|
|
|
 |
| |
 |
|
|
×¹ðçÅÃê¹ð |
| |
|
|
|
|
ÃÆéÆÁð ÇâêàÆ ÁËâò¯Õ¶à Üéðñ ìÅá çÅ Çòô¶ô ÃéîÅé
Ã: ðäÜÆå ÇÃ§Ø ìÅá ù Ô¯äÔÅð ÇòÇçÁÅðæÆ òܯº ÃéîÅÇéå Õðç¶ Ô¯Â¶Í åÃòÆð
: ì§ì¶ ÃàÈâÆú
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ
ÕÅÔñ¯º)-×¹ðÈ éÅéÕ ÕÅñÜ ìàÅñÅ ÇòÖ¶ ê¹ðÅä¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù Çòô¶ô ðÈê
ÇòÚ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜé·» ÇòÚ îËâî Õîñ ÕÅÔñ¯º (ǧÚÅð÷ À¹ê çøåð
ÁÜÆå) Áå¶ Ã: ðäÜÆå ÇÃ§Ø ìÅá ÇÜÔó¶ Çê¿â ÕËñ¶ Õñ» (èÅðÆòÅñ) ç¶ òÃéÆÕ
ÔéÍ Ãí 寺 îÔ¾åòêÈðé ×¾ñ ÇÂÔ þ ÇÕ Çå§é àðî» å¯º ñ×ÅåÅð À¹Ô ÃÆéÆÁð
ÇâêàÆ ÁËâò¯Õ¶à Üéðñ ê¿ÜÅì Áå¶ ÔÇðÁÅäÅ ÔÅÂÆÕ¯ðà ç¶ ìä ðÔ¶ Ôé Áå¶
Á¾Ü Õ¾ñ· òÆ ÇÂÔÆ Ã¶òÅò» ÇéíÅ ðÔ¶ ÔéÍ À¹é·» ù ÕÅñÜ çÅ îÅä òèÅÀ¹ä
ñÂÆ ÃÅìÕÅ òèÆÁÅ ÇòÇçÁÅðæÆ òܯº ô¯zîäÆ Õî¶àÆ ç¶ Á§åÇð§× Õî¶àÆ î˺ìð
íÅÂÆ ðÇܧçð ÇÃ§Ø îÇÔåÅ, ôÈ×ðë˾â ç¶ Ú¶ÁðîËé Ã: ùÖìÆð ÇÃ§Ø òÅÔñÅ,
ìÅìÅ ì¹¾è ÇÃ§Ø Çé¾Õ¶ ع§îä» òÅñ¶, ô¯zîäÆ Õî¶àÆ î˺ìð Üæ¶
×¹Çð§çðêÅñ ÇÃ§Ø ×¯ðÅ, Üæ¶ ÕôîÆð ÇÃ§Ø ìÇðÁÅð, ÇþÇÖÁÅ ÃÕ¾åð Ã:
ܯÇקçð ÇÃ§Ø Áå¶ ÕÅñÜ Çêz§ÃÆêñ âÅ. ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ Çêz§ÃÆêñ âÅ. ìñÇò§çð ÇÃ§Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂé·» ê¹ðÅä¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ»
Óå¶ ÃÅù ìÔ¹å ÔÆ îÅä Óå¶ ÁÅû Ôé Áå¶ ÕÅñÜ çÅ Ôð Ã Áé¹ÃÅð ê±ðÅ-ê±ðÅ
ÃÇÔï¯× ç¶ ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂà î½Õ¶ êz¯. ÇèÁÅé ÇÃ§Ø Ã§è± Áå¶ Ô¯ð ÃàÅë î˺ìð,
ÇòÇçÁÅðæÆ Áå¶ êzî¹¾Ö ÃÖôÆÁå» ÔÅ÷ð ÃéÍ
Ú¯ðÆ ç¶ î¯àðÃÅÂÆÕñ Ãä¶ ç¯ Ç×zøåÅð
ëó¶ ׶ î¯àðÃÅÂÆÕñ Ú¯ð» éÅñ ê¹Çñà êÅðàÆ ÇçÖÅÂÆ ç¶ ðÔÆ þÍ åÃòÆð :
ë¹¾ñ
ëÇåÔ×ó ÚÈóÆÁ», AD
îÅðÚ (ë¹¾ñ, îÅé)-ëÇåÔ×ó ÚÈóÆÁ» ê¹Çñà ò¾ñ¯º Ú¯ðÆ ç¶ î¯àðÃÅÂÆÕñ Ãä¶
ç¯ ÇòÁÕåÆÁ» ù Ç×zëåÅð Õðé ÓÚ ÃëñåÅ ÔÅÃñ ÕÆåÆ þÍ ÇÂà Ãì§èÆ
ÁËÃ.ÁËÚ.ú ×¹ðÇì§çð ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÅñ¶òÅñ ê¹Çñà ڽºÕÆ Ç§ÚÅðÜ
êñÇò§çð Çç§Ø é¶ îÅñ¶òÅñ éÇÔð ç¶ ê¹ñ À¹êð éÅÕ¶ ç½ðÅé ç¯ î¯àðÃÅÂÆÕñ
ÃòÅð ô¾ÕÆ é½ÜòÅé» ù ð¯Õ Õ¶ ê¹ÛÇ×Û ÕÆåÆ å» À¹é» é¶ î§ÇéÁÅ ÇÕ À¹é»
é¶ ÇÂÔ î¯àðÃÅÂÆÕñ Ú¯ðÆ ÕÆåÅ þÍ ëó¶ ׶ ç¯ôÆÁ» çÆ êÇÔÚÅä ÔðÇܧçð
ÇÃ§Ø ê¹¾åð Çéðîñ ÇÃ§Ø òÅÃÆ éò» Çê¿â æÅäÅ Þ§â¶ð Áå¶ ÔðêÅñ ÇÃ§Ø ê¹åð
ÕôîÆð ÇÃ§Ø òÅÃÆ Çê¿â ÁñÅñòÅñÅ æÅäÅ ëÇåÔ×ó ÚÈóÆÁ» ò¾Ü¯ Ô¯ÂÆ þÍ
ê¹ÇñÃ é¶ ç¯ôÆÁ» ÇÖñÅë æÅäÅ ëÇåÔ×ó ÚÈóÆÁ» Çò¾Ö¶ èÅðÅ CGI, Áå¶ DAA
ÁÅÂÆ êÆ.ÃÆ åÇÔå î¹Õ¼çîÅ çðÜ ÕðÕ¶ Á×ñÆ ÕÅðòÅÂÆ ô¹ðÈ Õð Çç¾åÆ þÍ ÇÂÃ
寺 ÇÂñÅòÅ îÅñ¶òÅñ ê¹Çñà گºÕÆ ò¾ñ¯ Çê¿â òÆñÅ å¶ÜÅ ç¶ òÅÃÆ ìñÜÆå
ÇÃ§Ø ê¹åð ùðÜÆå ÇÃ§Ø Õ¯ñ¯º GE@@ ÁËî ÁËñ éÜÅÇÂÜ ôðÅì ëóÆ þÍ Áå¶
ç¯ôÆ ç¶ ÇÖñÅë ê¹ÇñÃ é¶ î¹Õ¼çîÅ çðÜ Õð ÇñÁÅ þÍ |
çÃòƺ çÆÁ» êzÆÇÖÁÅò» ç¶ êzì§è î¹Õ§îñ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-Õ¾ñ· 寺 ô¹ð± Ô¯ ðÔÆ çÃòƺ çÆ êzÆÇÖÁÅ
ç¶ ÃÅð¶ êzì§è î¹Õ§îñ Õð ñ¶ Ôé Áå¶ ÇÂà ù ÃÚÅð± ã§× éÅñ ÚñÅÀ¹ä ñÂÆ
À¹âä çÃå¶ åÅÇÂéÅå Õð Çç¾å¶ ׶ ÔéÍ Ç÷ñ·Å ÇÃÇÖÁÅ ÁëÃð Ã. ×¹ðîÆå
ÇÃ¿Ø é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Õ¶ºçð ùêðâ§à» çÆ Ãî¾×ðÆ Ãì§Çèå Õ¶ºçð Õ§àð¯ñð ðÅÔÆ
À¹é·» ù ê¹¼ÜçÆ Õð Çç¾åÆ ×ÂÆ þÍ À¹é·» ÃÅð¶ ÇâÀ±àÆ Õð ðÔ¶ Çé×ðÅé Áîñ¶
ù ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ êzÆÇÖÁÅò» ù éÕñ ðÇÔå ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ ïÕÆéÆ ìäÅÇÂÁÅ ÜÅò¶Í
D ÇòÁÕåÆ Ú¯ðÆ å¶ C ÇòÁÕåÆ ÁÅìÕÅðÆ ÁËÕà ÁèÆé Ç×zøåÅð
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-Ç÷ñ·Å ê¹Çñà ׹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º éÇôÁ» Áå¶
éÜÅÇÂ÷ ôðÅì çÅ è§çÅ Õðé òÅñ¶ ÃîÅÜ Çòð¯èÆ íËó¶ ÁéÃð» ÇÖñÅë ÚñÅÂÆ ×ÂÆ
Çòô¶ô î¹ÇÔ§î åÇÔå G ÇòÁÕåÆ Ç×zëåÅð ÕÆå¶ ×Â¶Í ÇÜé·» ÇòÚ¯º D ÇòÁÕåÆ
Ú¯ðÆ ç¶ Õ¶Ã Áå¶ C ÇòÁÕåÆ ÁÅìÕÅðÆ ÁËÕà ÁèÆé Ç×zëåÅð ÕÆå¶ ×Â¶Í ÇÂé·»
êÅïº IEDC@ ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì, I@ ÇÕñ¯ ×zÅî ñÅÔé, ÇÂÕ
î¯àðÃÅÂÆÕñ é§ìð êÆ. ìÆ. @F ÜÆ GC@G Áå¶ ÇÂÕ ÖÅñÆ ×Ëà Çæâð ìðÅîç
ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÁËÃ. ÁËÃ. êÆ. ÃzÆ ñ¯Õ éÅæ Á»×ðÅ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ æÅäÅ
çÆéÅé×ð çÆ ê¹ÇñÃ é¶ ìçåðÅÜ ê¹¾åð ðÅÜ ÇÕzôé òÅÃÆ êÇéÁÅó Õ¯ñ¯º BG
Ô÷Åð ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì ìðÅîç ÕÆåÆÍ ÇÂö æÅä¶ çÆ ê¹ÇñÃ é¶ ðÕ¶ô
Õ¹îÅð ê¹¾åð ܯÇקçð òÅÃÆ ìÇÔðÅîê¹ð ç¶ êÅïº E@ ÇÕñ¯ ×zÅî ñÅÔé Áå¶
BBFH@ ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì ìðÅîç ÕÆåÆÍ æÅäÅ ×¹ðçÅÃê¹ð çÆ ê¹Çñà é¶
ÕîñÜÆå ê¹¾åð ÇîñÖÆ ðÅî òÅÃÆ ×»èÆÁ» Õñ½éÆ ù Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ ÇÂà êÅïº
D@ ÇÕñ¯×zÅî ñÅÔé Áå¶ GE@ ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì ìðÅîç ÕÆåÆÍ À¹é·»
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ æÅäÅ Ãçð êáÅéÕ¯à çÆ ê¹ÇñÃ é¶ ìñÇò§çð Õ¹îÅð ê¹¾åð îÇÔ§çð
ñÅñ òÅÃÆ Á§ç¯ ù Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ ÇÂà êÅïº GE@@ ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì
ìðÅîç ÕÆåÆÍ æÅäŠùÜÅéê¹ð çÆ ê¹ÇñÃ é¶ ÀÈôÅ êåéÆ ðî¶ô Õ¹îÅð òÅÃÆ êz¶î
é×ð ùÜÅéê¹ð ç¶ êÅïº C@ Ô÷Åð ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì ìðÅîç ÕÆåÆÍ
æÅäÅ ôÅÔê¹ð Õ§âÆ çÆ ê¹ÇñÃ é¶ òÆéÅ êåéÆ ×¹ðç¶ò òÅÃÆ Ü§âÆ À¹êðÆ ù
Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ ÇÂà êÅïº GE@@ ÇîñÆñÆàð éÜÅÇÂ÷ ôðÅì ìðÅîç ÕÆåÆÍ À¹é·»
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ æÅäÅ âòÆÜé é§ìð A êáÅéÕ¯à çÆ ê¹ÇñÃ é¶ Áé§ç ÇÕô¯ð ê¹¾åð
î¹éôÆ ðÅî òÅÃÆ ÃðŶ î¹Ô¾ñÅ êáÅéÕ¯à, î¶× ÇÃ§Ø ê¹¾åð ÁîðÜÆå ÇçØ
òÅÃÆ í¹ð ù Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ ÇÂà êÅïº ÇÂÕ Ú¯ðÆ çÅ ×Ëà Çæâð ìðÅîç
ÕÆåÅÍ æÅäÅ çÆéÅé×ð çÆ ê¹ÇñÃ é¶ ðÅÜ î¯Ôé ê¹¾åð ç¶Ã ðÅÜ, êòé Õ¹îÅð
ê¹¾åð îçé ñÅñ òÅÃÆ éòƺ ÁìÅçÆ ìÇÔðÅîê¹ð ù Ç×zëåÅð ÕðÕ¶ ÇÂà êÅïº
ÇÂÕ Ú¯ðÆ ÕÆåÅ î¯àðÃÅÂÆÕñ é§ìð êÆ. ìÆ. @F ÜÆ GC@G ìðÅîç ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
éôÆñÅ êÅÀ±âð ò¶Úä òÅñÅ ÕÅì±
ÕÅçÆÁ», AD îÅðÚ (Õ¹ñÇò§çð ÇçØ)-æÅäÅ ÕÅçÆÁ» çÆ ê¹Çñà òñ¯º ÇÂÕ
é½ÜòÅé ù éôÆñ¶ êÅÀ±âð Ãî¶å Ç×zëåÅð Õðé çÅ ÃîÅÚÅð þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð
ðÅÜçÆé ê¹¾åð ÜøðçÆé Ç´ôéÅ é×ð ÕÅçÆÁ» ù ê¹Çñà êÅðàÆ é¶ éÅÕÅì§çÆ
ç½ðÅé GC ×zÅî éôÆñ¶ êÅÀ±âð Ãî¶å Ç×zëåÅð ÕÆåÅÍ À¹Õå ÇÖñÅø
ÁËé.âÆ.êÆ.ÁËÃ. ÁËÕà ÁèÆé îÅîñÅ çð÷ ÕðÕ¶ æÅäÅ ÕÅçÆÁ» çÆ ê¹Çñà òñ¯º
ÕÅðòÅÂÆ ô¹ð± Õð Çç¾åÆ ÔËÍ
ÃÕ±ñ» Áå¶ Çê§â» ç¶ ÇòÕÅà ñÂÆ DF ñ¾Ö ç¶ ÚËµÕ ò§â¶
ìàÅñÅ/ÇèÁÅéê¹ð, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-ÁÕÅñÆ-íÅÜêÅ ÃðÕÅð ÃîÅÜ ç¶ Ôð¶Õ
òð× Ãî¶å Çê¿â» Áå¶ ÃðÕÅðÆ ÃÕ±ñ» ç¶ Ôð ê¾Ö¯º ÇòÕÅà ñÂÆ ïåéôÆñ þ Áå¶
ÁÅÀ¹ºç¶ ç¯ ÃÅñ» ÇòÚ ê¿ÜÅì ç¶ ÃÕ±ñ» Áå¶ Çê¿â» ù éî±é¶ òܯº ÇòÕÇÃå
Õð Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂà Ã ê¿ÜÅì ÇòÚ ÃÕ±ñ» ÇòÚ ô¹ð± Ô¯ÂÆ ðÅôàðÆ
îÅÇèÇîÕ ÇþÇÖÁÅ ÁÇíÁÅé ìÅð¶ ê¿ÜÅì ÇòèÅé ÃíÅ ç¶ ÃêÆÕð Ã. Çéðîñ ÇçØ
ÕÅÔñ¯º é¶ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Ü¯ òÆ ÇÂà ÃÕÆî ÁèÆé êËÃÅ Çîñ¶×Å
À¹Ô ðÅôàðÆ îÅÇèÇîÕ ÇþÇÖÁÅ ÁÇíÁÅé çÆÁ» ìäÆÁ» éòÆÁ» Õî¶àÆÁ» Áå¶ ÃÕ±ñ
î¹ÖÆÁ» ç¹ÁÅðÅ ÃÕ±ñ» ç¶ Ôð ê¾Ö¯º ÇòÕÅà ñÂÆ ÖðÚ ÕðòÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÃ
Ã é¶ À¹é·» é¶ ÁÅêä¶ ÔñÕ¶ ÁèÆé ÁÅÀ¹ºç¶ CB ÃÕ±ñ» ç¶ î¹ÖÆÁ» ù
FE-FE Ô÷Åð ð¹ê¶ ç¶ ÚË¾Õ Ãî¶å Çê¿â» ç¶ Ãðê¿Ú» ù ÇòÕÅà ñÂÆ Áå¶ ô×é
ÃÕÆî, ê¾Õ¶ îÕÅé ñÂÆ DF ñ¾Ö ð¹ê¶ ç¶ ÚË¾Õ ò§â¶ ×Â¶Í ÇÂà Ã ÇÜñ·Å
ÇþÇÖÁÅ ÁëÃð (Ã.Ã.) Ã. ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø é¶ ÃÕ±ñ î¹ÖÆÁ» ù FE Ô÷Åð ð¹ê¶
çÆ ÖðÚ ò§â ìÅð¶ ÇòÃæÅð éÅñ ç¾ÇÃÁÅÍ ÇÂà Ã ÇÜñ·Å ÇþÇÖÁÅ ÁëÃð (Ã.Ã.)
×¹ðîÆå ÇçØ, ÇçÁÅ ÇÃ§Ø ú.ÁËÃ.âÆ., ù¾ÚÅ ÇÃ§Ø î§îä Ú¶ÁðîËé ìñÅÕ
çîåÆ â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ, çñìÆð ÇÃ§Ø Çãñò» ÃðÕñ êzèÅé, îéî¯Ôä ÇçØ
ê¾Ö¯Õ¶ Ú¶ÁðîËé ñ˺â îÅð׶÷ ìËºÕ â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ, ìñÇò§çð ÇÃ§Ø Ôð±òÅñ,
ìÅÀ± Ü×çÆô ðÅÜ Ãðê¿Ú ÇèÁÅéê¹ð, ×¹ðç¶ò ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú ðÔÆîÅìÅç, ×¹ðî¶Ü
ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú Õ¯àñÆ, ìñìÆð ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú ðŶھÕ, ÁÜËì ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú ã¶ÃÆÁ»,
×¹ðî¶Ü ÇÃ§Ø ê¾åÆðÅîê¹ð, Ü×Æð ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú ÚËé¶òÅñ, ìñò§å ÇçØ
ÁñÆé§×ñ, ì±àÅ ÇÃ§Ø ÁáòÅñ, ùÖç¶ò ÇÃ§Ø î§îä, ÜÇå§çð ÇÃ§Ø í¹¾ñð, ðÅî
ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú â¶ðÅ êáÅäÅ, ðÅܱ ê¿Çâå ÇèÁÅéê¹ð, ÕôîÆð ñÅñ Ãðê¿Ú,
Õ¹ñÜÆå ÇÃ§Ø Ã§×å±òÅñ, ÃðìÜÆå ÇÃ§Ø ë¾å¹ê¹ð, ìñðÅÜ ÇÃ§Ø ÖÇÔðÅ, îÅ.
Ãòðä ÇÃ§Ø ÇôÕÅð îÅÛÆÁ», ðØìÆð ÇÃ§Ø ×ÅÜÆé§×ñ, ÔðíÜé ÇÃ§Ø òóËÚ,
ò¾Ö-ò¾Ö Çê¿â» ç¶ Ãðê¿Ú Áå¶ ò¾Ö-ò¾Ö ÃÕ±ñ» ç¶ Çêz§ÃÆêñ Áå¶ î¹ÖÆ òÆ
ÔÅ÷ð ÃéÍ
é×ð Õ½ºÃñ çÆ î¹éÅçÆ éÅñ Ö¯ÖÅ îÅñÕ» ÓÚ ÔóÕ§ê
â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ, AD îÅðÚ (ôðîÅ)-îÅéï¯× ÔÅÂÆ Õ¯ðà ç¶ ÇçôÅ Çéðç¶ô»
åÇÔå Á¾Ü é×ð Õ½Ãñ òñ¯º ìàÅñÅ ð¯â 寺 éò¶º ì¾Ã Á¾â¶ å¾Õ ÃóÕ ç¶ éÅñ
ñ¾×¶ Ö¯ÇÖÁ» ù ÜñçÆ å¯º ÜñçÆ Ú¹¾Õ ñ¶ ÜÅä çÆ î¹éÅçÆ éÅñ Ö¯ÖÅ îÅñÕ»
Çò¾Ú ÔóÕ§ê îÚ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂà Ãì§è Çò¾Ú ÇÂÕå¾ð ԯ¶ Ö¯ÖÅ îÅñÕ» é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ÇêÛñ¶ ÕðÆì D@ ÃÅñ» 寺 òÆ ò¾è Ã 寺 ÇÂé» Ö¯ÇÖÁ»
ÓÚ Û¯à¶ î¯à¶ Õ§î ÕðÕ¶ ìóÆ î¹ôÇÕñ éÅñ ÁÅêä¶ êÇðòÅð» çÅ ê¶à êÅñ ðÔ¶
Ôé ÜçÇÕ íÅðå-êÅÇÕ ÃðÔ¾ç À¹êð ò¾Ã¶ ÇÂà ÕÃì¶ Á§çð ð¯÷×Åð çÅ Ô¯ð Õ¯ÂÆ
òÆ ÃÅèé éÔƺ þÍ À¹é» î§× ÕÆåÆ ÇÕ À¹é» ù À¹ÜÅóä 寺 êÇÔñ» î¹ó òöì¶
çÅ êzì§è ÕÆåÅ ÜÅò¶ å» Ü¯ À¹é» ù çð-çð çÆÁ» á¯Õð» ÖÅä ñÂÆ îÜìÈð éÅ
Ô¯äÅ êò¶Í ÇÂà î½Õ¶ ðÅÜ Õ¹îÅð Õð¬êÆÁÅ, çñÜÆå ïéÆ, ܯÇקçð ÇçØ,
Áô¯Õ Õ¹îÅð, Ú¶åé êzÕÅô, îé¯Ôð ñÅñ, ÇÚîé ñÅñ, ðî¶ô Çãñ¯º, ìñÇò§çð
ÇçØ, ÔðíÜé ÇçØ, ÜéÕ ðÅÜ, Õ¹ñò§å ÇçØ, ùÖÇò§çð ÇçØ, ìÅòÅ îÃÆÔ,
åðöî ñÅñ, ïÔé ñÅñ, îéÜÆå ÇçØ, Ôðç¶ò ÇçØ, í×ò§å ÇçØ, åðñ¯Õ
ÇÃ§Ø ÁÅÇç Ö¯ÖÅ îÅñÕ ÔÅÜð ÃéÍ
í±ÚÅñ ç¶ ÞàÕ¶ ÁÅÀ¹ä éÅñ ñ¯Õ ԯ¶ Ö½øÜçÅ
ÕÅçÆÁ», AD îÅðÚ (Õ¹ñÇò§çð ÇçØ)-Á¾Ü ç¹êÇÔð Ã ÕÅçÆÁ» ÕÃì¶ Á§çð í±ÚÅñ
ç¶ ÞàÕ¶ ÁÅÀ¹ä éÅñ ñ¯Õ» Á§çð íÅðÆ ÃÇÔî êÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ í±ÚÅñ ç¶ ÇÂé·»
ÞàÇÕÁ» éÅñ ÇÂñÅÕ¶ Á§çð ÇÕö ÜÅéÆ Ü» îÅñÆ é¹ÕÃÅé çÆ õìð éÔÆ þ êð
ÇÂÕ òÅð í±ÚÅñ ÁÅÀ¹ä éÅñ ñ¯Õ» Á§çð ÕÅøÆ çÇÔôå êÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þ Áå¶ ñ¯Õ
À¹Ã Ã ÃóÕ» Óå¶ ÁŠ׶Í
ÕÅñ¯éÆ òÅÃÆÁ» çÆ ÇôÕÅÇÂå Óå¶ éÅÜÅÇÂ÷ À¹ÃÅðÆ ð¯ÕÆ
ÕÅçÆÁ», AD ëðòðÆ (Õ¹ñÇò§çð ÇçØ)-ÃæÅéÕ òÅÂÆà ÁËòÇéÀ± ÕÅñ½éÆ çÆ
òËñë¶Áð ïÃÅÇÂàÆ òñ¯º ÕÅñ¯éÆ Á§çð ê¹¾âÅ òñ¯º îéܱðô¹çÅ êÅðÕ çÆ
Ü×·Å À¹êð Õ¹Þ ÇòÁÕåÆÁ» òñ¯º éÜÅÇÂ÷ À¹ÃÅðÆ Õðé çÆ Õ¯Çôô Áå¶ êÅðÕ çÆ
ÚÅð çÆòÅðÆ À¹êð ñ¾×¶ ܧ×ñ¶ çÆ í§é-å¯ó Õðé çÆ ÕÅðòÅÂÆ ÇÖñÅø Á¾Ü ð¯Ã
êz×à Õðé À¹êð§å ê¹Çñà Áå¶ ê¹¾âÅ ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» òñ¯º çÖñ Á§çÅ÷Æ Õðé
À¹êð§å À¹ÃÅðÆ ç¶ Õ§î ù ð¯Õ Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ Ã¯ÃÅÇÂàÆ ç¶ îËìð» Áé¹ÃÅð
À¹é·» çÆ ÕÅñ¯éÆ çŠܯ ê¹¾âÅ òñ¯º éÕôÅ îéܱð ÕÆåÅ Ô¯ÇÂÁÅ þ, À¹Ã ÇòÚ
ÕÅñ½éÆ òÅÃÆÁ» ù ÇÂÕ êÅðÕ çÆ ÃÔ±ñå Çç¾åÆ Ô¯ÂÆ þ êð Õ¹Þ ÇòÁÕåÆÁ» òñ¯º
ÕÇæå ð±ê ÇòÚ êÅðÕ ç¶ ÃæÅé Óå¶ À¹ÃÅðÆ ô¹ð± ÕÆåÆ ×ÂÆ Áå¶ ÚÅð çÆòÅðÆ
ܯ ܧ×ñ¶ ç¶ ð±ê ÇòÚ À¹ÃÅðÆ Ô¯ÂÆ þ, À¹Ã çÆ Á¾Ü ãÅÔ-ã¶ðÆ Õðé ñÂÆ
ò¾âÆ ê¾èð Óå¶ ñ¶ìð ñ×ÅÂÆ ×ÂÆ êð ÕÅñ½éÆ òÅÃÆÁ» òñ¯º ÇÂà çÆ ÇôÕÅÇÂå
À¹Ú ÁÇèÕÅðÆÁ» Áå¶ ê¹Çñà êzÃÅôé Õ¯ñ ÕÆåÆ, ÇÜà Óå¶ ÕÅñ½éÆ òÅÃÆÁ» ç¶
Çòð¯è Óå¶ ê¹Çñà òñ¯º éÜÅÇÂ÷ À¹ÃÅðÆ ç¶ Õ§î ù ð¯ÇÕÁÅ Ç×ÁÅÍ ç±Ãð¶ êÅö
À¹ÃÅðÆ Õðé òÅÇñÁ» òñ¯º À¹Õå Ü×·Å çÆ ÖðÆç ÕÆåÆ Ô¯ä Áå¶ À¹ÃÅðÆ ù
ÜÅÇÂ÷ ç¾ÇÃÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ
àð¶é Çà¾êð çÆ ÇíÁÅéÕ à¾Õð, âðÅÂÆòð ÷õîÆ
êáÅéÕ¯à, AD îÅðÚ (ðÅÜé)-Á¾Ü êáÅéÕ¯à 寺 êÅñîê¹ð ÜÅ ðÔÆ ð¶ñ ×¾âÆ
éÅñ ÇÂÕ Çà¾êð çÆ ÇíÁÅéÕ à¾Õð À¹Ã òÕå Ô¯ ×ÂÆ Ü篺 Çà¼êð Çìé» ëÅàÕ
ñÅÂÆé êÅð Õðé ñ¾×ÅÍ ÇÂÔ ØàéÅ òÅñ¶ Çà¾êð ç¶ âðÅÂÆòð ù ÇÂæ¶ ÇÂÕ
êÌÅÂÆò¶à ÔÃêåÅñ çÅÖñ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜ¾æ¶ À¹ÃçÆ ÔÅñå ׿íÆð ç¾ÃÆ
Ü»çÆ þÍ ê¹Çñà Ãà¶ôé ÜÆ. ÁÅð. êÆ. ð¶ñò¶ Ãà¶ôé êáÅéÕ¯à 寺 ë¯é ðÅÔƺ
ê¹¾ÇÛÁÅ å» À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ àð¾Õ Áå¶ âðÅÂÆòð çÆ êÇÔÚÅä üÜä Õ¹îÅð
(BG) òÅÃÆ îÅîÈé êáÅéÕ¯à ìËÜéÅæ ܯÇ׿çð é×ð òܯº Ô¯ÂÆ ÔËÍ
íÇò¾Ö çÆÁ» üä½åÆÁ» êÌåÆ ÇÕÃÅé å¶ Ö¶åÆ ÇòÇ×ÁÅéÆ Áò¶Ãñ¶ éÅ
Ô¯ä-âÅ.ì¯êÅðŶ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÔðîéêÌÆå ÇÿØ)-ê³ÜÅì Ö¶åÆìÅóÆ ïÈéÆòðÇÃàÆ ç¶
êÌì¿èÕÆ ì¯ðâ ç¶ î˺ìð âÅ. ìñç¶ò ÇÃ¿Ø ì¯êÅðŶ é¶ Á¾Ü ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶
ÇÕÃÅé î¶ñ¶ À¹ê³ðå ÇÂà êÌåÆÇéèÆ ù ÇÕÔÅ ÇÕ ì¶ô¾Õ ÔðÆ ÕÌ»åÆ å¯º ìÅÁç
ÁéÅÜ çÆ òèÆ êËçÅòÅð é¶ ç¶ô ù Á¿é çÆ êÈðåÆ ñÂÆ ÁÅåî Çéðíð ìäÅ Çç¾åÅ
ÃÆÍ êð ç¶ô Á¿çð òè ðÔÆ ÁìÅçÆ ÕÅðé ç¶ô òÅÃÆÁ» çÅ Çã¾â íðéÅ Áå¶ Çòôò
î¿âÆ çÅ î¹ÕÅìñÅ Õðé ñÂÆ Ú¿×Æ ×¹äò¾åÅ òÅñÆÁ» ÇÜäû ù êËçÅ ÕðéÅ
ÇÕÃÅé» Áå¶ Ö¶åÆ ÇòÇ×ÁÅéÆÁ» ñÂÆ î¹ó ÇÂÕ üä½åÆ ìäçÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ, ÇÜÃ
êÌåÆ ÇÕÃÅé» Áå¶ Ö¶åÆ ÇòÇ×ÁÅéÆÁ» ù Áò¶Ãñ¶ éÔÄ Ô¯äÅ ÚÅÔÆçÅÍ âÅ.
