ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ ਦਾ ਸਨਮਾਨ, ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਰਸ਼ਦੀ ਵੱਲੋਂ ਲੜਨ ਦਾ ਸੱਦਾ

ਅ

ਅਜੀਤ ਡੈਸਕ 11-07-2026

ਲੰਡਨ, 10 ਜੁਲਾਈ (ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਬੱਧਨੀ ਕਲਾਂ)-ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸਰ ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ‘ਤੇ “ਗੰਭੀਰ ਹਮਲਾ” ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਵੱਖਰੇ ਅਤੇ ਅਸਹਿਮਤ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ। 79 ਸਾਲਾ ਲੇਖਕ ਨੇ ਇਹ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ‘ਲਿਬਰੇਟਮ ਕਲਚਰਲ ਆਨਰ’ (ਅਜ਼ਾਦ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸਨਮਾਨ) ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਮਾਰੋਹ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਸਥਾ ‘ਲਿਬਰੇਟਮ’ ਦੀ 25ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ “ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ” ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਰਸ਼ਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਮੁਫ਼ਤ ਭਾਸ਼ਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਡਿੱਗ ਰਹੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਬਰਤਾਨੀਆਂ ਦੇ ਉੱਚ ਕੋਟੀ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ‘ਚ ਪੜ੍ਹੇ ਹਨ ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਕਾਲ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਅਮੀਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਜਦੋਂ ਗੋਰਿਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਛੱਡਿਆ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਬਹੁਤ ਗਰੀਬ ਸੀ, ਉਹ ਪੈਸਾ ਕਿੱਥੇ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਮੈਂ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੈਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ‘ਤੇ ਅਜਿਹਾ ਹਮਲਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ, ਕਾਮੇਡੀਅਨਾਂ, ਲੇਖਕਾਂ, ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ‘ਤੇ ਵੱਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਮਲੇ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਹਨ।” ਰਸ਼ਦੀ ਨੇ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਰੁਝਾਨ ‘ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਬਗਾਵਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਫ਼ੀ ਹੌਸਲਾ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜੀਵਨ ਭਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ 1988 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ ‘’ਦ ਸੈਟੇਨਿਕ ਵਰਸਿਜ਼” ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨੋਂ ਮਾਰਨ ਦੇ ਫਤਵੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਅਗਸਤ 2022 ਵਿੱਚ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੈਕਚਰ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੱਜੀ ਅੱਖ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੱਥ ਨੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਵੱਡੇ ਹਾਦਸੇ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਚੋਟਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਰਸ਼ਦੀ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੀ ਖ਼ਬਰ ਅਮਰੀਕਾ ਅਪਰਾਧਿਕ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਕਈ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਦ੍ਰਿੜ-ਅਟਾਰਨੀ ਬਿੱਲ ਐਸਲੇ -ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਥੇ ਕੋਈ ਥਾਂ... ਅਗਲੀ ਖ਼ਬਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ 2029 ਕਲੱਬ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਦਾ ਕੇਂਦਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਫੀਫਾ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਚਰਚਾਵਾਂ