂñÅÕ¶
ç¶ ç¯ çðÜé Çê¿â» ç¶ ñ¯Õ ì¹ðÆ åð·» êz¶ôÅé ÔéÍ Çê¿â ô¶ð Ö» òÅñÅ ç¶
ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ÜÃò§å ÇÃ§Ø ÚÇÔñ, î½ÜÈçÅ Ãðê¿Ú íÅ× ÇçØ, î§ØÅäÆÁ» çÆ
Ãðê¿Ú ìñç¶ò Õ½ð, Õñ¾ì ÁÅ×ÈÁ» ÜÃÕðé ÇÃ§Ø Áå¶ ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø ÚÇÔñ Ãî¶å
ÔÇðÁÅäÅ çÆ Ô¾ç éÅñ ñ¾×ç¶ Çê¿â Çðªç Õñ», ìÆð¶òÅñÅ â¯×ðÅ, Çðªç
Ö¹ðç, Á»ÇâÁ»òÅñÆ, ÞñìÈàÆ Áå¶ íÖÇóÁÅñ ç¶ î½ÜÈçÅ å¶ ÃÅìÕÅ
ê¿Ú»-Ãðê¿Ú» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà ÃóÕ Óå¶ BD ؿචÔÇðÁÅäÅ, ê¿ÜÅì ñÂÆ
íÅðÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ ¦ØçÆ þÍ çÈܶ êÅö ç¯-ãÅÂÆ çðÜé Çê¿â» ç¶ ñ¯Õ ÁÅêä¶
Çé¾ÜÆ òÅÔé ñË Õ¶ ÁÕÃð ÔÆ ¦Øç¶ ðÇÔ§ç¶ ÔéÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂÃ
ÇÂÕÇÔðÆ ÃóÕ Óå¶ æ»-æ» Ö¾â¶ ìä ÜÅä ÕðÕ¶ Õ¯ÂÆ òÆ òÔÆÕñ çà Çî§à çÅ
ðÃåÅ Á¾è¶ ؿචÇòÚ åÇÔ ÕðçÅ þÍ ñ¯Õ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà ÃóÕ Óå¶ Ôð
ð¯÷ ÔÅçö òÅêðç¶ ðÇÔ§ç¶ Ôé Áå¶ ì¯ÔÅ-ô¶ð Ö» òÅñŠ๾àÆ ÃóÕ Áé¶Õ»
ñ¯Õ» çÆ ÜÅé ñË ü¾ÕÆ þÍ ñ¯Õ» é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ î˺ìð êÅðñÆî˺à ìÇá§âÅ
ìÆìÆ ÔðÇÃîðå Õ½ð ìÅçñ é¶ ÁÅêäÆ ñ¯Õ ÃíÅ Ú¯ä ò¶ñ¶ ÇÂà ๾àÆ ÃóÕ Óå¶
þðÅéÆ êz×à ÕðÇçÁ» ÇÂà ù Ú¯ä» å¯º ìÅÁç å¹ð§å éò¶º ÇÃð¶ 寺 ìäÅÀ¹ä
çÅ òÅÁçÅ ÕÆåÅ ÃÆ êð Ú¯ä» ¦Øä 寺 Ô¹ä å¾Õ ÇÂà ÃóÕ çÅ Õ¯ÂÆ æÔ¹ êåÅ
éÔƺ ÇñÁÅ Ç×ÁÅÍ Ö¶åð ç¶ ñ¯Õ» çÆ î§× þ ÇÕ À¹é·» ç¶ Ö¶åð çÆ ÇÂÔ
ÃóÕ å¹ð§å ìäòÅÂÆ ÜÅò¶Í
ÁËÚ. ÃÆ. ÁËñ. Õ§êéÆ ò¾ñ¯º é½ÕðÆ ñÂÆ Ú¯ä
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø Çþè)- Õ§ÇêÀ±àð Õ§êéÆ ÁËÚ. ÃÆ. ÁËñ.
ÇÂéë¯ÇÃÃàî ÇñîÇàâ é¯ÇÂâÅ ò¾ñ¯º ÃðÕÅðÆ ê½ñÆàËÕÇéÕ ÕÅñÜ ìÇá§âÅ ÇòÖ¶
Õ˺êà êñ¶Ãî˺à ǧàðÇòÀ± ÕðÕ¶ ÁÅÖðÆ òð·¶ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ é½ÕðÆ
ñÂÆ Ú¯ä ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÂà Õ˺êà êñ¶Ãî˺à ǧàðÇòÀ± Õ§êéÆ ç¶ é¯ÇÂâŠ寺
ÇâêàÆ (ÇÔÀ±îé ÇðïðÃ) î¶Üð ùîÆå ÇÛ¾ìð, ÃÔÅÇÂÕ îËé¶Üð ÇÔÀ±îé
ÇðïðÃ, ÃzÆ íÅÃÕð öéÅêåÆ Áå¶ åÕéÆÕÆ îÅÇÔð ÃzÆ òéÆå ç¹ÁÅðÅ ÕÆåÆ
×ÂÆÍ ÕÅñÜ ç¶ àð¶Çé§× Áå¶ êñ¶Ãî˺à ÁøÃð ÃzÆ îéÜÆå ÇÃ§Ø í¹¾ñð é¶
êz˵à ù ÜÅäÕÅðÆ Çç§ç¶ ԯ¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ§êéÆ ò¾ñ¯º ÇÂà Õ˺êà êñ¶Ãî˺à
ǧàðÇòÀ± ÇòÚ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ Ú¯ä ÇñÖåÆ êzÆÇÖÁÅ, àËÕéÆÕñ ǧàðÇòÀ±
Áå¶ ÁËÚ. ÁÅð. ǧàðÇòÀ± ç¶ ÁÅèÅð Óå¶ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ Õ§êéÆ ò¾ñ¯º
ÇéðèÅðå ÕÆå¶ ×¶ ò¾Ö-ò¾Ö êóÅò» ÇòÚ¯º ×¹÷ðç¶ Ô¯Â¶ ÕÅñÜ ç¶ Õ§ÇêÀ±àð
ǧÜÆéÆÁð ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆ î¯ÇÔå ì»Ãñ Áå¶ Çðñ ׯÇÂñ, ÂÆ. ÃÆ. ÂÆ. ç¶
ÇòÇçÁÅðæÆ ÜÃêÅñ îçÅé, ÔðÜÆå ÇçØ, êzçÆê Õ¹îÅð Áå¶ ÃåÆô Õ¹îÅð
é½ÕðÆ ñÂÆ üä¶ ×Â¶Í ÕÅñÜ ç¶ Çêz§ÃÆêñ ÃzÆ ïÅçÇò§çð ÇÃ§Ø é¶ üä¶ ×¶
ÇòÇçÁÅðæÆÁ» Áå¶ À¹é·» ç¶ îÅÇêÁ» ù òèÅÂÆ Çç¾åÆ Áå¶ éÅñ ÔÆ ÕÅñÜ ç¶
ÇîÔéåÆ ÃàÅø ù ÇÂà ñÂÆ òèÅÂÆ Çç¾åÆÍ
ÔñÕÅÁ 寺 ìÚÅÁ ñÂÆ ÃÕ±ñ ÓÚ Ú¶åéÅ ðËñÆ
ׯÇéÁÅäÅ, AC îÅðÚ (ìðÅó ÁÅð. ÇçØ)- ìåðÅ êìÇñÕ ÃÕ±ñ ç¶ ì¾ÇÚÁ»
ò¾ñ¯º ÔñÕÅÁ êzåÆ ÇÂÕ Ú¶åéÅ ðËñÆ Õ¾ãÆ ×ÂÆÍ ÇÂà ðËñÆ çÆ Á×òÅÂÆ ðÅÜ
Õ¹îÅð ÇòðÕ êzèÅé ñÅÇÂé÷ Õñ¾ì ×ð¶àð Áå¶ âÅ: ×¹ðÚðé ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ ÁËÃ.
ÁËî. ú. Õð ðÔ¶ ÃéÍ ÇÂé·» ÃÕ±ñÆ ì¾ÇÚÁ» çÆ ÇÂÔ ðËñÆ ×¯ÇéÁÅäÅ ç¶
ì÷Åð» ÓÚ¯º ×¹÷ðé Ã ôÇÔð òÅÃÆÁ» ù ÔñÕÅÁ 寺 ìÚä Áå¶ ÇÂà ç¶
À¹êÅÁ Ãì§èÆ Õ¹Þ êÇÔñ±Á» Óå¶ ð½ôéÆ êÅÂÆÍ ÇÂà ðËñÆ ç¶ Á§å ÓÚ ÇÂÕ
çֶê ÇÜÔ¶ íÅôä ç½ðÅé âÅ: ×¹ðÚðé ÇÃ§Ø é¶ ÇÂà ÇíÁ§Õð ÇìîÅðÆ ç¶
Ãì§è ÇòÚ ÁÅî ñ¯Õ» Áå¶ õÅÃÕð ì¾ÇÚÁ» ù ÇÂà 寺 ìÚä çÆ ò¾âî¹¾ñÆ
ÃñÅÔ Çç¾åÆÍ
ÂÆ. àÆ. àÆ. ÁÇèÁÅêÕ» çÅ òøç ¶. âÆ. ÃÆ. ù ÇîÇñÁÅ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (×¹ðå¶Ü ÇÃ§Ø Çþè±)-Ç÷ñ·Å êzÆôç» ÁèÆé Ú¾ñ ðÔ¶
ìñÅÕ åñò§âÆ ÃÅì¯ ç¶ ÃÕ±ñ» ç¶ ÂÆ. àÆ. àÆ. ÁÇèÁÅêÕ» ù ÇêÛñ¶ ÚÅð
îÔÆÇéÁ» 寺 åéÖÅÔ» éÅ Çîñä ç¶ ð¯Ã òܯº ÁÇèÁÅêÕ» çÅ ÇÂÕ òøç ¶.
âÆ. ÃÆ. ÇòÕÅà ù ÇîÇñÁÅÍ ÂÆ. àÆ. àÆ. ÁÇèÁÅêÕ ï±éÆÁé ç¶ Ã±ìÅ
ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé ÃòðéÜÆå ÇÃ§Ø í×åÅ Áå¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé Ü×î¶ñ ÇÃ§Ø é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ìÆ. âÆ. êÆ. ú. åñò§âÆ ÃÅì¯ çÅ ðò¾ÂÆÁÅ ÁÇèÁÅêÕ» êzåÆ
ÕÅøÆ îÅóÅ þÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ìÜà Ô¯ä ç¶ ìÅòܱç òÆ ìÆ. âÆ. êÆ. ú.
ÁÇèÁÅêÕ» ñÂÆ åéÖÅÔ» ÜÅðÆ éÔƺ Õð ÇðÔÅÍ òøç ÇòÚ ÃÆéÆÁð îÆå êzèÅé
×¹ðÜÆå ÇÃ§Ø Ü¾ÃÆ, ðÅÜ Õ¹îÅð òðîÅ, ùÖêÅñ ÇçØ, ×¹ðöòÕ ÇçØ, Áîé
Õ½ð¶ÁÅäÅ, îéçÆê ÇçØ, ÔðíÜé ÇÃ§Ø Áå¶ ðÅÇܧçð ôÅÇîñ ÃéÍ
ÇÚ¼åðÕÅðÆ î¹ÕÅìñ¶ ÓÚ Á¾òñ ðÇÔä òÅñÅ ì¾ÚÅ ÃéîÅÇéå
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Á. êÌåÆ.)- Á÷ÅçÆ Ççòà î½Õ¶ åÅðÅ ÁÅà¯î¯ìÅÂÆñ÷
îÅð±åÆ Áå¶ ÃܱÕÆ Õ§êéÆ ò¾ñ¯º éÅðæ ÷¯é ç¶ ê¶ºÇà§× î¹ÕÅìÇñÁ» ÇòÚ
êÇÔñÅ ÃæÅé ÔÅÃñ Õðé òÅñ¶ ìÅìÅ ëðÆç ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕ±ñ ç¶ Û¶òƺ
ÜîÅå ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆ ù åÅðÅ ÁÅà¯î¯ìÅÂÆñ÷ Õ§êéÆ ò¾ñ¯º Á¾Ü ëÅÇÂð ë½ÕÃ
ÃÅÂÆÕñ éÅñ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ ìÅìÅ ëðÆç ÇòÇçÁÕ Ã¹ÃÅÇÂàÆ ç¶ ÁËî. âÆ.
×¹ðîÆå ÇÃ§Ø èÅñÆòÅñ, åÅðÅ ÁÅà¯î¯ìÅÂÆñ÷ ìð»Ú ìÇá§âÅ ç¶ îËé¶Üð
×¹ðçÆê ÇÃ§Ø Ã¶Ö¯º, î¹¾Ö ÁÇèÁÅêÕ çñÜÆå ÇÃ§Ø ìðÅó, Õ¯ÁÅðâÆé¶àð éð
ÇÃ§Ø é¶ ì¾Ú¶ ç¶ îÅÇêÁ» Áå¶ ÁÇèÁÅêÕ» ù òèÅÂÆ Çç¾åÆÍ
ÚÅð ÇòÁÕåÆÁ» çÆ Ôé¶ðÆ ç¹éÆÁÅ ð½ôé
ìð¶àÅ, AC îÅðÚ (ê¾åð êz¶ðÕ)-Ãå×¹ð ÇÃ§Ø ê¹¾åð î¹ÖÇåÁÅð ÇÃ§Ø Áå¶
ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ê¹¾åð ìÚé ÇÃ§Ø òÅÃÆ íÅòÅ ç¶ ÇÂ¾Õ ÔÅçö ÓÚ ÁÕÅñ ÚñÅä¶
寺 ìÅÁç êÇðòÅð é¶ À¹é·» çÆÁ» Á¼Ö» íÅðåÆ ÇòÕÅà êzÆôç ç¹ÁÅðÅ
ÚñÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ é¶åðçÅé çîåÆ ìð¶àÅ ù çÅé Õð Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ»Í é¶åðçÅé
çîåÆ ç¶ êzËà ÃÕ¾åð âÅ. Ç×ÁÅé Ú§ç ÁÅ÷Åç é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇîzåÕ âÅ
Ãå×¹ð ÇÃ§Ø çÆ ÇÂ¾Õ Á¾Ö ǧçðêÅñ ê¹¾åð Øé¾ÂÆÁÅ ñÅñ òÅÃÆ ð¹óÕÆ
(À¹åð»Úñ) Áå¶ ç±ÃðÆ Á¾Ö ÜÃÇò§çð Õ½ð êåéÆ ÕðîêÅñ òÅÃÆ Ôðåð (ïî¹éÅ
é×ð) ù ñ×ÅÂÆ ×ÂÆ ÜçÇÕ ÇîzåÕ ìñÇò§çð ÇÃ§Ø çÆ ÇÂ¾Õ Á¾Ö ð¹ÚÆ ÃÇå§çð
ÇåòÅóÆ òÅÃÆ îÇÔñ Õñ» (ìðéÅñÅ) Áå¶ ç±ÃðÆ Á¾Ö í±ðÆ êåéÆ ÃÇÔç òÅÃÆ
êá¯ðÆ (ÃÔÅðéê¹ð) À¹åð êzç¶ô ç¶ ñ×òÅ Õ¶ À¹Ã ù Ü¾× ò¶Öä ñÅÇÂÁÅÍ
ÇÃÇÖÁÅðæÆÁ» é¶ Ã§ÃæÅ çÆ é¹ÔÅð ìçñÆ
ì¾ñ±ÁÅäÅ, AC îÅðÚ (×¹ðéËì ÃÅÜé)- Ç÷ñ·Å ÇþÇÖÁÅ Áå¶ ÇÃÖñÅÂÆ Ã§ÃæÅ,
Ççúä çÆ Õ½îÆ Ã¶òÅ ï¯ÜéÅ ÇÂÕÅÂÆ òñ¯º ÁÅêäÆ Ã§ÃæÅ ÇòÖ¶, ÃÔÅÇÂÕ
Çéðç¶ôÕ, ï¹òÕ Ã¶òÅò» ÇòíÅ×, ìÇá§âÅ ÃzÆ ÜÃò§å ÇÃ§Ø ç¶ ÇçôÅ-Çéðç¶ô»
ç¶ Áé¹ÃÅð ÇÂÕ ð¯÷Å Õ˺ê ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂÔ Õ˺ê çÃæÅ ç¶ Çêz§ÃÆêñ
ÃzÆîåÆ Õ¹Ãî ñåÅ çÆ ÃðêzÃåÆ Áå¶ òÅÂÆà Çêz§ÃÆêñ ÃzÆ ÔðçÆê ÇÃ§Ø çÆ
êÇÔñÕçîÆ Áå¶ Á×òÅÂÆ ÁèÆé ìÔ¹å ÔÆ ÃøñåÅê±ðòÕ Ã§ê¿é Ô¯ÇÂÁÅÍ Õ˺ê
ç½ðÅé ò¦àÆÁð» òñ¯º ¶éÅ òèÆÁÅ Áå¶ ÇéôÕÅî-öòÅ çÆ íÅòéÅ éÅñ Õ§î
ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÇÕ Ãî±Ô-ÃàÅø òñ¯º, çÃæÅ çÆ é¹ÔÅð ìçñ ç¶ä ìçñ¶ ÃÅð¶
íÅ×ÆçÅð» çÆ ìÔ¹å åÅðÆø ÕÆåÆ ×ÂÆÍ Õ˺ê ç¶ ÁÕÅçÇîÕ ÃËôé ç½ðÅé,
çÃæÅ ç¶ òÅÂÆà Çêz§ÃÆêñ ÃzÆ ÔðçÆê ÇÃ§Ø òñ¯º, ò¦àÆÁð» ù Õ½îÆ Ã¶òÅ
ï¯ÜéÅ çÆ îÔ¾ååÅ Ççzó ÕðòÅÀ¹ºÇçÁ» À¹é·» òñ¯º òèÆÁÅ Áå¶ Ã¹ÚÅð±
Õ˺ê ñ×ÅÀ¹ä ìÅð¶ ÁÅêäÆ ÇçñÆ î¹ìÅðÕòÅç ê¶ô ÕÆåÆÍ Õ˺ê ç½ðÅé Ãî±Ô
ÃàÅø-î˺ìðÅé, Çòô¶ô ÕðÕ¶ çðôé ÇÃ§Ø ìðÅó Áå¶ ñÅí ÇÃ§Ø òñ¯º íðê±ð
ÃÇÔï¯× Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ
ñ¯óò¿ç êÇðòÅð çÆ ñóÕÆ çÅ ÇòÁÅÔ ÕÆåÅ
îÅéÃÅ, AC îÅðÚ (Ã. ð.)-×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃzÆ Õñ×Æèð ÃÅÇÔì îÅéÃÅ ÇòÖ¶ Õî¶àÆ
ò¾ñ¯º ÇÂ¾Õ ñ¯óò¿ç êÇðòÅð ðÅÜ ÇÃ§Ø Çê¿â îÅéÃÅ çÆ ñóÕÆ Ã¹ÖêÅñ Õ½ð
çÅ ÇòÁÅÔ Ç´ôé ÇÃ§Ø òÅÃÆ Ô§ÇâÁÅÇÂÁÅ éÅñ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÃÅÇÔì ç¶
î¹¾Ö ×z§æÆ ìÅìÅ Ãòðé ÇÃ§Ø Õî¶àÆ ç¶ êzèÅé ÁÜËì ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ
ÃÅè ç×å ò¾ñ¯º Øð¶ñ± ÷ð±ðå çÅ ÃÅîÅé ñóÕÆ ù Çç¾åÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Õî¶àÆ ç¶ îÆå êzèÅé å¶Çܧçð ÇÃ§Ø Çã¾ñ¯º, ÃÕ¾åð ×¹ðå¶Ü ÇçØ
à¯ÔóÅ, î˺ìð Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø ´»åÆ, ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø îÅé, ÁòåÅð ÇçØ
ìä»òÅñÆ, Á§Çîzå ׯ×Å, ǧçðêÅñ ÇçØ, Çî¾á± ÇÃ§Ø Üæ¶çÅð, Õ¹ñò§å
ÇÃ§Ø Áå¶ î¶ñÅ ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
éÅé àÆÇÚ§× î¹ñÅ÷î» ò¼ñ¯º êÌï¯×Æ êzÆÇÖÁÅò» çÅ ìÅÂÆÕÅà
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Õ§òñÜÆå ÇÃ§Ø Çþè±)- ÃæÅéÕ âÆ. ¶. òÆ. ÕÅñÜ ç¶
éÅé àÆÇÚ§× î¹ñÅ÷î» ò¾ñ¯º êzÅÂÆò¶à ÕÅñÜ÷ éÅé àÆÇÚ§× î¹ñÅ÷î ï±éÆÁé
ç¶ Ã¾ç¶ Óå¶ ï±éÆòðÇÃàÆ êzËÕàÆÕñ êzÆÇÖÁÅò» çÅ ìÅÂÆÕÅà Á¾Ü òÆ ÜÅðÆ