ì¯êÅðŶ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Ççé¯ Ççé Ö¶åÆìÅóÆ Áå¶ òÅåÅòðä ÓÚ êÅóÅ òè ÇðÔÅ
þÍ ÇÂà ÕÅðé Ö¶åÆ ÇòÇ×ÁÅéÆÁ» ù òè ðÔÆ åêô å¶ òÅåÅòðä ÓÚ ÁÅ ðÔÆÁ»
Ô¯ð åìçÆñÆÁ» ù ÃÇÔä Õðé òÅñÆÁ» ÇÕÃî» çÆ Ö¯Ü Õðé çÆ ñ¯ó þÍ À¹é·»
ÇÕÔÅ ÇÕ ÜÆéÆ Ã¹èÅð å¶ ÜËÇòÕ Ö¶åÆ òð×ÆÁ» Áé¶Õ» åÕéÆÕ» ÁêäÅÀ¹ä 寺
ÇÂñÅòÅ ÇÕÃÅé» ù Ö¶åÆìÅóÆ ç¶ ÇòÇ×ÁÅÇéÕ ã¿× åðÆÕ¶ òðåä ù åðÜÆÔ ç¶äÆ
ÚÅÔÆçÆ þÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ î½ÜÈçÅ Ã ÇòÚ Ççé¯ Ççé ÇéØðç¶ ÜÅ ðÔ¶ Ö¶åÆìÅóÆ
è¿ç¶ ù î¹ó ñÆÔ» Óå¶ ÇñÁÅ Õ¶ ñÅíçÅÇÂÕ ìäÅÀ¹ä ñÂÆ ÃðÕÅð» ù Ö¶åÆìÅóÆ
Ãì¿èÆ éÆåÆÁ» ÓÚ Ã¹èÅð Õðé çÆ ñ¯ó þ Áå¶ ÇÜéû ç¶ íÅÁ ÁËñÅéä 寺
êÇÔñ» ÇÕÃÅé» ç¶ Ö¶åÆ ÖðÇÚÁ» ù ìÅðÆÕÆ éÅñ دÖä çÆ ñ¯ó þ å» ÇÕ ÇÕÃÅé»
ç¶ ÖðÇÚÁ» ç¶ î¹åÅÇìÕ À¹é» ù ëÃñ» 寺 Ú¿×Æ ÁÅîçé Ô¯ ÃÕ¶Í
ÔÃéê¹ðÅ ÓÚ ê¿Ü î¯àð» Ú¯ðÆ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (ð§èÅòÅ)-Çê¿â ÔÃéê¹ðÅ ÇòÖ¶ ÇÕÃÅé» ç¶ ÇàÀ±ìò˵ñ
òÅñÆÁ» ê¿Ü î¯àð» Ú¯ðÆ Ô¯ ÜÅä çÅ ÃîÅÚÅð þÍ Ãðê¿Ú ×¹ðî¶Ü ÇÃ§Ø å¶ êz¶î
ÇÃ§Ø ê¹¾åð ÁÅÃÅ ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹é·» ç¶ Çê¿â ÔÃéê¹ðÅ ÇòÚ AB
ë¹¾à ⱧØÆÁ» ÖÈÔÆÁ» ÇòÚ¯º Ú¯ð» òñ¯º ò¾Ö-ò¾Ö E ÇàÀ±ìòËñ òÅñÆÁ» î¯àð»
Ú¯ðÆ ÕÆåÆÁ» ×ÂÆÁ» ÔéÍ ÇÜà çÆ Çðê¯ðà æÅäÅ Ãçð ÇòÖ¶ çðÜ ÕðòÅ Çç¾åÆ ×ÂÆ
þÍ
ÇþÖÆ Ãð±ê ì¾ÇÚÁ» å¶ îÅò» çÅ Çòô¶ô ÃéîÅé
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (ÕÅÔñ¯º, ì¹¾àð)-ÃæÅéÕ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ×¹ð± å¶× ìÔÅçð
ÕÅñ½éÆ ÇòÖ¶ ÇÜñ·Å ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ ô¯zîäÆ ÁÕÅñÆ çñ ç¶ ÃðêzÃå Üæ¶. çñÆê
ÇÃ§Ø îÃÅäÆÁÅ òñ¯º ÇþÖÆ Ãð±ê ì¾ÇÚÁ» å¶ À¹é·» çÆÁ» îÅò» çÅ Çòô¶Ã
ÃéîÅé ÃîÅ×î ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÃîÅ×î ç¶ ÁÅð§í ÇòÚ Á§Çîzå ò¶ñ¶ Çéåé¶î
çÆÁ» ìÅäÆÁ» ç¶ êÅá À¹êð§å íÅÂÆ ×¹ðêzÆå ÇÃ§Ø ç¶ ðÅ×Æ Üæ¶ ÒÁÅû çÆ
òÅðÓ å¶ ÇÂñÅÔÆ ìÅäÆ ç¶ ÕÆðåé éÅñ ç×å» ù ôìç ×¹ð± éÅñ ܯÇóÁÅÍ Üæ¶.
îÃÅäÆÁ» å¶ ×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ Õî¶àÆ îËìð» é¶ AE 寺 ò¾è ì¾Ú¶ å¶
À¹é·» çÆÁ» îÅò» ù ×¹ð± Øð çÆ ìÖÇôô ÇÃð¯êÅú, ïÅç×ÅðÆ ÇÚ§é å¶ èÅðÇîÕ
ê¹ÃåÕ» í¶à ÕðÕ¶ Çòô¶ô å½ð Óå¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ Üæ¶. îÃÅäÆÁÅ å¶ âÅ.
ÃåéÅî ÇÃ§Ø Çé¾Üð é¶ ì¾ÇÚÁ» ù ÇÃ¾Ö ÇÂÇåÔÅÃÕ ìÅð¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆÍ Ãà¶Ü
ÃÕ¾åð çÆ Ã¶òÅ ðäèÆð ÇÃ§Ø é¶ ÇéíÅÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ
×¹. ÃÅÇÔì ç¶ êzèÅé çê±ðé ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ, âÅ. ÃåéÅî ÇÃ§Ø Çé¾Üð, ÃÅìÕÅ
ÁËÃ.ÁËÃ.ì¯ðâ î˺ìð Õ¹ñìÆð ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ, ÃðìÜÆå ÇçØ, íÅÂÆ ÃåéÅî
ÇçØ, Ôðò§å ÇçØ, ÃåéÅî ÇÃ§Ø îÆå êzèÅé ð§×ó é§×ñ, Çéðîñ ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ
ôÇÔðÆ îÆå êzèÅé, ÁÅåîÅ ÇçØ, ðäèÆð ÇÃ§Ø ÁËî.ÃÆ., îéÜÆå ÇÃ§Ø î¾ñ·Æ,
êðîÜÆå ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ, ÔðÇò§çð ÇÃ§Ø ìÅÜòŠ寺 ÇÂñÅòÅ Ô¯ð òÆ èÅðÇîÕ
ôÖÃÆÁå» ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÃóÕ» ñ¯Õ» çÆ ÜÅé-îÅñ çÅ Ö½Á ìäÆÁ»
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÔðîéêÌÆå ÇÿØ)-ÃæÅéÕ ôÇÔð ç¶ ÁÅà êÅà Çñ¿Õ Áå¶
î¹¾Ö ÃóÕ» çÆ ÕÆåÆ ×ÂÆ î¹ð¿îå À¹êð¿å ÇÂÔ ÃóÕ» Õ¾Ú¶ ðÃÇåÁ» éÅñ¯º
À¹µÚÆÁ» Ô¯ ×ÂÆÁ» ÔéÍ êð ÕÂÆ æÅò» Óå¶ ÇÂé·» ÃóÕ» ç¶ ÇÕéÅÇðÁ» Óå¶
Çî¾àÆ éÅ êŶ ÜÅä ÕÅðé ÇÂÔ ÃóÕ» ñ¯Õ» çÆ ÜÅé îÅñ çÅ Ö½Á ìäÆÁ» Ô¯ÂÆÁ»
ÔéÍ ÃæÅéÕ ôÇÔð 寺 î¹Õ¶ðÆÁ» ù ÜÅä òÅñÆ î¹¾Ö ÃóÕ å¯º ÇÂñÅòÅ ôÇÔð ç¶
ìÅÔðòÅð ìä¶ ìÅÂÆêÅÃ, ÕñÅé½ð ð¯â, ÕÅÔùòÅé ð¯â, êáÅéÕ¯à ð¯â Ãî¶å Áé¶Õ»
ÃóÕ» çÆ ÇêÛñ¶ Ã ç½ðÅé î¹ð§îå Ô¯ÂÆ ÃÆÍ êð þðÅéÆ çÆ ×¾ñ þ ÇÕ
Ãì§Çèå á¶Õ¶çÅð» ò¾ñ¯º ÇÂé·» ÃóÕ» ù À¹ÚÅ Õðé À¹êð§å ÇÂé·» ç¶
ÇÕéÅÇðÁ» Óå¶ Ü» å» Çî¾àÆ êÅÂÆ ÔÆ éÔÄ ×ÂÆ Áå¶ Ü» Çëð ÇÕå¶ ÇÕå¶ æ¯óÆ
ìÔ¹å Çî¾àÆ êÅ Õ¶ ÔÆ ÖÅéÅ êÈðåÆ ÕÆåÆ ×ÂÆ þÍ ÇÂé·» ÃóÕ» Óå¶ Ú¾ñä òÅñ¶
ç¯ êÔÆÁÅ òÅÔé» ù ÁÕÃð ÔÆ ÕÂÆ î¹ôÇÕñ» çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ê˺çÅ þÍ ÖÅÃ
ÕðÕ¶ ðÅå Ã ÁÕÃð ÔÆ ç¯ êÔÆÁÅ òÅÔé Û¯àÆÁ» ò¾âÆÁ» ç¹ðØàéÅò» ç¶
ÇôÕÅð Ô¹§ç¶ ðÇÔ§ç¶ ÔéÍ ÇÂà 寺 ÇÂñÅòÅ ÃæÅéÕ ôÇÔð ç¶ ìÅÔðòÅð ìàÅñÅ
ð¯â ù ÕñÅé½ð ð¯â, Ôðç¯Û§éÆ ð¯â Áå¶ ç¯ð»×ñÅ ð¯â ù ܯóç¶ ìÅÂÆêÅà Óå¶
ìä¶ ê¹ñ ç¶ ÇìñÕ¹ñ éÅñ ÃóÕ ìËá ü¾ÕÆ þ, ÇÜà éÅñ ÇÕö ò¶ñ¶ òÆ Õ¯ÂÆ
ò¾âÅ ÔÅçÃÅ òÅêð ÃÕçÅ þÍ ÇÂà ê¹ñ çÆ À¹ÚÅÂÆ Ç÷ÁÅçÅ Ô¯ä ÕÅðé ÇÂà ÃæÅé
Óå¶ ÃóÕ ÇòÚ ÇêÁÅ ÇÂÔ à¯ÁÅ ÁÅî å½ð Óå¶ é÷ð éÔƺ ÁÅÀ¹ºçÅÍ ÇÂö åð·»
ÃæÅÇéÕ ôÇÔð ÇòÚ¯º ×¹÷ðçÆ î¹¾Ö ÃóÕ Áå¶ ð¶ñò¶ ð¯â çÆ ÔÅñå òÆ ÕÅëÆ
åðÃï¯× þ ÇÜà ù Õ¹Þ Õ¹ ÃæÅé» Óå¶ æ¯óÅ ìÔ¹å êÌÆÇîÕà êÅ Õ¶ ÔÆ Ãì¿Çèå
ÇòíÅ× ò¾ñ¯º â¿× àêÅÀ¹ä çÆ Õ¯Çôô ÕÆåÆ ×ÂÆ þÍ êð êÌÆÇîÕà êÅÀ¹ä ç¶
Õ¹Þ Ççé» ìÅÁç ÔÆ ÇÂÔ êÌÆÇîÕà À¹ÖóéÅ ô¹ðÈ Ô¯ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂñÅÕÅ ÇéòÅÃÆÁ»
é¶ ÇÂé·» ÃóÕ» ç¶ ê³ÜÅì ÃðÕÅð Õ¯ñ¯º ÇÂé·» ÇÕéÅÇðÁ» Óå¶ Çî¾àÆ êÅÀ¹ä
寺 ÇÂñÅòÅ ôÇÔð ç¶ ÁÅÃêÅà À¹Õå ÃóÕ» çÆ Ã¹Ú¾Ü¶ ðÈê ÇòÚ î¹ð§îå
ÕðÅÀ¹ä çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ
ÃÇÚé Ø»×ñÅ Ç÷ñ·Å êzèÅé ìä¶
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ê.ê.)-ðÅôàðòÅçÆ ÃËéÅ ò¾ñ¯º ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶
ÁÅêäÅ ïÈÇéà ÃæÅêå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ðÅôàðòÅçÆ ÃËéÅ ç¶ Õ½îÆ ÕÅðÜÕÅðéÆ ç¶
î˺ìð ÜË ×¯êÅñ ñÅñÆ ò¾ñ¯º ÃÇÚé Ø»×ñÅ ù ×¹ðçÅÃê¹ð çÅ Ç÷ñ·Å êzèÅé
æÅÇêÁÅ Ç×ÁÅÍ Ü篺 ÇÕ åðñ¯Õ Ú§ç ù Ç÷ñ·Å Üéðñ ÃÕ¾åð Áå¶ ÇéÖñ ôðîÅ ù
Ç÷ñ·Å êz˵à ÃÕ¾åð Çéï¹Õå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÜË ×¯êÅñ ñÅñÆ éÅñ
ê¿ÜÅì ç¶ îÆå êzèÅé Çòé¯ç Ú½ÔÅé Áå¶ Á§ÇîzåÃð ç¶ ïÈòÅ î¯ðÚÅ ç¶ Ç÷ñ·Å
êzèÅé îé¯Ü Ú¯ÔÅé òÆ î½ÜÈç ÃéÍ ÇÂà î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ îÇé§çð
ÇçØ, çÆêÕ, ÁéÈê, ׯðò, ê¿ÕÜ, ǧçð î¯Ôé ܯôÆ, çÆêÕ Ç×¾ñ, êzçÆê,
ò¶ç êzÕÅô ÕÅñÆÁÅ ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
çå éÅîçÅé çÆ ìðÃÆ îéÅÂÆ
ÕÅñÅ Áë×ÅéÅ, AD ëðòðÆ (ð§èÅòÅ)-çå ìÅìÅ éÅîçÅé ÜÆ çÆ ìðÃÆ Çê¿â å¶ÜÅ
Çà¾ìÅ çÆÁ» ç×å» òñ¯º ôðèÅ ê±ðòÕ îéÅÂÆ ×ÂÆÍ ôzÆ Ã¹ÖîéÆ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶
êÅá çÆ ñóÆ ç¶ í¯× êÅÂ¶Í À¹êð§å þ¾â ÃåéÅî ÇÃ§Ø ÜÆ é¶ ×¹ðîÇå ÇòÚÅð»
éÅñ ç×å» éÅñ Ã»Þ êÅÂÆÍ Ã¶òÅçÅð» ÓÚ Ã±ì¶çÅð Õ¹ñçÆê ÇçØ, ðØìÆð
ÇçØ, ùÖò§å ÇçØ, ×¹ðîÆå ÇçØ, ÕðéËñ ÇçØ, àÇÔñ ÇçØ, ÜðéËñ ÇçØ,
ÇçñìÅ× ÇçØ, ÁÜÅÇÂì ÇçØ, ܯÇקçð ÇçØ, ÃÇò§çð ÇçØ, ×¹ðÇÂÕìÅñ
ÇÃ§Ø Áå¶ åðöî ÇÃ§Ø ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
éò¶º ÃÅñ çÆ ÁÅîç Óå¶ ×¹ðîÇå ÃîÅ×î
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (ÕÅÔñ¯º, ì¹¾àð)-ÃæÅéÕ Ü¦èð ð¯â Óå¶ ÃzÆ Ã¹ÖîéÆ
ÕÅñ¯éÆ ÓÚ éÅî ÇÃîðé Õ¶ºçð ÇòÖ¶ ôzÆ Ã¹ÖîéÆ ÃÅÇÔì öòŠïÃÅÇÂàÆ òñ¯º
Ãî±Ô éÅéÕôÅÔÆ Õ˦âð Áé¹ÃÅð (çîå EDB) éò¶º ÃÅñ çÆ ÁÅîç Óå¶ ×¹ðîÇå
ÃîÅ×î ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ôzÆ Ã¹ÖîéÆ ÃÅÇÔì ç¶ êÅá ÕÆå¶ À¹êð§å èÅðÇîÕ
çÆòÅé ÃÜÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÇòÚ íÅÂÆ éÇð§çð ÇÃ§Ø ÕÅñóÅ, íÅÂÆ ÔðîÆå
ÇçØ, íÅÂÆ ìñÜÆå ÇÃ§Ø å¶ ìÆìÆ çñÜÆå Õ½ð å¶ ìÆìÆ ÔðÇî§çð Õ½ð ì¶ìÆ
éÅéÕÆ ÇÂÃåðÆ ÃÇåÃ§× ÃíÅ ÇÃé¶îÅ ð¯â ìàÅñÅ ç¶ ðÅ×Æ ÜÇæÁ» ×¹ðìÅäÆ
ÕÆðåé çÆ òðÖÅ ÕðÕ¶ ç×å» ù éÅî ìÅäÆ éÅñ ܯÇóÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ïÃÅÇÂàÆ
ç¶ êzèÅé ×¹ðîÆå ÇçØ, קzæÆ Õê±ð ÇçØ, îÆå êzèÅé îÇÔ§çð ÇçØ
ÃÕ¾åð, îéÜÆå ÇÃ§Ø þêÆ, Ôðç¶ò ÇÃ§Ø Ã§è±, ùêðÆî î˺ìð Üæ¶. çñÆê
ÇÃ§Ø ñ±æðÅ, ×¹ðìÚé ÇÃ§Ø ÕÅñóÅ, ÜÃìÆð ÇÃ§Ø Õ¯Ûó, ùÇð§çð ÇÃ§Ø Ã§è±
å¶ ÇÂÕìÅñ ÇÃ§Ø å¯º ÇÂñÅòÅ Ô¯ð òÆ èÅðÇîÕ ôÖÃÆÁå» å¶ Ã¯ÃÅÇÂàÆ î˺ìð
ÔÅ÷ð ÃéÍ
êÅÂÆê» êÅÂÆÁ» êð ÇàÀÈìò˵ñ éÅ ñ×ÅÀ¹ä ÕÅðé ñ¯Õ êz¶ôÅé
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ðÜéÆô)-ÃæÅéÕ òÅðâ é§ìð D ÇòÖ¶ ÃÇæå ê§ÛÆ Õñ½éÆ
ÇòÖ¶ ÃÅë ùæðÅ êÅäÆ î¹Ô¾ÂÆÁÅ ÕðòÅÀ¹ä ç¶ À¹ç¶ô éÅñ ÕðÆì Çå§é ÃÅñ
êÇÔñ» êÅÂÆÁ» ×ÂÆÁ» êÅÂÆê» ù Áܶ å¾Õ ÇÕö òÆ ÇàÀÈìòËñ éÅñ éŠܯó¶
ÜÅä ÕÅðé Õñ½éÆ òÅÃÆÁ» Á§çð íÅðÆ ð¯Ã þÍ Õñ½éÆ òÅÃÆ ÇåñÕ ðÅÜ ôðîÅ,
êòé Õ¹îÅð, ¶ÕåÅ, ï¯×¶ô ôðîÅ, éÆðÈ ôðîÅ, îèÈ ôðîÅ, ùéÆåÅ Õ¹îÅðÆ
ÁÅÇç é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÕðÆì C ÃÅñ êÇÔñ» é×ð Õ½ºÃñ ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º ÃÅë
ùæðÅ êÅäÆ î¹Ô¾ÂÆÁÅ ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ Õñ½éÆ ÇòÚ êÅÂÆê» ÇòÛÅÂÆÁ» ×ÂÆÁ» Ãé
Áå¶ À¹Ã Ã Õñ½éÆ ÇòÚ ÇÂÕ ÇàÀÈìòËñ ñ×Ŷ ÜÅä çÆ îé÷ÈðÆ òÆ Çç¾åÆ ×ÂÆ
ÃÆ êð Áܶ å¾Õ Õñ½éÆ Á§çð éÅ å» ÇàÀÈìòËñ ÔÆ ñ×ÅÇÂÁÅ Áå¶ éÅÔÆ Áܶ
å¾Õ Õñ½éÆ Á§çð ÇÕö Ô¯ð ÇàÀÈìòËñ éÅñ ÔÆ Ü¯ÇóÁÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÜà ÕÅðé
Õñ½éÆ òÅÃÆ êÅäÆ çÆ Ãî¾ÇÃÁÅ éÅñ ÜÈÞ ðÔ¶ ÔéÍ À¹é·Å ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂà ç¶
Ãì§è ÇòÚ À¹é·» ò¾ñ¯º ÔñÕÅ ÇòèÅÇÂÕ ù òÆ ÕÂÆ òÅð Çîñ Õ¶ Ãî¾ÇÃÁŠ寺
ÜÅäÈ ÕðòÅÇÂÁÅ ÜÅ ü¾ÕÅ ÔËÍ Õñ½éÆ òÅÃÆÁ» é¶ Õñ½éÆ Á§çð êÅäÆ çÆ
Ãî¾ÇÃÁÅ ù ×ðîÆÁ» ç¶ î½Ãî 寺 êÇÔñ» Ô¾ñ Õðé çÆ î§× ÕÆåÆ þ å» Ü¯ ×ðîÆÁ»
ç¶ î½Ãî ÇòÚ À¹é·» ù êÅäÆ çÆ Ãî¾ÇÃÁÅ éÅñ ÜÈÞäÅ éÅ êò¶Í
ÇðÜéñ ÕÅñÜ ÇòÖ¶ ÃîÅð¯Ô
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÔðîéêÌÆå ÇÿØ)-ÃæÅéÕ Çð÷éñ ÕÅñÜ ÇòÖ¶
ÇÃÇÖÁÅðæÆÁ» çÆÁ» ÕñÅò» ù À¹ÜÅ×ð Õðé ç¶ î¿åò éÅñ ÇÂÕ ÃîÅð¯Ô çÅ
ÁÅï¯Üé ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÇÜà çÆ êÌèÅé×Æ ÕÅñÜ ç¶ êÌì¿èÕÆ Çéðç¶ôÕ ÃÌÆ Ã¿ÜÆò
ÃðêÅñ é¶ ÕÆåÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ç¶ ÕÇòåÅ, íÅôä Áå¶ Ô¯ð ò¾Ö ò¾Ö
ÕñÅò» éÅñ Ãì¿Çèå î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ ׶ ÇÜé» ÇòÚ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ ôÅéçÅð
êÌçðôé ÕÆåÅÍ ÇÂé» î¹ÕÅìÇñÁ» ÇòÚ ÇðÇåÕÅ êÇÔñ¶, ÁîéçÆê çÈܶ Áå¶
òÇð¿çð Õ¹îÅð ôðîÅ åÆܶ ÃæÅé Óå¶ ÇðÔÅÍ Ü¶åÈ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÃÌÆ Ã¿ÜÆò
ÃðêÅñ òµñ¯º ÃéîÅé ÇÚ¿é· ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ À¹êð¿å ÁÅêä¶
êÌèÅé×Æ íÅôä ÇòÚ ÃÌÆ ÃðêÅñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÅè¹ÇéÕ Ã ÇòÚ Ôð
ÇòÇçÁÅðæÆ ù êóÅÂÆ ç¶ éÅñ éÅñ Ô¯ð À¹ÃÅðÆ ×åÆÇòèÆÁ» ÇòÚ íÅ× ñË Õ¶ Ã
ç¶ ÔÅäÆ ìäé çÆ ñ¯ó þÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃÅéÆ îÔÅÜé, ð¯÷Æ îÔÅÜé, ðîéçÆê Õ½ð,
ÇðÇåÕÅ, éÆåÈ çÈì¶ Áå¶ åÇÜ¿çðçÆê Õ½ð òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÕÅñÜ ÓÚ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ ÃîÅ×î
ëåÇÔ×ó· Ú±óÆÁ», AD ëðòðÆ (îÅé)-Á¾Ü ÃæÅéÕ ê¿Çâå î¯Ôé ñÅñ ÁËÃ.âÆ.
ÕÅñÜ ëÅð ×ðñ÷ ÇòÖ¶ ÕÅñÜ çÆÁ» ÇòÇçÁÅðæä» òñ¯º ÇÂÕ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
ÃîÅð¯Ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÇòÚ î¹¾Ö îÇÔîÅé òܯº Çêz§. âÅ. ÁñÕÅ Çò¼Ü é¶
ÇôðÕå ÕÆåÆÍ ÇÂà 寺 ìÅÁç ìÆ.¶. ëÅÂÆéñ, êÆ.ÜÆ.ÃÆ.âÆ.¶., ìÆ.ÃÆ.¶.
çÆÁ» ÇòÇçÁÅðæä» ù ìÆ.¶. çÆÁ» ÇòÇçÁÅðæä» é¶ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ Çç¾åÆÍ
ÇòÇçÁÅðæä» òñ¯º ð§×Å-ð§× ê¯z×ðÅî ê¶ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Ãà¶Ü ÃÕ¾åð çÆ í±ÇîÕÅ
ìÆ.¶. ëÅÂÆéñ çÆ ÇòÇçÁÅðæä î¹ÖÇò§çð Õ½ð é¶ ÇéíÅÂÆÍ ñóÕÆÁ» òñ¯º
ÃÆéÆÁð ñËÕÚðÅð ÁéÆåÅ ÇÃ§Ø ù ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Çêz§ÃÆêñ âÅ. ÁñÕÅ
ÇòÜ ù ïÅç×ÅðÆ ÇÚ§é ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ðËôé¶ñÅÂÆ÷¶ôé 寺 êÇÔñ» ÃðÕÅð ÁÇèÁÅêÕ» çÆÁ» åð¾ÕÆÁ» Õð¶-çÕ¯ÔÅ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, òÇð§çð ÇçØ)-ÇþÇÖÁÅ ÇòíÅ× ÇòÚ Õ§î Õð
ðÔ¶ ìÔ¹å ÃÅð¶ ÁÇèÁÅêÕ ðËôé¶ñÅÂÆܶôé Ô¯ä Óå¶ ØìðŶ ԯ¶ Ôé ÇÕÀ¹ºÇÕ
ìÔ¹å Ã ÁÇèÁÅêÕ» çÆ ÁÃÅîÆ Ãðêñà ԯä ÕðÕ¶ À¹é·» ù ç±ð-ç¹ðÅⶠÜÅä
çÅ âð ÃåÅ ÇðÔÅ þÍ ÇÜà ÕðÕ¶ ÕÂÆ ÁÇèÁÅêÕ» îÅéÇÃÕ å½ð Óå¶ êz¶ôÅé Ô¯
ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂé·» ôìç» çÅ êz×àÅòÅ ÁÇèÁÅêÕ çñ ÇÜñ·Å ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ êzèÅé
Ã. ùÖç¶ò ÇÃ§Ø çÕ¯ÔÅ é¶ ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ Ü篺 ÇÕ ìÔ¹å ÃÅð¶ ÁÇèÁÅêÕ»
ç¶ ÇòíÅ× òñ¯º ñËÕÚðÅð êçÀ¹éå Õðé ñÂÆ Õ¶Ã î§×¶ ԯ¶ Ôé Áå¶ À¹é·» çÆ
åð¾ÕÆ ðÇÔ¿çÆ þ êð ÇþÇÖÁÅ ÇòíÅ× òñ¯º åð¾ÕÆÁ» Õðé 寺 êÇÔñ» ÔÆ ðËôé¶ñÅÂÆܶôé
çÆ ÇåÁÅðÆ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þ, ÇÜà ÕðÕ¶ êçÀ¹éå Ô¯ä òÅñ¶ ÁÇèÁÅêÕ òÆ
ÇÂèð¯º-À¹è𯺠ԯä×¶Í Ã. çÕ¯ÔÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ éò¶º ÇòÇçÁÕ ÃËôé ô¹ð± Ô¯ä
寺 êÇÔñ» ÁÇèÁÅêÕ» çÆÁ» ìäçÆÁ» åð¾ÕÆÁ» ÕÆåÆÁ» ÜÅä Áå¶ Çëð ðËôé¶ñÅÂÆܶôé
ÕÆåÆ ÜÅò¶ å» ÇÕ éò¶º ÇòÇçÁÕ ÃËôé ÇòÚ êóÅÂÆ çÅ é¹ÕÃÅé éÅ Ô¯ò¶ Áå¶
ÁÇèÁÅêÕ îÅéÇÃÕ Ã§å¹ôàÆ éÅñ êóÅ ÃÕäÍ ÇÂà Ã Ã. çÕ¯ÔÅ éÅñ ÃÆ.îÆ.
