10-03-26

 ਪੰਜਾਬ ਬਜਟ
ਅਜੀਤ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਪੰਨੇ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਬਜਟ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪੜ੍ਹਨ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇਸ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਆਖਰੀ ਬਜਟ 'ਚ 'ਮਾਵਾਂ-ਧੀਆਂ ਸਤਿਕਾਰ ਯੋਜਨਾ' ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਹੀ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਦੀ ਸੂਬੇ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਡੀਕ ਸੀ, ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਲਈ 9,300 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਪਛਾਣ, ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਭੁਗਤਾਨ, ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਸੂਬਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ, ਸੂਬੇ ਸਿਰ ਤਕਰੀਬਨ 4.5 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵਲੋਂ ਲਏ ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਵਿਆਜ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਸੂਬੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਅਦਾਇਗੀ ਕਰਨ 'ਚ ਹੀ ਚਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਬਜਟ 'ਚ ਸਿਹਤ ਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਚੌਖੀ ਰਕਮ ਰੱਖਣ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਲਈ 75 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਰੱਖਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਉਪਰਾਲਾ ਹੈ। ਪਰ ਸੂਬੇ ਅੰਦਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਬਸਿਡੀਆਂ ਤੇ ਮੁਫਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਤੱਕ ਪੁੱਜਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਪਰਾਲੇ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਟੈਕਸਾਂ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਹਰ ਸੰਭਵ ਯਤਨ ਕਰਦਿਆਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਹਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਸੰਜੀਵ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ,
ਮੁਹਾਲੀ

ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਪਿਆਰ

1 ਮਾਰਚ ਦੇ ਅਜੀਤ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਪੰਨੇ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ ਦਾ ਲੇਖ ਕੇਰਲ ਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਭਾਸ਼ਾਈ ਪਿਆਰ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਅਟੁੱਟ ਨਿਭਾਵ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਸੋਚ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਦਰਪਣ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਤਜਰਬੇ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਗੱਲ ਬੜੀ ਸਹਿਜਤਾ ਨਾਲ ਰੱਖੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿਰਫ਼ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਾਡੀ ਅਸਲੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਜੀਵੰਤ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ।
ਜਲੰਧਰ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਕੇਰਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਲਿਆਲਮ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਇੱਛਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪ੍ਰਤੀ ਘਟਦੀ ਰੁਚੀ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਮਨਨ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਚਿੰਤਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਾਦਗੀ, ਸਚਾਈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਇਹ ਲੇਖ ਨਿਸ਼ਚਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

-ਬੇਅੰਤ ਕੌਰ
ਜਲੰਧਰ

ਯੁੱਧ ਮਸਲੇ ਦਾ ਹੱਲ ਨਹੀਂ

ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਯੁੱਧ ਕਿਸੇ ਮਸਲੇ ਦਾ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।ਅਮਰੀਕਾ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਲੇ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਦੌਰ ਬੇਹੱਦ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਸਮੁੱਚੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਲਈ ਦੁਖਦਾਇਕ ਹੈ। ਇਸ ਯੁੱਧ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਾਨਾਂ ਅਜਾਈਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਯੁੱਧ ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾਰੀ ਤੋਂ ਕੰਮ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤੇ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬੰਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਸੁਪਰ ਪਾਵਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਦ ਜੰਗ 'ਚ ਕੁੱਦਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇੰਨਾ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਸੁਲ੍ਹਾ ਸਫਾਈ ਕਰਵਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੰਗ ਨਾਲ ਸਮੁੱਚੇ ਸੰਸਾਰ ਉੱਤੇਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈਣਾ ਸੁਭਾਵਕ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਹਵਾਈ ਉਡਾਣਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਬੁਰਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਉਡਾਣਾਂ ਰੱਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਮੁਸਾਫ਼ਰਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਜਾਣ 'ਚ ਕਾਫ਼ੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਜਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਹੋ ਸਕੇ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ।

-ਲੈਕਚਰਾਰ ਅਜੀਤ ਖੰਨਾ।

ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ

ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੇ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਕੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਹੋਣਗੇ ਜੋ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜੇ ਕਿਸੇ ਦੇ ਮਨ ਕੋਈ ਵਹਿਮ ਪੈ ਗਿਆ ਤਾਂ ਫਿਰ ਉਹ ਨਿਕਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ ਹੋਵੇ, ਪਿੱਛੋਂ ਆਵਾਜ਼ ਵੱਜਣ 'ਤੇ, ਛਿੱਕ ਵੱਜਣ ਕਾਲ਼ੀ ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਰਸਤਾ ਕੱਟਣ 'ਤੇ ਰੁਕ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਕਈ ਮੂਰਖ ਇਸੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਲੇਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬੱਚੇ ਪੇਪਰਾਂ ਵਿਚ ਟਾਈਮ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦੇ, ਅਤੇ ਕਈ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਮਿੱਸ ਕਰ ਬੈਠਦੇ ਹਨ। ਵਹਿਮ ਭਰਮ ਘਟਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵਧਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਡੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ 'ਚੋਂ ਚੰਗੇ ਵਿਚਾਰਕ, ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਗਲਬੇ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢਣ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੋਇਆ ਜਾਵੇ। ਲੋੜ ਹੈ ਸਿਲੇਬਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿਚ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸੋਚ ਨੂੰ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਾਠ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਨ ਦੀ। ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਸੰਬੰਧੀ ਉਸਾਰੂ ਯਤਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

-ਗੌਰਵ ਮੁੰਜਾਲ ਪੀ.ਸੀ.ਐਸ

ਲਾਲਚ ਤੋਂ ਪਰ੍ਹੇ ਸਾਦਗੀ ਦਾ ਸੁੱਖ

ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਕੋਲ ਖਾਣ ਲਈ ਰੋਟੀ, ਪਹਿਨਣ ਲਈ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਸਿਰ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਛੱਤ ਹੈ, ਉਹ ਅਸਲ ਮਾਇਨੇ ਵਿਚ ਅਮੀਰ ਹੈ। ਅਮੀਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਤੋਲੀ ਜਾਂਦੀ, ਸਗੋਂ ਮਨ ਦੀ ਤਸੱਲੀ ਅਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਘਰ ਵਿਚ ਦੋ ਵਕਤ ਦੀ ਰੋਟੀ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਢਕਣ ਲਈ ਕੱਪੜੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਮੀਂਹ-ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਛੱਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਸਲ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਵਸਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਮੌਜੂਦ ਨੇਮਤਾਂ ਲਈ ਸ਼ੁਕਰਗੁਜ਼ਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਲਾਲਚ ਦਿਲ ਵਿਚ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੂਰ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਲਾਲਚ ਦੀ ਕੋਈ ਹੱਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਹੋਰ ਤੇ ਹੋਰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਦੌੜ ਵਿਚ ਲਗਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਤੋਖੀ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅਸਲ ਸੁਖ ਵੱਡੇ ਮਹਿਲਾਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਛੋਟੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਵਸਦੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਅਪਣੱਤ ਵਿਚ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਲਾਲਚ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਸ਼ੁਕਰ ਅਤੇ ਸੰਤੋਖ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

-ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ
ਜਲੰਧਰ