ÇðÔÅ Áå¶ î¹ñÅ÷î» é¶ Ãò¶ð¶ I.@@ òܶ 寺 AA.@@ òܶ å¾Õ ÕÅñÜ ×¶à Óå¶
èðéÅ Çç¾åÅÍ ï±éÆÁé ç¶ ê¿ÜÅìÆ ï±éÆòðÇÃàÆ Çò§× ç¶ òÅÂÆà êzèÅé
þåêÅñ ôðîÅ é¶ î¯çÆ ÕÅñÜ, êÇàÁÅñÅ ç¶ Çêz§ÃÆêñ Áå¶ ÁËÃ. âÆ. ÕÅñÜ
ìðéÅñÅ ç¶ Çêz§ÃÆêñ çÆ î¹ñÅ÷î Çòð¯èÆ ðò¾Âƶ çÆ ÷¯ðçÅð ôìç» ÇòÚ
ÇéÖ¶èÆ ÕÆåÆÍ î¹ñÅ÷î» ù ÃæÅéÕ ÁÅ×±Á» îÇÔ§çðêÅñ, ÜòÅÔð ñÅñ ì»Ãñ,
ÁîðÜÆå Ö¹¾ñð, ùÖðÅî Áå¶ ðÅÜé ×¹êåÅ é¶ Ã§ì¯èé ÕÆåÅÍ
ðÇÜ¿çðÅ ÕÅñÜ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
ìÇá§âÅ, AC îÅðÚ (Çé¾ÜÆ ê¾åð êz¶ðÕ)-ÃæÅéÕ ÃðÕÅðÆ ðÅÇܧçðÅ ÕÅñÜ
ÇòÚ êó·ç¶ ìÆ. ¶. íÅ× ç±ÜÅ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ò¾ñ¯º ÁÅêä¶ ÃÆéÆÁð ìÆ.
¶. íÅ× åÆÜÅ ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù Çç¾åÆ Çé¾ØÆ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ ïÅç×ÅðÆ
Ô¯ Çé¾ìóÆÍ êÅðàÆ ç½ðÅé ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ÁÅêäÆ ÕñÅ ç¶ ð§× ÇìÖ¶ðÇçÁ»
Ãî±Ô ÇòÇçÁÅðæÆÁ» çÆ Á¾âÆ ÇæðÕä ñÅ Çç¾åÆÍ Çê§zÃÆêñ ùÖÚËé ðŶ
×ð× é¶ ÃîÅ×î çÆ êzèÅé×Æ ÕðÇçÁ» ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ç¶ Ã¹éÇÔð¶ íÇò¾Ö ñÂÆ
ÁôÆðòÅç Çç¾åÅÍ
Ü×ðÅÀ¹º ðËñÆ Ã§ì§èÆ Çê¿â» ÓÚ îÆÇà§×»
åñò§âÆ ÃÅì¯, AC îÅðÚ (Ü. Ã. ðÅÔÆ)- ôÔÆç ÇÕÃÅé ÃÅè± ÇÃ§Ø åõå±ê¹ðÅ
ç¶ ÕÅåñ» ù Ç×zøåÅð ÕðòÅÀ¹ä Áå¶ Ãõå 寺 Ãõå ÃÜÅò» ÇçòÅÀ¹ä ç¶ ñÂÆ
ÇÕÃÅé ï±éÆÁé ò¾ñ¯º Çê¿â» Á§çð îÆÇà§×» å¶ Þ§âÅ îÅðÚ» çÅ ÇÃñÇÃñÅ
Çéð§åð Ú¾ñ ÇðÔÅ þÍ ìÆ. Õ¶. ï±. À¹×ðÅÔ» ç¶ ìñÅÕ ÁÅ×± ï¯èÅ ÇçØ,
ìÔ¾åð ÇçØ, éÛ¾åð ÇçØ, ܾ×Å ÇçØ, ìñÜÆå ÇÃ§Ø ÁÅÇç ò¾ñ¯º Çê¿â Ãƺׯ
ÕäÕòÅñ, ìÇÔîä, ðÅÂÆÁÅ, ë¾åÅìÅñ± Áå¶ éæ¶ÔÅ ÁÅÇç Çê¿â» ÇòÚ îÆÇà§×»
ÕÆåÆÁ», ÇÜé·» ÇòÚ Ã˺Õó¶ îðç å¶ Á½ðå» é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ |
|
|