êzèÅé åðÇê¿çðêÅñ ÇÃ§Ø Áå¶ Ô¯ð ÁÔ¹ç¶çÅð òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
êzÇåíÅ Ö¯Ü î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-îÅåÅ ×¹ÜðÆ îËî¯ðÆÁñ ÕÅñÜ ÁÅø ÁËÜÈÕ¶ôé
ìñò§âÅ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ò¾Ö-ò¾Ö êzåÆíÅ Ö¯Ü î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ ׶ ÇÜé·»
ÇòÚ Õ¹ÇÕ§×, ëñÅòð Áð¶ºÜî˺à, ëñÅòð î¶ÇÕ§×, ñ¯Õ ÕñÅ éÅñ Ãì§Çèå ÚÆ÷»
çÆ êzçðôéÆ ñ×ÅÂÆ ×ÂÆÍ î¹ÕÅìÇñÁ» çÆ êzèÅé×Æ ÕÅñÜ ç¶ Ú¶ÁðîËé ÃzÆ
Õ¹ñçÆê ôðîÅ é¶ ÕÆåÆÍ ÃzÆ Õ¹ñçÆê ôðîÅ é¶ Ü¶åÈ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÇÂéÅî
åÕÃÆî ÕÆå¶Í
è¯Ö¶ éÅñ ×Ëà Çæâð ÇñÜÅä òÅÇñÁ» ÇÖñÅë ÕÅðòÅÂÆ çÆ î§×
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (Çò.êz.)-ÃæÅéÕ î¹Ô¾ñŠç×ñê¹ðÅ ð¯â ÁÅ÷Åç é×ð ç¶
òÅÃÆ ÃðçÅðÆ ñÅñ ç¶ Øð 寺 B ÇòÁÕåÆÁ» ò¾ñ¯º ×ËÃ ç¶ Çæâð è¯Ö¶ éÅñ
ñË ÜÅä çÅ ÃîÅÚÅð þÍ ÃðçÅðÆ ñÅñ é¶ ê¹Çñà æÅäÅ ÇÃàÆ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶
çðÖÅÃå ç¶ Õ¶ ×Ëà Çæâð ÇñÜÅä òÅÇñÁ» ÇÖñÅë ÕÅðòÅÂÆ çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ
ê¹Çñà æÅäÅ ÇÃàÆ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ Çç¾åÆ çðÖÅÃå Ãì§èÆ ÜÅäÕÅðÆ Çç§ç¶
ÃðçÅðÆ ñÅñ ê¹¾åð å¶Ü ðÅî òÅÃÆ Ã§×ñê¹ðÅ ð¯â ÁÅ÷Åç é×ð ×¹ðçÅÃê¹ð é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ã ç¶ Øð Çê¿â êÅÔóÅ ç¶ òÃéÆÕ ðÅÜÈ Áå¶ ÕÅñÆ ÁŶ ÇÜé·»
é¶ À¹é·» ù ÇÕÔÅ ÇÕ ÃÅù ÖÅñÆ ×Ëà Çæâð ÕÅêÆÁ» Áå¶ êËö ç¶ ÇçÀ¹ ÁÃƺ
å¹ÔÅù ×ËÃ å¶ Çæâð íðòÅ ç¶ òÅêÃ ç¶ ÇçÁ»×¶Í
Çâ×ðÆ ò§â ÃîÅ×î çÅ ÁÅï¯Üé
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ê.ê.)-ÃðÕÅðÆ ÕÅñÜ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ÃÅñÅéÅ Çâ×ðÆ
ò§â ÃîÅ×î ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÃîÅ×î çÆ êzèÅé×Æ Çê¿zÃÆêñ ÃzÆîåÆ í¹Çê¿çð Õ½ð
ò¾ñ¯º ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ×¹ðÈ éÅéÕ ç¶ò ïÈéÆòðÇÃàÆ ç¶ ðÇÜÃàðÅð âÅ. ǧçðÜÆå
ÇÃ§Ø î¹¾Ö îÇÔîÅé ç¶ å½ð Óå¶ ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í ðÇÜÃàðÅð âÅ. ǧçðÜÆå ÇçØ
é¶ C@@ ç¶ ÕðÆì ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù Çâ×ðÆÁ» êzçÅé ÕÆåÆÁ»Í Ãà¶Ü çÆ íÈÇîÕÅ
ê¯z. ÃåéÅî ÇÃ§Ø Áå¶ êz¯. ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø ò¾ñ¯º ÇéíÅÂÆ ×ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶
ÇðàÅÇÂðâ Çê¿zÃÆêñ ÇéôÅé ÇçØ, Çê¿z. ׯêÅñ Ú§ç, Çê¿z. î¯çÇ×ñ, êz¯.
×ð½òð, êz¯. ÇòÇçÁÅ ÃÅ×ð, êz¯z. î¹Õ¶ô Á×ðòÅñ, êz¯. ç¶òÆ çÅÃ, êz¯.
Õîñ Á¾åðÆ, êz¯. Õîñ Õ¹îÅð, âÅ. òÆ. Õ¶. ÇçØ, êz¯. éÆñî, êz¯. ÚÅÔñ,
êz¯. Ú§çð êzíÅ, êz¯. Õ¹ñçÆê ôðîÅ òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
îñàÆ ÃêËôÇñàÆ ÔÃêåÅñ çÅ À¹çØÅàé
ÕÅÔùòÅé, AD îÅðÚ (ÚÅÔñ)-Á¾âÅ ê¹ñ ÃÇáÁÅñÆ Óå¶ ñÅÂÆë Õ¶Áð éÅî ç¶
îñàÆ ÃêËôÇñàÆ ÔÃêåÅñ ç¶ Ö¹¾ñ·ä éÅñ ÔñÕ¶ ç¶ ñ¯Õ» ÇòÚ Ö¹ôÆ çÆ ñÇÔð
êÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÔÃêåÅñ çÅ À¹çØÅàé Á¾Ü îÅåÅ Õ¹ô¾ÇñÁÅ ç¶òÆ ÃzÆ î¹éôÆ
ðÅî ò¾ñ¯º ÔÃêåÅñ ç¶ êzì§èÕ», âÅÕàð» Áå¶ îÇÔîÅé» çÆ ÔÅ÷ðÆ ÇòÚ ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ ÇÂà 寺 êÇÔñ» ÃzÆ ×¹ðÈ ×§zæ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ êÅá ç¶ í¯× êŶ ׶
Áå¶ ðÅ×Æ Ççػ ò¾ñ¯º ×¹ðìÅäÆ ÕÆðåé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÔÃêåÅñ ç¶ àð¾ÃàÆ
î¯Ôé ÇçØ, îÅÇÔð âÅ. çñÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà êÛó¶ ÇÂñÅÕ¶ ÇòÚ
ÁÅè¹ÇéÕ ÃÔÈñå» òÅñ¶ îñàÆ ÃêËôÇñàÆ ÔÃêåÅñ çÆ ØÅà ÃÆÍ ÇÂà î½Õ¶ âÅ.
ùíÅô Ú§çð, âÅ. ÇÂÕìÅñ ÇÃ§Ø Ã¹ñåÅéÆ, âÅ. ܶ. êÆ. ÇçØ, âÅ. ðÇܧçð
ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ, ìñÅÕ êzèÅé Õ»×ðà ÃzÆ Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø íËäÆ ÖÅçð, ÃåéÅî ÇçØ,
×¹ðéÅî ÇçØ, á¶Õ¶çÅð ǧçðÜÆå ÇçØ, ÃåéÅî ÇÃ§Ø ÃËäÆ áÅÕ¹ð ùÖÇܧçð
ÇçØ, à¯éÆ ÇåòÅóÆ, ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ÁîðÆÕ ÇçØ, ðÛêÅñ ÇçØ, Ãðê¿Ú ÕôîÆð
ÇÃ§Ø ÜÅëñê¹ð ÁÅÇç òÆ î½ÜÈç ÃéÍ
ç¯ôÆÁ» ù ÕñÆé ÇÚ¾à ç¶ä çÆ ÇéÖ¶èÆ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-ÇÕÃÅé çØðô Õî¶àÆ ×¹ðçÅÃê¹ð çÆ îÆÇà§×
ìÅìÅ ÕðéËñ ÇÃ§Ø ÁÅçÆÁ» çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á ÇÃ§Ø ÃíÅ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ç¯ð»×ñÅ
ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ ÇÕÃÅé ÁÅ×È ÃÅèÈ ÇÃ§Ø åÖåÈê¹ðÅ Õåñ Õ»â ÇòÚ ê¹ÇñÃ
ò¾ñ¯º ÃÅìÕÅ ÇòèÅÇÂÕ òÆð ÇÃ§Ø ñ¯ê¯Õ¶ Ãî¶å Çå§é Ô¯ð ç¯ôÆÁ» ù Çéðç¯ô
ÕðÅð ç¶ Õ¶ ÇÚ¾à ç¶ä çÆ ê¹ð÷¯ð ÇéÖ¶èÆ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ îÆÇà§× ÇòÚ ÇÕÃÅé
çØðô Õî¶àÆ ç¶ ÁÅ×È Ã¹Öç¶ò ÇÃ§Ø æ§îä, ìñÜÆå ÇÃ§Ø ìÅÜòÅ, îÇÔ§çð
ÇÃ§Ø éâÅñÅ, çñìÆð ÇÃ§Ø á¹¾âÆ, íÜé ÇÃ§Ø ç¯ð»×ñÅ Áå¶ ðÛêÅñ ÇÃ§Ø Ö¯Öð
ÁÅÇç ÇÕÃÅé ÁÅ×È ÔÅ÷ð ÃéÍ
Çê¿â ÓÚ ÕðòŶ Õ§î» çÆ Ü»Ú î§×Æ
×¹ðçÅÃê¹ð AD îÅðÚ (Çò.êz.)-Çê¿â ÚÈÔóÚ¾Õ ç¶ ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ò¾ñ¯º Çê¿â
ÇòÚ ÕðòŶ ׶ Õ§î» Ãì§èÆ Çê¿â òÅÃÆÁ» é¶ Ü»Ú çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ ÇÂÃ
Ãì§èÆ ÇâêàÆ ÕÇîôéð ×¹ðçÅÃê¹ð 寺 ÇÂñÅòÅ ê¿ÜÅì ç¶ ò¾Ö ò¾Ö À¹Ú
ÁÇèÕÅðÆÁ» ù í¶Ü¶ ׶ ê¾åð» Ãì§èÆ Ã. ×¹ðçÆê ÇÃ§Ø ê¹¾åð À¹ÜÅ×ð ÇçØ
òÅÃÆ ÚÈÔóÚ¾Õ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Çê¿â ÚÈÔóÚ¾Õ ÇòÖ¶ ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ò¾ñ¯º Çê¿â
ÇòÚ ED ñËàðÆé» ìäÅÂÆÁ» ×ÂÆÁ» Ãé ܯ ìÔ¹å ÔÆ Ø¾à ÇîÁÅðÆ Ôé Áå¶ ìÔ¹å
ÃÅðÆÁ» ñËàðÆé» êÈðÆ åð·» ìäòÅÂÆÁ» ÔÆ éÔƺ ×ÂÆÁ»Í
ÁÅôÅ òðÕð ïÈéÆÁé çÆ îÆÇà§×
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-ÁÅôÅ òðÕð ïÈéÆÁé ê¿ÜÅì Ç÷ñ·Å ×¹ðçÅÃê¹ð
çÆ îÆÇà§× Üæ¶ì§çÆ çÆ Ç÷ñ·Å êzèÅé ðÅÜÇò§çð Õ½ð çÆ êzèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆÍ
îÆÇà§× ÇòÚ ÇÃÔå î¹ñÅ÷î î§Ú Áå¶ ÇéÀÈ àð¶â ïÈéÆÁé ÇÂéÆÇöÇàò ç¶
ÃÈìÅ ÁÅ×È ÔÇð§çð ç¹Ã»Þ 寺 ÇÂñÅòÅ Üæ¶ì§çÆÁ» çÆÁ» ìñÅÕ êzèÅé» îéÜÆå
Õ½ð ëÇåÔ×ó· ÚÈóÆÁ», ÜÃêÅñ Õ½ð ÕñÅé½ð, ×¹Çð§çð Õ½ð ç¯ð»×ñÅ, î§×åÆ
ç¶òÆ ìÇÔðÅîê¹ð, ðîÅ ç¶òÆ ì¹×ñ ìèÅéÆ, ôðéÜÆå Õ½ð é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ,
êzòÆé Õ¹îÅðÆ, ðäÜÆå ìÅ×, ùÖÇܧçð Õ½ð, êzíܯå Õ½ð íÅî, Õ¹ñò§å Õ½ð
ÚÅÔñ í¹¾ñð, ñÖÇò§çð Õ½ð ÕÅÔùòÅé, ÁéÆåÅ Õ¹îÅðÆ éð¯à ÜËîñ ÇÃ§Ø å¯º
ÇÂñÅòÅ ò¾Ö ò¾Ö Ô¯ð ÁÅ×ÈÁ» é¶ òÆ ôîÈñÆÁå ÕÆåÆÍ îÆÇà§× ÇòÚ ÁÅôÅ òðÕð»
ù ÇÃÔå îÇÔÕî¶ ÇòÚ ÁÅ ðÔÆÁ» Ãî¾ÇÃÁÅò» ìÅð¶ ÇòÚÅð òà»çðÅ ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ BE îÅðÚ ù ÇÃòñ ÃðÜé ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ çøåð ÃÅÔîä¶ ð¯Ã
î¹÷ÅÔð¶ ÕÆå¶ ÜÅä׶Í
ÇòÇçÁÅðæÆ ÇÂîÇåÔÅé 寺 êÇÔñ» ñÅêåÅ
â¶ÔðÆòÅñ, AD îÅðÚ (ê.ê.)-î½Üê¹ð ç¶ çÃòƺ ÕñÅà ÇòÚ êó·ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆ
ÃðìÜÆå ÇÃ§Ø ê¹¾åð ùðÜÆå ÇÃ§Ø ç¶ ÇêÛñ¶ Çå§é Ççé 寺 ñÅêåÅ Ô¯ ÜÅä
çÅ ÃîÅÚÅð þÍ ñÅêåŠԯ¶ ÃðìÜÆå ÇÃ§Ø ç¶ ÇêåŠùðÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ À¹Ã ç¶ AF îÅðÚ å¯º çÃòƺ ç¶ ê¶êð ô¹ðÈ Ô¯ä¶ Ôé êð À¹Ô AB îÅðÚ
ç¹êÇÔð 寺 ÔÆ Ø𯺠ñÅêåÅ þ å¶ À¹Ô ÇêÛñ¶ ç¯ Ççé» å¯º À¹Ã ù ñ¾íä çÆ
Õ¯Çôô Õð ðÔ¶ Ôé êð À¹é·» ù ÇÕå¶ éÔƺ ÇîÇñÁÅÍ Çê¿â ç¶ Ãðê¿Ú ìñìÆð
ÇÃ§Ø î½Üê¹ð é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô ÇÂà Ãì§èÆ ê¹Çñà ù òÆ Çðê¯ðà ÇñÖÅ ü¾Õ¶
Ôé êð Áܶ å¾Õ Õ¯ÂÆ À¹Ø Ã¹Ø éÔƺ ñ¾×Æ ðÔÆÍ
ðÈà êðÇîà ÜÅðÆ Õðé çÆ î§×
Øð¯àÅ, AD îÅðÚ (ê.ê.)-ÃzÆ ×¹ðÈ éÅæ çÅà îԻçîåÆ ê¿ÜÅì ðÇÜ. Ç÷ñ·Å
×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º ÇðÜéñ àð»Ãê¯ðà ÁøÃð ܦèð å¶ Ô¯ðé» À¹Ú ÁÇèÕÅðÆÁ» ù
ê¾åð ÇñÖ Õ¶ Øð¯àŠ寺 î¹Õ¶ðÆÁ» ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ å¶ Øð¯àŠ寺 Ç÷ñ·Å
þâÕ¹ÁÅàð ×¹ðçÅÃê¹ð òÅÇÂÁÅ ê¿â¯ðÆ ÁÅÇç Çê¿â» ç¶ ðÈà» Óå¶ ì¾Ã öòÅ
ô¹ðÈ Õðé ñÂÆ ðÈà êðÇîà ÜÅðÆ Õðé çÆ î§× ÕÆåÆ þ å» ÇÕ ì¶à ÇÂñÅÕ¶ ç¶
ñ¯Õ» çÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ ÇòÚ ê¶ô ÁÅ ðÔÆ Ãî¾ÇÃÁÅò» çÅ Ô¾ñ Ô¯ ÃÕ¶Í Ã§îåÆ ç¶
ê¿ÜÅì êzèÅé Çòܶ Ú»âñ, î¹¾Ö ÃÕ¾åð ïÃêÅñ íÇðÁÅñ å¶ Ç÷ñ·Å êzèÅé
ÃÇåÁÅ Áé§ç é¶ ÁÅð. àÆ. ú. Ãà¶à àð»Ãê¯ðà ÁøÃð ù í¶Ü¶ ê¾åð» ÇòÚ À¹Õå
ðÈà» Óå¶ Üñç ì¾Ã öòÅ ô¹ðÈ Õðé ñÂÆ ðÈà êðÇîà ÜÅðÆ Õðé çÆ î§× ÕÆåÆ
þÍ
AG êzÅäÆ Á§Çîzå Û¾Õ Õ¶ ×¹ðÈ òÅñ¶ ìä¶
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (Çò.êz.)-×¹ðç¹ÁÅðÅ ìÅìÅ ÔðÆ ÇÃ§Ø Ã§×åê¹ðÅ
ìæòÅñÅ ÇòÖ¶ Á¾Ü Á§Çîzå çÚÅð ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ç¶ Ã¶òÅçÅð
ìÅìÅ ×¹ðîÆå ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ×¹ðÈ ×§zæ ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ C@@ ÃÅñÅ
×¹ðåÅ×¾çÆ ù ÃîðÇêå ×¹ðç¹ÁÅðÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ Á§Çîzå çÚÅð ÕðÅÀ¹ä çÆ
î¹ÇÔ§î ÜÅðÆ ÕÆåÆ Ô¯ÂÆ þÍ íÅÂÆ ç¶ò ÇçØ, íÅÂÆ ðØìÆð ÇçØ, íÅÂÆ
ùçÅ×ð ÇçØ, íÅÂÆ ÕôîÆð ÇçØ, íÅÂÆ Ãòðé ÇÃ§Ø Áå¶ íÅÂÆ Ã¹Öç¶ò ÇçØ
ÜÆ é¶ Á¾Ü AG êzÅäÆÁ» ù Á§Çîzå ÛÕÅ Õ¶ ×¹ðÈ òÅñ¶ ìäÅÇÂÁÅÍ
éËôéñ ïÈæ ÕÅðêà çÆ ðÇÜÃàð¶ôé ÜÅðÆ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-éÇÔðÈ ï¹òÅ Õ¶ºçð ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º Ç÷ñ·¶
ÇòÚ éËôéñ ïÈæ ÕÅðêà çÆ ðÇÜÃàð¶ôé ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ÔËÍ ÇÜà òÅÃå¶ À¹îð AH
ÃÅñ 寺 BE ÃÅñ ÇéðèÅÇðå ÕÆåÆ ×ÂÆ þÍ ÇÂÔ ðÇÜÃàð¶ôé B ÃÅñ ç¶ ðË×Èñð
Ã òÅÃå¶ Ô¯ò¶×Æ ÇÜÃ ç¶ ìçñ¶ À¹îÆçòÅð ù BE@@ ð¹ê¶ êzåÆ îÔÆé¶ ç¶
ÇÔÃÅì îÅä í¾åÅ Çç¾åÅ ÜÅò¶×ÅÍ ÇÂÔ ÜÅäÕÅðÆ Ç÷ñ·Å ïÈæ Õ¯ÁÅðâÆé¶àð Ã.
ÁîðÜÆå ÇÃ§Ø êÈð¶òÅñ é¶ Çç¼åÆÍ
î¶ñ¶ Ç×ÁÅ é½ÜòÅé ×¹§î
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ê.ê.)-ÃæÅéÕ î¹Ô¾ñÅ Çôò ôÕåÆ é×ð ç¶ BH ÃÅñÅ
é½ÜòÅé ç¶ ×¹§î Ô¯ ÜÅä çÅ þÍ ×¹§î ԯ¶ é½ÜòÅé çÆ ÇçîÅ×Æ ÔÅñå áÆÕ
éÔÆ þÍ À¹Ã çÆ îÅåÅ ÃzÆîåÆ ÕîñÅ ç¶òÆ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ã çÅ ñóÕÅ
ÁîðÜÆå þêÆ ìÅìÅ òâíÅ× ÇÃ§Ø ç¶ î¶ñ¶ Óå¶ ÁÅêä¶ ç¯ Ô¯ð Çðôå¶çÅð» éÅñ
Ç×ÁÅ ÃÆÍ ÇÜ毺 À¹Ô ×¹§î Ô¯ Ç×ÁÅÍ
BE ÃÅñ» 寺 ÇÕö é¶ ÃÅð éÔÄ ñÂÆ òÅàð ÃêñÅÂÆ ÃÕÆî çÆ
ìàÅñÅ/ÕÅñÅ Áë×ÅéÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, ÁòåÅð ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ)-ÇêÛñ¶
ÕðÆì BE ÃÅñ» 寺 궺Ⱡñ¯Õ» ù êÆä òÅñ¶ ÃÅø ùæð¶ êÅäÆ ù Øð-Øð å¾Õ
êÔ§¹ÚÅÀ¹ä ç¶ îéÃ±ì¶ éÅñ ê¿ÜÅì ÃËéÆà¶ôé ÇòíÅ× òñ¯º 궺ⱠÜñ ï¯ÜéÅ
çÅ ÇÂÕ êz¯ÜËÕà Çê¿â ê¾ìÅðÅñÆ Ö¹ðç ÇòÖ¶ ÃæÅêå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà À¹êð
ÃðÕÅð òñ¯º ñ¾Ö» ð¹ê¶ çÅ ÖðÚ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ êð þðÅéÆ çÆ ×¾ñ þ ÇÕ ÇÂé·»
ÕðÆì BE ÃÅñ» ÇòÚ ÇÃðø CF Õ¹ Øð» òñ¯º Çê¿â ê¾ìÅðÅñÆ Õñ» Áå¶ Ö¹ðç
ÇòÖ¶ Õ¹éËÕôé ñ¶ ׶ ÇÕÀ¹ÇÕ ÇÂà êz¯ÜËÕà éÅñ Ãì§Çèå ñ¯Õ» ù ÇÂÃ
îÇÔÕî¶ çÆ Áä×ÇÔñÆ ÕÅðé êÆä òÅñ¶ ÃÅø ùæð¶ êÅäÆ çÆ îÔ¾ååŠ寺 ÜÅä±
éÔÆ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÕðÕ¶ ñ¯Õ» é¶ ÇÂà çÆ ìÔ¹åÆ Üð±ðå éÔÆ ÃîÞÆÍ
ñ¯Õ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà êz¯ÜËÕà ù ÇåÁÅð Õðé 寺 ìÅÁç ÇêÛñ¶ BE ÃÅñ» 寺
ÇÕö é¶ ÇÂà çÆ ÃÅð éÔÆ ñÂÆÍ ñ¾Ö» ð¹ê¶ çÆ ñÅ×å éÅñ ÇÂæ¶ ìä¶ ê¿ê
Ú˺ìð ç¶ çðòÅܶ ÇðÔÅÇÂôÆ Õ¹ÁÅðàð ç¶ çðòÅܶ ܯ ÇÃÀ±ºÕ é¶ Öåî Õð
Çç¾å¶ Ôé Áå¶ ×Çð¾ñ» Ô½ñÆ-Ô¯ñÆ Çâ¾×çÆÁ» ÜÅ ðÔÆÁ» ÔéÍ Á§çð îÇÔ§×Å
ÃîÅé ùð¾ÇÖÁå éÔÆ þÍ ò¾âÆ ñÅ×å éÅñ ìäÆ Ô¯ÂÆ à˺ÕÆ À¹êð ã¾Õä çÆ
ÔÅñå áÆÕ éÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ à˺ÕÆ ÇòÚ Õì±åð» Áå¶ Ô¯ð ÜÅéòð» é¶ ×§ç×Æ
ëËñÅÂÆ Ô¯ÂÆ þÍ ÇÜà ÕðÕ¶ ñ¯Õ» ù Çîñä òÅñ¶ êÅäÆ çÆ ÔÅñå áÆÕ éÔÆ þÍ
ç¾Ãäï¯× þ ÇÕ ÚÅðçÆòÅðÆ Áå¶ ×¶à ç¶ Öåî Ô¯ä éÅñ ÇÂà À¹êð ÁòÅðÅ ÜÅéòð»
Áå¶ êô±Á» çÅ Ö¹ñ·¶ÁÅî Ø¿¹îäÅ ÁÅî ÇÜÔÆ ×¾ñ þ ÇÜà ÕðÕ¶ òÆ ×§ç×Æ ëËñ
ðÔÆ þÍ ÃÅðÅ Ççé à˺ÕÆ À¹êð ÇòÔñóÅ òñ¯º åÅô ÚñçÆ þÍ ÇÂà ÃÕÆî éÅñ
Ãì§Çèå ñ¯Õ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂæ¶ ÕçÆ Õ¯ÂÆ ÁëÃð ÚËÇÕ§× ñÂÆ éÔÆ
êÔ§¹ÇÚÁÅÍ ñ¯Õ» é¶ Ãì§Çèå îÇÔÕî¶ Õ¯ñ¯º î§× ÕÆåÆ ÇÕ ÇÂà êz¯ÜËÕà À¹êð
ÁÅ ðÔÆÁ» çðê¶ô î¹ôÇÕñ» ù ç±ð ÕÆåÅ ÜÅò¶Í
ÁÇèÕÅðÆÁ» çÆ ×Ëð-î½ÜÈç×Æ ÕÅðé ç¹ÕÅéçÅð ԯ¶ êz¶ôÅé
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÇþèÈ)-é×ð êÌÆôç ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º é×ð ùèÅð
àð¾Ãà Õ¿êñËÕÃ ç¶ ç¹ÕÅéçÅð» ù ÔÅÀÈà àËÕà òèÅÀ¹ä ñÂÆ é×ð êÌÆôç
×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ çøåð ÇòÖ¶ ì¹ñÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ ÃÆÍ êð Ü篺 Á¾Ü é×ð ùèÅð
àð¾Ãà Õ¿êñËÕÃ ç¶ ÃîÈÔ ç¹ÕÅéçÅð é×ð êÌÆôç çøåð ÇòÖ¶ êÔ¹¿Ú¶ å» À¹æ¶
Õ¯ÂÆ òÆ ÁÇèÕÅðÆ î½ÜÈç éÔÄ ÃÆÍ ÇÜà ÕðÕ¶ ç¹ÕÅéçÅð» ù íÅðÆ ê̶ôÅéÆ çÅ
ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ÇêÁÅÍ ÇÂà Ãì¿èÆ ÃÌÆ Ã¹íÅô îÔÅÜé, ïôêÅñ, éÇð¿çð Õ¹îÅð,
ðî¶ô Õ¹îÅð, Õ¶òà ê¹ðÆ, éÆñî ÕËñ», ðÅÕ¶ô Õ¹îÅð, ×¹ðîÆå ÇÃ¿Ø êÅÔóÅ,
çÆêÕ îÔÅÜé, êñÇò¿çð ÇÿØ, ×½ðò Ö¯ÃñÅ å¶ ÔðÜÆå ÇÃ¿Ø é¶ Ã»Þ¶ å½ð Óå¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Á¾Ü À¹Ô é×ð êÌÆôç çøåð ÇòÖ¶ 깾ܶ å» À¹æ¶ Õ¯ÂÆ òÆ
ÁÇèÕÅðÆ î½ÜÈç éÔÄ ÃÆÍ êð Ü篺 À¹é·» é¶ çøåð ÇòÚ î½ÜÈç ü¿×Æ
ÇÂÃêËÕàð Áå¶ ÕñðÕ éÅñ ÇÂà îÅîñ¶ Ãì¿èÆ ×¾ñìÅå ÕÆåÆ å» À¹é» é¶
ÜÅäÕÅðÆ Çç¿ç¶ ԯ¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Á¾Ü Õ¯ÂÆ òÆ ÁÇèÕÅðÆ çøåð ÇòÚ éÔÄ
ÁÅÇÂÁÅÍ À¹é·» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ é×ð ùèÅð àð¾Ãà Õ¿êñËÕÃ ç¶ ç¹ÕÅéçÅð» ù
ܯ é¯Çàà í¶ÇÜÁÅ Ç×ÁÅ þ ÇÜà ÇòÚ ÔÅÀÈà àËÕà A@ ×¹äÅ òèÅÀ¹ä çÆ ×¾ñ
ÕÔÆ ×ÂÆ þ, ×ñå þÍ Ü篺 ÇÂà Ãì¿è ÇòÚ ÂÆ. ú. éÅñ ÿêðÕ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ å»
À¹é·» çÅ î¯ìÅÇÂñ ë¯é ì¿ç ÁÅ ÇðÔÅ ÃÆÍ
îËâÆÕñ Ãà¯ð» çÆ ÁÚéÚ¶å Ü»Ú
×¹ðçÅÃê¹ð AD îÅðÚ (ê.ê.)-Á¾Ü ÃÆ. ÁÅÂÆ. ¶. ÃàÅë ç¶ Ç¿ÚÅðÜ
Ç¿ÃêËÕàð ìñç¶ò ÇÃ¿Ø Áå¶ ÁËÃ. ÁÅÂÆ. ùðÜÆå ÇÃ¿Ø Ãî¶å ê¹Çñà êÅðàÆ
òµñ¯º âðµ×÷ Ç¿ÃêËÕàð ÃÌÆ ðî¶ô ×¹êåÅ çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á òµÖ òµÖ îËâÆÕñ
Ãà¯ð» çÆ ÁÚéÚ¶å Ü»Ú ÕÆåÆ ×ÂÆÍ Ü»Ú ç½ðÅé Çê³â ÁµìñÖËð ÇòÖ¶ ÇÂÕ
îËâÆÕñ Ãà¯ð 寺 íÅðÆ îÅåðÅ ÇòÚ êÌåÆì¿Çèå çòÅÂÆÁ» çÅ ÃàÅÕ ìðÅîç
ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ âðµ× Ç¿ÃêËÕàð òµñ¯º ÕÆåÆ ×ÂÆ ê¹µÛÇ×µÛ ç½ðÅé À¹Õå
îËâÆÕñ Ãà¯ð çÅ îÅñÕ Õ¯ÂÆ Çìµñ ê¶ô éÔÄ Õð ÃÇÕÁÅÍ ÇÂà ÕÅðé çòÅÂÆÁ»
Õìܶ ÇòÚ ñË Õ¶ Á×ñÆ ÕÅðòÅÂÆ Áð¿í Õð ÇçµåÆ ×ÂÆ þÍ
öî éÅÇñÁ» çÆ ÃëÅÂÆ éÅ Ô¯ä ÕÅðé Ô÷Åð» ¶Õó ÷îÆé Ô¯ ðÔÆ ÔË ì§Üð
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ, AD îÅðÚ (ÁÃ¯Õ ôðîÅ)-×¹ðçÅÃê¹ð Ç÷ñ·¶ ç¶ ê¾Ûó¶ ì¶à Ö¶åð
ç¶ Áé¶Õ» Çê¿â» Á¿çð öî éÅÇñÁ» çÆ ÃëÅÂÆ Ã ÇÃð éÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ Ô÷Åð»
¶Õó ÷îÆé ì¿Üð çÅ ðÈê èÅðé Õð ðÔÆ þÍ ÇÂà êÅö ÁÕÅñÆ íÅÜêÅ ÃðÕÅð çÅ
ÇèÁÅé éÅ Ô¯ä ÕðÕ¶ ñ¯Õ å¶ ÇÕÃÅé ÇÚ¿åå ÔéÍ ÇÂà Ãì³èÆ ÃÅìÕÅ Ãðê³Ú
îÇÔ¿çð ÇÿØ, éÇð¿çð ôðîÅ ÚÅòÅ, ùÖÇò¿çð ÇÃ¿Ø Çå¾ñÆ Áå¶ Çòêé ôðîÅ
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÿÚÅÂÆ ÇòíÅ× ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º Õ¹Þ Ã¶î éÅÇñÁ» çÆ ÃëÅÂÆ
å¶ â§ÈØÅÂÆ Õð¶é» ðÅÔÄ ÕðòÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þ êð Õ¹Þ éÅñ¶ ÁËö òÆ Ôé ÇÜé·»
çÆ Õç¶ òÆ îÇÔÕî¶ ò¾ñ¯º ÃëÅÂÆ éÔÄ ÕðòÅÂÆ ×ÂÆ ÇÜà éÅñ öî çÆ ò¾è ðÔÆ
Ãî¾ÇÃÁÅ éÅñ ÕÂÆ Â¶¶Õó ÷îÆé ì¿Üð Ô¯ ü¾ÕÆ þÍ À¹é·» é¶ ÇÿÚÅÂÆ ÇòíÅ×
Áå¶ ê³ÜÅì ÃðÕÅð 寺 î¿× ÕÆåÆ þ ÇÕ ì¶à ÇÂñÅÕ¶ Á¿çð âð¶é» çÆ ÃëÅÂÆ
ÕðòÅÂÆ ÜÅò¶ ÇÜà éÅñ ÇÕÃÅé» ù ðÅÔå Çîñ ÃÕ¶Í
ì¹¾èÆÜÆòÆ òøç ÁËÃ.âÆ.ÁËî ù ÇîÇñÁÅ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-Á¾Ü ì¹¾èÆÜÆòÆ ÇÃàÆÜé ë¯ðî çÅ B@ î˺ìðÆ
òëç çÆ Çòô¶ô îÆÇà§× À¹ê î§âñ îÇÜÃàz¶à ìàÅñÅ ÃzÆ ðÅÔ¹ñ Ú¾ìÅ ç¶ çëåð
ÇòÚ Ô¯ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ ÃîÈÔ çÅéôòð» é¶ ôÇÔð ÇòÚ çðê¶ô î¹ôÇÕñ» å¶ Ã§ò¶çéôÆñ
î¹¾ÇçÁ» ç¶ Ã¹ÞÅÁ ç¶ä ñÂÆ ÇòÚÅð ÚðÚÅ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ òëç é¶ ÁËÃ.âÆ.ÁËî. ù
ôÇÔðÆ î¹ôÇÕñ» 寺 ÜÅäÈ ÕðòÅÇÂÁÅÍ îÆÇà§× À¹êð§å ÁËÃ.âÆ.ÁËî. é¶
ÃÅðÆÁ» çðê¶ô î¹ôÇÕñ» ù Üñç Ô¾ñ Õðé çÅ íð¯ÃÅ Çç¾åÅÍ ÇÂà î½Õ¶ Óå¶
Çê¿zÃÆêñ èðîêÅñ ÇçØ, Çêz§. ñÛîä ÇçØ, âÅ. ×ðÆì ÇçØ, ×¹ðéÅî ÇçØ,
Çêz§. ÃÇå§çðìÆð ÇçØ, Çêz§. êzÆåî ÇçØ, ÕËêàé êzåÅê ÇçØ, þâîÅÃàð
ÕðéËñ ÇçØ, þâîÅÃàð ܯÇקçð ÇçØ, þâîÅÃàð Õ¹ñò§å ÇçØ, ìËºÕ îËé¶Üð
ìñò§å ÇçØ, ìËºÕ îËé¶Üð Ôðì§Ã ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ, þâîÅÃàð ìñò§å ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º,
þâîÅÃàð ÃðçÈñ ÇÃ§Ø Ã¯ãÆ, ÁËâò¯Õ¶à Áî¯ñÕ ÇÃ§Ø ì¾ñ, Ã: åðöî ÇçØ
ð§èÅòÅ, þâîÅÃàð ðÅî Õ¹îÅð ×¹êåÅ, Çôò Õ¹îÅð Ú¯êóÅ, Ã: ù¾ÚÅ ÇçØ
ð§èÅòÅ, Ã: ÃðçÈñ ÇçØ, þâîÅÃàð ùÖç¶ò ÇÃ§Ø êz¶îÆ, êz¯. î¯Ôé ÇçØ
ïÚÆ, êz¯. ùñ¾Öä îÃÆÔ Çòô¶ô ÔéÍ
î¹¾ãñÆÁ» ÃÔ±ñå» å¯º ò»ÞÅ ÕÃìÅ é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ
é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ, AD îÅðÚ (Ø¿¹îä)-ÕÃìÅ é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇÃ§Ø éÆñèÅðÆ
çÃæÅ çÅ þâ Õ¹ÁÅàð Ô¯ä ÕÅðé êzÇþè þ, À¹æ¶ éÅñ ç¶ ÕðÆì E@ Çê¿â» çÅ
Õ¶ºçð òÆ ìä üÕÅ þÍ ÇÂ毺 Ã˺Õó¶ ñ¯Õ ò¾Ö-ò¾Ö Çê¿â» 寺 ÁÅ Õ¶ é½ÕðÆ,
ÕÅð¯ìÅð å¶ ÇòÇçÁÅðæÆ ç±Ãð¶ ôÇÔð» ñÂÆ ì¾Ã ëóç¶ Ôé êð ÇÂà ÕÃì¶ Á§çð
Á¾Ü å¾Õ éÅ ì¾Ã Ãà˺â å¶ ìÅæð±î éÅ Ô¯ä ÕÅðé ñ¯Õ» ù íÅðÆ êz¶ôÅéÆ çÅ
ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ êË ÇðÔÅ þÍ ÃðÕÅð òñ¯º ñ¾Ö» ð¹ê¶ ÖðÚ Õ¶ ÕðÆì AB ÃÅñ
êÇÔñÅ ñÅÂÆÁ» ÃàðÆà ñÅÂÆà ì§ç ðÇÔä ÕÅðé Õ¶òñ ô¯ÁêÆà ìä Õ¶ ÖóÆÁ» ÔéÍ
ðÅå Ã ÇÜæ¶ ç¹ÕÅéçÅð» ù Ôé¶ð¶ ÕÅðé êz¶ôÅéÆ ÁÅÀ¹ºçÆ þ, À¹æ¶ ì¾Ã»
ÇòÚ À¹åðç¶ êËçñ ÁÅêä¶ Çê¿â» ù ÜÅä òÅÇñÁ» ù ÕÂÆ òÅð Ôé¶ð¶ ÇòÚ
ç¹ðØàéÅò» çÅ òÆ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ê˺çÅ þÍ ÇÂñÅÕ¶ å¶ ÕÃì¶ çÆ ÇÃðî¯ð ÃîÅÜ
öòÅ ù ÃîðÇêå òÅÔ¹-òÅÔ¹ öòÕ ÃíÅ òñ¯º ÇâêàÆ ÕÇîôéð ×¹ðçÅÃê¹ð, ÔñÕ¶
ç¶ ÕËìÇéà î§åðÆ Üæ¶. öòÅ ÇÃ§Ø Ã¶Öò» ù ê¹ðܯð ÁêÆñ ÕðÇçÁ» å¹ð§å
ì¾Ã Ãà˺â À¹ÃÅðé Áå¶ ìÅæð±î Ãî¶å Ô¯ð ÃÔ±ñå» çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ
ô×é ÃÕÆî êzÅêå Õðé ñÂÆ çøåð» ç¶ Ú¾Õð Õ¾àä
ñÂÆ îÜìÈð Ôé ñóÕÆÁ» ç¶ îÅê¶
ÔðÚ¯òÅñ, AD îÅðÚ (ê.ê.)-çé B@@F ç¶ ÁÅÖðÆ ñ×í× Çå§é îÔÆÇéÁ» ÇòÚ
ÇòÁÅÔÆÁ» ñóÕÆÁ» ç¶ îÅê¶ ô×é ÃÕÆî êzÅêå Õðé ñÂÆ ÇêÛñ¶ Çå§é ÃÅñ» 寺
òÆ ò¾è Ã 寺 ê¿ÜÅì ç¶ ÃîÈÔ ÃîÅÜ íñÅÂÆ çøåð» ç¶ Ú¾Õð îÅðé ñÂÆ
î÷ìÈð ÔéÍ êð ê¿ÜÅì çÆ î½ÜÈçÅ ìÅçñ ÃðÕÅð ò¾ñ¯º ÇêÛñÆ Õ»×ðà ÃðÕÅð
ò¶ñ¶ ÇòÁÅÔÆÁ» ×ÂÆÁ» À¹Õå ñóÕÆÁ» ç¶ îÅÇêÁ» ù ìçñ¶ çÆ íÅòéÅ éÅñ ô×é
ÃÕÆî ç¶ êËö éÔƺ Çç¾å¶ ÜÅ ðÔ¶Í ÇÜà ÕÅðé ÇÂé·» ×ðÆì êÇðòÅð» çÆÁ»
êz¶ôÅéÆÁ» ÇÜÀ¹º çÆÁ» ÇåÀ¹º ìðÕðÅð ÔéÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð Ãî¹¾Ú¶ ê¿ÜÅì
ÇòÚ Ã§é B@@F ÇòÚ ×ðÆì ñóÕÆÁ» ÇÜé·» çÆ Ç×äåÆ ñ×í× C@ Ô÷Åð þ ÇÜé·»
ÇòÚ¯º ñ×í× C Ô÷Åð ç¶ ÕðÆì ñóÕÆÁ» ÇÃðø ×¹ðçÅÃê¹ð Ç÷ñ·¶ çÆÁ» Ôé
À¹é·» ç¶ îÅÇêÁ» ù Çå§é ÃÅñ» ò¾è Ã 寺 ÇÂÔ êËö éÔƺ Çîñ ðÔ¶Í
ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ÇÂÔ ðÅôÆ ñ×í× DE Õð¯ó ð¹ê¶ ìäçÆ þ ܯ ìÅçñ ÃðÕÅð
ò¾ñ¯º Áܶ å¾Õ ÜÅðÆ éÔƺ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ô×é ÃÕÆî ÇòÚ ôÅÇîñ ñóÕÆÁ» çÆÁ»
ëÅÂÆñ» ÇêÛñ¶ Çå§é ÃÅñ» 寺 ÔÆ ÃîÅÜ íñÅÂÆ çøåð» ÇòÚ ð¹ñ ðÔÆÁ» ÔéÍ
çÈܶ êÅö ëðòðÆ B@@G çÆÁ» ÇòèÅé ÃíÅ Ú¯ä» À¹êð§å Ãå·Å ÇòÚ ÁÅÂÆ
ÁÕÅñÆ íÅÜêÅ ÃðÕÅð ç¶ ðÅÜ ÇòÚ ô×é ÃÕÆî êzÅêå Õðé òÅñ¶ ñÅíêÅåðÆÁ» ù
ô×é ÃÕÆî ç¶ êËö ÇéðÇòØé Çîñ ðÔ¶ ÔéÍ
âÅÕàð» é¶ ì¿ì èîÅÕ¶ ÓÚ ÷õîÆ Ô¯Â¶ ÇòÁÕåÆ ù Çç¼åÅ éò» ÜÆòé
êáÅéÕ¯à, AD îÅðÚ (ÁÅð. ÇÿØ)-ðÅòÆ îñàÆ ÃêËôÇñàÆ ÔÃêåÅñ îÅîÈé ÇòÖ¶
ì¿ì èîÅÕ¶ ÇòÚ ÷¶ð¶ ÇÂñÅÜ ôÅî ñÅñ (DB) ê¹¾åð ñÅñ Ú¿ç òÅÃÆ ×ÆåÅ íòé
×¹ðçÅÃê¹ð é¶ Á¾Ü Û¹¾àÆ Çîñä Óå¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ» ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ À¹Ô ÇêÛñ¶ Ççéƺ îÅîÈé ÇòÖ¶ ÇÂÕ ÕìÅó çÆ ç¹ÕÅé Óå¶ ì¿ì ë¾àä éÅñ
׿íÆð ðÈê ÇòÚ ÷õîÆ Ô¯ Ç×ÁÅ ÃÆ À¹Ãù ðÅòÆ ÔÃêåÅñ ÇòÚ çÅÖñ ÕðòÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅ ÃÆ Áå¶ À¹ÃçÆ ÔÅñå ìÔ¹å éÅÜ¹Õ ÃÆÍ À¹ÃçÆ êåéÆ Áå¶ áÆÕ Ô¯Â¶ îðÆ÷
é¶ Á¾×¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ðÅòÆ ÔÃêåÅñ ç¶ âÅÕàð» çÆ àÆî é¶ À¹ÃçÆ ÜÅé ìÚÅ Õ¶
À¹Ãù éò» ÜÆòé Çç¾åÅ þÍ ÔÃêåÅñ ò¾ñ¯º À¹ÃçÅ ÇÂñÅÜ ÇìñÕ¹¾ñ î¹ëå ÕÆåÅ
Ç×ÁÅ Áå¶ çòÅÂÆÁ» òÆ î¹ëå Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ» ÔéÍ êåéÆ î¿ÜÈ é¶ ìó¶ ç¹ÖÆ
ÇÔðç¶ éÅñ ÇÂÔ òÆ ÇÕÔÅ ÇÕ ÕËìÇéà î¿åðÆ îÅÃàð î¯Ôé ñÅñ é¶ ê³ÜÅì
ÃðÕÅð ò¾ñ¯º ì¿ì ÇòÚ ÇîÌåÕ» ù ÇÂÕ ÇÂÕ ñ¾Ö Áå¶ ÷õîÆÁ» ù ê³ÜÅÔ ê³ÜÅì
Ô÷Åð ð¹ê¶ ç¶ä çÅ ÁËñÅé ÕÆåÅ ÃÆ Ü¯ ÇÕ Áܶ å¾Õ À¹é·» ù Õ¯ÂÆ òÆ
ÁÅðÇæÕ ÃÔÅÇÂåÅ éÔƺ ÇîñÆÍ ðÅòÆ ÔÃêåÅñ ç¶ âÅÇÂðËðÕàð ÁËÚ. ÁËÃ.
ðÃòÅé Áå¶ î¹¾Ö êÌì¿èÕ ÇòÜË Õ¹îÅð æÅêÅ é¶ ê¾åðÕÅð» éÅñ ×¾ñìÅå ÕðÇçÁ»
ÇÕÔÅ ÇÕ À¹é·» é¶ À¹Õå îðÆÜ çÅ ÇÂñÅÜ ÔÃêåÅñ ò¾ñ¯º ÇìñÕ¹¾ñ î¹ëå ÕÆåÅ
Ç×ÁÅ þ Áå¶ î¹ëå çòÅÂÆÁ» Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ» ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ðÅòÆ
ÔÃêåÅñ ñ¯Õ» çÆ Ã¶òÅ ñÂÆ òÚéì¾è þ Áå¶ À¹Ô Ôî¶ôÅ ÔÆ ×ðÆì» Áå¶ ì¶ÃÔÅðÅ
ñ¯Õ» çÅ î¹ëå ÇÂñÅÜ Õðé×¶Í ÇÂà î½Õ¶ âÅ: Úîé ×¹êåÅ, âÅ: ïԶñ ÜÔÈð,
âÅ: ê³ÕÜ Çåzò¶çÆ, âÅ: ðÅܶô Á×ðòÅñ, âÅ: ÁËÚ. ÁËÃ. ðÃòÅé, î¹¾Ö
êÌì¿èÕ ÇòÜË Õ¹îÅð æÅêÅ Áå¶ ÔÃêåÅñ çÅ Ô¯ð òÆ ÃàÅë ÔÅ÷ð ÃÆÍ
ÃÕÈñ ÇòÖ¶ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (Ã.Çð)-ÇâòÅÂÆé ñÅÂÆà îÅâðé ÃÕÈñ åÅÜê¹ð (ç¯ð»×ñÅ)
ÇòÖ¶ ÁµáòÄ ÜîÅå ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ ÇçµåÆ ×ÂÆÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ ÃÕÈñ ç¶ êÌì¿èÕÆ âÅÇÂðËÕàð ÃÌÆ éÆåé ôðîÅ é¶ Çòô¶ô å½ð Óå¶
ÇôðÕå ÕÆåÆ Áå¶ ÃÌÆîåÆ ÜÇå¿çð Õ½ð î¹µÖ îÇÔîÅé òܯº ÔÅ÷ð Ô¯Â¶Í ÃÕÈñ
çÆÁ» ÇòÇçÁÅðæä» òµñ¯º ÃÇíÁÅÚÅðÕ ê̯×ðÅî ê¶ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶
ÃÕÈñ çÆ ÇêÌ¿ÃÆêñ ÃÌÆîåÆ òÆéÅ îÔÅÜé é¶ òÆ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÃëñåÅ ñÂÆ
ÁôÆðòÅç ÇçµåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃÕÈñ çÆ ÇâêàÆ ÁËî. âÆ. ÃÌÆîåÆ Ã¿å¯ô ôðîÅ
Ãî¶å ÃîÈÔ ÃàÅë î˺ìð ÔÅ÷ð ÃéÍ
Õ¯îñêzÆå ù ÁòÅðÅ Õ¹¾ÇåÁ» é¶ ì¹ðÆ åð» é¯ÇÚÁÅ
ÃÌÆ ÔðׯÇì§çê¹ð, AD îÅðÚ (âÅ. Ø¿¹îä)-À±èéòÅñ ç¶ é÷çÆÕ Çê¿â Á¾å¶ê¹ð
â¶ðŠܯÔñ ç¶ î¶Üð ÇÃ§Ø çÆ Ã¾å ÃÅñ ê¹¾åðÆ Õ¯îñêzÆå ù ÁòÅðÅ Õ¹¾ÇåÁ»
òñ¯º ì¹ðÆ åð» ÃÅð¶ ÃðÆð Óå¶ Ú¾Õ îÅð-îÅð Õ¶ Õ¯îñêzÆå ù ì¹ðÆ ÔÅñå Õð
Çç¾åÆ ×ÂÆÍ ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅÇìÕ éÇÔð ç¶ éÅñ â¶ðŠܯÔñ 寺 Õ¯îñêzÆå Áå¶
C,D Ô¯ð ì¾Ú¶ éÇÔð òÅñÆ ÃÅÂÆâ ù ܧ×ñêÅäÆ Õðé ñÂÆ ÁÅ ðÔ¶ Ãé å» ðÃå¶
ÇòÚ ÁòÅðÅ Õ¹¾ÇåÁ» çÅ Þ¹§â ÇòÚ ì¾ÇÚÁ» ù êË Ç×ÁÅ ìÅÕÆ ì¾Ú¶ å» ÇêÛ¶
Øð ù í¾Ü ׶ å¶ Õ¯îñêzåÆ ù Õ¹¾ÇåÁ» òñ¯º ضðÅ êÅ ÇÕ ì¹ðÆ åð» é¯ÚäÅ
ô¹ð± Õð Çç¾åÅ Ç×ÁÅÍ ØðòÅñ¶ êÅö 寺 Õ¹Þ ñ¯Õ» òñ¯º ç½ó Õ¶ Õ¯îñêzÆå
ù Õ¹¾ÇåÁ» ç¶ Þ¹§â Õ¯ñ¯º Û¹âÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Õ¯îñêzÆå ù À±èéòÅñ êzÅÂÆò¶à
âÅÕàð» Õ¯ñ ÇÂñÅ÷ ñÂÆ Üñç ÇñÁ»çÅ Ç×ÁÅÍ À¹é·» é¶ ÃðÕÅð 寺 î§× ÕÆåÆ
ÇÕ ÇÂé·» ÁòÅðÅ Õ¹¾ÇåÁ» ù çòÅÂÆ êÅ ÇÕ îÅðÚ î¹ÕÅÇÂÁÅ ÜÅò¶Í
ÁÅ÷Åç êÅðàÆ ê³ÜÅì çÆ îÆÇà¿×
ÔðÚ¯òÅñ, AD îÅðÚ (Çé.ê.ê.)-Á÷Åç êÅðàÆ ê³ÜÅì çÆ îÆÇà¿× ÕÃìÅ ÔðÚ¯òÅñ
ÇòÖ¶ êÅðàÆ ç¶ Õ½îÆ êÌèÅé ÃÌÆ Ã¹Çð¿çð ÇÃ¿Ø ÕñÃÆ çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á
Ô¯ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ÃÌÆ ÕñÃÆ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ìÅçñ ÃðÕÅð ÁôÆðòÅç ÃÕÆî Ãî¶å
Ô¯ð ÃÔÈñå» êµÛóÆÁ» ô̶äÆÁ» ù òÆ ç¶ò¶ å» Ü¯ êµÛóÆÁ» ô̶äÆÁ» ç¶ ñ¯Õ»
çÅ ÜÆòé êµèð À¹µÚÅ Ô¯ ÃÕ¶Í ÇÂà î½Õ¶ ìñÅÕ êÌèÅé ìÆìÆ Õ¹ñÇò¿çð Õ½ð,
îËâî ÃëÆÁÅ, ÇîÃåðÆ ôÅî ÇÿØ, ðÈó ÇÃ¿Ø ðîåÅ, ×¹ðç¶ò ÇÿØ, ìñÇò¿çð
ÇÿØ, Çì¿çð ÇÿØ, ×¹ðêÌÆå ÇÿØ, ÕðéËñ ÇÿØ, êðÇî¿çð ÇÿØ, Õ¹ñò¿å
ÇÿØ, ñÖÇò¿çð ÇÿØ, ìÇÚµåð ÇÿØ, ÔðçÆê Õ½ð, îñÕÆå ÇÿØ, ùðÜÆå
Õ½ð, ÜÃò¿å ÇÿØ, åðöî ÇÿØ, êðîÜÆå Õ½ð, îÇé¿çð ÇÿØ, çñìÆð ÇÿØ,
í¹Çê³çð ÇÃ¿Ø Áå¶ Çì¿çð Õ½ð ÔÅ÷ð ÃéÍ
êôÈÁ» çÆ Ã»í ÿíÅñ Ãì¿èÆ Õ˺ê
ÕÅÔùòÅé, AD îÅðÚ (ÚÅÔñ)-êôÈ êÅñä ÇòíÅ× ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º ÁÅåîÅ ç¶
ÃÇÔï¯× éÅñ ìñÅÕ ÕÅÔùòÅé ç¶ Çê³â Õ¯àñÆ ð¯ñÅ ÇòÖ¶ êôÈ Ã¿íÅñ Ãì¿èÆ
âÆ-òÅðÇî¿× Õ˺ê ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÇòÚ âÅ. ðäÜÆå ÇÃ¿Ø òËàéðÆ ÁøÃð
Ú¾Õ ÃðÆë é¶ êô¹ÁÅ¿ çÆ Ã»í ÿíÅñ ìÅð¶ êôÈ êÅñÕ» ù ÇòÃæÅðêÈðòÕ
ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆÍ ÃÌÆ Ã¿ÃÅð îÃÆÔ òËàéðÆ ÇÂÃêËÕàð êôÈ ÔÃêåÅñ ÕÅÔùòÅé
é¶ êôÈÁ» ç¶ àÆÕÅÕðé Áå¶ òËÕÃÆé¶ôé Õðé ìÅð¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆÍ Õ˺ê
ç½ðÅé ABH êôÈÁ» òÅÃå¶ îñ¾ê» çÆ ð¯ÕæÅî ñÂÆ çòÅÂÆ òÆ Çç¾åÆ ×ÂÆÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ Ãðê³Ú ÃÌÆîåÆ ÀÈÃÅ ðÅäÆ, ÕðéÜÆå ÇÃ¿Ø ÁÅÇç é¶ òÆ Ã¿ì¯èé ÕÆåÅÍ
|
íÅÜêÅ îÇÔñÅ î¯ðÚÅ çÆ îÆÇà¿×
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ðÜéÆô)-íÅÜêÅ îÇÔñÅ î¯ðÚÅ Ç÷ñ·Å ×¹ðçÅÃê¹ð çÆ
îÆÇà¿× ÃÈìÅ îÆå êÌèÅé ÃÌÆîåÆ Ã¹ÇîåÅ ×½åî çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á Ç÷ñ·Å
êÌèÅé ÃÌÆîåÆ éÆñî îÔ¿å ç¶ ×ÌÇÔ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶
ÃÌÆîåÆ ÃÇîåÅ ×½åî é¶ çµÇÃÁÅ ÇÕ íÅÜêÅ òµñ¯º éò Çéï¹Õå êÌèÅé ÁôòéÆ
ôðîÅ çÆ Á×òÅÂÆ Ô¶á Ç÷ñ·¶ ÇòÚ B@ îÅðÚ ù ÇòôÅñ ðËñÆ çÅ ÁÅï¯Üé ÕÆåÅ
ÜÅò¶×Å ÇÜà ÇòÚ ê³ÜÅì ç¶ ÇÂñÅòÅ íÅÜêÅ ÔÅÂÆ ÕîÅé ç¶ ÁÔ¹ç¶çÅð òÆ
ôÅÇîñ Ô¯ ðÔ¶ ÔéÍ
×Ëà ¶ܧÃÆ éÅ Ô¯ä ÕÅðé ñ¯Õ êz¶ôÅé
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-é½ÜòÅé ¶ÕåÅ Õñ¾ì ç¶ êzèÅé ÃzÆ ×¯ñâÆ
ôðîÅ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð ÇòÖ¶ ×Ëà ¶ܧÃÆ éÔƺ þ, ÇÜÃ
ÕÅðé ñ¯Õ» ù عîÅä, ܯ ÇÕ A@ ÇÕñ¯îÆàð çÆ çÈðÆ Óå¶ þ, 寺 ÜÅ Õ¶ ×ËÃ
Çæâð ñËä¶ êËºç¶ Ôé, ÇÜà ÕÅðé ñ¯Õ» ù ìÔ¹å ÇÜÁÅçÅ êz¶ôÅéÆ Áå¶
Ö¾Üñ-Ö¹ÁÅðÆ çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ ê˺çÅ þÍ ôÇÔð ÇòÚ¯º Çæâð» çÆ ×¾âÆ
ÁŪçÆ þ å» ñ¯Õ ñÅÂÆé» ÇòÚ ÇÂÕ-çÈܶ éÅñ è¾ÕÅ-î¹¾ÕÆ Ô¹§ç¶ ÔéÍ ÕÂÆ
òÅð ÇÂö Ú¾Õð ÇòÚ ñ¯Õ» ç¶ Çæâð À¹Ã¶ æ» å¯º Ú¯ðÆ Ô¯ Ü»ç¶ ÔéÍ ÇÂÃ
ñÂÆ ÇÂñÅÕÅ òÅÃÆÁ» é¶ ê¹ð÷¯ð î§× ÕÆåÆ þ ÇÕ ÃzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð ÇòÚ ×ËÃ
¶ܧÃÆ Ö¯ñÆ ÜÅò¶ å» Ü¯ ñ¯Õ» ù Ô¹§çÆ êz¶ôÅéÆ Áå¶ Ö¾Üñ-Ö¹ÁÅðÆ å¯º
ðÅÔå Çîñ ÃÕ¶Í ÇÂà î½Õ¶ òÅÂÆà êzèÅé Áô¯Õ Õ¹îÅð òÆðÈ, Ú¶ÁðîËé
ççÆê ÇçØ, òÅÂÆà ڶÁðîËé åðéìÆð ÇÃ§Ø ÚÆîÅ, Ö÷ÅéÚÆ çÆêÕ Õ¹îÅð,
î˺ìð ùéÆñ Õ¹îÅð, ×½ðò Õ¹îÅð, ðÕ¶ô Õ¹îÅð, áÅÕ¹ð Õ¹îÅð, ì¾ìñ
Õ¹îÅð, êzçÆê Õ¹îÅð, ÜôéçÆê ÇÃ§Ø ÚÆîÅ, ðîé Õ¹îÅð ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
êÛóÆ ô¶zäÆ ù çÇñå» òÅñÆÁ» ÃÔÈñå» ç¶ä çÆ î§×
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, îáÅðÈ)-Á÷Åç êÅðàÆ çÆ ÕÅçÆÁ» ìñÅÕ çÆ
êzèÅé Õ¹ñÇò§çð Õ½ð, îËâî ÃëÆÁÅ, Ú½èðÆ åÅðÅ îÃÆÔ Ø¹¾×, ÔðçÆê Õ½ð,
âÅ. í¹Çê¿çð ÇÃ§Ø Ç×¾ñ ÔðÚ¯òÅñ ç¶ ïåé» ÃçÕÅ êÅðàÆ çÆ îÆÇà§× ÕÃìÅ
ÔðÚ¯òÅñ ÇòÖ¶ ÇîÃåðÆ ìñò§å ÇÃ§Ø ðÅîÅ ç¶ ×zÇÔ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ
êÅðàÆ ç¶ Õ½îÆ êzèÅé ùÇð§çð ÇÃ§Ø ÕñÃÆ î¹¾Ö îÇÔîÅé òܯº êÔ¹§Ú¶Í
îÆÇà§× ÓÚ ÇîÃåðÆ ôÅî ÇçØ, ×¹ðç¶ò ÇçØ, ðÈó ÇÃ§Ø ðîåÅ, ìñÇò§çð
ÇçØ, Çì§çð ÇÃ§Ø «ÔÅð, ×¹ðêzÆå ÇçØ, ÕðéËñ ÇçØ, êðÇî§çð ÇçØ,
Õ¹ñò§å ÇçØ, ùî§ç ÇçØ, ñÖÇò§çð ÇçØ, îÇé§çð ÇçØ, Õ¹ñÇò§çð
ÇçØ, ìÇÚ¾åð ÇçØ, Ççç¯, ì¶òÆ, Õ¹ñçÆê Õ½ð, ùðÜÆå Õ½ð, Üïò§å
ÇçØ, Çê¿â Á½ñÖ å¯º ÇççÅ ÇçØ, åðöî ÇçØ, ðÅäÆ, ÕðîÆ, îá¯ñÅ çÆ
êzèÅé ùéÆåÅ, Çê§â íÅîóÆ çÆ ñ¾Ö¯, êzîÜÆå Õ½ð, êÅôÆ, ÁÅôÆ, Çì§çð,
çñìÆð ÇçØ, îÇÔ§çð ÇçØ, ðÇÔîå îÃÆÔ, òÆéÅ ÁÅÇç ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í êzèÅé
ÕñÃÆ é¶ ìÅçñ ÃðÕÅð 寺 ÷¯ðçÅð î§× ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂÃÅÂÆÁ» Áå¶ ì¶ÜîÆé¶
ÇÕÃÅé» Ãî¶å êÛóÆ ô¶zäÆ éÅñ Ãì§Çèå «ÔÅð, éÅÂÆ, Ûƺì¶, îÇÔð¶ Áå¶
êðÜÅêå ÜÅåÆ ç¶ ñ¯Õ» ù òÆ ÁôÆðòÅç ÃÕÆî Ãî¶å çÇñå» òÅñÆÁ» ÃÔÈñå»
ñÅ×È ÕÆåÆÁ» ÜÅäÍ
B@ ç¶ ê̯×ðÅî Ãì¿èÆ îÆÇà¿×
Øð¯àÅ, AD îÅðÚ (ê.ê.)-B@ îÅðÚ ù îÅè¯ê¹ð ÇòÖ¶ Ô¯ä òÅñ¶ ê̯×ðÅî
çÆÁ» ÇåÁÅðÆÁ» Ãì¿èÆ ÕÃìÅ Øð¯àÅ ÇòÖ¶ îÆÇà¿× ÕÆåÆ ×ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ
ÔñÕÅ ÇòèÅÇÂÕ Çìô¿ìð çÅà À¹Ú¶Ú¶ å½ð Óå¶ ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í ÇòèÅÇÂÕ é¶
ÿì¯èé ÕðÇçÁ» íÅÜêÅ òðÕð» ù ÇÂà ê̯×ðÅî ÇòÚ òµè Úó· Õ¶ ÇÔµÃÅ ñËä
çÆ ê̶ðäÅ ÇçµåÆÍ
ò¾è ð¶à» Óå¶ ÁôàÅî ê¶êð ò¶Ú Õ¶ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ þ «¾à
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, ×¹ðî¹¾Ö ÇÃ§Ø Çã¾ñ¯º)-Á¾Ü ÃæÅÇéÕ
åÇÔÃÆñ Õ§êñËÕà ÇòÖ¶ ç½ðÅ Õðé Óå¶ ò¶Öä ÇòÚ ÁÅÇÂÁÅ ÇÕ ñ¯Õ» ù ÁôàÅî
ê¶êð, ÁôàÅî ÇàÕà» ÁÅÇç ðÅÖò¶º î¹¾ñ 寺 ò¾è ð¶à» Óå¶ ò¶Ú Õ¶ ÕÂÆ
ÁôàÅî ëð¯Ã ò¾ñ¯º ñ¯Õ» éÅñ ôð¶ÁÅî «¾à Õð ðÔ¶ ÔéÍ òÆÔ ð¹ê¶ òÅñÅ
ÁôàÅî ê¶êð, BE ð¹ê¶ å¾Õ ò¶Úä çÅ ÃîÅÚÅð êzÅêå Ô¯ÇÂÁÅ þÍ Õ§êñËÕÃ
ÇòÚ ÁôàÅî ê¶êð ÖðÆç Õ¶ Çîñ¶ ÇÂÕ ÁÅçîÆ é¶ ÁÅêäÅ é»Á ×¹êå ð¾Öä çÆ
ôðå Óå¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ î˺ ÃðÕÅðÆ ÕÅ×÷ Óå¶ ñÅÀ¹ä ñÂÆ ÁôàÅî ëð¯Ã Õ¯ñ¯º
òÆÔ ð¹ê¶ çÅ ÁôàÅî ñËä Ç×ÁÅ å» À¹é·» é¶ î¶ð¶ Õ¯ñ¯º ê¾ÚÆ ð¹ê¶ î§×¶
å» î¶ð¶ ê¹¾Ûä Óå¶ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÜ毺 òÆÔ ð¹ê¶ çÅ ÇîñçÅ þ, ñË
ñúÍ Üç ÇÂà Ãì§èÆ ÖÜÅéÅ ÁëÃð ÔðÜò§å ÇÃ§Ø éÅñ ×¾ñ ÕÆåÆ å» À¹é·»
ÇÕÔÅ ÇÕ Ü篺 ÁôàÅî ëð¯Ã ÃÅⶠկñ¯º ÁôàÅî ÇàÕà» ÖðÆçç¶ Ôé å» ÇÂé·»
ù B ëÆÃçÆ ÕÇîôé î½Õ¶ Óå¶ Çç¾åÆ Ü»çÆ þÍ ÇÂà ñÂÆ Õ¯ÂÆ òÆ ÁôàÅî
ëð¯Ã ÃðÕÅðÆ ð¶à 寺 ò¾è ÁôàÅî ê¶êð éÔƺ ò¶Ú ÃÕçÅ, ܶÕð Çëð òÆ
ÁÇÜÔÅ ÕðçÅ Õ¯ÂÆ êÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ å» À¹Ã ÇÖñÅë ôÖå ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ
Ãì§Çèå ñ¯Õ» é¶ ÁËÃ.âÆ.ÁËî. ìàÅñŠ寺 î§× ÕÆåÆ ÇÕ ÁÇÜÔ¶ ÁôàÅî
ëð¯Ã» ÇÖñÅë ôÖå ÕÅðòÅÂÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶ å» Ü¯ ñ¯Õ» éÅñ Ô¹§çÆ ÇھචÇçé
«¾à ù ð¯ÇÕÁÅ ÜÅò¶Í
ÇÂéÅî ò§â ÃîÅð¯Ô ïÅç×ÅðÆ Ô¯ ÇéìÇóÁÅ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-ÃzÆîåÆ ñÆñÅò§åÆ ìÆ.ÜÆ. ìñÅÜî
îËî¯ðÆÁñ ÃÕÈñ íÅׯòÅñ çÅ ÇÂéÅî ò§â ÃîÅð¯Ô ïÅç×ÅðÆ Ô¯ ÇéìÇóÁÅ,
ÇÜà ÇòÚ ÃÕÈñ ç¶ ì¾ÇÚÁ» ò¾ñ¯º ÇÂÕ ð§×Å-ð§× êz¯×ðÅî ê¶ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ìÅìÅ ì¹¾è ÇÃ§Ø Çé¾Õ¶ ع§îä» òÅñ¶ ìå½ð î¹¾Ö îÇÔîÅé òܯº ôÅÇîñ ԯ¶,
ÇÜé·» êÇÔñÆÁ» ê¹ÜÆôé» ñËä òÅñ¶ ì¾ÇÚÁ» ù ÃéîÅÇéå ÕÆåÅÍ ÃÕÈñ Õî¶àÆ
ç¶ Ú¶ÁðîËé ÇÂÕìÅñ ÇÃ§Ø Áå¶ Çêz§ÃÆêñ ÔðÇܧçð Õ½ð ò¾ñ¯º ÁÅÂÆÁ»
ÃÖôÆÁå» çÅ ÃéîÅé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà êz¯×ðÅî çÆ Ãà¶Ü çÚÅñé çÆ Ã¶òÅ
îËâî ôðéÜÆå Õ½ð Áå¶ ÕÇòåÅ ôðîÅ é¶ ÇéíÅÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Çòô¶ô å½ð Òå¶
îÔ§å ׯÇì§ç çÅÃ, íÅÂÆ ñÖÇò§çð ÇÃ§Ø Ø¹§îä ëËâð¶ôé ÁÅ×È, ïÈæ
Õ»×ðÃÆ ÁÅ×È Ã¹Öç¶ò ÇÃ§Ø ÇìÁÅñ, Õ¹ñçÆê Ãñ×ÅéÆÁ» À¹Ø¶ ÃîÅÜ Ã¶òÕ,
êðîÜÆå ÇÃ§Ø ðÅäÅ Ãðê¿Ú, Ü×çÆê ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú, âÅ. îéçÆê
ÇÃ§Ø ÁÅÇç Çòô¶ô å½ð Óå¶ ôÅÇîñ ԯ¶Í
BC ù îéÅÇÂÁÅ ÜÅò¶×Å ôÔÆç í×å ÇÃ¿Ø çÅ ôÔÆçÆ Ççé
êáÅéÕ¯à, AD îÅðÚ (Ú½ÔÅé)-ÁÅñ Ç¿âÆÁÅ ðÅÜÆò ×»èÆ êÌ×åÆôÆñ î¿Ú çÆ
ìËáÕ ÇòèÅé ÃíÅ ÔñÕÅ í¯ÁÅ ç¶ êÌèÅé ÇòÜË Õ¹îÅð ÕàÅðÈ Ú¾Õ çÆ
êÌèÅé×Æ Ô¶á êáÅéÕ¯à Õ»×ðà íòé ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ î¹¾Ö îÇÔîÅé
ê³ÜÅì êÌç¶ô êÌèÅé í¹Çê³çð ÇÃ¿Ø Ç×¾ñ ÔÅ÷ð Ô¯Â¶Í î¿Ú ò¾ñ¯º îÆÇà¿×
ÓÚ BC îÅðÚ ù ôÔÆç í×å ÇÃ¿Ø ç¶ ôÔÆçÆ Ççòà Óå¶ ÇòôÅñ ðËñÆ çÅ
ÁÅï¯Üé Õðé çÅ øËÃñÅ ÕÆåÅÍ ÇÂÔ ðËñÆ BC îÅðÚ ù ÃðéŠ寺 ÃÕÈàð,
î¯àðÃÅÂÆÕñ» Óå¶ ô¹ðÈ Ô¯ò¶×Æ Ü¯ ÃðéÅ éÇÔð, íó¯ñÆ Õñ», ãÅÕÆ ð¯ó,
ã»×È ð¯ó ç¶ ôÔÆç í×å ÇÃ¿Ø Ú½ºÕ 깾ܶ×Æ ÇÜ¾æ¶ ôÔÆç í×å ÇÃ¿Ø ç¶
ì¹¾å Óå¶ ë¹¾ñ îÅñÅò» êÅ Õ¶ ôðè»ÜñÆ í¶ºà ÕÆåÆ ÜÅò¶×ÆÍ ÇÂÃ寺 ìÅÁç
ÕÅñÆ îÅåÅ î¿çð, ×»èÆ Ú½ºÕ 寺 Ô¹¿ç¶ ԯ¶ ñ¶ìð ôËâ ÇòÖ¶ ÇÂÕ ÇòôÅñ
ÇÂÕ¾á ÓÚ ôÅÇîñ Ô¯ò¶×ÆÍ ÇÂà î½Õ¶ êÌèÅé ÇòÜË Õ¹îÅð ÕàÅðÈÚ¾Õ é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÔÅé ôÔÆç ç¶ ôÔÆçÆ Ççòà Óå¶ ×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÚ ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ
á¶ÇÕÁ» çÆ ÇéñÅîÆ ù ñË Õ¶ ñ¯Õ» ÇòÚ íÅðÆ ð¯Ã êÅÇÂÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ ÃËÕàðÆ ÁÜË îÔÅÜé, ÃñÅÔÕÅð ÇÂÕìÅñ ÇÿØ, À¹ê êÌèÅé Çòé¯ç
Õ¹îÅð, Õðé ÇÿØ, ÿçÆê ÕÅÕÅ, éÆðÜ ÃËäÆ, ò¶ç êÌÕÅô, ÕîñÜÆå ÇÿØ,
ðåé ñÅñ, Üéðñ ÃÕ¾åð çðôé ÇÿØ, ÇòÜË Õ¹îÅð ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÇìÜñÆ çÆÁ» éÆòÆÁ» åÅð» ÕÅðé ÔÅçö
çÅ âð
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ, AD îÅðÚ (Áô¯Õ ôðîÅ)-Çê³â éò» é½ÇôÔðÅ çÆ îÃÆÔ ìðÅçðÆ
Õñ½éÆ ÇòÚ ÇìÜñÆ çÆÁ» éÆòÆÁ» åÅð» Áå¶ æ»-æ» Óå¶ é¿×¶ ܯó Ô¯ä ÕðÕ¶
Ôð ò¶ñ¶ Õñ¯éÆ ÇòÚ Õ¯ÂÆ éÅ Õ¯ÂÆ ÔÅçö çÅ âð ìÇäÁÅ ðÇÔ¿çÅ þ êð ÇÂÃ
êÅö Ãì âòÆ÷é ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ î¹ñÅÜî» çÅ ÇèÁÅé éÅ Ô¯ä
ÕðÕ¶ î¹Ô¾ñÅ ÇéòÅÃÆÁ» çÅ ÇìÜñÆ ÁÇèÕÅðÆÁ» ÇÖñÅë íÅðÆ ð¯Ã êÅÇÂÁÅ ÜÅ
ÇðÔÅ þÍ åðñ¯Õ îÃÆÔ, ÃÅìÆ îÃÆÔ, ÁðîÕÆ îÃÆÔ Áå¶ Ô¯ð î¹Ô¾ñÅ òÅÃÆÁ»
é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ éÆòÆÁ» åÅð» ù À¹ÚÆÁ» ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ Áå¶ Çãñ¶ ܯó» ù
ã¾Õä òÅÃå¶ îÇÔÕî¶ ù ÕÂÆ òÅð ÇñÖåÆ Áå¶ ÜìÅéÆ ì¶éåÆÁ» ÕÆåÆÁ» ×ÂÆÁ»
Ôé êð À¹Ô ÇÂà êÅö Õ¯ÂÆ òÆ åò¾÷¯º éÔÄ ç¶ ðÔ¶Í î¹Ô¾ñÅ ÇéòÅÃÆÁ» é¶
Çé×ðÅé Ç¿ÜÆ. ×¹ðçÅÃê¹ð å¶ À¹ê î¿âñ ÁøÃð ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ êÅï î¿×
ÕÆåÆ þ ÇÕ î¹Ô¾ñ¶ çÆÁ» éÆòÆÁ» åÅð» ù À¹ÚÅ ÕÆåÅ ÜÅò¶ Áå¶ Ü¯ó ã¾Õ¶
ÜÅä ÇÜà éÅñ Õ¯ÂÆ ÜÅéÆ é¹ÕÃÅé Ô¯ä å¯ ìÚÅ Ô¯ ÃÕ¶Í Ç÷Õðï¯× ÔË ÇÕ
ÇêÛñÆ ÇçéÆ Ö¿í¶ ÇòÚ Õð¿à ÁÅÀ¹ä ÕðÕ¶ ×» çÆ î½å Ô¯ ×ÂÆ ÃÆÍ
Ô¹¾ñóìÅ÷Æ ç½ðÅé ԯ¶ é¹ÕÃÅé çÆ Üñç ê±ðåÆ çÆ î§×
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (ð§èÅòÅ)-ì¹èÆÜÆòÆ Õ½ºÃñ òñ¯º îÆÇà§× ç½ðÅé ëðòðÆ
îÔÆé¶ ÇòÚ ìàÅñÅ ÇòÚ Ô¯ÂÆ Ô¹¾ñóìÅ÷Æ ç½ðÅé ñ¯Õ» ç¶ Ô¯Â¶ é¹ÕÃÅé çÆ
Üñç ê±ðåÆ çÆ î§× ÕÆåÆ þÍ Õ½ºÃñ ç¶ êzèÅé Çêz§. Ôðì§Ã ÇÃ§Ø çÆ
êzèÅé×Æ ÇòÚ Ô¯ÂÆ îÆÇà§× ÇòÚ ì¹ñÅÇðÁ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ô¹¾ñóìÅ÷Æ å¯º
ìÅÁç ܦèð âòÆÜé ç¶ ÕÇîôéð ôzÆ ÁËÃ.ÁÅð. ñ¾èó òñ¯º AE Ççé» ç¶ Á§çð
î¹ÁÅòܶ çÅ ÁËñÅé ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÃÆ êð Áܶ å¾Õ ÇÕö ÃðÕÅðÆ ÁÇèÕÅðÆ òñ¯º
éÅ é¹ÕÃÅé çÆ êóåÅñ ô¹ð± ÕÆåÆ ×ÂÆ þ Áå¶ éÅ ÔÆ Ô¹ñóìÅ÷Æ ñÂÆ Çܧî¶òÅð
ñ¯Õ» çÆ êóåÅñ çÅ Õ§î ÇÃð¶ ñ¾×Å þÍ îÆÇà§× ÇòÚ Çêz§. ñÛîä ÇÃ§Ø Ú¶ÁðîËé,
Çêz§. êzÆåî ÇÃ§Ø ÇéÕ¯ÃðÅ, Çêz§. èðîêÅñ, âÅ. ×ðÆì ÇçØ, ×¹ðéÅî
ÇçØ, ðÅî Õ¹îÅð ×¹êåÅ, ÜðéËñ ÇÃ§Ø ñÅñ¶é§×ñ, ùÖç¶ò ÇÃ§Ø êz¶îÆ,
ìñò§å ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º, ìñç¶ò ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º, Ã. ÕôîÆð ÇÃ§Ø ìÆ.âÆ.ú.,
ùÖç¶ò ÇÃ§Ø ÚÆîÅ, Çêz§. éÅéÕ ÇçØ, Çêz§. ùðÜÆå ÇçØ, ܯÇקçð
ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ, Õ¹ñò§å ÇçØ, êz¯. î¯Ôé ÇÃ§Ø Ã¯ÔÆ, ê¯z. ÃÇò§çð ÇçØ
å¶ Ãðç±ñ ÇçØ, êzèÅé Çôò Õ¹îÅð Ú¯êóÅ, êzèÅé ù¾ÚÅ ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ,
åðöî ÇÃ§Ø ð§èÅòÅ, ÕôîÆð ÇÃ§Ø ×½ºÃê¹ðÅ ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ
ôzÆ ðÅîé½îÆ ÃîÅ×î Õ¼ñ· 寺
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (ì¹¾àð)-BD îÅðÚ ù ÁÅ ðÔ¶ ôzÆ ðÅîé½îÆ ç¶ ÇåÀ¹ÔÅð ù
ôðèÅ ê±ðòÕ îéÅÀ¹ä ñÂÆ ÇÂñÅÕ¶ çÆÁ» ç×å» å¶ ôðèÅñ±Á» ÇòÚ íÅðÆ
À¹åôÅÔ þÍ ÇÂà ÇåÀ¹ÔÅð çì§èÆ ôzÆ ðÅî éÅî êzÚÅð çîåÆ Áå¶ çËÇéÕ
êzÅæéÅ ÃíÅ ÃðÃòåÆ î§Ççð òñ¯º ÇÜæ¶ ò¾â¶ ê¾èð Óå¶ ÇÂÔ ÇåÀ¹ÔÅð
îéÅÇÂÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ, À¹æ¶ ôÇÔð ç¶ Ô¯ð î§Ççð» å¶ âðÅîËÇàÕ Õñ¾ì» å¶
íÜé î§âñÆÁ» òñ¯º ܯð»-ô¯ð» éÅñ ÇåÁÅðÆÁ» ÁÅð§í Ô¯ ü¾ÕÆÁ» ÔéÍ êz»å
î§åðÆ Õ¹ñçÆê ðÅÜ ôðîÅ, ÇåñÕ ðÅÜ Õê±ð, òÆ.Õ¶. ÃÇÔ×ñ, ÇìzÜ î¯Ôé
ܯôÆ Áå¶ Çåzñ¯ÕÆ éÅæ Ô»âÅ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃðÃòåÆ î§Ççð ÇÕñÅ î§âÆ
ÇòÖ¶ AF îÅðÚ ù Ãò¶ð¶ H.C@ òܶ Ôòé ï¾× Ô¯ä׶ BD îÅðÚ ù ç¹êÇÔð A.C@
òܶ ê¹ðÅäÆ çÅäÅ î§âÆ å¯º ÇòôÅñ ô¯íÅ ïÅåðÅ ÃÜÅÂÆ ÜÅò¶×ÆÍ
ÇÕÃÅé ÿØðô Õî¶àÆ çÆ îÆÇà¿×
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-ÃðÔµçÆ ÇÕÃÅé» çÆ îÆÇà¿× ÇÕÃÅé ÿØÌô Õî¶àÆ
ç¶ ÷¯é êÌèÅé ðäìÆð ÇÃ¿Ø çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á ×¹ðç¹ÁÅðÅ àÅÔñÆ ÃÅÇÔì ×ÅÔñóÆ
ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆ ÇÜà ÇòÚ Õ¶ºçð å¶ ìÅçñ ÃðÕÅð çÆÁ» ÇÕÃÅé Çòð¯èÆ éÆåÆÁ»
ÇÖñÅë BB ÇÕÃÅé Üæ¶ì¿çÆÁ» òµñ¯º û޶ å½ð Óå¶ AE îÅðÚ ù Ü×ðÅÀ¹ ÇòÖ¶
ÕÆåÆ ÜÅ ðÔÆ ññÕÅð ðËñÆ ÇòÚ Ã˺Õó¶ ÇÕÃÅé» Ãî¶å ôÅÇîñ çÅ ëËÃñÅ
ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ îÆÇà¿× ÇòÚ Çòô¶ô å½ð Óå¶ êÔ¹¿Ú¶ ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ê³ù ÃÈìÅ
êÌèÅé ÇÕÃÅé ÿØðô Õî¶àÆ, ×¹ðñÅñ ÇÃ¿Ø ê³â¯ðÆ, ðä ÇÃ¿Ø Áå¶ ìÖôÆô
ÇÃ¿Ø Ã¹ñåÅéÆ é¶ ÇÕÃÅé» ç¶ ÇÂÕµá ù ÿì¯èé ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ÃÅÔéÆ é¶ Çê¿â» ç¶ ÇòÕÅà ñÂÆ ÚËµÕ ò§â¶
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-ÇòèÅé ÃíÅ ÔñÕÅ ìàÅñÅ ÁèÆé ÁÅªç¶ Çê¿â»
çÆÁ» ê¿ÚÅÇÂå» ù À¹é·» ç¶ Ö¶åð» ÇòÚ ÇòÕÅÃ ç¶ Õ§î Õðé ñ弮 ê¿ÜÅì
ÃðÕÅð ç¶ î¹¾Ö Ã§ÃçÆ ÃÕ¾åð ÃzÆ Ü×çÆô ðÅÜ ÃÅÔéÆ ò¾ñ¯º BH ñ¾Ö BB
Ô÷Åð ç¶ ÚË¾Õ ò§â¶ ×Â¶Í îÆÇà§× ÇòÚ é×ð սïñ çÆ êzèÅé ÃzÆîåÆ
Á§ÇìÕÅ Ö¿éÅ, Ç÷ñ·Å ï¹òÅ î¯ðÚÅ ç¶ êzèÅé ÔðÇÃîðé ÇÃ§Ø ÔÆðÅ òÅñÆÁÅ,
Ç÷ñ·Å íÅÜêÅ êzèÅé ÃzÆ éð¶ô îÔÅÜé, î§âñ êzèÅé Áô¯Õ î¯çÇ×ñ ÁÅÇç
ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÚÅð ÃÅñ ìÆå ÜÅä ç¶ ìÅòÜÈç òÆ ðÅÜ Õ¹îÅð ô×é ÃÕÆî ÁèÆé ×Ì»à éÔƺ
ñË ÃÇÕÁÅ
éð¯à ÜËîñ ÇÿØ, AD îÅðÚ (íÅàÆÁÅ)-Çê³â ðåóò» òÅÃÆ ðÅÜ Õ¹îÅð é¶
ÒÁÜÆåÓ ù ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ãé¶ ÁÅêäÆ ñóÕÆ çÆ ôÅçÆ ñÂÆ ô×é ÃÕÆî ÁèÆé
ðÅôÆ ñËä ñÂÆ ÕÅ×÷ ê¾åð íð Õ¶ ÇÂÕ ëÅÂÆñ ÃîÅÜ íñÅÂÆ ÁëÃð êáÅéÕ¯à
ç¶ çëåð ÇòÚ Çç¾åÆ ÃÆÍ À¹Õå ÁÇèÕÅðÆ ç¶ çëåð ç¶ Ú¾Õð ñ×Å Õ¶ Ô¿í
Ç×ÁÅ þ, êð ñóÕÆ çÆ ôÅçÆ Óå¶ ÃðÕÅð ò¾ñ¯º Çîñä òÅñÆ ×Ì»à êÌÅêå éÔƺ
Ô¯ÂÆÍ À¹Õå ÁÇèÕÅðÆ é¶ Ö¾Üñ ÖðÅì Õðé 寺 Çìé» Õ¹Þ éÔƺ ÕÆåÅÍ
À¹Ãé¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ãù ô¾Õ þ ÇÕ ÃÅâ¶ é» çÆ ×Ì»à ÇîñÆí¹×å ç¶ éÅñ
ÇÕö Ô¯ð ù ç¶ Çç¾åÆ Ô¯ò¶Í ñÅíêÅåðÆ çÆ ÃðÕÅð 寺 î¿× þ ÇÕ À¹Õå
îÃñ¶ çÆ Ü»Ú ÕÆåÆ ÜÅò¶Í ÃîÅÜ íñÅÂÆ ÁëÃð êáÅéÕ¯à é¶ Ã¿êðÕ Õðé Óå¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÅîñÅ ÃðÕÅð ç¶ ÇòÚÅð ÁèÆé þÍ ÃðÕÅð ò¾ñ¯º ×Ì»à ÁÅÀ¹ä Óå¶
ñÅíêÅåðÆÁ» ù ×Ì»à åÕÃÆî Õð Çç¾åÆ ÜÅò¶×ÆÍ
Á½ðå» ù CC ëÆÃçÆ ðÅÖò»Õðé ç¶ä çÆ ÇéÖ¶èÆ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (Ã.ð)-Üéðñ ÕËà¶×ðÆ÷ ò˵ñë¶Áð ëËâð¶ôé Ç÷ñ·Å
×¹ðçÅÃê¹ð çÆ îÆÇà¿× ÃæÅéÕ éÇÔðÈ êÅðÕ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ îÆÇà¿× çÆ
êÌèÅé×Æ ëËâð¶ôé ç¶ Ç÷ñ·Å êÌèÅé Áð¹ä Õ¹îÅð Á¿Úñ é¶ ÕÆåÆÍ îÆÇà¿×
çÆ ÕÅðòÅÂÆ ëËâð¶ôé ç¶ Üéðñ ÃÕµåð Ç¿ÜÆ. êÌÆåî ÇÃ¿Ø íµàÆ é¶
ÚñÅÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ êÅà ÕÆå¶ ×¶ îå¶ ÇòÚ îÇÔñÅò» ù CC ëÆÃçÆ ðÅÖò»Õðé
ç¶ä çÆ ÃÖå ôìç» ÇòÚ Çé¿çÅ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ îÆÇà¿× ÇòÚ ÃåêÅñ ÇÃ¿Ø Þ½ð,
Ç¿ÜÆ. ÇìÌÜ íÈôä ×¹êåÅ, ïôêÅñ Õ½ôñ, Ç¿ÜÆ. ÜÇå¿çð ôðîÅ, âÅ.
ÁòåÅð ÇÃ¿Ø ð¿èÅòÅ, îÇÔ¿çð ÇÃ¿Ø ÃñÅðÆÁÅ, Ç¿ÜÆ. ܶ. êÆ. íÅàÆÁÅ,
ܯè ÇÃ¿Ø ÃñÅðÆÁÅ, Õ¹ñçÆê ðÅÜ, úî êÌÕÅô îÔÅÜé, ðî¶ô ôðîÅ, Áô¯Õ
Ö¹µñð, ÃÇðôàÆ êÅñ, ðÅÇÜ¿çð ÇÿØ, ïôêÅñ áÅÕ¹ð, ÕÇêñ ìÜÅÜ, ¶. ÁÅð.
òÇôôà, ÇòÕÅà ÿ×ÅÂÆ, ôÕåÆ Õ¹îÅð, ÁËÃ. êÆ. òÇôôà, ò¶ç ôðîÅ Áå¶ éð¶ô
ôðîÅ òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÇçÔÅóÆçÅð» çÆÁ» î¿×» Üñç Ô¼ñ ÕðÅò»×¶-îÅ: î¯Ôé ñÅñ
êáÅéÕ¯à, AD îÅðÚ (Ú½ÔÅé)-êÆ. âìñïÈ. âÆ. ëÆñâ Á˺â òðÕôÅê òðÕð÷
ïÈéÆÁé çÅ ÇÂÕ âËêÈà¶ôé ê³ÜÅì ç¶ àz»Ãê¯ðà î¿åðÆ îÅÃàð î¯Ôé ñÅñ ù
À¹é·» ç¶ ÇéòÅà ÃæÅé Óå¶ Ú¶ÁðîËé î¿×å ÇÃ¿Ø çÆ Á×òÅÂÆ ÓÚ ÇîÇñÁÅÍ
ÇÂà î½Õ¶ âËêÈà¶ôé é¶ ÇÂÕ î¿× ê¾åð îÅÃàð î¯Ôä ñÅñ ù î¹¾Ö î¿åðÆ Ã:
êÌÕÅô ÇÃ¿Ø ìÅçñ ñÂÆ Çç¾åÅÍ ÇÜà ÇòÚ î¿× ÕÆåÆ ×ÂÆ ÃÆ ÇÕ B@-B@ ÃÅñ»
寺 Üñ ÃêñÅÂÆ Áå¶ ÃËéÆà¶ôé ÇòíÅ× ÇòÚ é½ÕðÆ Õð ðÔ¶ ÇçÔÅóÆçÅð
ÕðîÚÅðÆÁ» ù ê¾ÕÅ ÕÆåÅ ÜÅò¶Í îÅÃàð é¶ î¿×» ù ÇèÁÅé éÅñ ùÇäÁÅ Áå¶
ÇòíÅ× ç¶ ÃÕ¾åð éÅñ àËñÆë¯é Óå¶ ÃÅðÆ ÜÅäÕÅðÆ êÌÅêå ÕÆåÆ å¶ Ô¹Õî
ÕÆå¶ ÇÕ ÕðîÚÅðÆÁ» çÆ ÇÂà î¿× çÆ êÈðåÆ ñÂÆ ï¯× Õçî Û¶åÆ ü¾Õ¶ ÜÅäÍ
À¹é·» âËêÈà¶ôé ù òÆ íð¯ÃÅ Çç¾åÅ ÇÕ Õ¾ñ AD îÅðÚ ù Ô¯ ðÔÆ ÕËìÇéà
çÆ îÆÇà¿× ÇòÚ À¹Ô ÕðîÚÅðÆÁ» çÆ ÇÂà î¿× ù ð¾Öä×¶Í ÇÂà âËêÈà¶ôé
ÇòÚ Üéðñ ÃÕ¾åð ÃåÆô ôðîÅ, îé¯Ôð ñÅñ, ×¹ñÜÅð ÇÿØ, ç¹ÁÅðÕÅ éÅæ,
ðÕ¶ô ÃËäÆ, ðÇò¿çð ÚÅòñÅ, Õ¹ñçÆê ôðîÅ, ÁÇòéÅô Õ¹îÅð, Ãîô¶ð ÇÿØ,
Ü×ÜÆå ÇÿØ, ùÇð¿çð ôðîÅ ç¹é¶ðÅ, ðÇÜ¿çð Õ¹îÅð ÁÅÇç òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÔÅÂÆ ÃÕÈñ» ÓÚ Ã˺Õó¶ î¹¾Ö ÁÇèÁÅêÕ» çÆÁ» ÁÃÅîÆÁ» ÖÅñÆ Ô¯ä ÕðÕ¶
êÛó ðÔÆ þ ÇþÇÖÁÅ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, òÇð§çð ÇçØ)-ÇþÇÖÁÅ ÇòíÅ× ÇòÚ ÇêÛñ¶
ÕÂÆ ÃÅñ» 寺 ÔÅÂÆ Áå¶ ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕÈñ Çìé·» î¹¾Ö ÁÇèÁÅêÕ» Áå¶
Çêz§ÃÆêñ» 寺 ÔÆ Úñ ðÔ¶ Ãé, ÇÜà ÕðÕ¶ Ü» å» À¹é·» ÃÕÈñ» ÇòÚ
ÃÆéÆÁð îÅÃàð» Áå¶ ñËÕÚðÅð» ù ÕÅðÜÕÅðÆ Çêz§ÃÆêñ ìäÅÇÂÁÅ Ô¯ÇÂÁÅ ÃÆ,
ÇÜà ÕðÕ¶ ñ¾Ö Õ¯Çôô» ç¶ ìÅòÜÈç òÆ êóÅÂÆ çÅ ê¾èð À¹¾ÚÅ éÔƺ Ô¯
ÃÇÕÁÅÍ ÁÇèÁÅêÕ Üæ¶ì§çÆÁ» ç¶ íÅðÆ ð½ñ¶-ð¾ê¶ ÕðÕ¶ ê¿ÜÅì ÃðÕÅð é¶
ÃÆéÆÁð ÃËÕ§âðÆ ÃÕÈñ» ÇòÚ ÇêÛñ¶ Ççéƺ ñ×í× G@ êzåÆôå ÃÕÈñ» ÇòÚ
ñËÕÚðÅð» Áå¶ ÁÇèÁÅêÕ» 寺 Çê¿zÃÆêñ êç À¹éå ÕðÕ¶ ñ×Å Çç¾å¶ ׶,
ÇÜà éÅñ Õ¹Þ Ççé» ÇòÚ ÔÆ ÃÆéÆÁð ÃÕÈñ» çÅ Áé¹ôÅôé Áå¶ êóÅÂÆ ç¶
ÃÅðÇæÕ éåÆܶ ÁÅÀ¹ä¶ ô¹ðÈ Ô¯ ׶, êð ÇÜé·» ÃÕÈñ» 寺 î¹¾Ö ÁÇèÁÅêÕ
êç À¹éå Ô¯ ׶, À¹Ô ÃÕÈñ Çëð ÃÕÈñ î¹ÖÆ å¯º þÖä¶ Ô¯ ×Â¶Í ÇêÛñ¶
Ã ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ܯ îÅÃàð Õ¶âð 寺 ñËÕÚðÅð Õ¶âð ÇòÚ êç À¹éåÆ ñÂÆ
նà î§×¶ Ãé, À¹Ô òÆ ôÅÇÂç á§â¶ ìÃå¶ ÇòÚ êË ü¾Õ¶ Ôé, ÇÜà ÕðÕ¶
ÁÇèÁÅêÕ» ÇòÚ íÅðÆ ÇéðÅôÅ êÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ Ô¹ä ܶÕð ÔÅÂÆ ÃÕÈñ» ÇòÚ
ÞÅåÆ îÅðƶ å» ê¿ÜÅì ÇòÚ ñ×í× F@ êzåÆôå ÔÅÂÆ ÃÕÈñ î¹ÖÆÁ» 寺 Çìé·»
ÔÆ Ú¼ñ ðÔ¶ Áå¶ ÇÚð» 寺 ÇòíÅ× ÇòÚ Õ§î Õð ðÔ¶ ÁÇèÁÅêÕ, î¹¾Ö
ÁÇèÁÅêÕ çÆ åð¾ÕÆ À¹âÆÕ ðÔ¶ ÔéÍ ê¿ÜÅì ç¶ AGDB ÔÅÂÆ ÃÕÈñ» ÇòÚ Ç÷ñ·¶
òÅð ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ AAA ÃÕÈñ» ÇòÚ¯º EB, Á§ÇîzåÃð ÇòÚ A@I ÇòÚ¯º FG,
åðéåÅðé HC ÇòÚ¯º GA, ÕêÈðæñÅ FB ÇòÚ¯º DA, ìðéÅñÅ ÇòÚ E@ ÓÚ¯º DC,
Çëð¯÷ê¹ð IC ÇòÚ¯º DD, ëðÆçÕ¯à DB ÇòÚ¯º BI, Ô¹ÇôÁÅðê¹ð ÇòÚ AD@
ÇòÚ¯º FE, ܦèð AD@ ÇòÚ¯º HC, ëåÇÔ×ó· ÃÅÇÔì DB ÇòÚ¯º BE, éò» ôÇÔð
EF ÇòÚ¯º CG, ìÇá§âÅ HG ÇòÚ¯º EF, îÅéÃÅ DA ÇòÚ¯º CI, î¯×Å GG ÇòÚ¯º
ED, «ÇèÁÅäÅ AIA ÇòÚ¯º IC, êÇàÁÅñÅ A@@ ÇòÚ¯º ED, ð¯êó EI ÇòÚ¯º
BI, ç×ðÈð AAI ÇòÚ¯º HI, ÁËÃ.¶.ÁËÃ. é×ð EA ÇòÚ¯º AC ÁÃÅîÆÁ»
î¹¾Ö ÁÇèÁÅêÕ» çÆÁ» ÖÅñÆ ÔéÍ ìÔ¹å ÃÅð¶ ñ¯Õ» Áå¶ ì¹èÆÜÆòÆÁ», ÇÚ§åÕ»
é¶ ÃðÕÅð 寺 î§× ÕÆåÆ þ ÇÕ ÁÇèÁÅêÕ» çÆÁ» åð¾ÕÆÁ» ÇòÚ ÇÂÕÃÅðåÅ
ÇñÁÅ Õ¶ ÇÂÕ¯ Ã ÔÆ Ôð¶Õ ÕËàÅÇ×ðÆ çÆ åð¾ÕÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶ å» ÇÕ
ê¿ÜÅì ÇòÚ êÛó ü¾ÕÆ ÇþÇÖÁÅ ù ÇÂÕ òÅð Çëð ñÆÔ» Óå¶ ÇñÁÅ Õ¶ ê¿ÜÅì
ù ÇþÇÖÁÅ Ö¶åð ÇòÚ ç¶ô ç¶ î¯ÔðÆ ÃÈì¶ òܯº ç¶ô ç¶ éÕô¶ Óå¶ ÇñÁ»çÅ
ÜÅò¶Í
ê¹Çñà ñÂÆ êz¶ôÅéÆ çÅ ÕÅðé ìä ðÔÆÁ» Ôé êÅäÆ òÅñÆÁ» à˺ÕÆÁ»
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî)-ôÇÔð» ÇòÚ êÅäÆ ÃêñÅÂÆ Õðé ñÂÆ À¹ÃÅðÆÁ»
êÅäÆ òÅñÆÁ» à˺ÕÆÁ» ê¹Çñà êzÃÅôé ñÂÆ êz¶ôÅéÆ çÅ ÕÅðé ìä ðÔÆÁ»
ÔéÍ ÃÈåð» Áé¹ÃÅð ê¿ÜÅì ÃðÕÅð ç¶ ÁÅÔñÅ ÁÇèÕÅðÆÁ» ò¾ñ¯º Ç÷ñ·Å Ãçð
î¹ñÅ÷î» å¶ åÅÇÂéÅå ÁÇèÕÅðÆÁ» êÅïº ÇÂÔ ÃÈÚéÅ çÆ î§× ÕÆåÆ þ ÇÕ
À¹é·» ç¶ ôÇÔð» ÇòÚ êÅäÆ òÅñÆ Ç§éÆÁ» à˺ÕÆÁ» ìäÆÁ» Ô¯ÂÆÁ» Ôé å¶
ÇÂé·» çÆ Çé×ðÅéÆ Õðé ñÂÆ ÇÂÕ-ÇÂÕ à˺ÕÆ ñÂÆ ÇÕ§é¶ ÇÕ§é¶ ÁÇèÕÅðÆ
ñ×ÅÀ¹ä çÆ ÷ðÈðå êË ÃÕçÆ þÍ Ç÷Õðï¯× þ ÇÕ ÁÅêäÆÁ» î§×» çÆ êÈðåÆ
ñÂÆ Ã§Øðô Õð ðÔ¶ òð×» ò¾ñ¯º Ô¹ä ÃðÕÅð ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» çÅ ÇèÁÅé ÁÅêä¶
ò¾ñ Õðé ñÂÆ ÇÜÔóÅ ðÅÔ ÁÖÇåÁÅð ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ þ À¹Ã ÇòÚ êÅäÆ òÅñÆÁ»
À¹ÚÆÁ» à˺ÕÆÁ» À¹êð Úó Õ¶ ð¯Ã êzçðôé ÕðéÅ òÆ ôÅÇîñ Ô¹§çÅ ÜÅ ÇðÔÅ
þÍ ÕêÈðæñÅ ÇòÖ¶ ÇÂÕ òð× ò¾ñ¯º ÁÅêäÆÁ» î§×» çÆ êÈðåÆ ñÂÆ ÕÆå¶ ÜÅ
ðÔ¶ ð¯Ã êzçðôé ç½ðÅé Õ¹Þ ÁÇèÁÅêÕÅò» êÅäÆ òÅñÆ à˺ÕÆ Óå¶ Úó ×ÂÆÁ»
Ãé å¶ ÇÂé·» ÇòÚ¯º ÇÂÕ é¶ ÁÅêä¶ À¹êð êËàð¯ñ ù¾à Õ¶ Á¾× ñ×Å ñÂÆ
ÃÆ ÇÜà ÕÅðé ÇÂà çÆ î½å Ô¯ ×ÂÆ ÃÆÍ ÇÂö åð·» ÇÂÕ ç¯ Ô¯ð ôÇÔð» ÇòÚ
òÆ Á§ç¯ñé Õð ðÔ¶ ÇòÁÕåÆ ÁÅêäÆÁ» î§×» çÆ êÈðåÆ ñÂÆ êÅäÆ òÅñÆÁ»
à˺ÕÆÁ» À¹êð Úó¶ ÃéÍ ÇÂé·» ù ÃîÞÅ ì¹ÞÅ Õ¶ ÁÇèÕÅðÆ êÅäÆ òÅñÆ
à˺ÕÆ å¯º ԶỠÇñÁÅÀ¹ä ÇòÚ Ãëñ Ô¯ ׶ ÃéÍ ÇÂà åð·» ÇêÛñ¶ Ççéƺ
×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ÂÆ. àÆ. àÆ. ÁÇèÁÅêÕ» ç¶ ð¯Ã êzçðôé ç½ðÅé êÅäÆ
òÅñÆÁ» à˺ÕÆÁ» ÇÜé·» çÆ Ç×äåÆ ÕðÆì A@ þ, ç¶ é¶ó¶ ê¹Çñà åÅÇÂéÅå
ÕÆåÆ ×ÂÆ ÃÆ ÇÕ Õ¯ÂÆ Á§ç¯ñéÕÅðÆ êÅäÆ òÅñÆ à˺ÕÆ À¹êð éÅ Úó ÜÅò¶Í
êÅäÆ òÅñÆÁ» à˺ÕÆÁ» À¹êð Úó Õ¶ ð¯Ã î¹÷ÅÔð¶ Õðé 寺 ð¯Õä ñÂÆ ÇÜÔó¶
À¹êðÅñ¶ ïڶ ÜÅ ÃÕç¶ Ôé À¹é·» ÇòÚ êÅäÆ òÅñÆÁ» à˺ÕÆÁ» çÆÁ» ê¯óÆÁ»
ù ì§ç ÕðÕ¶ çðòÅ÷Å ñ×ÅÀ¹äÅ Áå¶ ÇÂé·» à˺ÕÆÁ» çÆ Çé×ðÅéÆ ñÂÆ ê¾Õ¶
å½ð Óå¶ ÕðîÚÅðÆ Çéï¹Õå ÕðéÅ Ô¯ ÃÕçÅ þÍ ÇÂÔ å» ÁÅÀ¹ä òÅñÅ Ãî» ÔÆ
ç¾Ã¶×Å ÇÕ ê¿ÜÅì ÇòÚñÆÁ» êÅäÆ òÅñÆÁ» à˺ÕÆÁ» ÇÜé·» çÆ Ç×äåÆ ÕðÆì
BE@ 寺 Ç÷ÁÅçÅ þ çÆ Çé×ðÅéÆ ÇÕà åð·» ÕÆåÆ Ü»çÆ þ å» Ü¯ ç¹ìÅðÅ
Õ¯ÂÆ ÕêÈðæñÅ òð×Æ ØàéÅ éÅ òÅêð¶Í
ìÅÜòÅ ù òðÇÕ¿× Õî¶àÆ çÅ î˺ìð éÅî÷ç Õðé Óå¶ è¿éòÅç
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (Ã.ð)-Õ»×ðÃÆ òðÕð» çÆ îÆÇà¿× ÕÅÔùòÅé ÇòÖ¶
ê³ÜÅì Õ»×ðÃ ç¶ ÃÕµåð ìñÇò¿çð ÇÃ¿Ø Çí¿çÅ éËä¶Õ¯à çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á
Ô¯ÂÆ ÇÜà ÇòÚ Ç÷ñ·Å ×¹ðçÅÃê¹ð 寺 ñ¯Õ ÃíÅ î˺ìð Ã. êÌåÅê ÇÿØ
ìÅÜòÅ ù ÁÅñ Ç¿âÆÁÅ Õ»×ðà òðÇÕ¿× Õî¶àÆ çÅ î˺ìð éÅî÷ç Õðé Óå¶
ÔñÕÅ òÅÃÆÁ» òµñ¯º ç¶ô ç¶ êÌèÅé î¿åðÆ âÅ. îéî¯Ôé ÇÃ¿Ø Áå¶ Õ»×ðÃ
çÆ Õ½îÆ êÌèÅé ÃÌÆîåÆ Ã¯éÆÁÅ ×»èÆ çÅ è¿éòÅç ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ îÆÇà¿× ÇòÚ
î¯Ôä ÇÃ¿Ø è¿çñ ÃÅìÕÅ Ú¶ÁðîËé, ìñÇÜ¿çð ÇÃ¿Ø Ç쵬 ÃÅìÕÅ Ú¶ÁðîËé,
Õ¹ñçÆê ÇÃ¿Ø ÜÅëñê¹ð, ÃåéÅî ÇÃ¿Ø â¶ÔðÆòÅñ, Ç×ÁÅé ÇÃ¿Ø ëËÜÀ¹µñÅ
ÚµÕ, ñÖÇò¿çð ÇÃ¿Ø ñµÖÅ ìµìðÆ, ñÖÇò¿çðÜÆå ÇÃ¿Ø íµàÆÁ», Õ¹ñçÆê
ÇÃ¿Ø ×¹é¯ê¹ð, îñÕÆå ÇÃ¿Ø ÇìµñÅ éËä¶Õ¯à, ìÖôÆô ÇÃ¿Ø ãêÂÆ, þêÆ
ÕÅÔùòÅé, à¯éÆ ÇåòÅóÆ, áÅÕ¹ð ùÖÇÜ¿çð ÇÿØ, áÅÕ¹ð ìñðÅÜ ÇÿØ,
Ü×åÅð ÇÃ¿Ø çÅðÅ, ÇÂÕìÅñ ÇÃ¿Ø éÅé¯òÅñ, Õ¹ñò¿å ÇÃ¿Ø íËäÆ ÖÅçð,
èÜî½ð ÇÃ¿Ø éËä¶Õ¯à, Áîð ÇÃ¿Ø éËä¶Õ¯à, êðîÜÆå ÇÃ¿Ø ÚµÕ ôðÆë,
ÁòåÅð ÇÃ¿Ø ìÔÈðÆÁ», Çê³çðêÅñ ÇÃ¿Ø ãƺâÃÅ Áå¶ ÜÃìÆð ÇÃ¿Ø ãƺâÃÅ
òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ïÅç×ÅðÆ Ô¯ ÇéìÇóÁÅ í¾àÆÁ» ÃÕ±ñ ÇòÖ¶ ìÅñ î¶ñÅ
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, òÇð§çð ÇçØ)-ÃðÕÅðÆ êzÅÇÂîðÆ ÃÕ±ñ
í¾àÆÁ» ÇòÖ¶ ê¿Ü ÃðÕÅðÆ êzÅÇÂîðÆ ÃÕ±ñ» çÅ Õñ¾Ãàð ê¾èðÆ ìÅñ î¶ñÅ
ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÇòÚ î¹¼Ö îÇÔîÅé ÇÜñ·Å ÇþÇÖÁÅ ÁëÃð (ÁËñÆ.) Ã.
ÕðîÜÆå ÇÃ§Ø é¶ ÇôðÕå ÕÆåÆÍ ÇÂà Ã ÇÜñ·Å ÇþÇÖÁÅ ÁëÃð 寺
ÇÂñÅòÅ À¹ê ÇÜñ·Å ÇþÇÖÁÅ ÁëÃð Ã. ùÖÇܧçð ÇÃ§Ø Ã§è±, ðÜÆò Õîñ
ÇÃ§Ø ìÆ.êÆ.ÂÆ.ú. èÅðÆòÅñ, ìñÇò§çð ÇÃ§Ø ÇÜñ·Å Õ¯ÁÅðâÆé¶àð êó·¯
ê¿ÜÅì, êðîÜÆå ÇÃ§Ø Õ¯ÁÅðâÆé¶àð, ÁÜÆå ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú í¾àÆÁ», Üò§ç
ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ ìÆ.êÆ.ÂÆ.ú., ñÖÇò§çð ÇÃ§Ø Ã¶Ö¯º ÁÇèÁÅêÕ ÁÅ×±, ÕËêàé
ìÖôÆô ÇçØ, îÅ. ÇÂÕìÅñ ÇÃ§Ø ñÅâÆ ÁÅÇç ÔÅ÷ð ÃéÍ î¶ñ¶ ÇòÚ êzÅÇÂîðÆ
ê¾èð ç¶ ì¾ÇÚÁ» é¶ êó·¯ ê¿ÜÅì çÆ ÃÕÆî ù Áå¶ ÃîÅÇÜÕ Õ¹ðÆåÆÁ» ù
Õ¯ðÆú×zÅëÆ éÅñ ê¶ô ÕÆåÅÍ Ãà¶Ü ÃÕ¾åð ç¶ ëðÜ Ã. ùñ¾Öä ÇçØ
ÂÆ.àÆ.àÆ. ÁÇèÁÅêÕ é¶ ìÅÖ±ìÆ ÇéíÅÂ¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ AE ڧ׶ðÆÁ» îÅò»
ù ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅ, ÇÜé·» é¶ ÁÅêä¶ ì¾ÇÚÁ» ù ÃÅðÅ ÃÅñ ðË×±ñð ÃÕ±ñ
í¶ÇÜÁÅÍ
ÕÅñÜ ÇòÖ¶ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
çÆéÅé×ð, AD îÅðÚ (ÿèÈ, ôðîÅ)-ÁËÃ. âÆ. ¶. ÁËî. ÕÅñÜ çÆéÅé×ð ÇòÖ¶
ÁËî. ¶. ÇòíÅ× ò¾ñ¯º ÕÅñÜ å¯º ÇòçÅÇÂ×Æ ñË ðÔÆÁ» ÇòÇçÁÅðæä» ç¶
ÃéîÅé ÇòÚ ÇÂÕ ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ Çç¼åÆ ×ÂÆÍ ÃîÅð¯Ô çÆ êÌèÅé×Æ
ÇêÌ¿ÃÆêñ ÃÌÆîåÆ Çéðîñ ê»èÆ é¶ ÕÆåÆÍ ÇòÇçÁÅðæä» ò¾ñ¯º ôÅéçÅð
ð¿×Åð¿× ê̯×ðÅî ê¶ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà ç½ðÅé Õ¹îÅðÆ ÁÇîåÅ ù ÇîÃ
ÚÅðÇî¿×, îéçÆê ù Çîà ÇìÀÈàÆë¹¾ñ ÁÅÂÆÜ, ÃËÇÕ¿â ðéð Áê ×¹ðÜÆå Õ½ð,
ÁñÕÅ ù ëÃà ðéð Áê Áå¶ îéÆôŠ׿â¯åðÅ ù Çîà ë¶Áðò¶ñ ç¶ ÇÖåÅì éÅñ
ÇéòÅÇÜÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇêÌ¿. Çéðîñ ê»èÆ é¶ ÇòÇçÁÅæä» ç¶ À¹Üòñ íÇò¾Ö çÆ
ÕÅîéÅ ÕÆåÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Ô¯ðé» å¯º ÇÂñÅòÅ âÅ. ðÆéÅ åñòÅó, ðÅܶô
Õ¹îÅðÆ, êÈéî. åÇÜ¿çð Õ½ð, ðåéÅ ôðîÅ Áå¶ Ãð¯Ü ê»èÆ òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ÜÃìÆð å¶ ôËñÆ ìä¶ Çîà Áå¶ ÇîÃàð îÅâñ òË×·Å ê³ÜÅì
ì¯ÔÜÅ, AD îÅðÚ (í¿îðÅ)-ÇêÛñ¶ Ççéƺ ò˺׷ŠÁÅðà ×ð¹¼ê ܦèð ò¼ñ¯º
îÅâñ ÇîÃàð Áå¶ Çîà ê³ÜÅì ç¶ î¹ÕÅìñ¶ ÕðòŶ ×Â¶Í ÇÜà ÇòÚ îñÕÆå
ÇÃ³Ø òÆâÆú âÅÇÂðËÕàð 寺 Õ¯¯ðÆú×ÌÅø ò¼ñ¯º ê³ÜÅì î¹ÕÅìñ¶ ñÂÆ î¹¼Ö
îÇÔîÅé ç¶ å½ð Óå¶ ÚðéÜÆå ÇÃ³Ø Ú¿éÆ, âÅ: ÁÅð. Õ¶. îçé ÁÅÇç êÔ¹¿ÚÍ
ÇÂà î½Õ¶ ðÅÜ Õ°îÅð ðÅÜÅ, Çîà ÇÃîðé, îéÇÜ¿çð Ç×¼ñ, ùÇð³çð ÇÛ¿çÅ
é¶ Ü¼Ü çÆ íÈÇîÕÅ ÇéíÅÂÆÍ ÇÂà î¹ÕÅìñ¶ ÇòÚ ÜÃìÆð ÇÃ³Ø òË𯺠é§×ñ
(×¹ðçÅÃê¹ðÆ) å¶ ôËñÆ ù ÇîÃàð Á˺â Çîà òË×·Å ê³ÜÅì Çéï°Õå ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ
ì¾ÇÚÁ» ù òðçÆÁ» ò¿âÆÁ»
êáÅéÕ¯à, AD îÅðÚ (ôðîÅ)-ñÅÇÂé÷ Õñ¾ì êáÅéÕ¯à ÃðÇòà ò¾ñ¯º êÌèÅé
ùçÆê ×ð× çÆ êÌèÅé×Æ ÓÚ ×¹ðÈ ÁðÜé ç¶ ×ðñÜ ÃÕÈñ ÇòÖ¶ ÃîÅð¯Ô ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ ÇÜà ÓÚ ÃÕÈñ çÆ ÇêÌ¿ÃÆêñ Çð¿êÆ ÁÅÔ¬òÅñÆÁÅ Çòöô å½ð Óå¶
ôÅÇîñ Ô¯ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ ñÅÇÂé Õñ¾ì ò¾ñ¯º BF ÃÕÈñ ç¶ ì¾ÇÚÁ» ù òðçÆÁ»
Çç¾åÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ÇÂà î½Õ¶ ܯéñ ê̯ÜËÕà Ú¶ÁðîËé ÁÅð. Õ¶. Ö¿éÅ é¶
ÇÕÔÅ ÇÕ Õñ¾ì ÜðÈðåî¿ç ì¾ÇÚÁ» çÆ êóÅÂÆ ñÂÆ Ôð î¾çç çÆ Õ¯Çôô Õð¶×ÆÍ
êÌèÅé ùçÆê ×ð× é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ Õñ¾ì ÃîÅÇÜÕ Õ¿î» ç¶ éÅñ éÅñ ÃîÅÜ çÆÁ»
ÜðÈðåî¿ç å¶ ÇòèòÅò» çÆ ÃÔÅÇÂåÅ òÆ ÕðçÆ ðÇÔ¿çÆ þÍ ÇêÌ¿ÃÆêñ Çð¿êÆ
ÁÅÔ¬òÅñÆÁÅ é¶ Õñ¾ì çÅ è¿éòÅç Õðç¶ Ô¯Â¶ ì¾ÇÚÁ» ù êÈðÆ ÇîÔéå éÅñ
êóé ñÂÆ ê̶Çðå ÕÆåÅÍ ÇÂà î½Õ¶ ÁÃ¯Õ ðËéÅ, ÁÃ¯Õ ÜÔÅÜ, Õ¹ñçÆê ÇÿØ,
ðî¶Ã Áð¯óÅ, ÇòÕÅà Çò×, ×¹ñÃé ×¹ñÅàÆ, éòéÆå çîé, éÆñî, ܯåÆ ÁÅÇç
寺 ÇÂñÅòÅ Ô¯ð òÆ î½ÜÈç ÃéÍ
ÇþÇÖÁÅ ÕðîÆ ïÈéÆÁé çÆ îÆÇà§×
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÃàÅë Çðê¯ðàð)-ÇþÇÖÁÅ ÕðîÆ ïÈéÆÁé çÆ îÆÇà¿×
éÇÔðÈ êÅðÕ ÇòÖ¶ ÿçÆê ÇÃ¿Ø ìÅÜ¶Ú¾Õ çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ
ÃðòÿîåÆ éÅñ ïÈéÆÁé çÆ Ú¯ä ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ í×òÅé çÅà çÆéÅé×ð ù
Ç÷ñ·Å êÌèÅé, êðîòÆð ÇÃ¿Ø êáÅéÕ¯à ù îÆå êÌèÅé üÇäÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà 寺
ÇÂñÅòÅ ÇþÇÖÁÅ ÕðîÆÁ» ù ÁÅ ðÔÆÁ» î¹ôÇÕñ» Óå¶ ÇòÚÅð òà»çðÅ ÕÆåÅ
Ç×ÁÅÍ îÆÇà¿× ÇòÚ ×¹ðç¶ò ÇÿØ, îéÜÆå Õ¹îÅð, Ôðé¶Õ ÇÿØ, ùíÅô
Ú¿çð, ÂÆôòð çÅÃ, ÃðìÜÆå Õ½ð ÕÅçÆÁ», ÁðÇò¿çð Õ½ð, ìñÇÜ¿çð Õ½ð,
ÕðîÜÆå ÇÿØ, ÿÜÆê Õ¹îÅð, ÔðÜÆå ÇÃ¿Ø Áå¶ Ô¯ð ìÔ¹å ÃÅð¶ ÇþÇÖÁÅ
ÕðîÆÁ» é¶ íÅ× ÇñÁÅÍ
íÅðÆ ÇìÜñÆ Õ¾à ÕðÕ¶ ÃéÁå åìÅÔÆ ç¶ Õ§ã¶
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (îáÅðÈ)-ÃéÁåÆ ôÇÔð ÇòÚ êËºç¶ Ççìñ ¶ðƶ çÆ ÃîÅñ
ÃÕ¶ñ ǧâÃàðÆ ÇòÚ ñ× ðÔ¶ ÇìÜñÆ ç¶ íÅðÆ Õ¾à ÕðÕ¶ ÇÂ毺 çÆ ÃéÁå
åìÅÔÆ ç¶ Õ§ã¶ ò¾ñ òè ðÔÆ þ, ÇÜà ÕðÕ¶ À¹çï¯×êåÆ ì¶Ô¾ç êz¶ôÅéÆ ç¶
ÔÅñÅå ÇòÚ¯º ¦Ø ðÔ¶ ÔéÍ Ççìñ ¶ðÆÁÅ, îÅâñ àÅÀÈé Ö¶åð ç¶ çðÜé»
òðÕôÅê», ÕÅðÖÅé¶çÅð», ëËÕàðÆ îÅñÕ» é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ôð ð¯÷ ñ× ðÔ¶
ÇìÜñÆ ç¶ íÅðÆ Õ¾à ÕðÕ¶ À¹é·» çÅ ÕÅð¯ìÅð ÇÂÕ åð·» éÅñ á¾ê Ô¯ Õ¶
ðÇÔ Ç×ÁÅ þ, æ¯óÅ-ìÔ¹åÅ ÷ðÈðÆ Õ§î í¹×åÅÀ¹ä òÅÃå¶ îÇÔ§¶× íÅÁ çÅ
âÆ÷ñ å¶ñ òÆ Üéð¶àð» ÇòÚ ëÈÕäÅ êË ÇðÔÅ, ÜçÇÕ ÇìÜñÆ ì§ç ðÇÔä çÆ
ÃÈðå ÇòÚ ÇìÜñÆ Çì¾ñ À¹éÆ ÔÆ ðÕî ç¶ ÁÅªç¶ ÔéÍ ÇÂà ñÂÆ ÇÂ毺 çÆ
ÃéÁå ÇìÜñÆ ÃêñÅÂÆ Çéð§åð éÅ Çîñä ÕðÕ¶ ìðìÅç Ô¯ ðÔÆ þ, ÇÜà ÕðÕ¶
ÇÜæ¶ Ã˺Õó¶ Û¯àÆ ÃéÁå ç¶ ïÈÇéà ì§ç Ô¯ä ÇÕéÅð¶ Ôé, À¹æ¶ éÅñ ÔÆ
Ô÷Åð» çÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ÇÂé·» ÕÅðÖÅÇéÁ» å¶ òðÕôÅê» ÇòÚ Õ§î Õðé òÅñ¶
ÕÅðÆ×ð, î÷çÈð å¶ ÁÇèÕÅðÆ òÆ í¹¾ÖîðÆ çÅ ÇôÕÅð Ô¯ ðÔ¶ ÔéÍ ÇÂé·»
ÔñÅå» ÇòÚ ÇÂ毺 ç¶ À¹çï¯×êåÆÁ» é¶ ÃðÕÅð êÅïº ÷¯ðçÅð î§× ÕÆåÆ þ
ÇÕ ÃéÁåÆ Ö¶åð ÇòÚ ÇìÜñÆ ÃêñÅÂÆ ù Çéð§åð ìäÅ Õ¶ ðÅÔå Çç¾åÆ ÜÅò¶Í
ÇðÔÅÇÂôÆ ÇÂñÅÕ¶ ÓÚ ÕȹóŠù¾àä Óå¶ ÕÅñ¯éÆ òÅÃÆ êz¶ôÅé
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, òÇð§çð ÇçØ)-ÃæÅéÕ ôÆåñÅ î§Ççð Áå¶
ÇÂÃç¶ ÁÅÃ-êÅà ìäÆ ÕÅñ¯éÆ, ÇÜÃ ç¶ ñ×í× C@@ Øð ÔéÍ êð ÕÅñ¯éÆ òÅÃÆ
ªç¯º êz¶ôÅé Áå¶ þðÅé Ô¯ ׶, Ü篺 é×ð êÅÇñÕÅ ç¶ ÕðîÚÅðÆÁ» ò¾ñ¯º
ôÆåñÅ î§Ççð ç¶ é¶ó¶ Ö¹¾ñÆ Ü×·Å Óå¶ ÁÚÅéÕ ×§ç×Æ Áå¶ ÕÈóÅ-ÕðÕà
ù¾àäÅ ô¹ðÈ Õð Çç¾åÅÍ ÇÂà Ã ÕÅñ¯éÆ òÅÃÆÁ» Õ¶òñ Ç´îôé, ×¹ðÚðé
ÇçØ, Ú§ç ðÅäÆ, çñÜÆå ÇÃ§Ø î¾ñ·Æ, Çò¾ÕÆ, ðÅÔ¹ñ, ìñç¶ò ÇçØ,
Çܧçð ÇçØ, ê¿Çâå Úîé ñÅñ, ìñò§å ÇçØ, ð¯ôé ñÅñ Áå¶ î¶òÅ ÇÃ§Ø é¶
ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂÔ ÕÈóÅ-ÕðÕà Ô§ÃñÆ Õ§ã¶ ìËºÕ ÕÅñ¯éÆ ç¶ é÷çÆÕ Ã¹¾ÇàÁÅ
Ü»çÅ ÃÆÍ ÇêÛñÆ é×ð Õ½Ãñ çÆÁ» Ú¯ä» ò¶ñ¶ ÃzÆîåÆ Á§ÇìÕÅ Ö¿éÅ é¶ ÇÂÃ
Ü×·Å Óå¶ ÕÅñ¯éÆ òÅÃÆÁ» çÆ î§× Óå¶ êñÅà ìäÅ Õ¶ ç¶ä çÅ òÅÁçÅ ÕÆåÅ
ÃÆ, êð Ô¹ä ÁÚÅéÕ ÔÆ é×ð Õ½Ãñ çÆÁ» àðËÕàð-àðÅñÆÁ» ðÅÔƺ ÇÂæ¶
ÕÈóÅ-ÕðÕà ù¾ÇàÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ ÕÅñ¯éÆ òÅÃÆÁ» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂæ¶ èÅðÇîÕ
ÃæÅé ôÆåñÅ î§Ççð, ÃÕÈñ, ÃîôÅéØÅà Áå¶ êÅäÆ òÅñÆ à˺ÕÆ ÃÇæå þ ÇÂÃ
Ã À¹é·» é×ð êÅÇñÕÅ êzèÅé 寺 î§× ÕÆåÆ ÇÕ ÇÂà ÕÈóÅ-ÕðÕà ù ÇÕå¶
Ô¯ð ù¾ÇàÁÅ ÜÅò¶ å» ÇÕ ÕÅñ¯éÆ ÇòÚ Õ¯ÂÆ ìÆîÅðÆ éÅ ëËñ¶ Áå¶ ÕÅñ¯éÆ
òÅÃÆÁ» ù קçÆ ìçìÈ å¯º ðÅÔå Çîñ ÃÕ¶Í ÇÂà Ã é×ð Õ½Ãñ êzèÅé
ÃzÆîåÆ Á§ÇìÕÅ Ö¿éÅ éÅñ çêðÕ Õðé Óå¶ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂæ¶ H ÃÅñ 寺
â§ê ÚÇñÁÅ ÁÅ ÇðÔÅ þ, ÇÂà ÕðÕ¶ ÇÂæ¶ ÕÈóŠù¾ÇàÁÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ À¹Ô
ìÔ¹å Û¶åÆ Á¾×¶ Õ¯ÂÆ ã¹Õòƺ Ü×·Å ñ¾í Õ¶ ÇÂÃçÅ ìçñò» êzì§è Õð ÇçÁ»×¶Í
éÇôÁ» 寺 é½ÜòÅéÆ é±¿ ìÚÅÀ°ä ñÂÆ ÇÂÕܹ¼à Ô¯ä çŠüçÅ
ÇèÁÅéê¹ð, AD îÅðÚ (éÅ×ðÅ)-ÁÅñ Ç¿âÆÁÅ ñ¯Õ ï°òÅ ôÕåÆ ç¶ êÌèÅé âÅ.
ÃåéÅî ÇÃ¿Ø ìÅÜòÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ é½ÜòÅé êÆó·Æ 鱿 éÇôÁ» 寺 ìÚÅÀ°ä
ñÂÆ ÃÅÇðÁ» 鱿 ÇÂÕܹ¼à Ô¯äÅ êò¶×ÅÍ À°é·» ñ¯Õ» å¶ ÇÃÁÅÃÆ êÅðàÆ
鱿 ÁêÆñ ÕÆåÆ ÇÕ À°Ô ðÅÜ çÆ é½ÜòÅéÆ ìÚÅÀ°ä ñÂÆ êÅðàÆìÅÜÆ å¯º À°êð
À°á Õ¶ Á¼×¶ ÁÅÀ¹ä å» Ü¯ ê³ÜÅì 鱿 éÇôÁ» ç¶ ÜÅñ ÇòÚ¯º ìÅÔð Õ¼ÇãÁÅ
ÜÅ ÃÕ¶Í ÇÂà î½Õ¶ Óå¶ æÅäÅ Õ¯àñÆ ÃÈðå î¼ñ·Æ ç¶ î¹ÖÆ ÃÌÆ ðÅܶô
Õ¼Õó òñ¯º ÇÂñÅÕ¶ Á³çð ÕÆå¶ ×¶ ôñÅØÅï¯× Õ¿î» ÕðÕ¶ À°é·» çÅ ÃéîÅé
ÕÆåÅÍ
ÜÃêÅñ ÇÃ¿Ø ìä¶ ôÇÔðÆ êÌèÅé
ùÜÅéê¹ð, AD îÅðÚ (Ú½ÔÅé)-ô̯îäÆ ÁÕÅñÆ çñ (ì) ò¾ñ¯º Ã: ÜÃêÅñ
ÇÃ¿Ø êÅñÆ ù çÈÜÆ òÅð ÁÕÅñÆ çñ (ì) çŠùÜÅéê¹ð ÇÃàÆ êÌèÅé ìäÅÇÂÁÅ
Ç×ÁÅ þÍ ÇÂö åð·» ÃÌÆ ÇòôòÜÆå åðéÅÚ ù ç¶ÔÅåÆ î¿âñ çÅ êÌèÅé
ìäÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅ þÍ
ê¯ñÆÕñÆÇéÕ ÓÚ âÅÕàð» çÆ ØÅà
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ÁÅñî/ÇõèÈ)-ÃæÅéÕ Ôðç¯Û§éÆ ð¯â Óå¶ ÃÇæå
ÃÅìÕÅ ÃËÇéÕ», À¹é» çÆÁ» ÇòèòÅò» Áå¶ ÁÅôÇðå» ñÂÆ îÇéÃàðÆ ÁÅø
Çâë˺à òµñ¯º ÃæÅÇêå ÕÆå¶ ×¶ ÂÆ. ÃÆ. ÁËÚ. ÁËÃ. ê¯ñÆ ÕñÆÇéÕ ÇòÚ
âÅÕàð» çÆ òµâÆ ØÅà Ô¯ä ÕÅðé îðÆÜ» ù ÁÅêäÅ ÇÂñÅÜ ÕðòÅÀ¹ä ñÂÆ íÅðÆ
î¹ôÇÕñ» çÅ ÃÅÔîäÅ ÕðéÅ êË ÇðÔÅ þÍ ÂÆ. ÃÆ. ÁËÚ. ÁËÃ. ê¯ñÆÕñÆÇéÕ
×¹ðçÅÃê¹ð ÇòÖ¶ ÁµÜ Ãò¶ð¶ Ã˺ÕÇóÁ» çÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ÃÅìÕÅ ÃËÇéÕ, À¹é»
çÆÁ» ÇòèòÅò» Áå¶ ÁÅôÇðå ܯ òµÖ òµÖ ÇìîÅðÆÁ» 寺 êÆóå Ãé ÁÅêä¶
ÇÂñÅÜ ñÂÆ êÔ¹¿Ú¶ ÇÜæ¶ îðÆ÷» ù à¯Õé ñËä Ã ÔÆ èµÕÅ î¹µÕÆ Ô¯äÅ
ÇêÁÅÍ î½Õ¶ Óå¶ î½ÜÈç îðÆ÷» ÃÈì¶çÅð Ç×ÁÅé ÇÃ¿Ø ìàÅñÅ, ðÅî ÇÿØ
îÛðÅñÅ, çñÆê ÇÃ¿Ø çÆéÅé×ð, ì¶Á¿å Õ½ð ÕñÅé½ð Áå¶ ÇòðÃÅ ÇÃ¿Ø ð¯Ã¶
é¶ çµÇÃÁÅ ÇÕ À¹Ô Ãò¶ð¶ ÕðÆì I òܶ ê¯ñÆÕñÆÇéÕ ÇòÚ êÔ¹¿Ú ׶ Ãé êð
À¹é» ù à¯Õé éÔÄ ÇîÇñÁÅÍ ÇÜÔó¶ îðÆ÷» é¶ èµÕÅ î¹µÕÆ ÕðÕ¶ à¯Õé
êÌÅêå Õð ñ¶ Ãé, À¹Ô òÆ âÅÕàð» çÆ ØÅà ÕÅðé ÇéðÅô ԯ¶ ê¶ ÔéÍ Ü篺
ìÔ¹å ÃÅð¶ ñ¯Õ» çÆ íÆó é¶ Ãì¿Çèå ÁÇèÕÅðÆ Õðéñ ÿèÈ åµÕ êÔ¹¿Ú ÕÆåÆ
å» À¹é» ÇÕÔÅ ÇÕ ÁµÜ B@@ îðÆ÷» ù à¯Õé ç¶ Ççµå¶ ÔéÍ êð âÅÕàð» çÆ
ØÅà ÕÅðé ÁÃÄ Ô¯ð à¯Õé ÜÅðÆ éÔÄ Õð ÃÕç¶Í îðÆ÷ íÅðÆ ×¹µÃ¶ ÇòÚ ÁŶ
ԯ¶ ÃéÍ ÇÂÃ ç¶ ìÅÁç Áé¶Õ» îðÆ÷ ÇâêàÆ âÅÇÂðËÕàð ÃËÇéÕ íñÅÂÆ
×¹ðçÅÃê¹ð Õðéñ ÇéôÅé ÇÃ¿Ø ð¿èÅòÅ ù òÆ Çîñ¶Í À¹é» é¶ Õ¶ºçð ÃðÕÅð
Áå¶ Çâë˺à îÇéÃàðÆ å¯º î¿× ÕÆåÆ ÇÕ ê¯ñÆÕñÆÇéÕ ÇòÚ âÅÕàð» çÆ ØÅà
ù å¹ð¿å êÈðÅ ÕÆåÅ ÜÅò¶Í ê¯ñÆÕñÆÇéÕ ç¶ Ãì¿Çèå ÁÇèÕÅðÆ Ã¶òÅ î¹µÕå
Õðéñ Ã. ÿèÈ éÅñ ÿêðÕ ÕÆåÅ å» À¹é» ÇÕÔÅ ÇÕ ê¯ñÆÕñÆÇéÕ ÇòÚ ÇÂÃ
Ã ÇÃð ç¯ ÔÆ âÅÕàð Ôé ÇÜé» ÇòÚ¯º ÇÂÕ îËâÆÕñ ÃêËôÇñÃà þ Áå¶ ÇÂÕ
Ô¯ð âÅÕàð ÔË Ü¯ ìÔ¹å Ç÷ÁÅçÅ îðÆ÷» ù ç¶Öä 寺 ÁÃîðµæ ÔéÍ À¹é»
çµÇÃÁÅ ÇÕ À¹é» é¶ îÇéÃàðÆ ÁÅë Ç¿âÆÁŠ寺 ÇÂñÅòÅ ÁÅêä¶ À¹µÚ
ÁÇèÕÅðÆÁ» ù ÇÂæ¶ âÅÕàð» çÆ òµâÆ ØÅà ìÅð¶ ÃÈÇÚå Õð ÇçµåÅ þÍ êð Áܶ
åµÕ ÇÂæ¶ âÅÕàð çÆ ØÅà êÈðÆ éÔÄ Ô¯ÂÆÍ
Á¾Ö» çÅ î¹ëå îËâÆÕñ Õ˺ê ñ×ÅÇÂÁÅ
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (ê.ê.)-ÃæÅÇéÕ éÅ× ç¶òåÅ î¿Ççð ÇòÖ¶ ÁµÖ» çÅ
ÇÂÕ î¹ëå îËâÆÕñ Õ˺ê ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ îÔ¿å ÃÌÆ Áòè¶ô çÅà çÆ ïÅç ÇòÚ
ñ×Ŷ ׶ ÇÂà Õ˺ê ÇòÚ B@D ð¯×ÆÁ» çÆÁ» Á¾Ö» çÅ î¹ÁÅÇÂéÅ ÁµÖ» ç¶
îÅÇÔð âÅ. ò¿çéÅ îÔÅÜé çÆ àÆî òµñ¯º ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ Õ˺ê ù Ãëñ ìäÅÀ¹ä
ñÂÆ ÃðòÃÌÆ ÇåñÕ ðÅÜ ôðîÅ, ùç¶ô Áìð¯ñ, ïôêÅñ Áìð¯ñ, ×¹ðéÅî ÇÿØ
×¹ñÅàÆ, ÕêÈð îËâÆÕñ Ãà¯ð, ðòÆ Õ»å, ÔðÇò¿çð ïéÆ, ×½åî Ãê¯ðàÃ,
îÅÃàð ÿå¯Ö ÇÿØ, ê̶î ÇÿØ, ÁôòéÆ ê¹ðÆ, êçî òðîÅ, ÁîðÜÆå Õ¹îÅð
Áå¶ îÔ¿å ÜÇå¿çð éÅæ é¶ Çòô¶ô ÃÇÔï¯× ÇçµåÅÍ
ÁÅÂÆ.àÆ.ÁÅÂÆ. ÓÚ éò¶º Õ¯ðà ô¹ð± ÕÆå¶ ÜÅä-ê¾âÅ
ÕÅçÆÁ», AD îÅðÚ (ÕÅÔñ¯º)-ôÇÔð ÕÅçÆÁ» ÇòÖ¶ ìàÅñÅ ð¯â Óå¶ ÃÇæå
ÃðÕÅðÆ À¹çï¯Ç×Õ ÇÃÖñÅÂÆ Ã§ÃæÅ ÇòÖ ÃðÕÅð òñ¯º éò¶º Õ¯ðà ÚñŶ ÜÅä
ÇÂà Ãì§èÆ ê¿ÜÅì êzç¶ô Õ»×ðà Õî¶àÆ ç¶ ÃÕ¾åð Ã. åðñ¯Õ ÇÃ§Ø ê¾âÅ é¶
ÃðÕÅð 寺 î§× ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÁÇÔîçÆÁÅ ÜîÅå ç¶ î¹Ö ÁÃæÅé ÕÅçÆÁ»
Áå¶ ÇðÁÅóÕÆ Ö¶åð ç¶ Ã˺ÕⶠÇê¿â» ç¶ ì¾ÇÚÁ» ù ÇÕ¾åÅ î¹ÖÆ Áå¶
åÕéÆÕÆ ÇþÇÖÁÅ ñËä ñÂÆ ÇÂà ê¹ðÅäÆ ÁÅÂÆ.àÆ.ÁÅÂÆ. ÇòÚ éò¶º Õ¯ðÃ
ÚñÅÀ¹ä¶ ÚÅÔÆç¶ ÔéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂà ֶåð ç¶ é½ÜòÅé ÖÅà ÕðÕ¶
ñóÕÆÁ» åÕéÆÕÆ ÇþÇÖÁŠ寺 ò»Þ¶ ðÇÔ ðÔ¶ ÔéÍ Ã. ê¾âÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ îܱçÅ
ÃðÕÅð îÅñò¶ Ö¶åð 寺 æ¯óÅ ÇèÁÅé ÔàÅ Õ¶ îÅÞ¶ ç¶ ÇÂà ֶåð ò¾ñ òÆ
ÇèÁÅé ç¶ò¶ Áå¶ ÁÅÂÆ.àÆ.ÁÅÂÆ. ÇòÚ éò¶º Õ¯ðà ô¹ð± Õð¶Í
ÁÅ÷Åç âðÅîÅÇàzÕ Õñ¾ì çÆ ìËáÕ
ôÅÔê¹ð Õ¿ãÆ, AD îÅðÚ (ðäÜÆå, ì˺Ã)-ÁÅ÷Åç âðÅîÇàzÕ Õñ¾ì çÆ ìËáÕ
Ú¶ÁðîËé Ü×åÅð ÇÃ¿Ø ÜÃð¯àÆÁÅ çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á î¹¾Ö çëåð ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ
ÇÜà ÇòÚ ÃðìÿîåÆ éÅñ Õñ¾ì çÆ Ú¯ä ÕÆåÆ ×ÂÆÍ ÇÂà گä ÇòÚ ÁðÇò¿çð
Õ¹îÅð ÃñòÅé ù êÌèÅé, ðնà ì¾×Å ù Üðéñ ÃÕ¾åð å¶ ÁÃ¯Õ Ö¯ÃñÅ ù
ÖÜÅéÚÆ üÇäÁÅ Ç×ÁÅÍ ìËáÕ ÇòÚ Õ¹ñò¿å ðŶ, çÇò¿çð Á¾åðÆ, î¶Ø ðÅÜ,
òÇð¿çð îÅÔÆ, ðîé Õ¹îÅð, ÜÃêÅñ ÇÿØ, ÇåñÕ ðÅÜ å¯º ÇÂñÅòÅ Ô¯ð
ÁÅðÇàÃà ÔÅ÷ð ÃéÍ
ìÆ.êÆ.ÁËñ. Ãðò¶ ÕðòÅÀ¹ä çÆ î³×
ÇèÁÅéê¹ð, AD îÅðÚ (éÅ×ðÅ)-ÕÃì¶ Á³çð ÁÕÅñÆ òðÕð» çÆ îÆÇà¿× ðÅÜ Õ°îÅð
ðÅÜÈ çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á Ô¯ÂÆ, ÇÜà ÇòÚ À°Ú¶Ú¶ å½ð Óå¶ Ãðê³Ú ìÅÀ±
Ü×çÆô ðÅÜ Ãî¶å íðæ ðÅÜ, ê³Ú Ç¿çðÜÆå, ×ðÆì çÅÃ, ñÛîä ÃðÈê, ðÅî «íÅÇÂÁÅ,
ê³Ú ð¯Ãé îÃÆÔ, ÕôîÆðÅ ÇÃ¿Ø Ãðê³Ú ñÅñê¹ð, ܯÇ׿çð êÅñ, ÃÈðåÆ ñÅñ
×¼ìð, ðî¶Ã ׯðÅ Ãî¶å ò¼Ö-ò¼Ö ÇòÁÕåÆÁ» é¶ ÇÔ¼ÃÅ ÇñÁÅÍ îÆÇà¿×
ç½ðÅé î³× ÕÆåÆ ×ÂÆ ÇÕ ÕÃì¶ ç¶ ×ðÆìÆ ð¶ÖŠ寺 ԶỠðÇÔ ðÔ¶ êÇðòÅð
çÅ ÜÆòé ê¼èð À°ÚÅ Ú¹¼Õä ñÂÆ ìÆ.êÆ.ÁËñ. Ãðò¶ ÕðòÅÇÂÁÅ ÜÅò¶ Áå¶
ÕÂÆ ìÆ.êÆ.ÁËñ. Ãðò¶ ÇòÚ êÇðòÅð ÇÜé·» çÆ ÁÅðÇæÕ ÔÅñå áÆÕ ÔË, çÅ
éÅ ìÆ.êÆ.Á¶Ëñ. Ãðò¶ ÇòÚ¯º Õ¼ÇàÁÅ ÜÅò¶Í
ðäÜÆå ÃÅ×ð âËî ç¶ î¹ñÅ÷î» çÆ ìËáÕ
ôÅÔê¹ð Õ¿ãÆ, AD îÅðÚ (ðäÜÆå, ì˺Ã)-ðäÜÆå ÃÅ×ð âËî ç¶ î¹ñÅÜî» çÆ
ìËáÕ ÁÃ¯Õ Õ¹îÅð çÆ êÌèÅé×Æ Ô¶á ëÆñâ Ô¯Ãàñ ÇòÖ¶ Ô¯ÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ
ÃæÅÇéÕ ÇòèÅÇÂÕ Ççé¶Ã ÇÃ¿Ø ì¾ìÈ Çòô¶ô å½ð Óå¶ ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í ìËáÕ ù
ÿì¯èé ÕðÇçÁ» ÇòèÅÇÂÕ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ îÅè¯ê¹ð ÇòÖ¶ B@ îÅðÚ ù ôÅîÅ
êÌôÅç î¹ÖðÜÆ çÆ ÃæÅÇêå îÈðåÆ çÅ À¹çØÅàé ÕÆåÅ ÜÅ ÇðÔÅ þÍ ÇÜà ÇòÚ
íÅÜêÅ ç¶ ÃÅð¶ î¹¾Ö î¿åðÆ å¶ ê³ÜÅì î¹¾Ö î¿åðÆ ÃðÕÅð êÌÕÅô ÇÿØ
ìÅçñ ê¹Ô¿Ú ðÔ¶ ÔéÍ ìËáÕ ÇòÚ ×¹ðéÅî ÇÃ¿Ø îà¯ð, ú. êÆ. òðîÅ, Ôðç¶ò
ÇÃ¿Ø ç¶ìÆ, ðÇò¿çð ÇÃ¿Ø Ü¾×Å, í¹Çê³çð ÇÃ¿Ø íÈà¯, áÅÕð ðäèÆð ÇÿØ,
ÁÇéñ Õ¹îÅð éƬ, ñÖìÆð ÇÃ¿Ø ñ¾ÖÅ, ÔðíÜé ÇÃ¿Ø ÁÅÇç 寺 ÇÂñÅòÅ òðÕð
íÅðÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ç¶ô çÅ ÇòÕÅà ×ðÆì ç¶ ê¶à Óå¶ ñ¾å îÅð Õ¶ éÔÄ Ô¯ ÃÕçÅ -ê¿ù, ìé¯åðÅ
ÁñÆòÅñ, AD îÅðÚ (çè±)-ñ¯Õå§åð ÓÚ Ôð ç¶ô òÅÃÆ ç¶ Ô¾Õ ìðÅìð Ô¹§ç¶
ÔéÍ Á¾è¶ ê¶à ð¯àÆ ÖÅä ñÂÆ îÜì±ð Õðé Áå¶ ×ðÆì ç¶ ê¶à Óå¶ ñ¾å îÅð
Õ¶ ÁîÆð» çÅ ê¯ôä Õðé ñÂÆ ÃðÕÅð ù ò¯à» êÅÀ¹ä òÅñÅ Õð¯ó» çÆ Ã§ÇÖÁÅ
òÅñÅ ×ðÆì òð× Á¾Ü Õ¶ºçð ÃðÕÅð ù ÃìÕ ÇÃÖÅÀ¹ä ç¶ î±â ÓÚ ãñçÅ ÜÅ
ÇðÔÅ þ Áå¶ ÜñçÆ ÔÆ ÁËÃÆ ÃðÕÅð ù Üó¯ ê¹àä çÆÁ» ÇåÁÅðÆÁ» ô¹ð Ô¯
ÜÅä×ÆÁ»Í ÇÂÔ ÇòÚÅð êÌ×à ÕðÇçÁÅ Ã. ×¹ðÇò§çð ÇÃ§Ø ê¿ù î˺ìð Üéðñ
Õ½ºÃñ ÁÕÅñÆ çñ ìÅçñ å¶ Ã±ì¶çÅð öòÅî¹Õå ùç¶ô Õ¹îÅð ìé½åðÅ Ãðê¿Ú
å¶ êzèÅé ÜÅÇ×zåÆ î§Ú ÁñÆòÅñ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ îÇÔ§×ÅÂÆ ç¶ î¹¾ç¶ Óå¶ Õ¶ºçðÆ
ÃðÕÅð ù ÚÅð¶ êÅÇÃÁ» 寺 ضðä ñÂÆ Áå¶ îÇÔ§×ÅÂÆ å¯º ÁÅî ÁÅçîÆ å¶
î¾è òð× ù Çé÷Åå ÇçòÅÀ¹ä ñÂÆ Ôð¶Õ ðÅÜéÆÇåÕ, ÃîÅÇÜÕ å¶ ×ðÆì ÇÔå¶ôÆ
êÅðàÆÁ» ù ÇÂÕî¹¾á Ô¯ Õ¶ îÇÔ§×ÅÂÆ êzåÆ Ü¯ðçÅð ã§× éÅñ ÁòÅ÷ 칦ç
ÕðéÆ ÚÅÔÆçÆ þ å» Ü¯ ù¾åÆ Ô¯ÂÆ Õ¶ºçðÆ ñÆâðÇôê ù Ú§×Æ åð»
ާܯÇóÁÅ ÜÅ ÃÕ¶Í
é½ÜòÅé ïÈæ Õñµì çÆ Ç´Õà àÈðéÅî˺à ÓÚ çÈÜÆ òÅð Çܵå
ܽóÅ Ûµåð», AD îÅðÚ (ê.ê.)-éÇÔðÈ ï¹òÅ Õ¶ºçð ×¹ðçÅÃê¹ð ç¶ ÃÇÔï¯×
éÅñ Çê³â ܽóÅ Ûµåð» ÇòÖ¶ Úµñ ðÔ¶ é½ÜòÅé ïÈæ Õñµì ìÅìÅ íÈð¶ òÅñÅ
ÜÆ çÅ çÈÜÅ Ç´Õà îËÚ ÁµÜ Çê³â ìÖôÆòÅñ ÇòÖ¶ ÕðòÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà ÇòÚ
ëÅÂÆéñ îËÚ ïÈæ Õñµì ܽóÅ Ûµåð» Áå¶ ïÈæ Õñµì Çê³â êéò» ÇòÚÅñ¶
Ô¯ÇÂÁÅ ÇÜà ÇòÚ¯º ܽóÅ Ûµåð» çÆ àÆî é¶ ê³éò» çÆ àÆî ù BF Óå¶ ÔÆ
ÁÅñ ÁÅÀÈà ÕðÕ¶ ôÅéçÅð Çܵå êÌÅêå Õð ñÂÆÍ àÈðéÅî˺à êÌì¿èÕ Õî¶àÆ
òµñ¯º ÇܵåÆ Ô¯ÂÆ àÆî ù BA@@ ð¹ê¶ éÕç ÇÂéÅî ÇçµåÅ Ç×ÁÅÍ Á¿ÇîÌå
êÅñ ù îËé ÁÅë çÆ îËÚ çÆ àðÅëÆ ç¶ Õ¶ ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ
ê¹Çñà ÕðîÚÅðÆÁ» ù Çîñ¶×Å ÃÃå¶ íÅÁ ÃîÅé
ìàÅñÅ, AD îÅðÚ (Õîñ ÕÅÔñ¯º)-Á¾Ü æÅäÅ ÇÃòñ ñÅÇÂé ìàÅñÅ ÇòÖ¶ ÃzÆ
Ççé¶ô êzåÅê ÇçØ, ÁÅÂÆ.êÆ.ÁËÃ. ÃÆéÆÁð ê¹Çñà ÕêåÅé ìàÅñÅ ç¶ À¹çî
éÅñ ÇåÁÅð ÕÆå¶ ×¶ Õ§ÇÜÀÈîð Ãà¯ð çÅ À¹çØÅàé ÃzÆ ÇÂÕìÅñêzÆå ÇçØ
ÃÔ¯åÅ, ÁÅÂÆ.êÆ.ÁËÃ. ǧÃêËÕàð Üéðñ ê¹Çñà ìÅðâð Á§ÇîzåÃð é¶ ÕÆåÅÍ
ÇÂà Ãà¯ð Óå¶ ê¿ÜÅì ê¹ÇñÃ ç¶ ÜòÅé» ù ؾà ð¶à Óå¶ Ø𶬠ðÅôé çÅ
ÃÅðÅ ÃÅîÅé ì÷Åð éÅñ¯º ؾà ÕÆîå» Óå¶ ÇîÇñÁÅ Õð¶×ÅÍ ÇÂà էÇÜÀÈîð
Ãà¯ð ç¶ Ö¹¾ñä éÅñ ê¹Çñà ÕðîÚÅðÆÁ» ù îÇÔ§×ÅÂÆ çÆ îÅð 寺 ðÅÔå Çîñ¶×Æ
Áå¶ ÇþèÅ âÆñð» 寺 î§×òÅÇÂÁÅ ÁÃñÆ ÃîÅé Çîñ¶×Å Áå¶ ÇîñÅòàÆ ÃÅîÅé
寺 ìÚÅú Ô¯ ÃÕ¶×ÅÍ
ÁòÅðŠܧ×ñÆ ì»çð é¶ êÅÂÆ çÇÔôå
×¹ðçÅÃê¹ð, AD îÅðÚ (Çò.êz.)-ÃæÅÇéÕ ôÇÔð ÇòÖ¶ ÇÂÕ Ü§×ñÆ ì»çð
ò¾ñ¯º ÕÂÆ ì¾ÇÚÁ» ù ò¾ãä ÕÅðé ôÇÔð òÅÃÆÁ» ÇòÚ íÅðÆ ÃÇÔî Áå¶ çÇÔôå
êÅÂÆ ÜÅ ðÔÆ þÍ ÜÅäÕÅðÆ Áé¹ÃÅð ÇÂÕ Ü§×ñÆ ì»çð ÇêÛñ¶ ÕÂÆ Ççé» å¯º
ôÇÔð ç¶ ò¾Ö ò¾Ö î¹Ô¾ÇñÁ» Á§çð ÇëðçÅ ò¶ÇÖÁÅ Ç×ÁÅ þÍ ÇÂà ì»çð é¶
Ô¹ä å¾Õ ÕÂÆ ì¾ÇÚÁ» ù ÷ÖîÆ Õð Çç¾åÅ þÍ ôÇÔð òÅÃÆÁ» é¶ Ü§×ñÅå ÇòíÅ×
ç¶ ÁÇèÕÅðÆÁ» 寺 î§× ÕÆåÆ ÇÕ ôÇÔð Á§çð ÁòÅðŠع§î ðÔ¶ ܧ×ñÆ ì»çð
ù ÕÅìÈ ÕðÕ¶ ܧ×ñ ÇòÚ Û¾ÇâÁÅ ÜÅò¶ Áå¶ éÅñ ÔÆ î§× ÕÆåÆ ÇÕ ì»çð
ò¾ñ¯º ò¾ã¶ ׶ ì¾ÇÚÁ» ù àÆÕ¶ î¹ëå ñ×Ŷ ÜÅäÍ
ÃÕÈñ çÆ ÚÅðçÆòÅðÆ Áå¶ ÕîÇðÁ» çÆ ØÅà êÈðÆ Õðé çÆ î§×
ÕÅñÅ Áë×ÅéÅ, AD îÅðÚ (ð§èÅòÅ)-Á¾Ü ÃðÕÅðÆ ÔÅÂÆ ÃÕÈñ îÅé ÖÇÔðÅ çÆ
êÃò Õî¶àÆ òñ¯º ÃÕÈñ Á§çð ԯ¶ Õ§î ÕÅÜ çÅ ÜÅÇÂ÷Å ÇñÁÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂÃ
î½Õ¶ êÃò Õî¶àÆ ç¶ Ú¶ÁðîËé êz¶î ÇÃ§Ø îÅé, Çêz§ÃÆêñ ùÇð§çð ÇçØ
ÖÇÔðÅ, ÕôîÆð ÇÃ§Ø Ãðê¿Ú, îÇÔ§çð ÇçØ, îÅ. åðñ¯Úé ÇçØ, ×¹ðí¶Ü
ÇçØ, ìÆìÆ ÜÃìÆð Õ½ð Áå¶ Ã¹ÖǧçðêÅñ ÇÃ§Ø é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÃÕÈñ Á§çð
ÕñÅû î¹åÅÇìÕ ÕðÆì Çå§é ÕîÇðÁ» çÆ ØÅà þ Áå¶ ÃÕÈñ çÆ ÚÅðçÆòÅðÆ éÅ
Ô¯ä ÕðÕ¶ ÃÕÈñ àÅÂÆî î½Õ¶ ñ¯Õ» çÆ ÁÅòÅÜÅÂÆ ÃÕÈñ ç¶ ÓÚ¯º çÆ ÜÅðÆ
ðÇÔ§çÆ þÍ À¹é·» ÃðÕÅð Õ¯ñ¯º î§× ÕÆåÆ ÇÕ ÃÕÈñ Á§çð ñ¯óÆºç¶ Õ§îÕÅÜ
ñÂÆ ×z»à î¹Ô¾ÂÆÁÅ ÕðòÅÂÆ ÜÅò¶, ÇÜà éÅñ ÃÕÈñ Á§çð çðê¶ô î¹ôÇÕñ»
çÅ Ô¾ñ ÕÆåÅ ÜÅò¶Í
ÃÕ±ñ ÓÚ ÇòçÅÇÂ×Æ ÃîÅ×î
ê¹ðÅäÅ ôÅñÅ, AD îÅðÚ (ê.ê.)-ÃðÕÅðÆ ÔÅÂÆ ÃÕÈñ éËé¯Õ¶à ÇòÖ¶ é½òÆ
ÜîÅå ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» é¶ çÃòÄ ÜîÅå ç¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÇòçÅÇÂ×Æ êÅðàÆ
Çç¾åÆÍ ÃîÅ×î ÇòÚ âÅ. ùéÆåÅ î¹¾Ö îÇÔîÅé Áå¶ îÅÃàð ì¹ÁÅ ÇÃ¿Ø Çòô¶ô
å½ð å¶ ôÅÇîñ Ô¯Â¶Í ÇÂà î½Õ¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» òñ¯º ð¿×Åð¿× ê̯×ðÅî òÆ
ê¶ô ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ê̯×ðÅî çÆ ÇåÁÅðÆ îËâî çÇò¿çð ÜÆå Õ½ð çÆ ç¶Ö ð¶Ö
ÇòÚ Ô¯ÂÆÍ ÇÂà î½Õ¶ î¹¾Ö îÇÔîÅé é¶ ò¾Ö-ò¾Ö Ö¶åð» ÇòÚ î¾ñÅ îÅðé
òÅñ¶ ÇòÇçÁÅðæÆÁ» ù ÃéîÅÇéå ÕÆåÅ Ç×ÁÅÍ ÇÂà î½Õ¶ îÇÔ¿çð ÇÿØ,
ÜÃò¿å ÇÿØ, ×¹ðìÚé ÇÿØ, î¹ÖÇåÁÅð ÇÿØ, åðñ¯Õ ÇÿØ, ÇÚåð ñ¶ÖÅ å¶
ðÇÜ¿çð ÇÃ¿Ø ÔÅ÷ð ÃéÍ
ê¿Ü ÇÕÃÅé» ç¶ ÇàÀ±ìòËñ» çÆÁ» î¯àð» Ú¯ðÆ
Çé¾Õ¶ Ø¿¹îä, AD îÅðÚ (ð§èÅòÅ)-Çê¿â ׯèðê¹ð å¶ À¹ç¯òÅñ ç¶ ê¿Ü
ÇÕÃÅé» çÆÁ» î¯àð» çÆ ìÆåÆ ðÅå Ô¯ÂÆ Ú¯ðÆ é¶ ÇÕÃÅé» ÓÚ ÃÇÔî êÅ
Çç¾åÅÍ ìÆåÆ ðÅå Çê¿â ׯèðê¹ð ç¶ ÇÕÃÅé ÔðíÜé ÇÃ§Ø ç¯èÆ ê¹¾åð
ÃðçÅðÅ ÇçØ, çñìÆð ÇÃ§Ø ÃÅìÕÅ Ãðê¿Ú ê¹¾åð ÁÜÆå ÇÃ§Ø Çê¿â
ׯèðê¹ð, ×¹ðî¹¾Ö ÇÃ§Ø ê¹¾åð Õ¹ñò§å ÇÃ§Ø ×¯èðê¹ð Áå¶ Çê¿â À¹ç¯òÅñ
ç¶ ç¯ ÇÕÃÅé» çÆÁ» î¯àð» ðÅå Ã Ö±ÔÆÁ» ÇòÚ¯º Ú¯ðÆ Õðé çÅ ÃîÅÚÅð
êzÅêå Ô¯ÇÂÁÅ þÍ Ãò¶ð¶ Ü篺 ÇÕÃÅé ÁÅêäÆÁ» î¯àð» ù ׶ å» êåÅ ñ¾×ä
Óå¶ ò¶ÇÖÁÅ ÇÕ î¯àð» ù ÔæÅÀ¹ó¶ éÅñ å¯ó Õ¶ ÇòÚ¯º ÕÅêð Ú¯ðÆ ÕðÕ¶
Ú¯ð ñË ×¶ ÔéÍ ÇÂö åð» ÔÆ Çê§â Õ¯àñÅ ÚÅÔñ ç¶ ÇÕÃÅé êzîÜÆå ÇçØ
ê¿îÅ é¶ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Õ¹Þ Ççé êÇÔñ» î¶ð¶ Øð ç¶ Õ¯ñ¯º ÔÆ Ú¯ð àðËÕàð
çÆÁ» Ô¾ñ» Ú¯ðÆ ÕðÕ¶ ñË ×¶Í
ì¹ãÅêÅ êËéôé» çÆ Ô¯ÂÆ êóåÅñ
é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ, AD îÅðÚ (Ø¿¹îä)-Á¾Ü Çê¿â Ø¿¹îä Ö¹ðç ÇòÖ¶ âÅ.
êðîìÆð ÇÃ§Ø ÕÅÔñ¯º ¶.âÆ.ú. ìàÅñÅ çÆ Á×òÅÂÆ ÇòÚ âÅ. ìñÜÆå ÇçØ
ÕÅÔñ¯º îËâÆÕñ ÁëÃð ÕÇîÀ±ÇéàÆ þñæ Ã˺àð é½ôÇÔðÅ î¾ÞÅ ÇçØ
ùêðòÅÂÆÜð îËâî Ü×ÜÆå Õ½ð Áå¶ ÔñÕÅ êàòÅðÆ îéÜÆå ÇÃ§Ø òñ¯º A@D
ì¹ãÅêÅ AC ÇòèòÅ, AD Á§×ÔÆä Áå¶ D ÁÅÃÇðå êËéôé ñÅíêÅåð» ù ÃðÕÅðÆ
ÁËñÆî˺àðÆ ÃÕ±ñ ÇòÖ¶ î½Õ¶ Óå¶ ì¹ñÅ Õ¶ À¹îð, ÜÅÇÂçÅç, ÁÅîçé Áå¶
ì¾ÇÚÁ» Ãì§èÆ ìóÆ ìðÆÕÆ éÅñ Ü»Ú êóåÅñ ÕÆåÆ ×ÂÆÍ âÅ. ÕÅÔñ¯º é¶ ÇÂÃ
î½Õ¶ êzËà ù ÜÅäÕÅðÆ Çç§ÇçÁÅ ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ Ü»Ú-êóåÅñ 寺 ìÅÁç ܯ
éÜÅÇÂÜ êËéôé» êÅÂÆÁÅ ÜÅä×ÆÁ»Í À¹é·» çÆ Çðê¯ðà Á×ñ¶ðÆ ÕÅðòÅÂÆ ñÂÆ
ÇâêàÆ ÕÇîôéð ù í¶Ü Çç¾åÆ ÜÅò¶×ÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Á»×äòÅóÆ òðÕð îËâî
×¹ðîÆå Õ½ð, ðÅÜÇò§çð Õ½ð, îËâî îéÇܧçð Õ½ð çÅ Çòô¶ô ï¯×çÅé ÇðÔÅ
þÍ ÇÂà î½Õ¶ Ãðê¿Ú ÃÅèÅ ÇÃ§Ø î˺ìð Çéðîñ ÇÃ§Ø òÆ ÔÅ÷ð ÃéÍ
ç¯Ô» ëÆâð» çÆ ÇÂÕ¾áÆ ÃêñÅÂÆ éÅñ ÇÕö ò¶ñ¶ òÆ òÅêð ÃÕçÅ þ ÔÅçÃÅ
ÔðÚ¯òÅñ, AD îÅðÚ (Çé.ê.ê.)-Á¾â¶ ÔðÚ¯òÅñ ç¶ ìàÅñÅ ð¯â À¹êð ç¯
ÇÂվᶠñ¾×¶ ê¯ñ» À¹êð B ëÆâð» çÆ ÁÅ ðÔÆ ÃêñÅÂÆ ÕÅðé ÇÕö ò¶ñ¶ òÆ
ìÔ¹å ò¾âÅ ÔÅçÃÅ òÅêð ÃÕçÅ þÍ êð ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ ÕðîÚÅðÆÁ» çÅ ÇÂÃ
êÅö Õ¯ÂÆ ÇèÁÅé éÔÆºÍ ÇÂà Ãì§èÆ Á¾âÅ ïÈéÆÁé ç¶ êzèÅé í¹Çê¿çð
ÇÃ§Ø Ç×¾ñ, ×¹ðÚðé ÇçØ, Çì¾ñÅ, ðÅÜÈ Áå¶ Ô¯ð ç¹ÕÅéçÅð» é¶ ç¾ÇÃÁÅ
ÇÕ ÇÂé·Å Ö¿ÇìÁ» å¶ ÇÂÕ BD ؿචÃêñÅÂÆ Áå¶ çÈÜÆ æzÆ ë¶Ã ÃêñÅÂÆ
ÚñçÆ þ å¶ åÅð» ÁÅêà ÇòÚ Ü¹óÆÁ» Ôé ÇÜà éÅñ ÇÂÕ ç¯ òÅð ÜÅéÆ é¹ÕÃÅé
Ô¯ä¯ ìÚ Ç×ÁÅÍ À¹é·» ç¾ÇÃÁÅ ÇÕ ÇÂà Ãì§èÆ ÇìÜñÆ çøåð ù ÃÈÇÚå ÕÆåÅ
Ç×ÁÅ êð À¹é·» é¶ ÇÂà êÅö ò¾ñ ÇèÁÅé éÔƺ Çç¾åÅÍ ÃîÈÔ ç¹ÕÅéçÅð»
ÇìÜñÆ ì¯ðâ ç¶ À¹Ú ÁÇèÕÅðÆÁ» ù ÁêÆñ ÕðÇçÁ» ÇÕÔÅ ÇÕ ÇÂé·» Ö¿ÇìÁ» ù
çÈð ÕÆåÅ ÜÅò¶ å» Ü¯ Õ¯ÂÆ é¹ÕÃÅé éÅ Ô¯ ÃÕ¶Í
ìÆ.êÆ.ÁËñ ñÚÆ ÓÚ ôÅÇîñ Õðé çÆ î³×
ÁñÆòÅñ, AD îÅðÚ (çè±)-ÕÃìÅ ÁñÆòÅñ Áå¶ ÇÂÃ ç¶ ÁÅÃ-êÅà Çê¿âÅ ÓÚ ×ðÆìÆ
ð¶ÖŠ寺 Ô¶á»ðÇÔä òÅñ¶ êÇðòÅð» çÆ ìÆ.êÆ.ÁËñ. ñÚÆ ÜÅðÆ éÔÆ ÕÆåÆ
×ÂÆ þÍ ÇÜà ÕÅðé ê¿ÜÅì ÃðÕÅð Áå¶ Õ¶ºçð òñ¯º ×ðÆìÆ ð¶ÖŠ寺 Ô¶áÅ
ðÇÔ§ç¶ êÇðòÅð» ù Çîñä òÅñÆÁ» ÃÔ±ñå» À¹é·» å¾Õ éÔÆ êÔ§¹Ú ðÔÆÁ»Í
ÜÅäÕÅðÆ î¹åÅÇìÕ Õ¶ºçð ÃðÕÅð òñ¯º B@@D ÓÚ ìÆ.êÆ.ÁËñ. êÇðòÅð» çÅ
Ãðò¶Öä ÃðÕÅðÆ å½ð Óå¶ ÕÆåÅ Ç×ÁÅ ÃÆ å» ÇÕ ×ðÆìÆ ð¶ÖŠ寺 Ô¶áÅ
ðÇÔ§ç¶ êÇðòÅð» ù ðÅÜ Áå¶ Õ¶ºçð ÃðÕÅð òñ¯º Ã-Ã ÜÅðÆ Ô¯ÂÆÁ»
ÃÔ±ñå» À¹é·» å¾Õ êÔ§¹ÚÅÂÆÁÅ ÜÅä êð ÕÆå¶ Ãðò¶Öä çÆÁ» ñÚÆÁ» ÕÃìÅ
ÁñÆòÅñ Á×òÆÁ», Õ¯àñÅ ìÅîÅ, ì¹¾ñ¯òÅñ ÁÅÇç ÕÂÆ Çê¿â» çÆÁ» éÅ Ô¯ä
ÕÅðé ×ðÆì êÇðòÅð» ù ðÅÜ ÃðÕÅð òñ¯º Çç¾å¶ ÜÅ ðÔ¶ î¹øå ÇìÜñÆ îÆàð,
Õ¾Ú¶ îÕÅé» ù Çç¾åÆ Ü»çÆ ÇòåÆ ÃÔÅÇÂåÅ Áå¶ Ô¯ð ÕÂÆ ÃÔ±ñå» å¯º ò»Þ¶
ðÇÔäÅ êË ÇðÔÅ þÍ ñ¯Õ» çÆ Õ¶ºçð ÃðÕÅð 寺 ê¹ð÷¯ð î§× þ ÇÕ
ìÆ.êÆ.ÁËñ. ÕÅðâ» çÅ ç¹ìÅðÅ Ãðò¶Öç ÕðòÅ Õ¶ ×ðÆì êÇðòÅð» ù ðÅÇÔå
êÔ§¹ÚÅÂÆ ÜÅò¶Í
Ú¶ÁðîËé Ôðç¯ðòÅñ ò¾ñ¯º î¹ñÅ÷î» éÅñ êñ¶áÆ îÆÇà§×
ëåÇÔ×ó· Ú±óÆÁ», AD îÅðÚ (ÜÆ.ÁËÃ.ë¹¾ñ)-îÅðÕÆà Õî¶àÆ ëåÇÔ×ó· Ú±óÆÁ»
ç¶ éò Çéï¹Õå Ú¶ÁðîËé ìÅìÅ ìÇÚ¾åð ÇÃ§Ø Ôðç¯ðòÅñ é¶ Á¾Ü îÅðÕÆà Õî¶àÆ
ç¶ î¹ñÅÜî» çÆ êñ¶áÆ îÆÇà§× ì¹ñÅÂÆÍ ÇÜà ÇòÚ À¹é·» î¹ñÅÜî» ù ÇÕÔÅ
ÇÕ À¹Ô ÁÅêäÆ ÇâÀ±àÆ ê±ðÆ ñ×é Áå¶ ÇÂîÅéçÅðÆ éÅñ ÕðéÍ À¹é·» ÇÕÔÅ
ÇÕ é¶ó¶ ÁÅ ðÔÆ ÔÅóÆ çÆ ëÃñ çÆ ÖðÆç Ã ÇÕÃÅé» ù ÁÅÀ¹ä òÅñÆÁ»
çíÅòå î¹ôÇÕñ» ù ÇèÁÅé ÓÚ ðÖÇçÁ» Ô¹ä 寺 ÔÆ êzì§è Õðé¶ ô¹ð± Õð
Çç¾å¶ ÜÅä Áå¶ êÆä òÅñÅ êÅäÆ Áå¶ ñÅÂÆé» ù ï¯ÜéÅì§è ã§× éÅñ
ñ×ÅÇÂÁÅ ÜÅò¶Í ìÅÁç ÇòÚ îÅðÕÆà Õî¶àÆ ç¶ ÃÕ¾åð ôzÆ Õîñ ÇÕô¯ð é¶ Ú¶ÁðîËé
ù ïÕÆé ÇçòÅÇÂÁÅ ÇÕ À¹é·» çÆÁ» ÇÔçÅÇÂå» Óå¶ ê±ðÅ-ê±ðÅ Áîñ Ô¯ò¶×Å
Áå¶ î¹ñÅÜî ÇÂîÅéçÅðÆ éÅñ ÁÅêäÆ ÇâÀ±àÆ Óå¶ ëðÜ» çÆ êÅñäÅ Õðé׶Í
ìñÅÕ ê¾èðÆ êôÈ íñÅÂÆ Õ˺ê
ÕÅÔùòÅé, AD îÅðÚ (ê.ê.)-êôÈ êÅñä ÇòíÅ× ×¹ðçÅÃê¹ð ò¾ñ¯º ÁÅåîÅ ç¶
ÃÇÔï¯× éÅñ Çê¿â ÜÅׯòÅñ ì¶à ÓÚ ìñÅÕ ê¾èðÆ êôÈ íñÅÂÆ ÜÅ×ðÈÕåÅ
Õ˺ê ñ×ÅÇÂÁÅ Ç×ÁÅÍ Õ˺ê ç½ðÅé âÅ. ðäÜÆå ÇÃ§Ø òËàéðÆÁð ÁøÃð Ú¾Õ
ôðÆë, âÅ. ñÖÇò§çð ÇÃ§Ø òËàéðÆ ÁøÃð íËäÆ îÆÁ» Ö», âÅ. ÇòÕà¯ðÆÁÅ
ðÈðñ òËàéðÆ ÁøÃð í¾àÆÁ» é¶ ÜÅäÕÅðÆ Çç¾åÆÍ ÇÂà î½Õ¶ Ãðê¿Ú ìñòÆð
ÇçØ, òËàéðÆ Ç§ÃêËÕàð ÃåéÅî ÇÃ§Ø î½ÜÈç ÃéÍ
ñ×çÅ Áܶ ð¶ñò¶ ê¹ñ Û¶åÆ éÔƺ ìäé ñ¾×Å
ìàÅñÅ, AD ëðòðÆ (Õîñ ÕÅÔñ¯º, òÇð§çð ÇçØ)-ÇêÛñ¶ ñ×í× Çå§é ÃÅñ 寺
ìàÅñÅ-â¶ðÅ ìÅìÅ éÅéÕ ð¯â Óå¶ êËºç¶ ð¶ñò¶ ÕðÅÇÃ§× ð¯â Óå¶ ìä ðÔ¶
ëñÅÂÆ úòð ÇìzÜ Ü¯ ÇÕ ìÔ¹å ùÃå ÚÅñ éÅñ ìä ÇðÔÅ þ, ÇÜà ÕðÕ¶ ÇÂÔ
ÕðÅÇÃ§× Óå¶ Á§å» çÆ íÆó ܹóÆ ðÇÔ§çÆ þ, ìÅÔ𯺠ÁÅÀ¹ä òÅñ¶ ñ¯Õ»
ñÂÆ ÇÂÔ íÅðÆ ÇÃðçðçÆ çÅ ÕÅðä ìä ÇðÔÅ þÍ ÇÂà ê¹ñ ç¶ Ô½ñÆ ÚÅñ éÅñ
ìäé éÅñ ÇÜæ¶ íÅðÆ Ç×äåÆ ÇòÚ ðÅÔ×Æð êz¶ôÅé Ô¯ ðÔ¶ Ôé, À¹æ¶ ÁÅñ¶-ç¹ÁÅñ¶
ç¶ ç¹ÕÅéçÅð òÆ ÁÇå çÆ êz¶ôÅéÆ çÆ ÔÅñå ÇòÚ ×¹Üð ðÔ¶ ÔéÍ ìÔ¹å ÃÅð¶
ñ¯Õ» Áå¶ Ã§Øðô Õî¶àÆ ç¶ î˺ìð» é¶ ð¶ñò¶ ÇòíÅ× Áå¶ êzôÅôé 寺 î§×
ÕÆåÆ þ ÇÕ ÇÂà ê¹ñ çÆ À¹ÃÅðÆ ÜñçÆ å¯º ÜñçÆ êÈðÆ ÕÆåÆ ÜÅò¶ å» Ü¯
ÇÂà 寺 ÇéðÇòØé ÁÅòÅÜÅÂÆ ìÔÅñ Ô¯ ÃÕ¶Í
èðî êzÚÅð ñÇÔð åÇÔå ÃîÅ×î å¶ Á§Çîzå çÚÅð AI ù
ôzÆ
ÔðׯÇì§çê¹ð, AD îÅðÚ (Ø¿¹îä)-×¹ðç¹ÁÅðÅ êzì§èÕ Õî¶àÆ î˺ìð Üæ¶.
ÕôîÆð ÇÃ§Ø ìÇðÁÅð ç¶ À¹çî ÃçÕÅ ÔñÕÅ ôzÆ ÔðׯÇì§çê¹ð ç¶ Çê¿â» ÇòÚ
Õ¹ðÅÔ¶ ê¶ ñ¯Õ» ù ×¹ðìÅäÆ éÅñ ܯóé ñÂÆ èðî, êzÚÅð ñÇÔð ô¹ð¹ ÕÆåÆ
×ÂÆ þÍ ×¹ðç¹ÁÅðÅ îËé¶Üð ùÖÇܧçð ÇÃ§Ø íÅî, îËé¶Üð ÔðêzÆå ÇçØ
ÖÜÅñÅ é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ÔñÕ¶ ç¶ Çê¿â í¯ñ, ìÅ׶, î§â, ì¾ñóòÅñ, îÅóÆ
ì¹ÚÆÁ», à»âÅ, ÚÆîÅ Ö¹§âÆ, Õ¯à è§çñ, ÇéîÅäÅ, òóËÚ ÁÅÇç Çê¿â» ÇòÚ
èðî êzÚÅð ñÇÔð åÇÔå ÃîÅ×î» ÇòÚ Ã§×å» òñ¯º ò¾âÆ ê¾èð Óå¶ ÔÅ÷ðÆÁ»
íðÆÁ» ×ÂÆÁ»Í ÇÂé·» ÃîÅ×î» ÇòÚ íÅÂÆ ÜÃêÅñ ÇÃ§Ø èðî êzÚÅð Õî¶àÆ,
Ç×ÁÅéÆ Ã¹ÖÇܧçð ÇÃ§Ø ÕéËâÆ, ðÅ×Æ ÇçñìÅ× ÇçØ, íÅÂÆ î¯ÔÕî ÇçØ
ÁÅÇç Üæ¶ òñ¯º ç×å» ù êz¶Çðå Õðé ÇòÚ ò¾âÅ ÃÇÔï¯× ÇðÔÅÍ îËé¶Üð
ùÖÇܧçð ÇÃ§Ø íÅî é¶ ÇÕÔÅ ÇÕ ôzÆ ×¹ð± ÔðׯÇì§ç ÃÅÇÔì ÜÆ ç¶ Ü¯åÆ
ܯÇå Ççòà Óå¶ AI îÅðÚ ù ×¹ðç¹ÁÅðÅ ôzÆ çîçîÅ ÃÅÇÔì ÇòÖ¶ ÕÆðåé
çðìÅð Áå¶ Á§Çîzå çÚÅð Ô¯ò¶×ÅÍ |
|
